Phân tích bài thơ "Nói với con" của Y Phương (Nguồn
Lê Bá Duy)
wwwkimson | 18 December, 2010 20:00
Sinh ra v ln lên trên mnh đt
!"#$%&'()*+, %-
./0123%"#$%$.456
70 89:1; <$==
89<7>, .?89@A; 2BA
=C?; D42EF"#$%% !
=-; %E7B==-G7F
F3&H/?6;IGE7B+2
JH0 KLMD?NO-,-$;F"
#$%, %E7BP=-,Q'7F2
;F3R,$S 3D$ST ?A,LR
D. %$S/7K,UD$U
2B$UP.,,V!-$%K$F8QW4
!!0QDK-$%2
X$S,U$U=;F;0D!-$%8Y.G
K-$%;F %PS;0Z8$[\$U1
2XC. %, :?D1!9R=$U2X$U
%$ !!-;D?DD
?K-$%M
3?.$FF
.$FF
X.$F<R=
].$FFR$U
B$UZD!-,9%
J,UD
E :L
^H
$U,V
gYQ,@ M3c8%l3$ :0n.A;0
Z$UZD=e>Y, 8QD2o38Y,-
$C18<3YN:-K-$%3$UZD,
$U,=l,Y0 ;=\.Z
>$FG, W0:>&\.Zhp
c>,F+2]GD.?89 ;k, <[K-$%$
;@!.CG!-K-$%8T; ,c,!K-$%, \Y
2B$UQ!-, !-0=!-4>
$UZD2
?<%$;,UY 8Y9.=; D!-
R$U;0K-$%2B=$C :1<j
SK-$%2E ,U9C$U;F>, Q
:R,<.? :1K-$%M
3%!c8%l
a-$U
.U$Sn.A
BL32
!D!-$%0$C$U.R
8Q8QW4;FD?2/8Q
$UZD$UQ?$%;F:=:I;
;?/::W!YK-$%2S4>
$UZDP!0;_84<!0QK-
$%8Q=Df.R@:=;$%,-.e
>D;; -$UU2
J0,F, $UQ!0>, ,VY ;F
K-$%; 0Y:.$F; U2B=;F >, P
T2P;9D?Q
Ke; P8q8 .!:9G%2
%: ;Fr*%Y=r='s?.!L
?W1Y-< e%2tG%RDR2BG
B$UZD!-,9%
22222222222,V
X=-M3$UZD3, $U0D$U
;D, $U8Q-'0K-$%'
2J=, =<1l$% !$
84./??;@N,Qv<$U01/
W!YD?%2B8!fD??W10$Sv?
YR.D?2J,U/.9$=. !$U !
1LPC 332E :w:L.\ V
:L.332^HwD\Ke,8? V2
cH333 33:L3V/78Y :R9.=?K-$%2
aPLR.0Q3$UZD3; K-
$%c8QD$%!-D :R.c
, 2E $Uw/ =V3,V3@
.fD2$U=, D.=cK-$%
V.$FWc$S, I88Q.c, -
='ef@,FKD:c,F2g84
D:c,F%8!k;0D, .?K- ;0Z
<1M
222
2222-U
cwG;0Z8$[V=;F;04
>3$UZD3; $F%;02J=, ,V!-
,I8!,;F?,V2J=, 848Q.0.w<j
;$SxG:=:I:52
B$UZD$%,9%
22222222222c,YG
$FR=, D$%!-.G2=< 4
Y.D?=$S,T,T,$7:1
. 2>D$=, 84</3$UZD3;$Sx.
!0Q848Q<jK-$; D2 %
1/-848Q; ;_Z'01S9
D?9.=;F!0Q;FK-$%; e>;$%,-
8Q2
Phân tích "Những ngôi sao xa xôi" của Lê Minh Khuê
(Lê Bá Duy)
wwwkimson | 18 December, 2010 20:03
'2d?@U:z:RQX{=8Y=
T3.3T.7M-W2-!R$U
$Ug%!0<Q,09B,Y,$S-W=
;VR84KGMC$U.8,Q.
.??$U!R<!,c$Sc8Q
K WL@2ER;0$Ug%:c/RD?c
-W.CR8Qc,Y,$S !,
-2EIGU:z:RQX{P,<$S0D?
Y?c-W%#<R
b@&$Ug%Jc$Ug%!utOLc-W
+alX{b<&?UQ.+B!vJD&an+!7
9J\&^n+/!RJ Ed&$UV!+222
!79Bc8WWca-X-=-
Y; 8; ,<D$S;@:KL
!;IGU2
r2!7:/;08Q; c;7$U !58T
$UZ.c-W<G/-!R
$U$Ug%2B7;NG, K8lA.:Q,$S
?8,.l!;l>.$5;
.2c;7GR84!/;D$UW!-?<!-
/. !; !.!l=/@R.4,1 2]GC
$F/W%;l28Q.c
C%G/R$U:97; !/$;k=
/?. !2X . !<!-/:c?, !7%2
R, !:c>2]9,6K?.2
XQ/!; 8YIm,c?QT;FRP$Sc
?@;F8Y.Df:c18SPKG.D?
1=w$;kY-:c0,-G2J!
1, c5_CR$U21FRR;0
c-W%#<Rb@M~C<8,<
=, <BG2227L1.<$UV2
)2!7=.;@M#$%JlB; 2c=0A
Q; G, @/n9.=!-$%2B$\
;@;k, >; =>, c?W!
Y;@2
cH0K-:R;F$U$Ug%<
;G/,7; CG0D 6
$UR8f-WM7Q;F7
;N,Vd?:c8S!8DZ9.=2•GV=
Ac_MvW1?0%$F!%v;
dv$2]Gd>, 8QD!?
?R$U&B>-lIA.
Jl>9D$%Z.=Q%; +2.
$UDB; #$%Jl_%-dZ-; %
Vl,F5%-%$F; Yl;0$%,dR
Y%2B$U5$C!Rd?w!:-$U
$,<8S:?D!; V8S?;92#$%Jl,
;@:/!7ZUd, ;@!72•%
G/,7 !T;F/!; RR
d?$Cc;k:c8YZ-<!?Z
8; 0%2d$cF,F#$%Jl<!?
; KRD4D2cYMc, ] B2B=
:-Qc, c:.>= !$%Q0
IK?.$\,;k, O;F:RH
?2H:?; :c:>4!8YImR?,
W<C-:€LHOwD/Z
,Vd?Cc$$S:>>.C8YYGMcRK?.2
?!=9R8f€LDc:c8S2c8j:c
:2!:c>:/::=/4
.$F2• K?.:08;FR,D; .UH?
$U$dC-89G%Mw?,$[W_<;
K?.2XR89R$U4; lc2cD;
.\!<8D, K@2B,->`EnK?.=2X
7m, 2R=, ?ImUSR5K?
.2
J<:R!7d, 8< c?2g@
R.c/.QK?.;G/Im
Z; ?8Y,,9:B.l8@.l$%D.S%
$:AR ,<, @$2%$!, l?.:c:>
<C ; d, lZ.c8
Im@R=4@!8YZ-;c$
5_; S;0:y75%;F@$% QK-
$%2JR!D$UGP?@$SG;;_B
c8WWc;_f; Z8
c-WC%G/,7-$U$U
g%d, -./;_?R7_:R
QX{2Bc8,,48:cY[ 8
$C$W ,<2
Phân tích truyện ngắn "Bến quê" của Nguyễn Minh
Châu
wwwkimson | 18 December, 2010 20:05
Đề : Phân tích truyện ngắn "Bến quê" của Nguyễn Minh Châu.
DÀN Ý CHI TIẾT :
cảm xúc ấy vốn quen thuộc, gần gũi nhưng lại rất mới mẻ với Nhĩ, tưởng như
lần đầu tiên anh cảm nhận được tất cả vẻ đẹp và sự giàu có của nó.
b. Cảm nhận về Liên :
- Lần đầu tiên Nhĩ "để ý thấy Liên đang mặc tấm áo vá", cảm nhận "những
ngón tay gầy guộc âu yếm vuốt ve bên vai" và Nhĩ nhận ra tất cả tình yêu
thương, sự tần tảo và đức hy sinh thầm lặng của vợ. Chính trong những ngày
cuối đời, Nhĩ mới thực sự thấu hiểu với lòng biết ơn sâu sắc người vợ của mình
:"cũng như cánh bãi bồi đang nằm phơi mình bên kia, tâm hồn Liên vẫn giữ
nguyên vẹn những nét tần tảo và chịu đựng hy sinh từ bao đời xưa, và cũng
chính nhờ có điều đó mà sau những ngày tháng bôn tẩu tìm kiếm Nhĩ đã tìm
thấy được nơi nương tựa là gia đình trong những ngày này".
c. Cảm nhận về bản thân :
- Khao khát được đặt chân lên bãi bồi bên kia sông :
+ Buổi sáng hôm ấy, lần đầu tiên Nhĩ nhận ra vẻ đẹp của cảnh vật bình dị và
gần gũi xung quanh mình. Và trớ trêu thay, với con người "đã từng đi tới không
sót một xó xỉnh nào trên trái đất như Nhĩ, "cái bờ bên kia sông Hồng ngay
trước cửa nhà mình" lại là "một chân trời gần gũi mà lại xa lắc vì chưa hề bao
giờ đi đến". Nhĩ khao khát được đặt chân lên bãi bồi bên kia sông. Điều khao
khát ấy chính là sự thức tỉnh về những giá trị bền vững, bình thường mà sâu xa
của đời sống - những giá trị thường bị người ta lãng quên, vô tình, nhất là lúc
còn trẻ, khi con người còn lao theo nhữgn ham muốn xa vời. Sự thức nhận này
chỉ đến được với người ta ở cái độ đã từng trải, đã thấm thía những sướng vui
và cay đắng ; và cùng với sự thức tỉnh ấy thường là những ân hận xót xa
+ Lại càng trớ trêu hơn nữa khi anh nhờ thằng con trai thựchiện ước muốn của
mình, thằng con trai anh cũng không hiểu được niềm khao khát của cha nó, nên
làm một cách miễn cưỡng và ròi bị cuốn hút vào trò chơi hấp dẫn nó gặp trên
đường đi, để rồi có thể lỡ chuyến đò ngang duy nhất trong ngày. Từ hoàn cảnh
của mình, từ đứa con trai, Nhĩ đã chiêm nghiệm được cái quy luật phổ biến của
đời người :"con người ta trên đường đời thật khó tránh được những cái vòng
vèo hoặc chùng chình ". Anh không trách đứa con trai bởi giống như anh ngày
toàn thân, không thể đi đâu được.
- Trần thuật theo dòng tâm trạng của nhân vật.
III. Kết bài :
- Nguyễn Minh Châu là nhà văn đi được xa nhất trên con đường đổi mới văn
học.
- Tác phẩm mang tính hiện đại, tính nhân văn sâu sắc.
* Đoạn văn kết bài : Có thể ở đâu đó những điều cảm nhận của Nguyễn Minh
Châu chưa phải đã đạt đến độ khái quát sâu sắc. Nhưng trong cách cảm, cách
nghĩ của ông trong "Bến quê" là có cơ sở hợp với tính nhân văn và đáp ứng
được yêu cầu thời đại. Tiếc thay cái chết đã đến khi sức sáng tạo của nhà văn
đang tràn đầy, khi tư tưởng nghệ thuật của ông đã trở nên sâu sắc, đầy hứa hẹn,
làm cho những ai yêu mến Nguyễn Minh Châu bỗng cảm thấy hụt hẫng tiếc
nuối. Ông như một ngôi sao băng vút qua bầu trời, sáng loà rồi tan biến vào cõi
vĩnh hằng nhưng với di sản văn học ông để laiï cho đời, đặc biệt là với truyện
ngắn Bến quê cũng đáng để cho chúng ta tự hào và đủ để an ủi linh hồn ông ở
thế giới bên kia.
bài viết thứ 2
Bước ra khỏi chiến tranh, mỗi người lính có một ngã rẽ riêng để trở về với cuộc
đời thường nhật. Trong vô vàn cái bãng lặng lẽ trở về ấy, ta bắt gặp như vô tình
cái bãng hình nhà văn Nguyễn Minh Châu. Trở về lặng lẽ, tiếp tục tìm tòi lặng
lẽ, ngòi bút Nguyễn Minh Châu vẫn chứa đựng những khám phá mới mẻ, sâu
sắc, vẫn mang cái nhìn từng trải chắc chắn của con người đã tôi luyện qua lò
lửa chiến tranh. Chính bằng ngòi bút ấy, nhà văn đã dựng lên một "Bến quê"
mang ý nghĩa triết lí, mang đầy trải nghiệm về một đời người. Có lẽ sẽ chẳng ai
gấp lại trang sách "Bến quê" mà không cảm thấy một nỗi buồn bồi hồi, xúc
động trào dâng. Có chút gì đó se sẽ buồn, có chút gì đó se sẽ xót xa, ân hận
nhưng những cảm nhận sâu sắc về vẻ đẹp bình dị, gần gũi của quê hương thì
vẫn còn lắng đọng mãi mãi trong sâu thẳm tâm hồn mỗi người đọc chúng ta.
Cũng như nhiều tác phẩm của mình, trong "Bến quê", Nguyễn Minh Châu đã
khai thác rất thành công tình huống truyện mang đầy nghịch lí. Có lẽ những
con người chứa đầy những ngẫu nhiên, những nghịch lí vượt khỏi dự định, ước
muốn, sự hiểu biết và cả toan tính của con người. Bằng suy ngẫm, bằng tổng
kết qua biết bao trải nghiệm con người mới nhận ra triết lí mà cuộc đời nào rồi
cũng phải đón nhận : Con người ta, bước trên đường đời khó tránh khỏi những
vòng vèo, chùng chình cuộc sống giăng ra trước lối. Chỉ có những vẻ đẹp gần
gũi thiêng liêng là có thể cho ta chỗ dựa, nâng cho ta tiếp bước trên đường đời.
Với Nhĩ, đó là cái bãi bồi bên kia s«ng, là người vợ tần tảo giàu đức hi sinh,
đến lúc này anh mới thấm thía.
"Bến quê" được viết theo cách nhìn và tâm trạng của nhân vật Nhĩ, nó mang
màu sắc và chiều sâu nội tâm rất chủ quan của cá nhân nhân vật trữ tình. Ngòi
bút Nguyễn Minh Châu đã tạo nên một sức hút mạnh mẽ khi xây dựng nhân vật
Nhĩ mang những tình cảm, suy ngẫm sâu sắc, chan chứa trải nghiệm, triết lí về
đời người, về ý nghĩa của những điều ta chiêm nghiệm được từ cuộc sống và
cuộc đời mỗi con người. Những ngày cuối cuộc đời, trong cái dòng chảy của
suy ngẫm và tình cảm mới xuất hiện nơi Nhĩ, thiên nhiên như đẹp hơn, chiếu
vào cuộc đời Nhĩ cái nhìn gần gũi, trìu mến hơn tất cả những gì anh đã từng
được biết. Sáng đầu thu hiện lên trong không gian gần xa như một bức tranh
lên cái thần của cảnh sắc. Đó là những b«ng hoa bằng lăng nở muộn sắc đang
phai giữa không gian vời vợi trong vắt của bầu trời. Nắng soi lên dòng s«ng
uốn lượn mềm mại, đỏ nhàn nhạt màu nước phù sa, soi lên cái chiều rộng,
chiều sâu của bãi bồi ngay trước khung cửa sổ. Nó là tâm điÓm cũng là cái
thần sắc của bức tranh Nhĩ say sưa chiêm ngưỡng vẻ đẹp đến kì lạ áy, chiêm
ngưỡng trong sự bất ngờ, ngạc nhiên đến thích thú. Cũng phải thôi, sau bao
ngày in gót khắp năm châu, đây là những phút cuối cùng anh được sống thanh
thản giữa quê hương, giữa những cảnh vật, con người đã ngàn lần phô ra trước
mắt. Anh thấy nó đẹp đến kì lạ, bởi vì đó là lần đầu tiên anh say sưa chiêm
ngưỡng nó, say sưa khám phá cái ẩn mình bên trong lớp vỏ gần gũi, hiền lành
đã quen thuộc bấy lâu.
Có lẽ anh đã yêu, yêu tha thiết sự giàu có, đơn sơ, gần gũi mà vô cùng mới mẻ
của thiên nhhiên. Nhưng khi tình yêu ấy chớm nở, cũng là lúc con người Nhĩ
anh bất chợt hỏi vợ như một sự tính toán thời gian vể cái ngày anh biết chắc sẽ
đến nay mai. Nhà văn Giắc Lân-đơn từng viết:
"Thiên nhiên có nhiều cái nhắc nhở con người về cái chết".
Với Nhĩ có lẽ cũng vậy thôi. Có lẽ anh cũng hiểu rằng màu sắc của những
chùm bằng lăng bỗng trở nên đậm sắcc hơn, những tảng đất đổ oà vào giấc ngủ,
chúng cũng như cuộc đời anh, tàn tạ, héo hắt dần, chuẩn bị cho sự đứt lìa khỏi
cuộc sống. Cảm giác về cái chết treo lơ lửng dường như thôi thúc cái khát khao
trong anh cháy bỏng hơn, gấp gáp hơn trước khi những đốm tàn của ngọn lửa
sự sống tắt lịm hẳn. Những ngày cuối cùng này anh chỉ có một khát khao duy
nhất: được đặt chân lên bờ đất phía bên kia sông.Mới đây thôi anh đã khám phá
ra cái vẻ đẹp diệu kì của cái bên kia song.Một miền đất của trù phú và mơ
ước.Cái tưởng chừng dễ dàng nhất người ta thường hay bỏ qua và rồi sau này
lại phải hối tiếc về điều đó. Rất nhiều, rất nhiều nơi xa xăm Nhĩ đã bước chân
qua vậy mà, cái bãi bồi ngay bên kia thôi chưa một lần anh đặt bàn chân tới.
Đến khi mơ ước, đến khi khát khao thì anh không thể cất bước để tiến về miền
đất ấy nữa. Anh như một nhà thám hiểm, them khát khám phá chân trời mới
nhưng con tàu đi tới thì đã mãi mãi ở lại với biển khơi. Mơ ước rồi cũng là vô
vọng. Tuy khoảng trời kia chỉ cách ô cửa sổ của Nhĩ thôi nhưng dường như mãi
mãi xa vô cùng tận. Có lẽ trong những lần khắc khoải hướng ánh mắt sang bãi
bồi bên kia song, không ít lần Nhĩ mang trong lòng những suy ngẫm, những trải
nghiệm về chính bản thân. Cái bờ bên kia không dừng lại ở ý nghĩa hiện thực
nữa, nó hàm chứa những giá trị biểu tượng vô cùng thiêng liêng. Bến bờ ấy
cũng có thể làcuộc đời chưa đi tới, phần cuộc mà mỗi con người đều muốn
khám phá dù biết rằng nó là không giới hạn. bến bờ ấy cũng có thể là bến đậu
quê hương, bến đậu cuộc đời, bến đậu của những giá trị tinh thần gẫn gũi mà ý
nghĩa. Bãi bồi, bến song, con đò như một phần vẻ của cuộc sống, đơn sơ, giản
dị gắn bó như chính gia đình, như chính quê hương. Khao khát tìm đến những
giá trị gần gũi nhưng đích thực trong cuộc sống, nơi quê hương mà con người
bồng bột với nhiều ham muốn thời trai trẻ đã bỏ qua. Nó là một sự thức tỉnh có
xen niềm ân hận và nỗi xót xa. Niềm ân hận và xót xa khi con người đã nhận
lời nhắn nhủ thức tỉnh, thoát khỏi sự vòng vèo, chùng chình chúng tax a vào để
hướng đến những giá trị đích thực mà gần gũi trong cuộc sống. Lời nhắn nhủ
của Nhĩ cũng có thể là lời cuối cùng của cuộc đời anh. Nó thiêng liêng như cô
đúc cả cuộc đời con người vậy. Sẽ chẳng có gì đáng ngạc nhiên khi Nguyễn
Minh châu hoá thân vò nhân vật để nhắn nhủ những lời tha thiết chân thành đến
như thế. Nó chứa trong biểu tượng nhung cũng đẹp, cũng gần gũi như chinh
cuộc đời.
Có lẽ, qua "Bến quê", Nguyễn Minh Châu đã gửi gắm những suy ngẫm là trải
nghiệm của cả cuộc đời. Một cuộc đờia đã trải qua mưa bom bão đạn chiến
tranh. Mot cuộc đời đã có những tháng ngày vất vả, nhọc nhằn giữa dòng đời
bon chen. Suy nghĩ ấy hẳn sâu sắc lắm, hẳn thiết tha lắm, hẳn sẽ có những
khoảng lặng trầm lắng chứa cả cay đắng lẫn giọt nước mắt sót xa. Bằng trái tim
đầy xúc cảm của một nhà văn, Nguyễn Minh châu đã gửi gắm trải nghiệm ấy
đến cả cuộc đời, đến tất cả mọi người như để thưc tỉnh, như để nhắc nhơ con
người về tình cảm đẹp đẽ nhất. Đáng quý trọng biết bao một trái tim như thế,
một trái tim chỉ biết tìm cái đẹp, cái hay tô điểm cho cuộc đời chung của chúng
ta. Tại sao chúng ta không thể song đẹp hơn nữa, để tô điểm them cho cuộc đời
mỗi chúng ta, cuộc đời chung và đáp lại những công hiến to lớn như thế?
Phân tích "Bài thơ về tiểu đội xe không kính" của
Phạm Tiến Duật (Thầy Lê Bá Duy)
wwwkimson | 18 December, 2010 20:07
Đề : Phân tích "Bi thơ về tiểu đội xe không kính" của Phạm Tiến Duật2
b•B‚M
ƒ2XC. M
] ?8MI'(„(R:5
R8f,WL$U$Ug%UQX{2
%!%<?%.EI7I'(„(
'(…s-./%#<Rb@2
ƒƒ2. M
'2HD?RWL:c:>. %:9<;_
'2P.,!H0. %2
]. %=,-:7YM:c?w;R;0
RWL:c:>w;R;07Y:Q,7R !R
:%;1,-H7Y!%5_E7B;$S
,-:97R2
r2g<, D?RWL:c:>M
3c=:>:c?;DWL:c=:>3M%$;I
Wc2
]D?%,<M
ˆ]D?WL !0; %$U, $S3{,733,P
<3; $Uef$S$%?YM
J=N!;
XWL€Z$.!
&RWL$e0;FXPtgu!70B!vb+
R]. o-$%?!0,P<MR!0
I$P
#Ii<j;$S$U
>#<Rb@. %3$Ug%Jc$Ug%!3M
‰,-WLU5%$
<$FW\F2
ˆ]D?RWL:c:>, D?YG%?-
%HD?!2
B!-M3@.:>;[Z3
c=:>:c=i:c=WLWL=W$F2
}2E_D?$U,>,WL-!R$U$Ug%M
$R -M
ˆŠ.Z,Z
BDDUDm2
ˆJ7H3D3$08?:.@u3Dm3M-2
ˆbv?N/?$U,>,WLM
ˆB7@$%?;@; ;
:c=; =2
ˆg4</RWL.ID@>, 84<$U
,>Z D!-$F; 8c e>R?=
0BQ5KQ2
Œa-7%Q]M
Q]PSM
R? d:>
gQm1R;k
tTQc,7,<
g4f<%$U.<
ƒƒƒ2R. M
J. %2
#%#<Rb@2
3 %;0/WL:c:>3, . %T89-./
%#<Rb@d$8Q6-./ %aO
i$Ug%Jc$Ug%!BF222G_,>.
%.9ZHZ%FR7R8fE7BUQX{
> %P8QP?72H8Y?lcH8Y8
<D?R8Y,<<7. %P:9<c
;>;_6$U @;F?4,P<<
; $C8O ;IGE7B.$%IQ
W,$S'()†'(…†2
•ƒEƒ‡]‰X]•ŽM
a %-./R7 %_IQ
X{3W_G$Ug%4$FX ,V%F@!$%,3&Q]+
#<Rb@=G%,>:_< 848Q
l;$% 8!$C23 %;0/:c:>3&%
$S?%.EI7I'(„('(…s+$S#<Rb@
;RI'(„(, . %Y=2
B%l7 ;kl 0T:R$UG
,-$CRl.WL-$U@2?8Y;@D??
W1 R8f,WLYRD!?@P./7.D
f?-$F!/R;D=DF
!!$R2D!H3=33$U3R?38U3
332RF ; .Z,;FQ=T<
?$U,2]D?38;
.Z,3@8S?2]D?3$U<!m; 3
S,-$C;0$UT@$UR$U
<2
]-.:5$U,>,WL,c,<K$C
R92B%,T1Y-$;IWc,U=$U
!/7D?Y=> M
c=:>HD=.N
N=9$$U
$ODiRQ
BDT,$U2
c=:>HD$F
X$c$WQ$ U
$!,I!8Q
X$H=,:cc2
#<Rb@H, ;- ††(;@?RC$U
g%-,>> /7€A%2R8f,WL
:c0,.$F$F:5$F:_ ,<3RR
.3GWL!, %/O84<e>2"-UR$U
8?:G, K-!/2%3DT,
$U3./,8898Y,<K!2
DZ>Z:L8%9.=, 6$U,>2B
:?:9R8QR$U,>_H
0K-:$7;N,e$CP9.=$
R ,@Q?$F2=U?8:5%
?. %, D?3WL=32Z84<?
WLQv\$U,>N:RGC33
=:-$U4D!-$F !2‰•8ef%3w
WL=3, ,eU<1M84<K!R
lR9:c?, ;d:>cN , $U e>
,<KK!R92=/?. %!, Q39
%3, .@,-0?8;_D$S;@.
%2R$%7;@$R8f;@?J ††(;k
;_;7;N-6$UE7B
$Q]PSM
R? d:>
gQm1R;k
tTQc,7,<
g4f<%$U.<
3 %;0/WL:c:>3, . %T89-./
%#<Rb@d$8Q6-./ %aO
i$Ug%Jc$Ug%!BF222G_,>.
%.9ZHZ%FR7R8fE7BUQX{
> %P8QP?72H8Y?lcH8Y8
<D?R8Y,<<7. %P:9<c
;>;_6$U @;F?4,P<<
; $C8O ;IGE7B.$%IQ
W,$S'()†'(…†2
Sang thu" của Hữu Thỉnh
wwwkimson | 19 December, 2010 11:34
Mùa thu quả nhiên là mùa nhạy cảm bậc nhất trong năm. Con người cùng Tạo
vật thảy đều nhạy cảm. Tuy nhiên, cái thời điểm mà sự nhạy cảm của hồn tạo
vật luôn thách thức với sự nhạy cảm của hồn người vẫn là thời khắc giao mùa -
chớm thu. Các kênh cảm giác và cả tâm cảm nữa của mỗi hồn thơ dường như
chừng ý khổ này cứ "dính" vào khổ kia, chả chịu rành mạch gì cả. Thì quanh đi
quẩn lại vẫn là thế : hương ổi, gió se, sương chùng chình, sông dềnh dàng, chim
vội vã, nắng vẫn còn, mưa đã vơi, sấm bớt bất ngờ, hàng cây đứng tuổi chẳng
dáng nét thu về, thì hình sắc thu sang, đấy thay đổi tinh vi, đây đổi thay tinh tế.
Ý đâu có khác gì nhau. Đến nỗi, ngay cả "Sách giáo viên" hướng dẫn người
dạy khai thác và soạn giảng chừng như cũng " bí" trong việc phân định . Hay
việc chia thành ba khổ thế chỉ hoàn toàn do cảm tính lúc viết của thi sĩ, còn ý
thơ thì vốn thiếu rành mạch, vô tổ chức ? Không hẳn.
Đọc kĩ hơn thì thấy rằng: cùng viết về thiên nhiên lúc giao mùa, nhưng mỗi khổ
thơ vẫn nghiêng về một ý. Về cảnh vật, khổ một nghiêng về những tín hiệu
mách bảo sự hiện diện đây đó của mùa thu, từ góc nhìn vườn ngõ : Bỗng nhận
ra hương ổi /Phả vào trong gió se /Sương chùng chình qua ngõ /Hình như thu
đã về. Khổ hai lại nghiêng về những cảnh sắc trời mây sông nước đang chuyển
mình sang thu, với tầm nhìn rộng xa vào bầu trời mặt đất : Sông được lúc dềnh
dàng / Chim bắt đầu vội vã/Có đám mây mùa hạ/ Vắt nửa mình sang thu. Trong
khi đó, khổ ba lại nghiêng về những biến đổi bên trong các hiện tượng thiên
nhiên và tạo vật : Vẫn còn bao nhiêu nắng/Đã vơi dần cơn mưa/Sấm cũng bớt
bất ngờ/Trên hàng cây đứng tuổi. Như vậy, ba khổ thơ đã được liên kết thành
một chỉnh thể nhuần nhị nhờ vào một trật tự khá tự nhiên : từ gần đến xa, từ
thấp đến cao, từ hẹp đến rộng, từ ngoài vào trong, với các lớp cảnh càng ngày
càng đi vào chiều sâu Một trật tự hợp lí tự nhiên bao giờ cũng là điều sinh tử
để một sản phẩm nghệ thuật hiện ra như một sinh thể !
Nhưng, cả người khờ khạo nhất cũng phải thấy rằng : thơ thiên nhiên không
đơn thuần chỉ có cảnh. Cùng với cảnh, bao giờ cũng là tình, dù đậm hay nhạt,
dù kín hay lộ. Tình trong cảnh, cảnh trong tình. Cho nên, đồng hành với mạch
cảnh sắc trên đây, là tâm tư của thi sĩ. Cụ thể là mạch cảm nghĩ trước mùa thu.
Sự đan xen các mạch này là một khía cạnh phức tạp không thể thiếu của cấu
trúc. Sau một thoáng ngỡ ngàng ở khổ một ( Hình như thu đã về), là đến niềm
say sưa ở khổ hai ( Có đám mây mùa hạ/ Vắt nửa mình sang thu), và kết lại ở
khổ ba với vẻ trầm ngâm( Sấm cũng bớt bất ngờ / trên hàng cây đứng tuổi).
những vận động trái chiều mà cùng hướng vẫn thường đem đến cho sự sống thế
quân bình ngay trong lòng mỗi nhịp biến thiên hay sao ? Cho nên, thật thú vị
mà cũng thật hiển nhiên là hai nhịp mạnh - nhẹ với hệ thống hưng - suy, tiêu -
trưởng kia lại đan dệt trong nhau khá nhuần nhuyễn tạo nên cái bản giao hưởng
gợi cảm của đất trời thu. Có thể xem đó là nét phức điệu trong cảm nhận ngoại
giới của hồn thơ Hữu Thỉnh. Toàn cảnh thu trong bước chuyển mùa, nhờ lối
cảm ấy, đã hiện ra không chỉ có biến thiên, mà đây đó còn cả thế quân bình.
Luôn thấy được thế quân bình ngay giữa những biến thiên thì ít bất ngờ chao
Copyright: Tài liệu đại học ©