Website: http://www.docs.vn Email : [email protected] Tel : 0918.775.368
Mục lục
Lời nói đầu..............................................................................................................................2
Chơng I : cơ sở lý luận của đề tài...........................................................................................4
I -/Bản chất con ngời..........................................................................................................4
II-/ con ngời trong đời sống xã hội và trong quá trình sản xuất ra của cải vật chất...........4
Chơng II: công nghiệp hoá - hiện đại hoá ở Việt Nam...........................................................6
I -/ Công nghiệp hoá, hiện đại hoá là gì ?..........................................................................6
II-/ Yêu cầu của công nghiệp hoá, hiện đại hoá.................................................................7
III-/ Con ngời Việt Nam trong quá trình Công nghiệp hoá - Hiện đại hoá.......................9
Chơng 3: Phát huy yếu tố con ngời trong sự nghiệp ............................................................11
Công nghiệp hoá - Hiện đại hoá...........................................................................................11
Kết luận................................................................................................................................15
Danh mục các tài liệu tham khảo.........................................................................................16
Con ngời trong sự nghiệp Công nghiệp hoá - Hiện đại ho dất n ớc
1
Website: http://www.docs.vn Email : [email protected] Tel : 0918.775.368
Lời nói đầu
Thế giới đã trải qua hai cuộc cách mạng khoa học kỹ thuật vĩ đại và đã có rất nhiều nớc
đã trở thàmh những nớc công nghiệp lớn, vậy chúng ta có cần bàn luận thêm về phạm trù
con ngời và vấn đề về con ngời trong sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nớc hiện
nay không. Điều đó có phải là vì công nghiệp hoá, hiện đại hoá là phơng thức duy nhất để
phát triển nền kinh tế thế giới và bất kỳ một quốc gia nào bỏ qua quá trình này đều sẽ trở
nên quá chậm, quá lạc hậu so với bớc đi của thế giới hay là vì con ngời là chủ thể, là mấu
chốt, là điểm khởi đầu cũng nh là cái đích của quá trình Công nghiệp hoá - Hiện đại hoá
này.
Việt Nam là một trong số các quốc gia nghèo nhất thế giới, nền kinh tế vẫn ở tình trạng
lạc hậu, làm ăn tản mạn, tuỳ tiện của sản xuất nhỏ, sản xuất còn mang tính chất tự cấp, tự
túc, đời sống nhân dân còn nhiều khó khăn. Tổng sản phẩm quốc dân tính theo đầu ngời
thuộc loại thấp nhất thế giới, tốc độ tăng bình quân chậm hơn nhiều nớc trong khu vực. Vì
vậy muốn không bị tụt hậu xa hơn nữa, muốn ổn định mọi mặt để đi lên và phát triển thì tất

Nâng cao dân trí, bồi dỡng và phát huy nguồn lực to lớn của con ngời Việt Nam là nhân tố
quyết định thắng lợi của công cuộc công nghiệp hoá, hiện đại hoá. Nhận định này tiếp tục
đợc khẳng định và có bớc phát triển mới ở Đại hội IX và nhiều Nghị quyết quan trọng của
Trung ơng.
Với những phân tích ở trên cho thấy việc nghiên cứu đề tài con ngời trong sự nghiệp
Công nghiệp hoá - Hiện đại hoá là hết sức cần thiết. Qua đó, triết học tiếp tục khẳng định vị
trí, vai trò của mình trong đời sống xã hội và trong công cuộc đổi mới đất nớc. Sự nghiệp
công nghiệp hoá, hiện đại hoá ở nớc ta đợc tiến hành nh thế nào, quy mô và nhịp độ của nó
ra sao, điều đó một phần tuỳ thuộc vào sự đóng góp của triết học.
Con ngời trong sự nghiệp Công nghiệp hoá - Hiện đại ho dất n ớc
3
Website: http://www.docs.vn Email : [email protected] Tel : 0918.775.368
Chơng I : cơ sở lý luận của đề tài.
I -/Bản chất con ngời
Đối với Mác con ngời không phải là một tồn tại trừu tợng, ẩn náu đâu đó ngoài thế
giới
1
. Đó là những con ngời sống trong một thời đại nhất định, một môi trờng xã hội nhất
định, có những quan hệ xã hội phong phú, phức tạp và ngày càng phong phú với sự phát
triển của văn minh.
Bản chất con ngời không phải là một cái trừu tợng cố hữu cá nhân riêng biệt trong
tính hiện thực của nó, bản chất con ngời là tổng hoà những quan hệ xã hội
2
. Đây là một
luận đề nổi tiếng của Mác nói lên bản chất con ngời với sự trừu tợng khoa học, đó là sự
khái quát từ đời sống cụ thể, từ thuộc tính của con ngời hiện thực, thế hệ này qua thế hệ
khác, bản chất con ngời đợc thể hiện và chỉ có thể đợc thể hiện thông qua tổng thể các quan
hệ xã hội. Muốn tìm bản chất con ngời thì phải tìm ở bên trong chứ không phải ở bên
ngoài đời sống hiện thực của con ngời. Nếu đứng trên quan điểm sinh vật học mà xét thì
không thể hiểu đợc thực chất của con ngời, khả năng đối xử có tính ngời đối với thế giới và

động, đảm bảo chất lợng, hiệu quả của sản xuất, giảm nhẹ lao động. Vì vậy có thể nói, chỉ
trong quá trình hoạt động, trớc hết và quan trọng hơn cả là hoạt động lao động sản xuất, bộ
óc và bàn tay con ngời không ngừng hoàn thiện. Sự hoàn thiện của bộ óc là cơ sở, là nguồn
vật chất vô tận cho những hoạt động ngày càng phức tạp, tinh vi, đa dạng, phong phú của
con ngời. Sự phát triển hoàn thiện không ngừng của trí tuệ con ngời đã đợc thể hiện bằng
việc truyền đạt, tàng trữ những tri thức lý luận và kinh nghiệm từ thế hệ này sang thế hệ
khác và đợc ghi nhận nhân cách cụ thể, trớc hết ở sự biến đổi của công cụ sản xuất. Hay nói
cách khác, sức mạnh trí tuệ con ngời không ngừng đợc vật thể hoá trong công cụ sản xuất,
trong lực lợng sản xuất nói chung. Tính vô tận của trí tuệ con ngời đợc biểu hiện ở sự biến
đổi không ngừng ở tính đa dạng, phong phú vô cùng tận của công cụ sản xuất trong quá
trình phát triển của xã hội. Những cuộc cách mạng của lực lợng sản xuất diễn ra trong lịch
sử xã hội loài ngời là những điểm mốc đợc đánh dấu bởi sự phát triển ngày càng cao của
công cụ sản xuất: từ lửa đến công cụ sản xuất thủ công, rồi công cụ cơ khí máy móc và
công nghệ trí tuệ ngày nay...
Nhng bên cạnh vai trò con ngời là chủ thể của hoạt động sản xuất, là yếu tố hàng đầu
đóng vai trò quyết định trong lực lợngsản xuất của xã hội, con ngời còn là chủ thể hoạt
động của quá trình lịch sử. Thông qua hoạt động sản xuất vật chất, con ngời sáng tạo ra lịch
sử của chính mình, sáng tạo ra lịch sử của xã hội loài ngời. Kết quả là xã hội loài ngời đã b-
ớc từ thời đại văn minh này sang thời đại văn minh khác cao hơn, trong quá trình lịch sử tự
nhiên.
Mặt khác khi sản xuất ngày càng phát triển, tính chất xã hội hóa của sản xuất ngày
càng gia tăng, việc tiến hành sản xuất tập thể bằng lực lợng của toàn xã hội và sự phát triển
mới của nền sản xuất do việc đó mang lại sẽ cần đến những con ngời hoàn toàn mới. Các
Mác đã khẳng định: sự phát triển của lực lợng sản xuất xã hội trớc hết có ý nghĩa là sự
phát triển phong phú của bản chất con ngời, coi nh là một mục đích tự thân
3
. Bởi vậy theo
Các Mác, ý nghĩa lịch sử, mục đích cao cả của sự phát triển xã hội là phát triển con ngời
toàn diện, nâng cao năng lực và phẩm giá của con ngời, giải phóng con ngời, loại trừ ra
khỏi cuộc sống con ngời mọi sự tha hoá để con ngời sống với cuộc sống đích thực của

phòng, phục vụ chiến tranh, đảm bảo đợc phần nào đời sống nhân dân.
Năm 1963, tổ chức phát triển công nghiệp của Liên hiệp quốc đã đa ra một định nghĩa:
Công nghiệp hoá là một quá trình phát triển kinh tế, trong quá trình này, một bộ phận
ngày càng tăng các nguồn của cải quốc dân đợc động viên để phát triển cơ cấu kinh tế
nhiều ngành ở trong nớc với kỹ thuật hiện đại. Đặc điểm của cơ cấu kinh tế này là có một
bộ phận luôn thay đổi để sản xuất ra t liệu sản xuất, hàng tiêu dùng và có khả năng đảm
bảo cho toàn bộ nền kinh tế phát triển với nhịp độ cao, đảm bảo đạt tới sự tiến bộ của nền
kinh tế và xã hội. Theo quan điểm này, quá trình công nghiệp hoá nhằm thực hiện nhiều
mục tiêu chứ không phải chỉ nhằm một mục tiêu kinh tế-kỹ thuật.
Còn theo quan niệm mới phù hợp với điều kiện nớc ta thì công nghiệp hoá, hiện đại
hoá là quá trình chuyển dịch cơ cấu kinh tế gắn liền với đổi mới công nghệ, xây dựng cơ
cấu vật chất-kỹ thuật, là quá trình chuyển nền sản xuất xã hội từ trình độ công nghệ thấp
Con ngời trong sự nghiệp Công nghiệp hoá - Hiện đại ho dất n ớc
6