z
TRƯỜNG ĐẠI HỌC NGOẠI THƯƠNG
KHOA LÝ LUẬN CHÍNH TRỊ
***************
TIỂU LUẬN
NHỮNG NGUYÊN LÝ CƠ BẢN CHỦ NGHĨA MAC-LENIN
ĐỀ TÀI
MỐÍ QUAN HỆ BIỆN CHỨNG GI ỮA TỰ NHIÊN VÀ XÃ HỘI VÀ VẤN ĐỀ
V Ề BẢO VỆ MÔI TRƯỜNG Ở VIỆT NAM HIỆN NAY
Giáo viên hướng dẫn: Trần Quang Huy
Sinh viên thực hiện: Tạ Thị Thu Huyền
Lớp: A8-TC-K48
Khoa: Tài chính ngân hàng
Hà Nội,ngày 15 tháng 11 năm 2014
1
Mục lục
Lời mở đầu 3
Chương 1)Phép biện chứng về mối quan hệ giữa tự nhiên và xã hội 4
1.1)Các khái niệm 4
1.2)Mối quan hệ biện chứng giữa tự nhiên và xã hội:T ự nhiên và x ã hội có mối
quan hệ chặt chẽ với nhau 4
1.2.1)X ã hội - bộ phận dặc thù của tự nhiên 5
1.2.2)Vai trò của tự nhiên với xã hội 5
1.2.3)T ác động của xã hội dến tự nhiên 6
1.2.4)Những yếu tố tác động đến tự nhiên và x ã hội 6

Chương 2)Vấn đề bảo vệ môi trường ở Viêt Nam hiện nay
2.1.1) Khái quát về môi trường 7
2.1.2) Thực trạng môi trường nước ta hiện nay 8
2.1.3)Hậu quả 9


Tiểu luận này viết ra nhằm làm
sáng rõ vấn đề:”Mối quan hệ biện
chứng giữa tự nhiên và xã hội,vấn đề
bảo vệ môi trường ở nước ta hiện
nay’’.Cho ta thấy được vai trò của con
người với giới tự nhiên và xã hội cũng
như hiện trạng môi trường nước ta
hiện nay.Từ đó cho thấy tầm quan
trọng của việc bảo vệ môi trường và
3
trách nhiệm của mỗi chúng ta.
Chương I Mối quan hệ biện chứng giữa tự nhiên và x ã
hội
Cơ sở lí luận
Mối quan hệ giữa tự nhiên và xã hội được con người
quan tâm từ rất lâu,cho đến nay vấn đề này đã trở nên
hoàn thiện hơn bao giờ hết.
1.1)Các khái niệm
Tự nhiên:theo nghĩa rộng tự nhiên
là toàn bộ thế giới vật chất vô cùng vô
tận.Theo đó thì con người và xã hội
loài người là một bộ phận của tự
nhiên.

Xã hội:là hình thái vận động cao nhất của vật chất,
hình thái này lấy mối quan hệ của con người và sự tác
động lẫn nhau giữa người với người làm nền tảng.Theo

nhiên cũng “là thân thể vô cơ của con
người”.Do đó,những biến đổi của giới
tự nhiên và tác động của quy luật tự
nhiên trực tiếp hoặc gián tiếp thường
xuyên quy định sự tồn tại của con
người và xã hội loài người,nó là môi
trường trao đỏi vật chất giữa con
người và giới tự nhiên;ngược lại,sự
biến đổi và hoạt động của con
người,loài người luôn luôn tác động
trở lại môI trường đó.Đây chính là
5
mối quan hệ biện chứng giữa sự tồn
tại của con người và các tồn tại khác
của giới tự nhiên.
Bên cạnh đó,con người còn mang
đặc tính xã hội bởi mỗi người với tư
cách là “người” chính là xét trong ốôi
quan hệ của cộng đồng xã hội,đó là
gia đình,giai cấp,quốc gia,dân
tộc,nhân loại,…Vì vậy bản tính xã hội
là một phương diện khác của bản tính
con người.Con người, loài người
không phải chỉ có nguồn gốc từ sự tiến
hoá,phát triểncủa vật chất tự nhiên mà
còn có nguồn gốc xã hội của nó,mà
trước hết và cơ bản nhất là nhân tố lao
động. Nhờ có lao động,cải tạo giới tự
nhiên mà con người có thể tồn tại và
sinh tồn.Trong quá trình lao động,cấu

mối quan hệ biện chứng hai chiều.
Tự nhiên vô cùng quan trọng với xã
hội.Tự nhiên vừa là nguồn gốc của sự
xuất hiện xã hội,vừa là môi trường tồn
tại và phát triển của xã hội.Tự nhiên là
môi trường tồn tại và phát triển của
xã hội,vì chính tự nhiên đã cung cấp
những điều kiện cần thiết cho các hoạt
động sản xuất xuất hiện.Theo Mác
“con người không thể sáng tạo được
cái gì nếu không có giới tự nhiên,nếu
không có thế giới hữu hạn bên ngoài.
Tóm lại tự nhiên đã cung cấp mọi thứ
cho sự tồn tại của xã hội, mọi thứ mà
lao động của con người cần.Lao động
tạo ra con người và xã hội , là điều
kiện để sinh tồn của con .Tự nhiên có
thể tác động thuận lợi hoặc gây khó
khăn cho sản xuất xã hội, có thể thúc
đẩy hoặc kìm hãm xã hội phát triển
bởi nó là nền tảng của xã hội.
1.2.3 Tác động của xã hội đến tự
nhiên.
Xã hội là một bộ phận của tự
7
nhiên, bởi vậy mỗi thay đổi của xã hội
cũng có nghĩa là tự nhiên thay đổi.
Lao động là yếu tố đầu tiên cơ bản
nhất, quan trọng nhất tạo ra sự thông
nhất hữu cơ giữa xã hội và tự

nhuận. Nhiệm vụ này là nhiệm vụ của tất cả mọi người.
Mối quan hệ giữa tự nhiên và xã hội phụ thuộc vào trình độ nhận
thức và vân dụng các quy luật trong hoạt động thực tiễn:
8
Mối quan hệ giữa tự nhiên và con người được thể hiện thông qua hoạt
động của con người.Song con người hầnh động theo suy nghĩ, do đó mối quan hệ
giữa tự nhiên và xã hội phụ thuọc vào trình độ nhận thức, trước hết là nhận thức
các quy luật và việc vận dụng nó vào trong các hoạt động thực tiễn.
Một nhận thức tốt đi kè vơi những hành động theo quy luật thì con
người đã tạo ra một thế giới hài hoà, thuận lợi cho sự phát triển lâu dài của xã hội.
Ngược lại, nếu làm trái quy luật,.chỉ khai thác, chiếm đoạt những cái có sẵn trong
giới tự nhiên thì sự nghèo nàn đi của thế giới tự nhiên và việc phá vỡ cân bằng hệ
thống tự nhiên- xã hội là không tránh khỏi. Con người sẽ phải trả giá và chịu diệt
vong.
Việc nhận thức quy luật tự nhiên cần đi kèm việc nhận thức quy luật của
xã hội và đồng thời vận dụng chúng trong thực tiễn.
Thời đại ngày nay khoa học kĩ thuật phát triển, nhận thức đã được nâng
lên nhiều vấn đề còn lại là phải hành động cho đúng.
Để tuân theo các quy luật tự nhiên thì việc xoá bỏ chế độ tư bản
chủ nghĩa là con đường duy nhất.

ChươngII Vấn đề bảo vệ môi trường ở Việt Nam hiện nay.

2.1.1 KháI quát về môi trường.
Môi trường là toàn bộ điều kiện
mà trong đó con người sinh sống.Bao
hàm cả môi trường tự nhiên và môi
trường xã hội.Trong đó môi trường
sinh thái là điều kiện thường xuyên và
tất yếu với sự tồn tại và phát triển của

Trong lĩnh vực kinh tế, Việt Nam
chuyển từ kinh tế chỉ huy tập trung
quan liêu, bao cấp sang kinh tế hàng
hoá tạo nên sự thay đổi lớn tạo ra một
nền kinh tế năng động, phát triển.Tổng
sản phẩm quốc nội tăng trung bình
7%/năm,đặc biệt trong công nghiệp
tăng trưởng công nghiệp từ xuất phát
điểm chỉ có 0,6% năm 1980 tới năm
1990 lên tới 6,0%, giai đoạn 1991-
2000 tăng trung bình 12,9%/năm. Tỉ
trọng công nghiệp đã có sự chuyển
dịch đáng kể theo hướng công nghiệp
hoá, hiện đại hoá, từ
22,7%GDP/năm1991 đến 36,6%/năm
2000. Điều đó giúp thúc đẩy phát triển
kinh tế, tạo công ăn việc làm cho
10
người dân nhưng lại gây hậu quả
nghiêm trọng lên môi trường tự nhiên.
Công nghiệp phát triển gắn liền với
sự ra đời của hàng loạt các khu công
nghiệp, các nhà máy, xí nghiệp, khu
chế xuất.Điều đó đồng nghĩa với việc
nạn ô nhiễm càng gia tăng. Nhiều các
công ty không xử lí chất thải rắn công
nghiệp mà cứ trực tiếp đổ ra môi
trường. Phần lớn chúng được chôn
chung lẫn lộn với rác thải sinh hoạt,
gây nguy hại lớn đến môi trường. mà

phải khó chịu.Rồi bụi khói của các
ngành nhiệt điện,công nghiệp,hoá chất
gây nên. Ví dụ như: nhà máy nhiệt
điện Phả Lại nồng độ bụi trung bình
đều vượt tiêu chuẩn cho phép từ 1 đến
6 lần. Tại nhà máy nhiệt điện Uông Bí
nồng độ bụi đo trong 1giờ là từ 4 đến
4,7mg/m3 gấp 13 đến 16lần cho phép.
Bao gồm các khí như: CO2, SO2,
NO2,…đó là những tác nhân gây nên
các trận mưa axit, hiệu ứng nhà kính,
…
Trong nông nghiệp
Sự gia tăng các hoạt động sản xuất là
khả năng gây ô nhiễm và phá huỷ môi
trường ngày càng lớn. Để tăng sản
lượng các loại rau, củ, quả người dân
đã thường xuyên phun các chất kích
thích, phân bón, thuốc trừ sâu với
lượng khá lớn.Hơn nữa trình độ của
người dân còn thấp lại không được
hướng dẫn làm nhiều nên họ chưa ý
thức được hành động của họ dẫn đến
hậu quả gì. Ngoài ra họ còn vứt bừa
các loại vỏ thuốc trên ruộng gây ô
nhiễm cho nguồn nước và những
người khác thậm chí cả chính bản thân
họ,gây thoái hoá đất. Theo thống kê
gần đây nhất trên Dân Trí:Trung bình
mỗi năm cả nước sản xuất và nhập

nhiều vấn đề môi trường cũng nảy
sinh như ô nhiễm nguồn nước ,rác thải
đặc biệt là việc tăng cường khai thác
các nguồn đến cạn kiệt các nguồn tài
nguyên nhằm đáp ứng các nhu cầu của
con người. Áp lực lên môi trường
ngày càng lớn và thực sự khả năng
13
chịu đựng của môi trường là có hạn.
Thế kỉ 21 với sự chứng kiến việc
gia tăng dân số và đặc biệt là sự bùng
nổ dân số toàn cầu. Điều này gây ra
một áp lực lớn đến môi trường.Mà
cách cư xử hiện nay của con người
đang làm giảm đi sức chịu đựng của tự
nhiên.Do đó chúng ta cần giải quyết
tốt vấn đề về môi trường và cư xử
đúng mức với t ự nhiên.
2.1.3)Hậu quả
.
Ô nhiễm môi trường hiện đang là
vấn đề bức xúc của cả toàn xã hội,thế
giới.Bởi những tác động mà nó đem
lại chính con người cũng đang phải
gánh chịu.Trong nhiều thập kỉ qua
Trái Đất nóng lên đã mang lại những
tác động cực đoan: gia tăng mực nước
biển,băng hà lùi về hai cực,những đợt
bão lũ, khô hạn, thời tiết thay đổi thất
thường,…Trận sóng Thần ở ấn Độ

ngụ,làm giảm đa dạng sinh học và mất
cân bằng sinh thái.Một số loài động
vật quý hiếm dần biến mất như:tê giác
hai sừng,nhiều loài có nguy cơ tuyệt
chủng như:tê giác một sừng, bò xám,
bò rừng, hạc cổ trắng, đồi mồi, cóc tía,
…
2.1.4 Việt Nam cần hành động.
Hiện nay ngày càng xuất hiện các
thiên tai bão lũ.Mà sức tàn phá của nó
thì ai cũng biết.Mà phần lớn là do
chính con người vì lòng tham mà gia
sức tàn phá rừng,kể cả rừng phòng hộ.
Hàng trăm người chết, hàng nghìn
ngôi nhà đó bị sập, hàng vạn con
người đó và đang lâm vào cảnh màn
15
trời chiếu đất. Thiệt hại do các cơn
bão số 9 và 11 lờn đến hàng chục ng
hìn tỷ đồng không biết có thức tỉnh
được lòng tham của con người?
Với mức độ thiệt hại sau bão lũ
hàng chục nghìn tỷ đồng như thế,
không biết liệu tiền thuế thu được từ
các công trỡnh khai t íac¸c, cỏc dự ỏn
ở đầu nguồn có bù được 10 % tổn thất
do lũ lụt gây ra?
Vì vậy, chúng ta, trước hết là các
cơ quan quản lý nhà nước, những nhà
bảo vệ pháp luật, hãy vì lợi ích của

hoàn thiện một hệ thống cơ chế
chính sách đồng bộ,nhất quán về đất
đai,tài chính,vốn đầu tư,nguồn
nhân lực để khuyến khích đầu tư,đảm
bảo việc thực hiện các mục
tiêu bảo vệ tài nguyên và môi trường.

Đề ra các chiến lược xây dựng và
phát triển kinh tế,đất nước
theo hướng phát triển bền vững gắn
liền với bảo vệ môi trường.Có
thế thì cuộc sống của con người mới
được đảm bảo,ấm no,hạnh phúc
theo đúng nghĩa của nó.Đất nước mới
vững mạnh được.

Đảm bảo môi trường đô thị từng
bước phát triển bền vững.Ví dụ
như:ngay 30/10,tại Sóc Trăng,hiệp hội
môI trường đô thị và khu công nghiệp
khu vực miền Nam đã tổ chức hội
nghị lần thứ X,đánh giá hoạt động
trong lĩnh vực vệ sinh môI trường và
rút ra những bài học kinh nghiệm,đảm
bảo môi trường đô thị trong khu vực
từng bước phát triển bền vững.
17
Tổ chức các cuộc thi tìm hiểu về môi trường,tuyên truyền trên các phương tiện thông
tin cho mọi người cùng biết và hành động.Vừa qua Bộ Giáo Dục-Đào Tạo có phát
động cuộc thi “tìm hiểu về biến đổi khí hậu” và đã thu hút khá nhiều người tham

mọi người hãy cùng nhau chung sức
làm những công việc thiết thực để cứu
vãn Trái Đất này.Hơn bất cứ ai
hết,con người là một thực thể của tự
nhiên lại vừa mang bản tính xã hội.
Ngày nay xã hội vẫn phụ thuộc vào
môi trường tự nhiên rất nhiều,nó có
thể tạo điều kiện thuận lợi hoặc gây
khó khăn cho sản xuất.Do đó ảnh
hưởng đến năng suât lao động,tốc độ
phát triển của xã hội.Con người có thể
tác động vào tự nhiên để phục vụ nhu
cầu,mục đích cho bản thân mình thì
cũng phải có trách nhiệm bảo tồn và
19
giữ gìn nó.
Tài liệu tham khảo

Giáo trình những nguyên lí cơ bản của chủ nghĩa Mác-Lênin – NXB
Chính trị quốc gia – Hà Nội – 2009
 Nhiều tác giả, Bảo vệ môi trường trên quan điểm phát triển bền vững,
Tạp chí Bảo vệ môi trường, số 6, 2002.
 http://baokinhteht.com.vn/home/14771_p0_c139/san-xuat-sach-giai-
phap-tot-khac-phuc-o-nhiem-moi-truong.htm


http://www.thiennhien.net/news/150/ARTICLE/4029/2007-12-
31.html
