I : Phần mở đầu
Với dân tộc Việt Nam, Hồ Chí Minh là sự kết tinh những gì tốt đẹp, ưu tú
nhất của trí tuệ và tư tưởng, tình cảm và đạo đức, nhân cách và lối sống của
con người và dân tộc Việt Nam. Người tiêu biểu cho cốt cách và bản lĩnh của
dân tộc, cho bản sắc văn hoá của dân tộc Việt Nam từ truyền thống đến hiện
đại. Tinh hoa của dân tộc, lương tâm và khí phách của thời đại đã được thể
hiện chân thực và cảm động, trong sáng và đẹp đẽ, cao thượng và bất khuất
qua con người, cuộc đời và sự nghiệp của Hồ Chí Minh.
Bằng con đường lao động, vô sản hóa, Người làm đủ mọi nghề, đi qua
nhiều miền đất khác nhau, tham gia các sinh hoạt của công nhân, thợ thuyền,
ở ngay sào huyệt của chủ nghĩa tư bản và chủ nghĩa thực dân, Người có điều
kiện quan sát trực tiếp tình cảnh sống của những người lao động dưới ách áp
bức bóc lột tàn bạo của tư bản ở chính quốc đối với các dân tộc thuộc địa và
phụ thuộc.Thực tiễn này đã giúp Người nhận rõ bản chất của chủ nghĩa tư bản
và thực dân, cũng như hình thành ở Người tình hữu ái giai cấp đối với những
người cùng khổ. Cũng chính thực tiễn này đã cung cấp cho Người những căn
cứ để xác minh một sự thật mà Người đã từng hoài nghi về “Tự do - Bình
đẳng - Bác ái” do giai cấp tư sản đưa ra.
Đối với Nguyễn Ái Quốc - Hồ Chí Minh, việc nghiên cứu, khảo sát thế
giới, khu vực và quốc tế cũng chỉ nhằm hướng tới giải phóng và phát triển dân
tộc mình, đặt cách mạng Việt Nam trong phong trào cách mạng thế giới, sao
cho phù hợp với trào lưu, xu thế chung của lịch sử thế giới và thời đại.Bước
ngoặt lớn trong sự hình thành và phát triển tư tưởng Hồ Chí Minh là khi
Người giác ngộ chủ nghĩa Mác-Lênin và lựa chọn con đường cách mạng vô
sản. Chỉ có cuộc cách mạng này mới giải phóng được giai cấp vô sản, giải
phóng các dân tộc bị áp bức khỏi ách thống trị của đế quốc, thực dân, mới
thực hiện được độc lập tự do, hoà bình và hạnh phúc cho các dân tộc.
Khi đã tìm thấy con đường cách mạng và nhận thức được chân lý của
thời đại cách mạng nhờ giác ngộ chủ nghĩa Mác-Lênin, với sự thức tỉnh và cổ
vũ của Cách mạng Tháng Mười Nga năm 1917, Nguyễn Ái Quốc-Hồ Chí
Minh đã dồn tất cả nỗ lực và tinh lực của đời mình để thực hiện đến cùng lý

thực dân xâm lược và chống địa chủ phong kiến. Nhiệm vụ dân tộc và dân chủ
quan hệ chặt chẽ với nhau, trong đó nhiệm vụ giải phóng dân tộc đặt lên trên
hết, trước hết, nhiệm vụ dân chủ cần thực hiện từng bước và phải phục tùng sự
nghiệp giải phóng dân tộc. Tư tưởng trên đây được Hồ Chí Minh thể hiện rõ
nét trong Cương lĩnh đầu tiên của Đảng năm 1930 và Người nhấn mạnh tại
Hội nghị Ban Chấp hành Trung ương lần thứ tám (khóa I) 5-1941.
Để tạo cơ sở, tiền đề cho việc tiến lên chủ nghĩa xã hội, đối với Việt Nam,
một đòi hỏi có ý nghĩa sống còn là độc lập dân tộc phải gắn liền với thống nhất
chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ của đất nước. Nước Việt Nam là một, dân tộc
Việt Nam là một, Bắc - Trung - Nam là một khối thống nhất không thể phân
chia, đồng bào Kinh, Mường, Thái, Êdê, Bana… đều là con dân nước Việt, là
con Rồng cháu Tiên. Đó là quan điểm nhất quán, mang tính nguyên tắc của Hồ
3
Chí Minh. Không duy trì và phát triển được khối thống nhất đó thì không thể có
độc lập dân tộc, càng không thể nói đến việc tạo cơ sở tiền đề để tiến lên chủ
nghĩa xã hội.
Để tiến lên chủ nghĩa xã hội đòi hỏi độc lập dân tộc phải đi đôi với tự do
hạnh phúc của nhân dân. Đối với Việt Nam, con đường phát triển duy nhất
đúng đắn là độc lập dân tộc gắn liền với XHCN. Chủ tịch Hồ Chí Minh đã
khẳng định: nếu nước đã được độc lập mà dân cứ chết đói, chết rét, không
được tự do, thì độc lập chẳng có ý nghĩa gì. Mà tự do, ấm no, hạnh phúc phải
cho tất cả mọi người; con người phải được giải phóng để vươn tới cái tất yếu
của tự do là cái đích của CNXH, chủ nghĩa cộng sản. Hay nói cách khác,
“Dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh” ở Việt Nam chính là
mục tiêu của CNXH, mà sự đấu tranh cho độc lập dân tộc hướng tới
b) Chủ nghĩa xã hội là con đường bảo vệ và phát triển thành quả của
độc lập dân tộc
Độc lập dân tộc tiến lên chủ nghĩa xã hội thể hiện mối quan hệ giữa mục
tiêu trước mắt và mục tiêu lâu dài. Theo lôgíc của sự phát triển, hai mục tiêu
ấy quan hệ chặt chẽ với nhau. Không thể đi đến mục tiêu cuối cùng nếu không

bình, hữu nghị, hợp tác, phát triển, tiến bộ xã hội. Kiên định chủ nghĩa Mác -
Lê-nin, tư tưởng Hồ Chí Minh, lấy đó làm nền tảng tư tưởng và kim chỉ nam
cho hành động, sự nghiệp đổi mới vì mục tiêu của CNXH ở nước ta đã giành
được những thành tựu to lớn và có ý nghĩa lịch sử. Tất cả những điều đó càng
làm cho toàn Đảng, toàn quân và toàn dân ta vững bước trên con đường đã
chọn.
2) Triết lí phát triển và những cái mới,bản lĩnh sáng tạo
trong tư tưởng Hồ Chí Minh về độc lập dân tộc gắn liền với chủ
nghĩa xã hội .
Những nét mới đầu tiên phải kể tới đó là không tách rời giai cấp khỏi dân
tộc . Nếu giải phóng giai cấp và đấu tranh giai cấp như một đặc trưng nổi bật
và là một đòi hỏi bức xúc ở phương Tây tư bản chủ nghĩa, thì ở phương Đông,
trong đó có Việt Nam lại nổi lên đặc trưng khác, đó là giải phóng dân tộc, là
giải quyết mâu thuẫn dân tộc với chủ nghĩa tư bản, chủ nghĩa thực dân xâm
lược để giành độc lập, xoá bỏ tình trạng thuộc địa và phụ thuộc dưới ách đô
hộ, thống trị của thực dân.
Đó là lý do giải thích vì sao Người chủ trương đoàn kết tất cả các giai cấp
trong dân tộc để tạo ra sức mạnh giải phóng. Trong khi tin tưởng chắc chắn
5
rằng, lý luận của chủ nghĩa Mác là đúng đắn không chỉ ở phương Tây mà còn
ở phương Đông, Người còn có dự báo đầy mẫn cảm rằng, chủ nghĩa cộng sản
dễ áp dụng và cách mạng cộng sản chủ nghĩa dễ thành công hơn chính trong
thực tiễn phương Đông, châu Á và Việt Nam. Một trong những cơ sở luận
chứng cho giả thuyết đó là sức đoàn kết dân tộc, truyền thống cộng đồng đã tỏ
ra rất gần gũi với bản chất của chủ nghĩa cộng sản.
Người có những nhận thức sáng tạo về chủ nghĩa Mác và chủ nghĩa Mác-
Lênin. Hồ Chí Minh còn nêu ra một luận điểm rất khoa học và sáng tạo, tỏ rõ
chính kiến độc lập đầy bản lĩnh của Người. Đó là, muốn áp dụng chủ nghĩa Mác,
áp dụng lý thuyết cộng sản của Mác vào phương Đông và Việt Nam thì phải
“xem xét lại chủ nghĩa Mác về cơ sở lịch sử của nó, củng cố nó bằng dân tộc học

Việt Nam được thực hiện bằng con đường cách mạng vô sản: "Muốn cứu
nước và giải phóng dân tộc không có con đường nào khác con đường cách
mạng vô sản". Theo tư tưởng Hồ Chí Minh điều đó có ý nghĩa là:
- Đối tượng của cuộc đấu tranh là thực dân đế quốc và bọn tay sai chống
lại độc lập dân tộc.
- Ở trong nước lực lượng cách mạng bao gồm công nông là gốc và tất cả
những ai có lòng yêu nước, thương nòi.
-Về lực lượng cách mạng ngoài nước trong thời kỳ này, Hồ Chí Minh
nhấn mạnh sự ủng hộ của Quốc tế Cộng sản, Liên bang cộng hòa xã hội chủ
nghĩa xô viết, giai cấp công nhân và nhân dân lao động chính quốc, các dân
tộc thuộc địa và phụ thuộc.
- Nhân tố quyết định thắng lợi của cuộc đấu tranh giành độc lập dân tộc
là sự lãnh đạo của Đảng theo chủ nghĩa Mác-Lênin.
b) Thời kỳ 1945 - 1954
Độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội ở thời kỳ này được thể
hiện ở những chủ trương, đường lối chiến lược do Hồ Chí Minh khởi xướng
"vừa kháng chiến, vừa kiến quốc", "kháng chiến đi đôi với kiến quốc", "kháng
chiến hóa văn hóa, văn hóa hóa kháng chiến".
Kháng chiến tức là bảo vệ nền độc lập dân tộc, chống sự xâm lược lần thứ
hai của thực dân Pháp theo phương châm trường kỳ kháng chiến nhất định thắng
lợi.
Kiến quốc theo Hồ Chí Minh là xây dựng, củng cố Nhà nước dân chủ
nhân dân đầu tiên ở Đông Nam Á, xây dựng đời sống mới, xây dựng những
cơ sở đầu tiên của chủ nghĩa xã hội.
7
c) Thời kỳ 1954 - 1969
Ở thời kỳ này độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội trong tư
tưởng Hồ Chí Minh thể hiện qua chủ trương: một Đảng Cộng sản lãnh đạo
thực hiện đồng thời hai nhiệm vụ chiến lược ở hai miền: xây dựng chủ nghĩa
xã hội ở miền Bắc, hoàn thành cách mạng dân tộc dân chủ ở miền Nam, tiến

là, bảo đảm vững chắc quốc phòng và an ninh quốc gia; năm là, thực hiện
đường lối đối ngoại độc lập, tự chủ, hòa bình, hợp tác và phát triển; chủ động
và tích cực hội nhập quốc tế; sáu là, xây dựng nền dân chủ XHCN, thực hiện
đại đoàn kết toàn dân tộc, củng cố và mở rộng Mặt trận dân tộc thống
nhất;bảy là, xây dựng Nhà nước pháp quyền XHCN của nhân dân, do nhân
dân, vì nhân dân; tám là, xây dựng Đảng trong sạch, vững mạnh. Làm tốt
những vấn đề nêu trên sẽ góp phần giữ vững độc lập dân tộc, bảo đảm điều
kiện xây dựng đất nước hùng cường, phát triển theo đúng con đường mà
Đảng, Bác Hồ và nhân dân ta đã lựa chọn.
9
III) Phần kết
Độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội, với Việt Nam không chỉ là mục
tiêu, là nhu cầu, là cương lĩnh hành động, mà còn là động lực, là niềm tin sắt
son của dân tộc Việt Nam ta. Độc lập dân tộc gắn với chủ nghĩa xã hội là sự
gắn kết hai sức mạnh thành một sức bật mới; là cội nguồn thắng lợi của cách
mạng Việt Nam hôm qua, hôm nay và mai sau.
Thế kỷ XXI mở đầu thiên niên kỷ thứ ba của một thế giới đầy biến động,
cũng đồng thời mở ra một kỷ nguyên hội nhập, đua tranh gay gắt của cộng
đồng quốc tế. Dù thời cuộc biến đổi xoay vần ra sao, dù phải đối mặt với xu
thế toàn cầu hoá, thì hệ giá trị độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội, trong ý
thức và trong hành động vẫn là mục tiêu, lý tưởng, là quốc bảo phù hợp với xu
thế thời đại; sẽ đưa nhân dân ta tiếp tục giành thêm nhiều thắng lợi to lớn hơn
nữa trong sự nghiệp đổi mới, đẩy mạnh công nghiệp hoá, hiện đại hoá, xây
dựng chủ nghĩa xã hội và bảo vệ vững chắc Tổ Quốc, vì mục tiêu dân giàu,
nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn minh, đưa đất nước ta sánh vai
cùng các nước trong khu vực và trên thế giới.
Với bản thân mỗi chúng ta là thế hệ trẻ ,là tương lai của đất nước của
dân tộc . Chính vì vậy chúng ta cần phải trau dồi kiến thức ,học tập và lao
động thật tốt để mai này đóng góp 1 phần công sức của mình để xây dựng
đất nước . Hãy học tập và làm theo tấm gương đạo đức và tư tưởng Hồ Chí