Môn: Ngữ Văn 10, tiết 90
ĐẶC ĐIỂM LOẠI HÌNH
CỦA TIẾNG VIỆT
Giáo viên: Hoàng Thị Hà - Vũ Thị Kim Tuyến
Đơn vị: Trường PTDTNT tỉnh Điện Biên
SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TỈNH ĐIỆN BIÊN
TRƯỜNG PT DÂN TỘC NỘI TRÚ TỈNH
ĐIỆN BIÊN
Tháng 01
Năm 2014

ĐẶC ĐIỂM LOẠI HÌNH CỦA TIẾNG VIỆT
ĐẶC ĐIỂM LOẠI HÌNH CỦA TIẾNG VIỆT
MỤC TIÊU
Ôn tập
kiến thức
về đặc điểm
loại hình tiếng
Việt.
Vận dụng
vào việc học
tập các môn
học.
So sánh với
Tiếng Anh
để hiểu rõ,
biết sử dụng
hiệu quả TV
và T.Anh.


Kiến thức cần nhớ:
Tiếng Việt
thuộc loại hình
ngôn ngữ đơn lập
Tiếng là đơn vị
cơ sở của ngữ pháp
Từ không biến
đổi hình thái
Ý nghĩa ngữ pháp
được biểu thị bằng
trật tự từ và hư từ

Hãy phân tích ngữ liệu dưới đây về mặt từ ngữ
(chú ý những từ ngữ in đậm) để chứng minh tiếng
Việt thuộc loại hình ngôn ngữ đơn lập.
a. Trèo lên cây bưởi hái hoa,
Bước xuống vườn cà hái nụ tầm xuân.
Nụ tầm xuân nở ra cánh biếc,
Em lấy chồng rồi anh tiếc em thay.
(Ca dao)
nụ tầm xuân
(1)
hái
Nụ tầm xuân
(2)
nở
BN
CN
Bài tập 1:

ĐẶC ĐIỂM LOẠI HÌNH CỦA TIẾNG VIỆT

d. Con đem con cá bống ấy về thả xuống
giếng mà nuôi. Mỗi bữa, đáng ăn ba bát thì con ăn
hai, còn một đem thả xuống cho bống…
Nói xong Bụt biến mất. Tấm theo lời Bụt thả
bống xuống giếng. Rồi từ hôm ấy trở đi, cứ sau
bữa ăn, Tấm đều để dành cơm, giấu đưa ra cho
bống. Mỗi lần nghe lời Tấm gọi, bống lại ngoi lên
mặt nước đớp những hạt cơm của Tấm ném xuống.
Người và cá ngày một quen nhau, và bống ngày
một lớn lên trông thấy.
(Tấm Cám)
d. Con đem con cá bống
(1)
ấy về thả xuống
giếng mà nuôi. Mỗi bữa, đáng ăn ba bát thì con ăn
hai, còn một đem thả xuống cho bống
(2)
…
Nói xong Bụt biến mất. Tấm theo lời Bụt thả
bống
(3)
xuống giếng. Rồi từ hôm ấy trở đi, cứ sau
bữa ăn, Tấm đều để dành cơm, giấu đưa ra cho
bống
(4)
. Mỗi lần nghe lời Tấm gọi, bống
(5)
lại ngoi


CN
BN
Tân ngữ
CN
BN
Tân ngữ
CN
CN
I
her,
she
me
Từ tiếng Việt không biến đổi hình thái;
Từ tiếng Anh thường phải biến đổi hình thái.
Tôi yêu cô ấy, cô ấy yêu tôi.
Tôi
cô ấy
cô ấy tôi

Bài tập 3
Xác định hư từ và phân tích tác dụng thể hiện ý
nghĩa của chúng trong đoạn văn sau?
“Pháp chạy, Nhật hàng, vua Bảo Đại thoái vị. Dân ta đã
đánh đổ các xiềng xích thực dân gần 100 năm nay để
gây dựng nên nước Việt Nam độc lập. Dân ta lại đánh
đổ chế độ quân chủ mấy mươi thế kỉ mà lập nên chế độ
Dân chủ Cộng hòa.”
(Hồ Chí Minh, Tuyên ngôn độc lập)
đã

a. Em hãy xác định từ loại của những từ ngữ in đậm
trong ngữ liệu sau:
đậu
1
bò
1
đậu
2
bò
2
Động từ Danh từ
Từ tiếng Việt không biến đổi hình thái.

“Thấy thị hỏi, bà già kia bật cười. Bà tưởng
cháu bà nói đùa. Nhưng chợt nhớ ra rằng cháu
bà vốn dở hơi. Bà bỗng trở nên hoảng hốt.”
(Nam Cao, Chí Phèo)
“Thấy thị hỏi, bà già kia bật cười. Bà tưởng
cháu bà nói đùa. Nhưng chợt nhớ ra rằng cháu
bà vốn dở hơi. Bà bỗng trở nên hoảng hốt.”
(Nam Cao, Chí Phèo)
CN
ĐN
ĐN
CN
Từ tiếng Việt không biến đổi hình thái.
Bài tập bổ sung
b. Em hãy phân tích ngữ liệu dưới đây để chứng
minh tiếng Việt thuộc loại hình ngôn ngữ đơn lập:


1. Thấy thị hỏi, bà già kia bỗng bật cười.
2. Thấy thị hỏi, bà già kia liền bật cười.
3. Thấy thị hỏi, bà già kia chợt bật cười.Câu 1: Tiếng Việt thuộc loại hình ngôn
ngữ nào?
Sai. Đáp án đúng
của câu hỏi này là:
Đơn lập.
Sai. Đáp án đúng
của câu hỏi này là:
Đơn lập.
Sai. Đáp án đúng
của câu hỏi này là:
Đơn lập.
Sai. Đáp án đúng
của câu hỏi này là:
Đơn lập.
Đúng. Em kích chuột
vào màn hình để
tiếp tục.
Đúng. Em kích chuột
vào màn hình để
tiếp tục.
Sai. Đáp án đúng
của câu hỏi này là:
Đơn lập.
Sai. Đáp án đúng
của câu hỏi này là:

D) Hỗn nhập

Câu 2: Em hãy điền từ thích hợp vào
chỗ trống:
Đúng. Em kích chuột vào màn
hình để tiếp tục.
Đúng. Em kích chuột vào màn
hình để tiếp tục.
Sai. Em kích chuột vào màn
hình để tiếp tục.
Sai. Em kích chuột vào màn
hình để tiếp tục.
Đáp án em chọn là chính xác
Đáp án em chọn là chính xác
Đáp án của em:
Đáp án của em:
Đáp án đúng là:
Đáp án đúng là:
Em chưa chọn đáp án để hoàn
thành câu hỏi
Em chưa chọn đáp án để hoàn
thành câu hỏi
Em phải trả lời câu hỏi để tiếp
tục.
Em phải trả lời câu hỏi để tiếp
tục.
TRẢ LỜI
TRẢ LỜI
CHỌN LẠI
CHỌN LẠI

TRẢ LỜI
CHỌN LẠI
CHỌN LẠI
Ý nghĩa ngữ pháp được biểu thị bằng trật tự
và

KẾT QUẢ PHẦN TRẢ LỜI
Điểm của em đạt: {score}
Điểm của 3 câu hỏi này là: {max-score}
Số lần trả lời của em: {total-attempts}
Question Feedback/Review Information Will
Appear Here
Question Feedback/Review Information Will
Appear Here
Xem lại Tiếp tục
ĐẶC ĐIỂM LOẠI HÌNH CỦA TIẾNG VIỆT
ĐẶC ĐIỂM LOẠI HÌNH CỦA TIẾNG VIỆT