Ngày soạn................................. Ngày dạy............................
Tiết 48
Bài 3
BẤT PHƯƠNG TRÌNH VÀ HỆ BẤT PHƯƠNG TRÌNH BẬC NHẤT MỘT ẨN
I. Mục tiêu bài dạy:
1. Kiến thức:
- Các dạng của bất phương trình bậc nhất một ẩn
- Giải và biện luận bất phương trình
- Biểu diễn tập nghiệm trên trục số
2. Kỹ năng:
- Thành thạo các bước giải và biện luận bất phương trình bậc nhất
3. Tư duy:
- Tư duy logic
4. Thái độ:
- Tính cẩn thận, chính xác
II. Phương tiện:
1. Thực tiễn:
Học sinh học cách giải bất phương trình bậc nhất
2. Phương tiện:
Bảng tóm tắt
III. Phương pháp:
Sử dụng hệ thống các phương pháp: gợi mở, vấn đáp,...
IV. Tiến trình bài học và các hoạt động:
A. Các tình huống học tập:
Tình huống 1: Nêu vấn đề bằng cách giải phương trình bậc nhất ax + b < 0
Hoạt động 1: Xét a>0
Hoạt động 2: Xét a<0
Tổ Toán – Trường THPT Hai Bà Trưng
Hoạt động 2: Xét a=0
Hoạt động 4: Phát biểu hệ thống kết quả (bảng tóm tắt)
Hoạt động 5: Rèn kỹ năng thông qua bài tập: Giải và biện luận bất phương trình: mx+1>x+m

: 2 2 ( 2 1)
1 2
x
x
− ≤ − +
⇔ ≥ −
=-m 2
Tập nghiệm:
)
2
1 2;S

= − +∞

Giải và biện luận bất phương
trình ax+b<0 (1)
I. Giải và biện luận bất phương trình
dạng ax+b<0 (1)
* Nếu a>0 thì (1) ⇔ ax<-b
x <
b
a
−
vậy tập nghiệm của (1) là
;
b
S
a
 
= −∞ −

−
*a<0: (1) ⇔ ax<-b
⇔
x>
b
a
−
(vì
a<0)
*a=0: (1) trở thành: Ox+b<0
⇔Ox<-b (2)
* b≥0: (2) VN
* b<0: (2) nghiệm đúng
với ∀x
* Phát biểu hệ thống kết quả
* Biến đổi: (m-1)x>m
2
-1
* Nếu m-1>0 thì x>m+1
* Nếu m-1<0 thì x<m+1
* Nếu m=1 thì bất phương
trình trở thành:
Ox>0 vô nghiệm
* Kết luận
TL:
* m>1: S = [m+1; +∞)
* m<1: S=(-∞; m+1]
* m=1: S=R
* (2) Đưa về dạng:
(2m-1)x≥4m-3(3)

m<1: S=(-∞; m+1)
m=1: S=∅
2. Ví dụ 2: Giải và biện luận bất phương
trình 2mx≥x+4m-3 (2)
Giải: (2)⇔(2m-1)x≥4m-3 (3)
Tổ Toán – Trường THPT Hai Bà Trưng
b
a
−
b
a
−
* Kết luận
Chú ý: Kiểm tra việc thực hiện, sửa chữa
kịp thời, củng cố giải bất phương trình.
*2m-1>0⇔m
1
2
>
4 3
(3)
2 1
m
x
m
−
⇔ ≥
−
*2m-1<0⇔m
1

1
2
<
4 3
(3)
2 1
m
x
m
−
⇔ ≤
−
* Nếu 2m-1=0⇔m=
1
2
(3) tthành: Ox≥-1
Thỏa mãn với ∀x∈R Vậy:
1 4 3
: ;
2 2 1
1 4 3
: ;
2 2 1
1
:
2
m
m S
m
m