SỞ GD & ĐT QUẢNG TRỊ 
 !"
# 
$%&'()*+,-.
$+/)'()0'1*
$2)03))04-+5)06()78')9'-:)+;)
- Ngôn ngữ_ tài sản chung của xã hội.
- Lời nói_ sản phẩm riêng của cá nhân.
- Mối quan hệ giữa ngôn ngữ chung và lời nói cá nhân.
$+<-+=)+>%*+=)+)04?6'@)-A
- Khái niệm Thành ngữ, Điển cố.
- Thực hành: giải các bài tập ở SGK trang 66, 67.
$04-B)+
- Khái niệm ngữ cảnh.
- Các nhân tố của ngữ cảnh.
- Vai trò của ngữ cảnh.
$+C)0-:-+)03))04D:C-+E
- Một số thể loại thường gặp: bản tin, phóng sự, tiểu phẩm…
- Các phương tiện diễn đạt và đặc trưng của ngôn ngữ báo chí.
F$GB)*')
- Mục đích, yêu cầu cơ bản của bản tin.
- Viết một bản tin (đề tài tự chọn) theo bố cục: Nguồn tin Thời gian Địa điểm Sự kiện Diễn biến Kết quả.
HI*JA-;5+K'>=+LM)0NO)*PB78'
;5
Hãy cho biết tính chất chung trong ngôn ngữ cộng đồng được biểu hiện qua những phương diện nào?
* Gợi ý:
- Các âm và các thanh
- Các tiếng, các từ, các ngữ cố định.
- Các qui tắc và phương thức ngữ pháp chung.
;5
rình bày mối quan hệ giữa ngôn ngữ chung và lời nói cá nhân?

*Gợi ý : Câu 1: Thay ma cũ bắt nạt ma mới bằng người cũ bắt nạt người mới đến , bằng vừa mới đến còn lạ lẫm chưa thích
nghi
Câu 2: Thay cưỡi ngựa xem hoa bằng một cách sơ sài chiếu lệ
Khi thay thế thành ngữ bằng các từ thông thường tương đương về nghĩa thì nghĩa không thay đổi nhưng tính hàm súc, tính
hình tượng và nghĩa biểu cảm sẽ giảm sút rất nhiều
;5Z: Cụm từ lặn lội thân cò và eo sèo mặt nước trong bài thương vợ của Tú Xương có phải là thành ngữ không ?Trên cơ
sở nào mà anh chị suy nghĩ như vậy ?
*gợi ý : Cụm từ lặn lội thân cò và eo sèo mặt nước trong bài thương vợ của Tú Xương không phải là thành ngữ dù chúng có
hình thức như thành ngữ . Đó là những từ được diễn đạt theo kiểu đảo ngữ . Chúng không phải là cụm từ cố định có sẵn
được vận dụng vào bài thơ
$+/)>[)+\-J]
$+:'^5:*>[)+\-'1*SR*26/5*+(&_``6():-+RV)0+:)0:RaF
- Đặc điểm cơ bản của văn học Việt Nam từ đầu thế kỉ XX đến Cách mạng Tháng Tám 1945.
- Những thành tựu chủ yếu của văn học Việt Nam từ đầu thế kỉ XX đến Cách mạng Tháng Tám 1945.
$:-0'S05bc)d)++'@5
- Vài nét về cuộc đời của Nguyễn Đình Chiểu.
- Sự nghiệp thơ văn của Nguyễn Đình Chiểu.
+ Những tác phẩm chính.
+ Nội dung thơ văn.
+ Nghệ thuật thơ văn.
$:-0'SSRSC
- Vài nét về tiểu sử và con người.
- Sự nghiệp văn học:
+ Quan điểm nghệ thuật.
+ Các đề tài chính.
+ Phong cách nghệ thuật.
$+/)*:-e+fR>[)+\-
H[)+\-*P5)06V'
1. Tự tình gD='h-iS j`5;)Lk)0
- Tâm sự của Hồ Xuân Hương thể hiện qua bài thơ.

- Đặc sắc về nghệ thuật của tác phẩm
HI*JA-;5+K'>=+LM)0NO)*PB78'
;5Trình bày những đặc sắc nghệ thuật và ý nghĩa văn bản trong bài thơ “Câu cá mùa thu” của Nguyễn Khuyến .
Gợi ý:
*Nghệ thuật
-Ngôn ngữ trong sáng ,giản dị,gần gũi với cuộc sống thường.
-Bức tranh thủy mặc Đường ti và vẻ đẹp thi trung hữu họa của bức tranh phong cảnh.
-Vận dụng tài tình nghệ thuật đối
* Ý nghĩa văn bản: Vẻ đẹp của bức tranh mùa thu,tình yêu thiên nhiên đất nước,tâm trạng thời thế của tác giả.
;5Trình bày đặc sắc nghệ thuật và ý nghĩa văn bản trong bài thơ “Tự tình II “ của Hồ Xuân Hương
Gợi ý:
-Nghệ thuật: Sử dụng từ ngữ độc đáo,sắc nhọn, đưa ngôn ngữ đời thường vào thơ,tả cảnh sinh động (khai thác nghệ thuật đảo
ngữ,tương phản,và sắc thái ý nghĩa của các từ:trơ,văng văng,cái hồng nhan, với nước non).
- Ý nghĩa văn bản : Bản lĩnh Hồ Xuân Hương được thể hiện qua tâm trạng đầy bi kịch:vừa buồn tủi phẫn uất trước tình cảnh
éo le,vừa cháy bỏng khát khao được sống hạnh phúc.
;5Vì sao Tú Xương lại viết câu thơ kết trong bài thơ “Thương vợ” giống như một lời chửi:
m+SRn*+9'68'[)oDV-
9-+j)0+8+4)0-T)0)+L&+3)0p
Hq'r
- Lời chửi trong hai câu kết là lời Tú Xương tự chế giễu, châm biếm mình, nhưng lại mang ý nghĩa xã hội sâu sắc.
- Ông chửi “thói đời” bạc bẽo, vì thói đời là nguyên nhân xâu xa khiến bà Tú cũng như nhiều phụ nữ khác phải lam
lũ, vất vả.
Từ hoàn cảnh riêng của mình, tác giả lên án thói đời bạc bẽo nói chung.
;5: Nêu hoàn cảnh ra đờiD='“Văn tế nghĩa sĩ Cần Giuộc”?
Hq'r
- Đêm 16-12-1861 quân ta tấn công giặc ở đồn Cần Giuộc, hơn hai mươi nghĩa quân đã hi sinh. Tuần phủ Gia Định là
Đỗ Quang đã yêu cầu Nguyễn Đình Chiểu viết bài văn tế này để đọc tại lễ truy điệu các nghĩa sĩ Cần Giuộc.
3
- Đây cũng là tiếng khóc từ đáy lòng tác giả và là tiếng khóc lớn của nhân dân trước sự hi sinh của những người anh
hùng.

-Thù hận cũng có thể được tình yêu hóa giải bởi tình yêu chân chính có tác dụng cảm hóa,nâng đỡ con người vượt qua thù
hận.
;5:
Anh(chị) hãy trình bày ý nghĩa văn bản đoạn trích “Tình yêu và thù hận”(Trích “Rô-mê-ô và Giu-li-ét”) của
U.Sếch-xpia?
*q'r:
Đoạn trích khẳng định vẻ đẹp của tình người,tình đời theo lí tưởng của chủ nghĩa nhân văn thông qua sự chiến thắng của
tình yêu chân chính và mãnh liệt đối với những hận thù dòng tộc.
;5: Hãy cho biết ý nghĩa của chuyến tàu đêm?
*Gợi ý: là biểu tượng của một thế giớ thật đáng sống với sự giàu sang và rực rỡ ánh sáng. Nó đối lập với cuộc sống mòn
mỏi, nghèo nàn, tối tăm và quẩnquanh của người dân phố huyện.)
Trình bày ý nghĩa của văn bản "hai đứa trẻ" ?
;5 Tại sao nói cảnh cho chữ trong tác phẩm CNTT là "cảnh tượng xưa nay chưa từng có" ?
*Gợi ý : - thời gian, không gian cho chữ có gì đắc biệt.
- sự đối lập giữa người cho chữ và viên quản ngục, thầy thơ lại.
- giữa chốn ngục tù bạo tàn không phải kẻ đại diẹn cho ngục tù, quyền lực làm chủ mà chính là người tù => sự
chiến thắng của cái đẹp, cái tài hoa và nhân cánh cao thượng đối với cái xấu, cái thấp hèn.
Trình bày nghệ thuật của tác phẩm "CNTT" ? (xem phần nghệ thuật trong tiết học văn bản "CNTT".
 ;5: Vì sao văn học Việt Nam từ đầu thế kỉ XX – 1945 được gọi là văn học hiện đại
* Gợi ý : văn học thời kì này được gọi là hiện đại vị văn học thoát ra khỏi hệ thống thi pháp văn học trung đại và đổi mới
theo hình thức của văn học phương Tây , của thời kì hiện đại nhằm có thể hội nhập với nền văn học hiện đại thế giới
;5: ( 2điểm) Trong truyện ngắn Hai đứa trẻ của Thạch Lam, ánh sáng trong đêm tối ở phố huyện, trước khi đoàn
tàu đi qua được miêu tả qua những chi tiết nào? Những chi tiết đó giúp ta hiểu thêm những gì về người dân phố huyện và thái
độ của tác giả?
* Gợi ý :Các chi tiết miêu tả ánh sáng trong truyện ngăn Hai đứa trẻ
-Chấm sáng - Khe sáng
-Vệt sáng - Quầng sáng
- Hột sáng vv
4
Ý nghĩa của

-Nỗi cô đơn buồn tủi,bẽ bàng về duyên phận gợi lên qua không gian và thời gian(2 câu đề).
-Nỗi chán chường, đau đớn, ê chề (2 câu thực).
-Niềm phẫn uất và sự bộc lộ cá tính ,bản lĩnh không cam chịu ,như muốn thách thức số phận của Hồ Xuân Hương(2 câu luận)
-Quay trở lại với thực tại xót xa buồn tủi mà cháy bỏng khát vọng hạnh phúc cũng là nỗi lòng của người phụ nữ phong kiến
xưa(2 câu kết).
$+Lk)0>q
Phân tích và nêu cảm nhận về hình ảnh người vợ trong bài thơ.
Gợi ý:
Hình ảnh người vợ trong bài thơ:
* Được khắc họa trực tiếp với cuộc sống vất vả, lam lũ và đức tính đảm đang, chịu thương, chịu khó, giàu tình yêu
thương, lặng lẽ, hết lòng hi sinh vì chồng, vì con.
* Đặc biệt hình ảnh của bà Tú được thể hiện nổi bật qua nỗi lòng thương vợ của ông Tú:
- Nỗi vất vả, gian truân của bà Tú:
+ Hoàn cảnh làm ăn, buôn bán: câu 1
+ Cuộc sống tảo tần, buôn bán ngược xuôi và vật lộn với cuộc sống của bà Tú: hai câu thực
- Đức tính cao đẹp của bà Tú:
+ Đảm đang, tháo vát, chu đáo với chồng con: câu 2
+ Giàu đức hi sinh, chịu thương, chịu khó: 2 câu luận
Qua nỗi vất vả gian truân và những đức tính cao đẹp của bà Tú ta càng thấy được tình yêu thương, quý trọng vợ cũng
như những tâm sự và vẻ đẹp nhân cách của Tú Xương.
$[)*()0+ySJy/)'5I-
Vẻ đẹp của hình tượng người nông dân trong“Văn tế nghĩa sĩ Cần Giuộc” của Nguyễn Đình Chiểu.
Gợi ý:
Hình tượng người nông dân – nghĩa sĩ:
- Mộc mạc, chất phát, không quen chiến đấu
Nêu dẫn chứng
- Rất mực nghĩa khí, căm thù quân xâm lược, xả thân chống giặc
Nêu dẫn chứng
5
Đây là hình tượng người nông dân – anh hùng chống ngoại xâm xuất hiện lần đầu tiên trong một tác phẩm văn học

của họ. Qua đó, Tác giả như muốn lay tỉnh và hướng họ đến một tương lai tốt đẹp hơn.
Tổng kết: Mặc dù, ánh sáng chỉ nhỏ nhoi, leo lét, ánh sáng chỉ sáng bừng trong chốc lát rồi vụt tan nhưng nó vẫn là
“thông điệp của niềm hi vọng” (Nguyễn Tuân).
F: : Ấn tượng của em về nhân vật trong tác phẩm hai đứa trẻ
Gợi ý
*Nhân vật Liên
- Liên là một cô gái mới lớn đảm đang : Ngày ngày bán hang cần mẫn trông coi gian hang tạp hoá giúp mẹ; đêm đêm cố thức
đợi chuyến tàu đêm để đợi khách mua hang dù khách càng ngày càng hiếm,
-Liên thay mẹ chăm sóc em : (Trong cảnh đợi tàu Liên dịu dàng quạt cho em, dịu dàng vuốt tóc em)Tìm thấy bóng dáng của
người mẹ
- Liên là một cô gái mới lớn nhạy cảm có lòng trắc ẩn: Liên nhận ra sự nên thơ, lặng lẽ, man mác buồn của cảnh chiều xuống
và đêm về trên phố huyện nghèo; biết thương những đứa trẻ nghèo, ái ngại với những người nghèo khổ quanh mình
- Liên là một cô gái mới lớn có sự âm thầm khao khát một cuộc sống tươi sang cho ngày mai: Liên gửi ước mơ của mình vào
bầu trời, gửi niềm mong mỏi của mình vào chuyến tàu đêmnhư chở một thế giới khác đi qua
Q:Khi nhận xét về nhân vật quản ngục, trong truyện ngắn Chữ người tử tù, nhà văn Nguyễn Tuân viết:
…Ông là một thanh âm trong trẻo chen vào giữa một bản đàn mà nhạc luật đều hỗn loạn và xô bồ.
Phân tích nhân vật Quản ngục để làm sáng tỏ nhận xét trên.
Gợi ý
* Tác giả và tác phẩm(1,0)
-Tác giả: Nguyến Tuân là một nhà văn lớn, có phong cách tài hoa, uyên bác, luôn gắn bó với cái đẹp, cái thiên lương
-Tác phẩm: Là một truyện ngắn đặc sắc được rút ra từ tập truyện Vang bóng một thời . Tác phẩm ca ngợi cái đẹp, lòng
ngưỡng mộ cái đẹp và sức mạnh của thiên lương
* Phân tích nhân vật quản ngục
Là một người làm nghề coi tù, là công cụ trấn áp của bộ máy thống trị đương thời
Quản ngục có thú chơi thanh tao- thú chơi chữ đẹp; viên ngục quan biết trân trọng giá trị con người và những giá trị văn
hóa ( Diến biến tâm trạng của ngục quan khi tiếp nhận Huấn Cao và khi phải đưa Huấn Cao đi; thái độ và hành động đối xử
với Huấn Cao trong ngày giam giữ…)
6
Là người có tâm hồn nghệ sĩ, không có tài nhưng yêu cái tài; không sáng tạo ra cái đẹp nhưng biết yêu quý và trân trọng
cái đẹp.Đó là con người có bản lĩnh, bất chấp nguy hiểm tính mạng làm đảo lộn trật tự trong nhà tù để tôn thờ một thần

+Thản nhiên nhận rượu thịt.
+Đuổi viên quản ngục mà không sợ trả thù.
+Cho chữ trước khi chết.
+………………….
 Huấn Cao có khí phách của một trang anh hùng” chọc trời khuấy nước.
smV)+e+|--iSRI**S)00'S}gPE-+~A6K•TP\)0+l)0h
Qua việc xây dựng những chân dung biếm họa,anh (chị) có suy nghĩ gì về xã hội thượng lưu thành thị Việt Nam
trước Cách mạng tháng Tám 1945 trong “Hạnh phúc một tang gia”trích “Số đỏ”_Vũ Trọng Phụng.
Gợi ý:
*Những chân dung biếm họa:
-Cụ cố Hồng: Mơ màng đến lúc mặc bộ đồ xô gai,cái dáng điệu lụ khụ đi đưa tang ,để mọi người chú ý ca tụng .
-Văn Minh (chồng): vui vì cái chúc thư kia đến thời kì được thực hiện
-Văn Minh (vợ):Mừng vì được dịp để mặc bộ xô gai tân thời.
-Ông Phán:Vui vì không ngờ cái sừng trên đầu mình lại có giá trị đến như vậy.
-Cô Tuyết được dịp chứng tỏ chữ “trinh”qua bộ y phục ngây thơ.
-Cậu Tú Tân thí sướng điên người vì được dùng đến cái máy anh mới mua.
-Xuân tóc đỏ :danh giá và uy tín càng cao thêm vì chính nhờ hắn mà cụ cố Tổ chết.
-Bạn cụ cố Hồng được dịp khoe huân chương và râu ria các loại.
-Những giai tanh gái lịch được dịp hẹn hò,tán tỉnh.
-……………………………………………………
*Qua đó Vũ Trọng Phụng phơi bày sự giả tạo,đóng kịch,bản chất lố lăng ,kệch cởm ,vô đạo đức của giới trí thức rởm trong
xã hội thượng lưu thành thị Việt Nam trước Cạch mạng tháng tám, cái xã hội mà Vũ Trọng Phụng gọi là”chó đểu,khốn nạn”
9.Nhận xét về Số đỏ, có người cho rằng trong tác phẩm có “nụ cười vừa thông minh sắc sảo, vừa đầy khinh bỉ của nhà văn
đối với một tầng lớp xã hội nhố nhăng lố bịch ” .Hãy tìm trong đoạn trích những chi tiết chứng minh cho nhận định trên.
Gợi ý
7
Nghệ thuật trào phúng được sử dụng trong đoạn trích cũng chính là những thủ pháp nghệ thuật được Vũ Trọng Phụng sử
dụng tài tình trong Số Đỏ. Đó là những thủ pháp quen thuộc của truyện cười truyên thống nhưng được tổ chức theo cách
đầy biến hoá của VTP – từ ngôn ngữ cho đến giọng điệu và cả iệc xây dựng tính cách nhân vật tiêu biểu như sau:
+Sử dụng lối so sánh, ví von có lúc phóng đại mang đậm chất hài hước: Cánh sát không được phạt ví họ buồn như “nhà

- Gặp Thị Nở là dấu mốc quan trọng trong cuộc đời Chí Phèo: Bằng tình yêu chân thành mộc mạc Thị Nở đã đánh
thức và thắp lên đốm sáng lương tri còn sót lại trong con người của Chí.
+ Sau đêm trăng ở vườn chuối, Chí Phèo thức tỉnh. Biểu hiện đầu tiên đó là Chí Phèo tỉnh rượu, lòng mơ hồ buồn,
nghe tiếng gọi của cuộc sống, nhớ lại quá khứ một thời mình đã ao ước một mái ấm gia đình.
+Thị Nở với hương vị bát cháo hành đã làm cho Chí Phèo cảm động và hắn muốn làm người lương thiện, muốn hòa
nhập với mọi người. Chí Phèo muốn chung sống với Thị Nở.
- Chí cố uống ít rượu, muốn sống cuộc đời bình thường làm một người lương thiện. Nhưng bị Thị Nở từ chối ( Bà cô
Thị Nở ngăn cấm). Chí Phèo tuyệt vọng định giết bà cô Thị Nở nhưng trong cơn say anh nhận ra Bá Kiến là nguyên nhân bi
kịch đời mình. Chí Phèo xách dao đến nhà Bá Kiến vạch tội Bá Kiến, đòi quyền làm người lương thiện, giết Bá Kiến rồi tự
sát.
- Khái quát giá trị hiện thực và giá trị nhân đạo của tác phẩm qua hình tượng nhân vật.
- Nghệ thuật: phân tích tâm lí nhân vật, xây dựng nhân vật điển hình, ngôn ngữ độc thoại nội tâm,giọng điệu trần
thuật linh hoạt,
$%&y)[)0
- Các thao tác lập luận phân tích, so sánh và vận dụng kết hợp hai thao tác phân tích và so sánh. Ngoài ra còn vận dụng các
thao tác giải thích, chứng minh, bình luận.
- Vận dụng các kĩ năng làm văn đã học để viết bài nghị luận văn học.
P'15+C)0?)0=ba*+:)0)[R
':C>'€)D'€)JCV)

8
P/)+'•+'1)
9