Đồ án tốt nghiệp Nghiên cứu
Zeolit
===============================================================
Tiêu đề : Các yếu tố ảnh hởng tới quá Trình tổng hợp sản phẩm Zeolit
từ Diatomit nung , bớc đầu tạo sợi các bon có kích thớc nano và ứng
dụng của chúng
MỤC LỤC ở cuối trang
LỜI CẢM ƠN
Trong quá trình làm nghiên cứu khoa học, mặc dù gặp rất nhiều khó
khăn, song nhờ sự hướng dẫn và chỉ đạo của các thầy cô , sự giúp đỡ của
các bạn, các anh, chị trong phòng , em đã hoàn thành tốt bản báo cáo khoa
học này.
Qua đây, em xin gửi lời cảm ơn đến các anh, các chị, các bạn đã tận
tình giúp đỡ em trong những ngày làm việc ở phòng thí nghiệm.
Đặc biệt , em muốn gửi đến thầy PGS.TS Văn đình Đệ lời biết ơn
chân thành , người đã giúp đỡ em rất nhiều trong quá trình làm nghiên cứu
khoa học.
EM XIN CHÂN THÀNH CÁM ƠN
Hà nội 5/2005
Sinh viên
===============================================================
Đại học Bách khoa Hà nội - 1 - Phạm ngọc Linh HD2-K45
Đồ án tốt nghiệp Nghiên cứu
Zeolit
===============================================================
PHẠM NGỌC LINH
ĐẶT VẤN ĐỀ
Zeolit là những vật liệu vi mao quản đã được nghiên cứu bởi nhiều tác
giả do có cấu trúc tinh thể với hệ thống lỗ xốp rất đồng đều, có diện tích bề
mặt lớn , có khả năng hấp phụ với độ chọn lọc cao, có tính bền nhiệt, tính
bền đối với các tác nhân hoá học cao nên chúng được ứng dụng rất rộng rãi
và chuyển hoá để tạo ra DA.
Trước hết nói về tảo diatome: Hình thù của tảo diatome có rất nhiều
hình dạng nhưng tất cả chúng đều có đặc điểm là là khoảng không gian bên
trong rất rộng do chúng được tạo nên bởi rất nhiều “mảnh” từ đó tạo nên các
khoảng trống giữa các mảnh đó . Vì thế mà khoảng trống bên trong (tổng
cộng tất cả cỏc vựng không gian nhỏ lại) là vô cùng lớn.
===============================================================
Đại học Bách khoa Hà nội - 3 - Phạm ngọc Linh HD2-K45
Đồ án tốt nghiệp Nghiên cứu
Zeolit
===============================================================
Vì quá trình hình thành nên diatomit được bắt nguồn từ tảo diatome
và chuyển hoá ra nhiều dạng khác nhau nên trong thành phần của tảo
diatome cũng bao gồm rất nhiều dạng đó . Đó là các dạng Diatome, Opan,
sét , thạch anh , Gloconit (dạng này rất nhỏ).
-Thành phần Diatomit rất khó xác định vì diatomit được khai thác
trong các mỏ vỉa , nơi có nhiều các thành phần hữu cơ phức tạp được hình
thành trong lòng trái đất. Mặc dù vậy nhờ vào sự cố gắng của các nhà khoa
học, dựa vào các thiết bị hiện đại người ta đã tìm ra thành phần của
Diatomit. Trong đó đáng chú ý nhất là sự xuất hiện của SiO
2
,Al
2
O
3
,Fe
2
O
3
.
3 Phỳ Yên 3 79.3
4
8.30 3.88 0.96 1.50 4.05 - -
4 Phỳ Yên 4 75.1
5
10.11 2.14 - - - - -
5 Phỳ Yên 5 64.0
0
17.00 2.50 0.80 0.40 0.60 1.00 0.35
===============================================================
Đại học Bách khoa Hà nội - 4 - Phạm ngọc Linh HD2-K45
Đồ án tốt nghiệp Nghiên cứu
Zeolit
===============================================================
6 Phỳ Yên 6 83.0
0
8.00 1.20 0.30 0.25 0.10 0.30 0.10
7 V ân Hoà 57.2
8
29.73 9015 1.92 1.12 - - -
8 Lâm đồng 65.2
0
17.50 2.95 1.56 1.67 0.22 - -
9 Kontum 50.7
0
23.52 9.97 0.40 - - - -
10 Inzenxky(Nga) 82.6
6
4.55 3.21 1.23 0.47 - - -
11 Nurnusky 95.1
===============================================================
Đại học Bách khoa Hà nội - 5 - Phạm ngọc Linh HD2-K45
Đồ án tốt nghiệp Nghiên cứu
Zeolit
===============================================================
sẽ có tác dụng loại bỏ cỏc mựn hữu cơ và các loại đất đá lẫn ở trong
diatomit.
Các thông số cơ bản của DA.
Dựa vào những nghiên cứu thông qua thực nghiệm người ta đã xác
định được những thông số của DA là : khối lượng riêng thực, khối lượng
riêng biểu kiến , khối lượng riêng đong, tổng thể tích của lỗ xốp , độ xốp hấp
phụ, độ xốp kỹ thuật , bề mặt riêng.
Với từng loại được trình bày sau đây:
a)Khối lượng riêng đong :
Đây là khối lượng của một đơn vị thực thể tích. Ở đây thể tích thực là
thể tích được đo bằng các dụng cụ đo khi đem DA chứa vào dụng cụ đo, là
thể tích DA chiếm chỗ trong một không gian nào đú.Là thể tích chiếm chỗ
tự nhiên.
Công thức được xác định:
Trong đó
m : là khối lượng của DA
V: Là thể tích chiếm chỗ của m(g) DA .
b)Khối lượng riêng thực:
Là khối lượng riêng của DA trên một đơn vị thể tích, nhưng thể
tích này là thể tích thực chất của DA, tức là khi ấy không tính những phần
thể tích không gian trong các mao quản và trong khoảng giữa các giữa các
hạt DA.
Công thức của khối lượng riêng thực được xác định như sau :
===============================================================
Đại học Bách khoa Hà nội - 6 - Phạm ngọc Linh HD2-K45
Trong đó V
b
là thể tích của bình .
c)-khối lượng riêng biểu kiến.
Là khối lượng của một đơn vị thể tích DA nhưng không kể thể
tích chiếm chỗ không gian giữa các hạt mà chỉ kể đến thể tích thực và thể
tích của các mao quản .
Công thức tính khối lượng riêng biểu kiến được xác định như
sau :
===============================================================
Đại học Bách khoa Hà nội - 7 - Phạm ngọc Linh HD2-K45
ρ
t
=
m
V
t
ρ
bk
=
m
V
bk
V
t
=
m
t
- m
b
x
:
Trong đó ρ
bk
, ρ
t
lần lượt là tỷ trọng biểu kiến và tỉ trọng thực , được tính
theo đơn vị (cm
3
/g)
e) Độ xốp hấp phụ : Được tính theo công thức sau :
f) Độ xốp kỹ thuật :
g) Bề mặt riêng:
===============================================================
Đại học Bách khoa Hà nội - 8 - Phạm ngọc Linh HD2-K45
V
x
=
1
ρ
bk
1
ρ
t
-
ρ
bk
D
H
=
Người ta còn gọi zeolit là “rõy phân tử ” vì bên trong phân tử zeolit là
những hốc được nối với nhau bằng những đường hầm có kích thước ổn
định , những đường hầm này chỉ cho những phân tử có kích thước nhỏ hơn
kích thước lỗ đi qua và loại bỏ những phân tử có kích thước lớn hơn.
Zeolit được tạo thành do nhôm thay thế cho một số nguyên tử silic
trong mạng lưới tinh thể của silic oxit kết tinh.Do nguyên tử silic cú hoỏ trị
4, mà nguyên tử nhôm chỉ có hoá trị 3 nên khi thay thế sẽ dư điện tích âm.
Số điện tích âm này bằng số nguyên tử nhôm thay thế. Để trung hoà điện
tích , cần có ion dương bù trừ điện tích âm bị dư. Ion trung hoà này thường
là cation kim loại kiềm hay kiềm thổ . Chúng nằm ngoài mạng tinh thể và do
đó dễ tham gia trao đổi ion với các cation,amoni, cation đa hoá trị.Từ những
sự trao đổi đó có thể gây biến tính zeolit từ đó tạo ra nhiều tính chất , ứng
dụng khác nhau.
II.2-Tính chất hoá lý của zeolit:
Zeolit có khả năng chịu những biến tính khác nhau , đó là biến tính
hoá học như trao đổi ion, tỏch nhụm, dehydrat hoá . từ đó làm thay đổi tính
chất hoá học , cấu trúc của khung, phân bố lại cation và làm thay đổi mức độ
liờn kột giữa các nguyên tử tạo nên thể rắn .
===============================================================
Đại học Bách khoa Hà nội - 9 - Phạm ngọc Linh HD2-K45
Đồ án tốt nghiệp Nghiên cứu
Zeolit
===============================================================
Người ta đó cú những phương pháp nhất định để nghiên cứu cấu trúc
của zeolit như phương pháp phổ IR, nhiễu xạ tia X.
Với phương pháp phổ IR , để nghiên cứu cấu trúc của zeolit dựa trên
những ý kiến của Flanigen và đồng tác giả về những dao động trong tinh thể
zeolit, từ đó sẽ xác định được cấu trúc của tinh thể đó.
Phương pháp này có ý nghĩa rất quan trọng so với phương pháp nhiễu xạ tia
X . Bởi nó không có những yêu cầu khắt khe như đòi hỏi phải có đơn tinh
2
O
Trong đó : n là hoá trị của M
x,y là số tứ diện nhôm và silic
z là số phân tử nước kết tinh.
y+x : Là tổng số các tứ diện trong một ô mạng.
tỉ số y/x là tỉ số đặc trưng cho cấu trúc của Zeolit.
b)Cấu trúc zeolit
Các tinh thể zeolit được tạo ra bởi các tứ diện SiO
4
và AlO
4
liên kết với
nhau qua nguyên tử oxi.Hàm lượng của nhôm trong mạng lưới tinh thể của
zeolit phải bằng hoặc nhỏ hơn hàm lượng của silic. Vì tứ diện nhụm-oxi
===============================================================
Đại học Bách khoa Hà nội - 10 - Phạm ngọc Linh HD2-K45
Đồ án tốt nghiệp Nghiên cứu
Zeolit
===============================================================
mang điện tích âm vì thế nếu chúng ở gần nhau thì sẽ đẩy nhau, làm cho cấu
trúc zeolit không bền.
Những tứ diện SiO
4
và AlO
4
được biểu thị chung bằng tứ diện TO
4
và
là đơn vị cấu trúc sơ cấp. Những đơn vị này lại liên kết với nhau thành đơn
và AlO
4
bao gồm 4 đỉnh liên kết với ion Si , Al ở trung
tâm .
===============================================================
Đại học Bách khoa Hà nội - 11 - Phạm ngọc Linh HD2-K45
O
2-
O
2-
O
2-
O
2-
Si
4
+
O
2-
O
2-
O
2-
O
2-
Al
3
+
_
Tứ diện SiO
trong tự nhiên (như diatomit,cao lanh )hay những nguyên liệu cơ bải (như
nhôm oxit). Zeolit tổng hợp được ứng dụng nhiều hơn trong thực tiễn vỡ nú
tinh khiết hơn và bền hơn nhưng lại có nhược điểm là vì tổng hợp tốn kém
hơn so với khai thác trực tiếp, vì thể mà khi sử dụng với số lượng lớn thì
người ta hay dùng zeolit tự nhiên.
b)-Dựa theo thành phần hoá học - tỉ lệ của Si/Al:
+ Loại giàu silic(100≥Si/Al≥10) ví dụ Zeolit ZSM-5(với tỉ lệ
Si/Al=15-50).
+Loại zeolit có lượng silic trung bình (tỉ lện Si/Al=2-5)vớ dụ như
zeolit Y.
+Zeolit ít silic. Và tỉ lệ Si/Al càng gần 1 thì càng nhiều nhụm.vớ dụ
zeolit A,P,X.
+Zeolit dạng rây phân tử silic: là vật liệu tưng tự aluminosilicat tinh
thể nhưng trong thành phần không có nhôm .
+Zeolit biến tính : Khi để phục vụ cho ngành công nghiệp, hay vì mục
đích nghiên cứu , người ta phải biến tính zeolit sau khi tổng hợp thành các
dạng khác. Những dạng đó được gọi là zeolit biến tính . Ví dụ phương pháp
tỏch nhụm khỏi mạng tinh thể để đưa silic hoặc nguyên tố khác vào v.v
c)-Dựa theo kích thước mao quản :
+Loại mao quản nhỏ , đường kính <5 A
o
(ví dụ : zeolit A)
+Loại mao quản trung bình với đường kính từ 5-6 A
o
như zeolit
ZSM-5.
+Loại mao quản lớn có đường kính >7 A
o
(như zeolit X,Y)
===============================================================
nằm trong khung zeolit lại gây ra
lực tĩnh điện với các chất bị hấp phụ và giữ chúng bền vững hơn . Chính
những yếu tố ấy đã làm cho zeolitt có khả năng hấp phụ rất tốt .
Sự hấp phụ cũng phụ thuộc vào cation , sự thay đổi các cation sẽ làm
thay đổi kích thước của các cửa sổ , do đó sẽ làm thay đổi khả năng hấp phụ
của zeolit. Với zeolit A có thể có 3 loại 3A, 4A, 5A tương ứng với cation bù
===============================================================
Đại học Bách khoa Hà nội - 14 - Phạm ngọc Linh HD2-K45
Đồ án tốt nghiệp Nghiên cứu
Zeolit
===============================================================
trừ điện tích khung là K
+
, Na
+
, Ca
2+
, trong đó 5A được ứng dụng rất nhiều
trong công nghiệp dầu mỏ như tách n-ankan ra khỏi iso-ankan. Còn 3A lại
được ứng dụng trong quá trình nâng cao nồng độ của cồn…v.v…
Một yếu tố quan trọng nữa ảnh hưởng đến khả năng hấp phụ của
zeolit chính là tỉ số Si/Al , giá trị tỉ số này thay đổi sẽ làm cho mật độ cation
trên bề mặt thay đổi , điện tích trên bề mặt cũng thay đổi. Mà điện tích thay
đổi thì khả năng “hỳt” chất bị hấp phụ cũng thay đổi. Từ đó làm thay đổi cả
tính chất hấp phụ của Zeolit.
Tính hấp phụ của Zeolit còn có thể bị thay đổi khi chúng gặp những
chất làm mất khả năng hấp phụ . Một ví dụ là khi hấp phụ lên zeolit các
phân tử H
2
O , NH
Cation Tác nhân tạo thành các trung tâm axit proton.
Zeolit còn là các trung tâm axit Bronsted khi nó được tạo bởi proton
liên kết với mạng lưới của Zeolit. Việc xuất hiện nguồn proton là do sự phân
ly của phân tử nước dưới tác dụng của các Cation định chỗ trong hốc
sodalit . Chúng được thể hiện qua hình dưới đây:
Với ion amoni trong zeolit cũng có thể tạo ra nhóm hydroxyl cấu trúc.
===============================================================
Đại học Bách khoa Hà nội - 16 - Phạm ngọc Linh HD2-K45
Al
-
OO
O
Al
-
Si
Si
O
O
O
O
O
O
O
O
O O
M
2+
(H
2
O)
4
+
Si
O
O
O
O
Al
O
OO
-NH
3
H
Đồ án tốt nghiệp Nghiên cứu
Zeolit
===============================================================
Ở điều kiện nhiệt độ cao, sẽ xảy ra quá trình khử các hydroxyl để tạo
thành cỏc tõm axit:
Giả thuyết về bản chất trung tâm hoạt động của Zeolit được trình bày
qua nhiều vấn đề : Lực tĩnh điện , trung tâm axit proton, trung tâm axit
lewis.
Thứ nhất: về vấn đề trường tính điện, người ta đã tìm ra những phát
hiện rất lý thú –đú là khi thay thế cation đơn hoá trị bằng cation đa hoá trị sẽ
làm tăng hoạt độ xúc tác phản ứng đồng phân hoá n-hexan. Việc decation
hoá cũng làm hoạt độ cation tăng lên. Nếu có cựng hoỏ trị cation thì hoạt độ
zeolit Y tăng khi giảm bán kính cation kim loại . Việc tăng hoạt độ cation
còn phụ thuộc vào tỉ số Si/Al : Nếu tỉ số này đối với zeolit X mà tăng từ 1 và
từ 2.5 đối với zeolit Y thì hiệu suất của quá trình chuyển hoá n-hexan thành
iso-hexan với xúc tác 87CaNaX tăng rất nhanh. - Tất cả những vấn đề đú đó
được Rabo và đồng tác giả giải thích trên cơ sở cation đa hoá trị : Trường
O
OO
Si
+
O
O
O
Al
O
OO
+
Đồ án tốt nghiệp Nghiên cứu
Zeolit
===============================================================
tĩnh điện ở 32 vị trí ở trên mặt 6 thành phần tự do hướng về phía hốc lớn đủ
lớn để làm phân cực các liên kết trong phân tử phản ứng theo hướng
C
+
H
-
.Từ đó nguyên tử các bon trong liên kết C-H sẽ bị thiếu electron và sẽ là
trung tâm hoạt động của các phản ứng diễn ra theo cơ chế cacboni. Như vậy
tốc độ phản ứng sẽ phụ thuộc vào trung tâm hoạt động hay phụ thuộc vào C
bị thiếu e , nói cách khác , nó phụ thuộc vào độ phân cực của liên kết CH.
Thứ 2: Về vấn đề trung tâm axit proton:Người ta đó cú những tìm tòi
và dựa vào một số hiện tượng để kết luận được sự tồn tại của trung tâm này.
Một trong số những người đó là Hirschler , hoạt độ của zeolit Y chưa các
cation hiếm đối với chuyển hoá cumen tỉ lệ với lượng nước được tách ra khi
đem xử lí ở nhiệt độ 500-1000
o
cation khác Al
3+
và Si
4+
có trong cấu trúc tinh thể của Zeolit thì việc thay thế
càng dễ dàng. Cation được đưa vào trao đổi với cation trong cấu trúc zeolit
có thể ở dạng dung dịch hay ở dạng nóng chảy. Nhờ có khả năng trao đổi
ion mà người ta có thể tìm ra điều kiện hợp lí để từ đó có thể tạo được zeolit
có khả năng đảm bảo yêu cầu trong xúc tác và rây phân tử …
Sự trao đổi ion này có thể tiến hành với tất cả các nguyên tố trong
bảng tuần hoàn hoá học ở những điều kiên thích hợp.
Những zeolit càng xốp, cấu trúc càng hở càng dễ trao đổi ion . Với
những zeolit có cấu trúc sit đặc thỡ khú trao đổi ion hơn.
Người ta đã tìm ra được một dãy với sự trao đổi ion giảm dần khi đi từ
trái qua phải:
Zn-Ba-Sr-Ca-Co-Ni-Cd-Hg-Mg .
Những cation có kích thước lớn sẽ khó trao đổi ion hơn so với các
cotion có kích thước nhỏ. Vì thế mà với các ion hữu cơ có cấu trúc cồng
kềnh thì khả năng trao đổi ion rất nhỏ. Cation hữu cơ co số mắt xích càng
nhiều hay càng phân nhánh thì khả năng trao đổi ion càng giảm.
===============================================================
Đại học Bách khoa Hà nội - 19 - Phạm ngọc Linh HD2-K45
Đồ án tốt nghiệp Nghiên cứu
Zeolit
===============================================================
Khả năng trao đôi ion của zeolit X rất tốt. và chỉ diễn ra trong vài
phút.
Việc trao đổi ion làm kích thước của kích thước hiệu dụng của lỗ . Ví
dụ nếu ta trao đổi N
+
với Na
+
. Sau đó người ta sẽ thu lại zeolit đó cú NH
4
+
và
nung nóng ở điều kiện hợp lý. Ở đó sẽ xảy ra phản ứng :
NH
4
+
──> NH
3
+ H
+
===============================================================
Đại học Bách khoa Hà nội - 20 - Phạm ngọc Linh HD2-K45
Đồ án tốt nghiệp Nghiên cứu
Zeolit
===============================================================
NH
3
sẽ bay đi. Còn H
+
sẽ tác dụng với oxy và tạo thành phân tử nước
thoát ra ngoài, để lại cỏc tõm axit lewis tạo nên các hoạt tính đặc biệt cho
zeolớt.
Việc trao đổi ion đã giúp ích cho rất nhiều trong các phản ứng hoá dầu
. các cation hoà trị 1 thường có hoạt độ xúc tác thấp không đáng kể trong
nhiều phản ứng hoá dầu , trong khi đó cation hoá trị 2 và 3 lại cho hoạt độ
xúc tác và độ bền cao.
2+
, Zn
2+
, Mg
2+
, độ bền nhiệt sẽ giảm khi đưa vào 20-40% trao đổi
ion các ion đa hóa trị,sau đó mới tăng lên.
Ở nhiệt độ 320-350
o
C thì amoni bị tách ra , ion amoni bị oxi hoá ở
nhiệt độ 350-400
o
C
===============================================================
Đại học Bách khoa Hà nội - 21 - Phạm ngọc Linh HD2-K45
Đồ án tốt nghiệp Nghiên cứu
Zeolit
===============================================================
e)-Ảnh hưởng của axit
Zeolit kém bền với axit , khi tiếp xúc sẽ dẫn tới biến đổi cấu trục hay
hoà tan cấu trúc tinh thể zeolit.Bản chất của quá trình này là sự tác dụng của
axit làm cho Al
3+
ra khỏi tinh thể. Vì thế tỉ lện Si/Al càng cao thì cảng ổn
định với axit. Bởi tỉ lệ này cao chứng tỏ Si càng lớn và Al càng nhỏ , nên
lượng Al tham gia tác dụng với axit và bị đẩy ra khoi tinh thể là nhỏ.
f)-Zeolit với Kiềm
Nồng độ kiềm (OH
-
) càng cao thì càng làm cho biến đổi tinh thể
r
là tần số dao động riêng.
ν
r
=1/2п(k/μ)
1/2
.
Μ=m
A
m
B
/(m
A
+m
B
)
k: Hằng số lực.
mA,mB là khối l ượng của hai nguyên tử A và B.
v là hằng số l ượng tử dao động . v lấy các giá trị 0,1,2,3… tr
ạng thái năng lượng thấp nhất khi v=0.
Khi phân tử hấp thụ hay phát xạ năng lượng thỡ cú sự dịch chuyển
giữa các mức năng lượng . Chính dựa vào năng lượng chuyển hoá ấy (tương
đương với năng lượng bức xạ hồng ngoại) mà người ta xác định được phổ
hồng ngoại. Và từ các bước sóng của phổ hồng ngoại đó sẽ suy ra trong tinh
thể có những liên kết gì nổi bật.
b) Phương pháp ảnh hiển vi điện tử quột(chụp SEM)
Người ta cho chùm e đập vào mẫu nghiên cứu , làm bật ra các e thứ cấp.
Các e này được gia tốc bằng điện thế rồi đập vào thiết bị nhận tín hiệu.
Tuỳ thuộc vào cấu trúc tinh thể mà số e sẽ khác nhau. Tuỳ vào sự khác
nhau về số lượng e mà độ sáng tối khác nhau , từ đó sẽ thu được ảnh
trong thức ăn gia súc sẽ làm tăng trọng hơn.
III.3-Vai trò xử lý nước.
Zeolit có khả năng loại sắt ra khỏi nước cũng như loại bỏ được NH
4
+
từ đó làm cho nước sạch hơn , đáp ứng được yêu cầu trong sinh hoạt của
nhân dân .
PHẦN 2- THỰC NGHIỆM
I-NGUYÊN LIỆU, HOÁ CHẤT VÀ DỤNG CỤ.
I.1-Nguyên liệu
Diatomit: Do viện khoáng công nghiệp Hà nội B cung cấp.
===============================================================
Đại học Bách khoa Hà nội - 24 - Phạm ngọc Linh HD2-K45
Đồ án tốt nghiệp Nghiên cứu
Zeolit
===============================================================
Thành phần của Diatomit phỳ yờn do viện khoáng công nghiệp cung
cấp như sau :
Ôxit SiO
2
Al
2
O
3
Fe
x
O
y
Fe
C trong 3 tiếng. Sản phẩm thu được
là DA
nung
sẽ được bảo quản trong bình hút ẩm.
I.2- Hoá chất sử dụng :
H
2
SO
4
, HCl, H
2
C
2
O
4
, NaOH, Al(OH)
3
, BaCl
2
, thuỷ tinh lỏng
(d=1,03(g/ml)), Các loại phức Co, TE, DE, UE, KMnO
4
, AgNO
3
, Phenol
phtalein. Cỏc hoá chất có thể tồn tại ở dạng nguyên chất ,tinh thể…đều được
pha chế để tạo ra nồng độ thích hợp. Ngoài ra cũn cú giấy PH để chỉ thị.
I.3- Dụng cụ sử dụng:
Bình cầu, bình tam giác, bếp điện, nồi đun cách thuỷ, phễu lọc chân
không, tủ sấy , tủ sấy chõn khụng,lũ nung,bỡnh hỳt ẩm,pipet, buret, bình