Xã Hội Học Đại Cương
MỤC LỤC
A. Mở bài
Gia đình ,nói đến gia đình thì ai cũng sẽ nghĩ ngay đến ngôi nhà mà ta
đã lớn khôn lên từ đó,là nơi mà thời thơ ấu chúng ta đã gắn bó là nơi sẻ chia
tình cảm,an ủi động viên nhau giữa các thành viên trong gia đình là nơi chứa
chan bao tình cảm thiêng liêng giữa những người trong gia đình với nhau
.tuy rằng “mỗi cây mỗi hao mỗi nhà mỗi cảnh” nhưng dù thế nào đi chăng
nữa thì đó cũng sẽ vẫn mãi là nơi ta lui về mỗi khi mệt mỏi
Nếu ta ví Gia đình đó là tế bào của xã hội ,thì chỉ khi nào tế bào đó phát
triển tốt,vững mạnh thì xã hội cũng mới có thể phát triển được và sẽ chẳng
bao giờ chúng ta lại không nhắc đến vai trò của gia đình đối vói mỗi cá nhân
chúng ta và cũng như đối với xã hội bởi gia đình có một vai trò một vị trí
quan trọng trong xã hội,chính vì thế để làm rõ hơn vấn đề này thì em xin đi
phân tích và lựa chọn đề tài : “phân tích chức năng cơ bản của gia đình?
Thực tiễn của việc nghiên cứu xã hội học gia đình đối với lính vực pháp
luật?” cho bài học kỳ của em.
Vì đây là đề tài với một thời lượng nghiên cứu hạn hẹp và kiến thức còn
hạn chế nên trong bài sẽ có nhiều chỗ còn sai sót và thiếu ý .rất mong được
sự góp ý của quý thầy (cô) để bài làm hay và hoàn thiện hơn.
Em xin chân thành cảm ơn!
Lo Văn Dương Lớp N05
1
Xã Hội Học Đại Cương
B. Nội dung
I. Khái niệm
1. Xã hội học là gì?
o Xã hội học là :
Xã hội học là khoa học về các quy luật và tính quy luật xã hội chung,
và đặc thù của sự phát triển và vận hành của hệ thống xã hội xác định về mặt
lịch sử; là khoa học về các cơ chế tác động và các hình thức biểu hiện của

thế theo các nhà xã hội học, thuật ngữ gia đình chỉ nên dùng để nói về gia
đình loài người.
Thực tế, gia đình là một khái niệm phức hợp bao gồm các yếu tố sinh
học, tâm lý, văn hóa, kinh tế, khiến cho nó không giống với bất kỳ một
nhóm xã hội nào. Từ mỗi một góc độ nghiên cứu hay mỗi một khoa học khi
xem xét về gia đình đều có thể đưa ra một khái niệm gia đình cụ thể, phù hợp
với nội dung nghiên cứu phù hợp và chỉ có như vậy mới có cách tiếp cận phù
hợp đến với gia đình.
Đối với xã hội học, gia đình thuộc về phạm trù cộng đồng xã hội. Vì
vậy, có thể xem xét gia đình như một nhóm xã hội nhỏ, đồng thời như một
thiết chế xã hội mà có vai trò đặc biệt quan trọng trong quá trình xã hội hóa
con người. Gia đình là một thiết chế xã hội đặc thù, một nhóm xã hội nhỏ mà
các thành viên của nó gắn bó với nhau bởi quan hệ hôn nhân, quan hệ huyết
thống hoặc quan hệ con nuôi, bởi tính cộng đồng về sinh hoạt, trách nhiệm
Lo Văn Dương Lớp N05
3
Xã Hội Học Đại Cương
đạo đức với nhau nhằm đáp ứng những nhu cầu riêng của mỗi thành viên
cũng như để thực hiện tính tất yếu của xã hội về tái sản xuất con người.[3]

theo “tập bài giảng Xã hội học” của ts Ngọ Văn Nhân cho biết: Dưới góc độ
là một thiết chế xã hội: “ Gia đình là thiết chế xã hội, trong đó những người
có quan hệ ruột thịt (hoặc đặc biệt cùng chung sống). Gia đình là phạm trù
biến đổi mang tính lịch sử và phản ánh văn hóa của dân tộc và thời đại. Gia
đình là trường học đầu tiên có mối quan hệ biện chứng với tổng thể xã hội”.
[4]
Còn tiếp cận gia đình với tư cách là nhóm xã hội thì đó là: “gia đình là
hình thức tổ chức xã hội quan trọng nhất của sinh hoạt cá nhân dựa trên hôn
nhân và các quan hệ huyết thống, tức là quan hệ vợ chồng, giữa cha và mẹ,
giữa anh chị em và người thân thuộc khác cùng chung sống và có kinh tế

mỹ, ý thức cộng đồng. Phương pháp giáo dục của gia đình cũng rất đa dạng,
song chủ yếu là phương pháp nêu gương, thuyết phục, chịu ảnh hưởng
không ít của tư tưởng, lối sống, tâm lý, gia phong của gia đình
truyền thống. Dù giáo dục xã hội đóng vai trò ngày càng quan trọng, có ý
nghĩa quyết định, nhưng có những nội dung và phương pháp giáo dục gia
Lo Văn Dương Lớp N05
5
Xã Hội Học Đại Cương
đình mang lại hiệu quả lớn không thể thay thế. Giáo dục gia đình còn bao
hàm cả tự giáo dục. Do đó, chủ thể giáo dục gia đình cơ bản và chủ yếu vẫn
là thế hệ cha mẹ, ông bà đối với con cháu.
Giáo dục gia đình là một bộ phận và có quan hệ hỗ trợ, bổ sung hoàn
thiện thêm cho giáo dục nhà trường và xã hội. Do đó, dù giáo dục
nhà trường và giáo dục xã hội có phát triển lên trình độ nào, giáo dục gia
đình vẫn được coi là một thành tố của nền giáo dục xã hội nói chung. Giáo
dục gia đình luôn trở thành bộ phận quan trọng, hợp thành giáo dục nói
chung phục vụ các lợi ích cơ bản của giai cấp thống trị trong bất cứ thời đại
nào, khi xã hội còn giai cấp và phân chia giai cấp.[8]
2, Nuôi dưỡng và chăm sóc các thành viên trong gia đình
• Chức năng kinh tế và tổ chức đời sống gia đình
Hoạt động kinh tế và tổ chức đời sống vật chất là một chức năng cơ
bản của gia đình. Hoạt động kinh tế, hiểu theo nghĩa đầy đủ gồm có hoạt
động sản xuất kinh doanh và hoạt động tiêu dùng để thoả mãn các yêu cầu ăn
mặc, ở, đi lại của mỗi thành viên và của gia đình.
Trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội, nhiều gia đình có điều kiện
(có sở hữu hoặc tham gia sở hữu tư liệu sản xuất) đều có thể trở thành một
đơn vị kinh tế tự chủ trong sản xuất kinh doanh. Để có thể phát huy mọi tiềm
năng sáng tạo trong kinh tế, đảng và nhà nước đề ra và thực hiện các chính
sách sao cho mọi gia đình, mọi cá nhân có thể làm giàu chính đáng bằng hoạt
động sản xuất kinh doanh trong khuôn khổ pháp luật.

tác nhiều khi có thể được giải quyết trong một môi trường gia đình hoà
Lo Văn Dương Lớp N05
7
Xã Hội Học Đại Cương
thuận. Sự hiểu biết, cảm thông, chia sẻ và đáp ứng các nhu cầu tâm sinh lý
giữa vợ - chồng, cha mẹ - con cái làm cho mỗi thành viên có điều kiện
sống lạc quan, khoẻ mạnh về thể chất và tinh thần là những tiền đề cần thiết
cho một thái độ, hành vi tích cực trong cuộc sống gia đình và xã hội.[11]
Đặc điểm: Chức năng tình cảm, tâm lí của gia đình Việt Nam truyền
thống có đặc điểm:
Đề cao vai trò của các giá trị đạo đức và các giá trị đó chi phối hầu hết
các mối quan hệ của gia đình.
Sự thương yêu, chăm sóc con cái hết lòng của cha mẹ đối với con cái, sự
hiếu thảo của con cái với cha mẹ; sự gắn bó và yêu thương nhau giữa anh chị
em, sự thuỷ chung, hoà thuận trong tình nghĩa vợ chồng
Những tình cảm đối với gia đình cũng là cội nguồn của tình làng xóm
quê hương và xa hơn là tình yêu đất nước: "cáo chết ba năm quay đầu về
núi". Gia đình là nơi sẻ chia, cảm nhận, của mỗi thành viên trong gia đình.
Là nơi dừng chân sau một ngày làm việc mệt mỏi. Là sự gắn kết yêu thương
của con người. [12]
 Đánh giá về gia đình:
Gia đình là một thiết chế đa chức năng. Mọi thành viên gia đình, tuỳ
thuộc vào vị thế, lứa tuổi đều có quyền và nghĩa vụ thực hiện các chức
năng nói trên. Trong đó, người phụ nữ có vai trò đặc biệt quan trọng, bởi họ
là người do đặc thù tự nhiên - sinh học, đảm nhận và thực hiện một số thiên
chức không thể thay thế. Tuy nhiên, trong quá trình lịch sử, phụ nữ là những
người vất vả, cực nhọc và chịu nhiều thiệt thòi nhất cả trong quan hệ xã hội
lẫn trong quan hệ gia đình. Do đó, giải phóng phụ nữ được coi là một mục
Lo Văn Dương Lớp N05
8

vai trò quan trọng. Vì vậy, Nhà nước ta chủ động đưa ra những chính sách
nhằm phát triển kinh tế cá thể, chính sách khoán 10, khoán 100 được áp
dụng triệt để. Như vậy, dựa vào chức năng của gia đình trong những điều
kiên cụ thể mà pháp luật đưa ra những chính sách phù hợp nhất.
Chức năng giáo dục trong gia đình được xã hội bảo trợ và được pháp
luật thừ nhận. Trên cơ sở điều kiện của các gia đình, các chính sách về giáo
dục đối với con em của các hội gia đình là khác nhau. Ví dụ: về các chính
sách đóng học phí đối với gia đình chính sách, hộ nghèo, dân tộc miền núi sẽ
khác so với con em của gia đình thành thị, gia đình buôn bán ngoài ra còn
liên quan đến những chính sách về khám chữa bệnh, chế độ nhà trẻ, ưu tiên
việc làm
b, đối với việc thực hiện pháp luật:
Gia đình là hạt nhân của xã hội, để xã hội phát triển thì gia đình phải
giàu mạnh và văn minh. Kinh tế có tác động quan trọng tới lợi ích và do đó
tác động đến tư tưởng, thái độ, niềm tin của nhân dân đén pháp luật. Kinh tế
là nền tảng của sự nhận thức hiểu biết pháp luật nên có tác động mạnh mẽ tới
hoạt động thực hiện pháp luật của các chủ thể pháp luật. Cụ thể: khi kinh tế
phát triển thì con người có điều kiện mua sắm các điều kiện nghe, nhìn có
điều kiện thỏa mãn các nhu cầu thông tin pháp luật đa dạng và cập nhật. các
chương trình phổ biến giáo dục sẽ dễ dàng đến với người dân, đến với mỗi
gia đình. Từ đó nhu cầu tìm hiểu pháp luật trở thành nhu cầu tự giác, thường
trực trong suy nghĩ và hành động của con người.
Vai trò giáo dục gia đình có vai trò quan trọng trong việc hình thành
thói quen thực hiện pháp luật trong mỗi con người. “Dạy con từ thuở lên ba”
Trẻ em là những mần non tương lai của đất nước. Việc dạy dỗ con trẻ phụ
Lo Văn Dương Lớp N05
10
Xã Hội Học Đại Cương
thuộc nhiều vào gia đình. Đây cũng là yếu tố thúc đẩy việc tự giác thực hiên
pháp luật trong thực tế nếu gia đình có phương pháp dạy tốt.

[8][9] />inh.html
[10][12][13] />%C3%ADch-ch%E1%BB%A9c-n%C4%83ng-c%C6%A1-b%E1%BA
%A3n-c%E1%BB%A7a-gia-%C4%91%C3%ACnh-Th%E1%BB%B1c-ti
%E1%BB%85n-c%E1%BB%A7a-vi%E1%BB%87c-nghi%C3%AAn-c
%E1%BB%A9u-x%C3%A3-h%E1%BB%99i-h%E1%BB%8Dc-gia-
%C4%91%C3%ACnh-%C4%91%E1%BB%91i-v%E1%BB%9Bi-l
%C3%ADnh-v%E1%BB%B1c-ph%C3%A1p-lu%E1%BA%ADt-(9-
%C4%91i%E1%BB%83m)
[11] />inh.html
Lo Văn Dương Lớp N05
12