Måí bi
Trong n n kinh t , h û th ng ng n ha ng cu a m üt â tãư ãú ã äú á ì í ä áú
n ïc âọng vai tro h t s ïc quan trng, nh ki m soạt va âi å ì ãú ỉ ỉ ãø ì ãư
ti t m ïc cung ti n cng nh cạc v n â li n quan â n ti n t û,ãú ỉ ãư ỉ áú ãư ã ãú ãư ã
qua n l hoảt â üng cu a cạc ng n ha ng trung gian, th ûc hi ûní ä í á ì ỉ ã
nhi u nhi ûm vủ cu a chênh phu , va â th ûc hi ûn â üc vaiãư ã í í ì ãø ỉ ã ỉå
tro na y, ng n ha ng trung ng v ûn dủng cạc c ng củ cu ì á ì ỉå á ä í
chênh sạch ti n t û. ãư ã
Chênh sạch ti n t û la m üt chênh sạch vé m . Nọ tảo rẫư ã ì ä ä
nh ỵng tạc â üng nhà m âënh h ïng va âi u ti t n n kinh t .ỉ ä ò ỉå ì ãư ãú ãư ãú
Vç v ûy â cọ m üt n n kinh t tàng tr ng phạt tri n cao vấ ãø ä ãư ãú ỉåí ãø ì
n âënh thç ng n ha ng trung ng c n pha i xem xẹt v ûn dủngäø á ì ỉå áư í á
nh ỵng c ng củ gç cu a chênh sạch ti n t û cho thêch h üp v ïiỉ ä í ãư ã å å
t ng giai âoản phạt tri n cu a n n kinh t .ỉì ãø í ãư ãú
Vi ût Nam, sau chi n tranh n n kinh t bë suy sủpÅÍ ã ãú ãư ãú
nghi m trng va t nh ỵng nàm 1987 n n kinh t â t n ïc r iã ì ỉì ỉ ãư ãú áú ỉå å
va o lảm phạt cao ba con s la m cho lo ng tin cu a nh n d n va äú ì ì í á á ì
chênh phu nga y ca ng gia m sụt. Nh ng do s û v ûn dủng âụngí ì ì í ỉ ỉ á
âà n cu a chênh sạch ti n t û, â la m cho lảm phạt gia m th põ í ãư ã ì í áú
t ng b ïc n âënh va â a n n kinh t â n tàng tr ng. ỉì ỉå äø ì ỉ ãư ãú ãú ỉåí
Cng chênh vç t m quan trng na y ma trong â ta i na ư ì ì ãư ì ì
em xin â c ûp â n nh ỵng chênh sạch ti n t û cu a ng n ha ngãư á ãú ỉ ãư ã í á ì
trung ng va s û v ûn vủng cu a nọ Vi ût Nam. Nh ng do s ûỉå ì ỉ á í åí ã ỉ ỉ
hi u bi t cu a em co n hản hẻp n n mong â üc s û gọp chèãø ãú í ì ã ỉå ỉ
ba o th m t th y c . í ã ỉì áư ä
PHÁƯN A
CẠC CÄNG CỦ CHÊNH SẠCH TIÃƯN TÃÛ
CA NGÁN HNG TRUNG ỈÅNG
I. KHẠI NIÃÛM V MỦC TIÃU CA CHÊNH
SẠCH TIÃƯN TÃ:
1. Chênh sạch tiãưn tãû l gç?
nh v ûy s tảo ra nhi u càng thà ng trong cạc hoảt â üng sa nỉ á ãư ó ä í
xu t, l u th ng ph n ph i, la m nguy hải â n m ïc tàng tr ngáú ỉ ä á äú ì ãú ỉ ỉåí
kinh t . ãú
Kh i ti n t û Vi ût Nam hi ûn nay bao g m ph n l ïn lậú ãư ã åí ã ã äư áư å ì
ti n gi y do ng n ha ng Nha n ïc phạt ha nh. H u nh ti nãư áú á ì ì ỉå ì áư ỉ ãư
màût v ùn la c ng củ thanh toạn duy nh t. i khi cng cọá ì ä áú Âä
thanh toạn bà ng sẹc hay chuy n khoa n, song sẹc thç âënhò ãø í
m ïc, co n chuy n khoa n thç r m ra , khọ khàn. Chênh vçỉ ì ãø í ỉåì ì
tha nh ph n â n nh t cu a kh i ti n t û (h u nh chè duy nh tì áư å áú í äú ãư ã áư ỉ áú
la ti n gi y cu a NHT ), ma vi ûc âi u hoa kh i ti n t û tr ïcì ãư áú í Ỉ ì ã ãư ì äú ãư ã ỉå
â y chè chàm chụ va o qua n l ti n màût, lng qu n ti n chuy ná ì í ãư ã ãư ãø
khoa n, ti n bụt t û. Vi ûc âi u hoa kh i ti n t û ki u âọ kh ngí ãư ã ã ãư ì äú ãư ã ãø ä
th a nh ûn ti n tr n cạc ta i khoa n ti n g i thanh toạn (ta iỉì á ãư ã ì í ãư åí ì
khoa n cọ th rụt sẹc) cọ th chuy n hoạ tha nh ti n màût; l ãø ãø ãø ì ãư ì
tha nh ph n â ng nhi n cu a kh i ti n t û, th ûm chê co n tçmì áư ỉå ã í äú ãư ã á ì
cạch ngàn chàûn s û chuy n hoạ cu a ti n t û, ngàn ca n ngu nỉ ãø í ãư ã í äư
phạt sinh ti n màût t cạc ta i khoa n ti n g i thanh toạn. ọãư ỉì ì í ãư åí Â
la cạch la m nghëch l, d ùn t ïi vi ûc cạc doanh nghi ûp gàm gi ỵì ì á å ã ã ỉ
ti n màût, g y ra pha n ïng d y chuy n thi u ti n màût th ngãư á í ỉ á ãư ãú ãư ỉåì
xuy n trong h û th ng ng n ha ng va trong n n kinh t . Hảnã ã äú á ì ì ãư ãú
ch ti n màût s kêch thêch t m l th ng tin va o h û th ng ng nãú ãư á ä ì ã äú á
ha ng, kh ng ai mu n g i ti n va o ng n ha ng va s t û â üngì ä äú åí ãư ì á ì ì ỉ ä
chuy en ra â la hồûc ra va ng g y n n b t â üng hoạ v v n. í ä ì á ã áú ä ãư äú
i u hoa kh i ti n t û nga y nay cọ nghéa la âi u chènh ãư ì äú ãư ã ì ì ãư
vi ûc tảo ti n va s dủng ti n trong h û th ng ng n ha ng haiã ãư ì ỉí ãư ã äú á ì
c p. M üt kha nàng ky bê cu a h û th ng ng n ha ng hai c p lấú ä í ì í ã äú á ì áú ì
tảo ti n, âi u chènh m ïc cung ti n â n âënh ti n t û. Dỗư ãư ỉ ãư ãø äø ãư ã
vi ûc ph n chia h û th ng ng n ha ng tha nh hai c p, n n cọ vi ûcã á ã äú á ì ì áú ã ã
ph n chia hai loải ti n: ti n ng n ha ng trung ng va ti n ng ná ãư ãư á ì ỉå ì ãư á
ha ng. Ti n trung ng la ti n cho NHT â üc quy n phạt ha nh.ì ãư ỉå ì ãư Ỉ ä ãư ì
y u trong c ch thë tr ng la li su t. ãú å ãú ỉåì ì áú
Nh v ûy, th ng qua vi ûc cung ïng ti n trung ng va cạcỉ á ä ã ỉ ãư ỉå ì
ph ng ti ûn tr ûc ti p hồûc giạn ti p, NHT hoa n toa n la mỉå ã ỉ ãú ãú Ỉ ì ì ì
chu kha nàng âi u hoa kh i ti n t û cung ïng cho n n kinh tí í ãư ì äú ãư ã ỉ ãư ãú
va âọ la l s ng co n cu a NHT . ì ì äú ì í Ỉ
a.2. Kiãøm soạt täøng säú thanh toạn bàòng tiãưn:
Vi ûc ki m soạt kh i ti n t û â n thu n cọ nh üc âi mã ãø äú ãư ã å áư ỉå ãø
la kh ng l u t ïi t c â ü l u ha nh ti n t û. Cại gç a nh h ngì ä ỉ å äú ä ỉ ì ãư ã í ỉåí
mảnh m â n v ût giạ, kh ng pha i chè cọ kh i ti n t û M, mẫú á ä í äú ãư ã ì
co n cọ t c â ü l u ha nh ti n t û V n ỵa. V ûy ki m soạt kh iì äú ä ỉ ì ãư ã ỉ á ãø äú
l üng M ch a âu , ma pha i l u t ïi V, hay âụng h n, ki m soạtỉå ỉ í ì í ỉ å å ãø
M. V. ma ng i ta gi la tra o l üng ti n t û, t ïc la t ng sì ỉåì ì ì ỉå ãư ã ỉ ì äø äú
l üng ti n t û du ng â chi tra trong khoa ng th i gian nh t âënhỉå ãư ã ì ãø í í åì áú
v ïi t c â ü V. å äú ä
T c â ü V cọ tạc dủng khuy ch âải nhi u hay êt kh iäú ä ãú ãư äú
l üng ti n t û M. Tra o l üng ti n t û tàng hay gia m ch a nọiỉå ãư ã ì ỉå ãư ã í ỉ
l n â üc tạc dủng cu a nọ la m gia m hay tàng giạ trë ti n t û.ã ỉå í ì í ãư ã
C n pha i xem nọ cọ tạc dủng nh th na o â i v ïi T. Ma T baốư í ỉ ãú ì äú å ì
g m trong ba n th n nọ hai tha nh ph n: m üt la s l üng ha ngäư í á ì áư ä ì äú ỉå ì
hoạ va dëch vủ do sa n xu t trong n ïc cung ïng va m üt l í áú ỉå ỉ ì ä ì
s l üng ha ng hoạ dëch vủ xu t phạt t nh ûp kh u. äú ỉå ì áú ỉì á áø
N u â ïng tr n ph ng di ûn ca n ïc nọi chung, s l üngãú ỉ ã ỉå ã í ỉå äú ỉå
ti n t û M â üc l u th ng t tay ng i na y sang tay ng i khạcãư ã ỉå ỉ ä ỉì ỉåì ì ỉåì
v ïi m üt t c â ü na o âọ, ta gi la V. V ïi V, M bi n tha nh m ütå ä äú ä ì ì å ãú ì ä
tra o l üng ti n t û M. V t ïc la t ng s giạ trë chi tra â tra ỉå ãư ã ỉ ì äø äú í ãø
â i v ïi T (ha ng hoạ va dëch vủ), t ng s ha ng hoạ va dëchäø å ì ì äø äú ì ì
vủ â üc du ng trao â i v ïi M qua V l n s dủng.ỉå ì äø å áư ỉí
Nh ng vi ûc ki m oast M. V. r t khọ, b i vç tuy thu üc va ã ãø áú åí ì ä ì
cạch ha nh â üng cu a cạc chu th kinh t ri ng bi ût trong sì ä í í ãø ãú ã ã ỉí
dủng ti n t û. Nọ tuy thu üc va o ni m tin cu a nh ỵng ng iãư ã ì ä ì ãư í ỉ ỉåì
S ïc mua â ng ti n tàng khi m ïc v ût giạ chung gia m chèỉ äư ãư ỉ á í
la âi u âạng m ng khi na o do nàng su t chung tàng l n. Th ûtì ãư ỉì ì áú ã á
v ûy, trong tr ng h üp na y, nhfa sa n xu t tuy bạn le v ïi giạá ỉåì å ì í áú í å
hả h n nh ng v ùn cọ l i vç nh nàng su t tàng, giạ tha nh m ùiå ỉ á åì åì áú ì ä
â n vë sa n ph m v ùn th p h n giạ bạn. Nha sa n xu t cọ l i,å í áø á áú å ì í áú åì
h v ùn ti p tủc sa n xu t, nh n c ng chà ng nh ỵng duy trçá ãú í áú á ä ó ỉ
â üc vi ûc la m ma co n cọ th tàng thu nh ûp âọ la do nàngỉå ã ì ì ì ãø á ì
su t lao â üng tàng. áú ä
Trại lải, n u v ût giạ chung gia m, kh ng do nàng su t mẫú á í ä áú ì
do m ïc c u tr n thë tr ng gia m, thç la m üt bi u hi ûn âạngỉ áư ã ỉåì í ì ä ãø ã
lo. V ût giạ gia m, s ïc mua â ng ti n tuy cọ tàng, nh ng âọ chèá í ỉ äư ãư ỉ
la tàng nh t th i, vç ng i sa n xu t cọ th r i va o tçnh trảngì áú åì ỉåì í áú ãø å ì
l ù l. H cọ th xẹt lải k hoảch sa n xu t, cọ th s b ïtä ãø ãú í áú ãø å
nh n c ng, b ït s l üng sa n xu t, n u tçnh trảng hả giạ,á ä å äú ỉå í áú ãú
ha ng hoạ t n âng kẹo da i. Tçnh hçnh âọ ma lan r üng, th tì äư ì ì ä áú
nghi ûp s tr m trng, la m gia m s c u cu a thë tr ng, la mã áư ì í äú áư í ỉåì ì
cho kinh t suy thoại th m.ãú ã
Do âọ chênh sạch ti n t û pha i nhà m âa m ba o m ïc v ûtãư ã í ò í í ỉ á
giạ chung n âënh. S û n âënh cu a v ût giạ la âi u c n thi täø ỉ äø í á ì ãư áư ãú
â mi ng i â üc an t m, tin t ng trong vi ûc tênh toạn c ngãø ỉåì ỉå á ỉåí ã ä
vi ûc â u t , vç â u t la cu üc tênh toạn l u da i. V ûy c n cọã áư ỉ áư ỉ ì ä á ì á áư
s û n âënh l u da i m ïi khuy n khêch s ïc â u t . ỉ äø á ì å ãú ỉ áư ỉ
Trong tr ng h üp kh ng duy trç â üc s û n âënh, m ütỉåì å ä ỉå ỉ äø ä
m ïc v ût giạ tàng ha ng nàm m ïc 2 hay 3% la m ïc gia tàngỉ á ì åí ỉ ì ỉ
thu ûn l üi cho s û phạt tri n ma chênh sạch ti n t û cọ thá å ỉ ãø ì ãư ã ãø
ch p nh ûn â üc. L t t nhi n, m üt chênh sạch ti n t û cọáú á ỉå áú ã ä ãư ã
th tạc â üng t ïi s û gia tàng nàng su t trong hoảt â üng sa nãø ä å ỉ áú ä í
xu t cu a cạc chu th kinh t v ùn la âi u mo ng mo i. áú í í ãø ãú á ì ãư í í
a.4. ÄØn âënh giạ trë qúc ngoải ca âäưng tiãưn:
Giạ trë qu c ngoải cu a â ng ti n â üc âo l ng b i tú í äư ãư ỉå ỉåì åí í
ti n t û. Ng üc lải, m üt s û gia m thi u trong d û tr ỵ âọ â ẫư ã ỉå ä ỉ í ãø ỉ ỉ ỉ
â n h ûu qua t t y u la gia m thi u kh i ti n t û. ãú á í áú ãú ì í ãø äú ãư ã
S û bi n chuy n trong d û tr ỵ ngoải h i tuy thu üc va ãú ãø ỉ ỉ äú ì ä ì
thë tr ng va chênh sạch h i âoại. ỉåì ì äú
Thë tr ng h i âoại: la n i mua, bạn ngoải t û. Trong m ütỉåì äú ì å ã ä
n ïc ma thë tr ng h i âoại t ch ïc quạ â n s , thë tr ng h iỉå ì ỉåì äú äø ỉ å å ỉåì äú
âoại kh ng t ch ïc s ba nh tr ïng mảnh m, khi n cho NHTä äø ỉ ì ỉå ãú Ỉ
chà ng nh ỵng kh ng th têch lu â üc d û tr ỵ ngoải h i, m ỉ ä ãø ỉå ỉ ỉ äú ì
cng kh ng chu â üng â üc ngu n cung ïng ti n t û cho cạcä í ä ỉå äư ỉ ãư ã
hoảt â üng sa n xu t kinh doanh. Cạc â n vë na y khi cọ nhu c í áú å ì áư
ngoải t û lải âi mua ngoải t û tr i n i tr n thë tr ng kh ng tã ã ä äø ã ỉåì ä äø
ch ïc bà ng l üng ti n â ng Vi ût Nam ma h ûu qua cu i cu ngỉ ò ỉå ãư äư ã ì á í äú ì
la s l üng ti n â ng l ïn lu n l u ngoa i h û th ng ng n ha ng:ì äú ỉå ãư äư å á ỉ ì ã äú á ì
m üt y u t la m tàng ạp l ûc vay ti n ng n ha ng â b sungä ãú äú ì ỉ ãư á ì ãø äø
ngu n v n l u â üng ma ng n ha ng th ng mải lải thi u ti n.äư äú ỉ ä ì á ì ỉå ãú ãư
T âọ ạp l ûc tr n nhu c u phạt ha nh ti n s gia tàng. ỉì ỉ ã áư ì ãư
Thë tr ng h i âoại n ïc ta co n âang dảng la nh ỵngỉåì äú åí ỉå ì åí ì ỉ
âi m mua, bạn ngoải t û (mua nhi u h n bạn), th ût ra thç lẫø ã ãư å á ì
âi m mua ngoải t û thç âụng h n. C n pha i t ch ïc thë tr ngãø ã å áư í äø ỉ ỉåì
h i âoại v ïi quy m l ïn h n, hoa n chènh h n. â y m ïi n u l näú å ä å å ì å ÅÍ á å ã ã
v ïi tênh cạch âàût v n â , ch a â c ûp â n cạch t ch ïc m ütå áú ãư ỉ ãư á ãú äø ỉ ä
thë tr ng h i âoại hoa n chènh. ỉåì äú ì
Thë tr ng h i âoại cọ t ch ïc hoa n ha o hay kh ng co nỉåì äú äø ỉ ì í ä ì
phủ thu üc va o chênh sạch h i âoại (âạp ïng chênh sạch kinhä ì äú ỉ
t m c a â t n ïc t ïi m ïc â ü na o...)ãú åí ỉí áú ỉå å ỉ ä ì
Chênh sạch h i âoại: Tr n nguy n tà c, n ïc ta ạp dủngäú ã ã õ ỉå
chênh sạch ngoải h i cọ qua n l chàût. i u 51 phạp l ûnhäú í Â ãư ã
NHNN n u r: T t ca cạc t ch ïc, cạ nh n cọ ngoải t û â áú í äø ỉ á ã ãư
pha i bạn cho ng n ha ng â üc phẹp kinh doanh ngoải h i, khií á ì ỉå äú
cọ nhu c u thç mua ngoải t û tải ng n ha ng. Cạc t ch ïc thçáư ã á ì äø ỉ
ca n tr sa n xu t kinh doanh. í åí í áú
Ty giạ h i âoại: Ty giạ h i âoại la âo n b y âi u ti t cungí äú í äú ì ì áø ãư ãú
c u ngoải t û, cng la âo n b y kinh t tạc â üng mảnh â náư ã ì ì áø ãú ä ãú
cạc hoảt â üng sa n xu t, kinh doanh. xu t kh u, nh ûp kh í áú áú áø á áø
trong n ïc. ỉå
M üt ty giạ h i âoại quạ th p (t ïc la â ngba n t û cọ giạä í äú áú ỉ ì äư í ã
trë tàng l n so v ïi ngoải t û) cọ tạc dủng khuy n khêch nh ûpã å ã ãú á
kh u, g y b t l üi cho xu t kh u vç ha ng xu t kh u t ng â iáø á áú å áú áø ì áú áø ỉå äú
âà t, khọ bạn ra n ïc ngoa i, t ïc la g y tr ngải cho nga nh sa nõ ỉå ì ỉ ì á åí ì í
xu t trong n ïc h ïng v xu t kh u, b t l üi cho cu ücáú ỉå ỉå ãư áú áø áú å ä
chuy n dëch ngoải t û t n ïc ngoa i va o trong n ïc; kh iãø ã ỉì ỉå ì ì ỉå äú
l ỹng d ỷ tr ợ ngoaỷi h i d ự bở xoùi mo n. Ng ỹc laỷi, m ỹt tyổồ ổ ổ ọỳ ó ỡ ổồ ọ ớ
giaù h i õoaùi cao (nghộa la õ ng ba n t ỷ coù giaù trở th p so v ùiọỳ ỡ ọử ớ ó ỏỳ ồ
ngoaỷi t ỷ), coù taùc õ ỹng b t l ỹi cho nh ỷp kh u, khuy n khờchó ọ ỏỳ ồ ỏ ỏứ óỳ
xu t kh u vỗ la m cho ha ng xu t kh u õ t h n, ha ng xu tỏỳ ỏứ ỡ ỡ ỏỳ ỏứ ừ ồ ỡ ỏỳ
kh u re h n õ caỷnh tranh tr n thở tr ng qu c t , d ự tỗmỏứ ớ ồ óứ ó ổồỡ ọỳ óỳ ó
õ ỹc thở tr ng h n. Do õoù, nh ợng nga nh sa n xu t coù nguy nổồ ổồỡ ồ ổ ỡ ớ ỏỳ ó
li ỷu nh ỷp kh u hay thay th ha ng nh ỷp kh u gỷp tr ngaỷi,ó ỏ ỏứ óỳ ỡ ỏ ỏứ ồớ
trong khi nga nh sa n xu t ha ng cho thở tr ng n ùc ngoa iỡ ớ ỏỳ ỡ ổồỡ ổồ ỡ
thu ỷn l ỹi h n, l ỹng ngoaỷi t ỷ coù khuynh h ùng chuy n va oỏ ồ ồ ổồ ó ổồ óứ ỡ
trong n ùc khaù h n, kh i d ỷ tr ợ ngoaỷi t ỷ coù c h ỹi gia tng. ổồ ồ ọỳ ổ ổ ó ồ ọ
M ùc ty giaù quaù cao hay th p la so v ùi ty giaù th ỷc tổ ớ ỏỳ ỡ ồ ớ ổ óỳ
õ ỹc quy t õởnh b i cung c u ngoaỷi t ỷ tr n thở tr ng h iổồ óỳ ồớ ỏử ó ó ổồỡ ọỳ
õoaùi hay thở tr ng õen (n i na o kh ng coù thở tr ng h i õoaùi t ỷổồỡ ồ ỡ ọ ổồỡ ọỳ ổ
do). Ty giaù h i õoaùi cao hay th p la ty giaù do NHT n õởnh, cớ ọỳ ỏỳ ỡ ớ ặ ỏỳ ọỳ
õởnh (fixed exchange rates), co n ty giaù h i õoaùi tr n thở tr ngỡ ớ ọỳ ó ổồỡ
t ỷ do hoa n toa n kh ng coù s ỷ can thi ỷp cu a NHT la ty giaùổ ỡ ỡ ọ ổ ó ớ ặ ỡ ớ
tha n i do cung c u ngoaỷi t ỷ tr n thở tr ng quy t õởnhớ ọứ ỏử ó ó ổồỡ óỳ
(floating rates). Th gi ùi õaợ tra i qua m ỹt th i ky khaù l u aùpóỳ ồ ớ ọ ồỡ ỡ ỏ
duỷng ty giaù h i õoaùi n õởnh, c õởnh t th ỷp ni n 1930 õ nớ ọỳ ỏỳ ọỳ ổỡ ỏ ó óỳ
i v ïi n ïc ta hi ûn nay, kha nàng n âënh giạ trë qu cÂäú å ỉå ã í äø äú
ngoải cu a â ng ti n co n r t hản ch . Vç v ûy, c n cọ kí äư ãư ì áú ãú á áư ãú
hoảch m r üng â u t cạc tha nh ph n kinh t trong va ngoa iåí ä áư ỉ ì áư ãú ì ì
n ïc, la m sao cho n ïc ta tr tha nh âi m thu hụt â u t qu cỉå ì ỉå åí ì ãø áư ỉ äú
t mảnh h n n ỵa â tàng nhanh kha nàng n âënh giạ trë qu cãú å ỉ ãø í äø äú
ngoải cu a â ng ti n Vi ût Nam. í äư ãư ã
b. Mủc tiãu kinh tãú:
Chênh sạch ti n t û co n nhà m â n mủc âêch xa h n: âọãư ã ì ò ãú å
la mủc ti u kinh t , g m hai âi m chênh d ïi â y:ì ã ãú äư ãø ỉå á
+ Tàng tr ng kinh t , trong âọ cọ mủc ti u âảt â n m ïcỉåí ãú ã ãú ỉ
nh n dủng cao. á
+ Gia m thi u nh ỵng thàng tr m chu chuy n kinh t . í ãø ỉ áư ãø ãú
b.1. Mủc tiãu tàng trỉåíng kinh tãú:
Hi ûn nay co n cọ quan âi m khạc nhau v vai tro tạc â ngã ì ãø ãư ì ä
cu a ti n t û â i v ïi tàng tr ng kinh t . Co n nhi u ki ní ãư ã äú å ỉåí ãú ì ãư ãú
khạc nhau v chi ti t, nh ỵng xạc âënh â üc quan âi m chungãư ãú ỉ ỉå ãø
v tạc â üng cu a li su t va s c u t ng h üp cu a kh i ti nãư ä í áú ì äú áư äø å í äú ãư
t û tr n m ïc tàng tr ng âọ. Tạc â üng âọ th ng qua hai ng: ã ã ỉ ỉåí ä ä
Khi kh i ti n t û M tàng, nọi chung nọ cọ tạc dủng la mäú ãư ã ì
gia m li su t (vç NHT khi chu tr ng ba nh tr ïng kh i ti ní áú Ỉ í ỉå ì ỉå äú ãư
t û thç cng mu n nh v ûy), li su t gia m s khuy n khêchã äú ỉ á áú í ãú
vi ûc â u t . u t gia tàng, t ng sa n ph m x h üi cng tàng.ã áư ỉ Âáư ỉ äø í áø ä
N u ty l û gia tàng t ng sa n ph m x h üi l ïn h n nhëp gia tàngãú í ã äø í áø ä å å
d n s s cọ tàng tr ng kinh t . á äú ỉåí ãú
Màût khạc, s û gia tàng kh i ti n t û â a â n tạc dủngỉ äú ãư ã ỉ ãú
la m tàng s c u t ng h üp: cạc tha nh ph n d n c cọ ti nì äú áư äø å ì áư á ỉ ãư
nhi u h n, s ti u thủ nhi u h n va mi l ûc tr n thë tr ngãư å ã ãư å ì ỉ ã ỉåì
tàng giụp gia i quy t ha ng t n âng, la m cho cạc doanh nghi ûpí ãú ì äư ì ã
tàng gia sa n xu t, ha ng hoạ l u th ng, ph n ph i v ïi nhëp âi û áú ì ỉ ä á äú å ã
r ün rëp h n. n m üt lục na o âọ, doanh nghi ûp cng pha iä å Âãú ä ì ã í
Hoảt â üng kinh t r i va o tçnh trảng ng ng tr û. ä ãú å ì ỉ ã
Tr ïc tçnh hçnh na y, cạc â n vë sa n xu t ha ng hoạ bạnỉå ì å í áú ì
ch ûm lải, ha ng t n kho têch lu nga y ca ng nhi u, t t s cọá ì äư ì ì ãư áú
pha n ïng la gia m b ït sa n xu t. Trong tr ng h üp ti n âoạní ỉ ì í å í áú ỉåì å ã
tçnh hçnh ti u thủ tr n thë tr ng x u nhi u h n n ỵa va cọã ã ỉåì áú ãư å ỉ ì
tênh cạch l u da i, h pha i sa tha i b ït nh n c ng, sau m üt th iá ì í í å á ä ä åì
gian nghè gia m l ng. Nh n c ng th t nghi ûp, gia m thu nh ûp,í ỉå á ä áú ã í á
gia m ti u pha, kẹo theo suy gia m trong kh i l üng sa n xu t.í ã í äú ỉå í áú
Kh ng ai chëu â u t trong tçnh hu ng nh th : tçnh trảng: su áư ỉ äú ỉ ãú
thoại kinh t lan r üng. ãú ä
chàûn â ïng âa suy thoại, NHT s pha i thi ha nhÂãø ỉ ì Ỉ í ì
chênh sạch ba nh tr ïng kh i ti n t û, khuy n khêch cạc ng nì ỉå äú ãư ã ãú á
ha ng cho vay â n ng s c u l n, giụp cạc nha sa n xu t cọì ãø á äú áư ã ì í áú
m üt cại nhçn lảc quan tr n thë tr ng. Nh n c ng th t nghi ûpä ã ỉåì á ä áú ã
nhi u va l u nga y, n n giạ nh n c ng re , ha ng t n kho gia mãư ì á ì ã á ä í ì äư í
d n, nhu c u tại sa n xu t theo m üt nhëp â ü l ïn d n, khi náư áư í áú ä ä å áư ãú
cho nhu c u â u t tàng l n. Nh ỵng s û ki ûn âọ â a n n kinháư áư ỉ ã ỉ ỉ ã ỉ ãư
t t giai âoản suy thoại sang giai âoản phủc h ng. Lục na y,ãú ỉì ỉ ì
ti n â üc rọt th m va o gu ng mạu kinh t kêch thêch ti u thủãư ỉå ã ì äư ãú ã
tàng mảnh kẹo theo s ïc gia tàng trong s l üng â u t , tr ïcỉ äú ỉå áư ỉ ỉå
ti n la thay th mạy mọc h ho ng, r i d n d n â i m ïi gu ngã ì ãú ỉ í äư áư áư äø å äư
mạu sa n xu t. T âọ cọ kha nàng n n kinh t chuy n t giaií áú ỉì í ãư ãú ãø ỉì
âoản phủc h ng sang giai âoản tàng tr ng mảnh. ỉ ỉåí
Tr ïc â y, cọ m üt nh ûn th ïc cho rà ng, m üt chu ky kinhỉå á ä á ỉ ò ä ì
t la m üt chu ùi cạc trảng hu ng kinh t , nhçn chung â ücãú ì ä ä äú ãú ỉå
ph n ra la m b n giai âoản:á ì äú
- M r üng (giai âoản thàng hoa). B i ca nh thu ûn. åí ä äú í á
- Ph n vinh (âènh cao). B i ca nh t t. äư äú í äú
- Suy thoại (giai âoản xu ng d c). B i ca nh b t thu ûn.äú äú äú í áú á
- Suy sủp (giai âoản lm). B i ca nh x u. äú í áú
ti n t û m ïi tr tha nh khại ni ûm trung t m trong hoảt â üngãư ã å åí ì ã á ä
qua n l va âi u ti t kinh t vé m , â üc coi la c ng củ quaní ì ãư ãú ãú ä ỉå ì ä
trng â n âënh kinh t va tạc â üng â n quạ trçnh tàngãø äø ãú ì ä ãú
tr ng, h ïng t ïi mủc ti u phạt tri n m i tr ng ta i chênh,ỉåí ỉå å ã ãø ä ỉåì ì
kêch thêch t i âa s û v ûn â üng cu a cạc ngu n l ûc khạc cu ậú ỉ á ä í äư ỉ í
â t n ïc. Chênh sạch ti n t û ki u na y â üc gi la chênháú ỉå ãư ã ãø ì ỉå ì
sạch ti n t û m r üng ngu n v n, cọ c ch v ûn ha nh baỗư ã åí ä äư äú å ãú á ì
g m cạc y u t chênh: duy trç m ïc li su t th ûc d ng, quư ãú äú ỉ áú ỉ ỉå
âënh d û tr ỵ bà t bu üc th p â i v ïi cạc ng n ha ng th ng mải.ỉ ỉ õ ä áú äú å á ì ỉå
Nga y nay do nh ỵng â i nghëch cu a cạc mủc ti u, cạcì ỉ äú í ã
NHT khọ cọ th th ûc hi ûn â üc ngay mủc ti u cu i cu ngỈ ãø ỉ ã ỉå ã äú ì
cu a chênh sạch ti n t û. Th ng th ng, trong m üt th i ky xạcí ãư ã ä ỉåì ä åì ì
âënh, vi ûc th ûc hi ûn mủc ti u na y s ca n tr vi ûc âảtã ỉ ã ã ì í åí ã
tha nh têch cao mủc ti u khạc trong h û mủc ti u â n u.ì åí ã ã ã ã
Mu n cọ lảm phạt th p thç khọ lo ng tàng tr ng cao. Duy trçäú áú ì ỉåí
ty giạ h i âoại c âënh thfi d ù r i va o tçnh trảng "nh ûp kh äú äú ã å ì á áø
lảm phạt". Do âọ, NHT pha i xạc âënh nh ỵng mủc ti u âàûcỈ í ỉ ã
thu hay trung gian, t âọ pha i cọ ngh û thu ût ph i h üp cạcì ỉì í ã á äú å
mủc ti u ngà n hản va da i hản trong quạ trçnh th ûc thiã õ ì ì ỉ
chênh sạch ti n t û tr n th ûc t . ãư ã ã ỉ ãú
V ïi t cạch la m üt c ng củ trong tay Nha n ïc, chêchå ỉ ì ä ä ì ỉå
sạch ti n t û cọ hai âàûc âi m n i b ût v màût ch ïc nàng cu ẫư ã ãø äø á ãư ỉ í
nọ la : ì
1) Phu h üp v ïi ch ïc nàng can thi ûp chung cu a Nha n ïcì å å ỉ ã í ì ỉå
â i v ïi mi hoảt â üng cu a n n kinh t . ọ la âi u chènh lảiäú å ä í ãư ãú Â ì ãư
s û ph n b cạc ngu n l ûc, âi u chènh lải s û ph n ph i th á äø äư ỉ ãư ỉ á äú
nh ûp va cu a ca i trong x h üi va n âënh lải tçnh hçnh kinhá ì í í ä ì äø
t vé m .ãú ä
2) Chênh sạch ti n t û la loải c ng củ cu a chênh sạchãư ã ì ä í
can thi ûp bà ng kinh t , d ûa tr n ba n th n c ch thë tr ng vẫ ò ãú ỉ ã í á å ãú ỉåì ì
nh ỵng âi u ki ûn củ th cu a m ùi qu c gia. ỉ ãư ã ãø í ä äú
T nhi u th ûp ky nay va nh t la t cu üc th chi n l nỉì ãư á í ì áú ì ỉì ä ãú ãú áư
th ï hai, chênh sạch ti n t û cu a nhi u n ïc cọ n n kinh tỉ ãư ã í ãư ỉå ãư ãú
phạt tri n lu n lu n nhà m mủc ti u chu y u la â u tranhãø ä ä ò ã í ãú ì áú
ch ng lảm phạt, nh ng â ng th i kh ng â üc la m a nh h ngäú ỉ äư åì ä ỉå ì í ỉåí
â n sa n xu t qu c d n va vi ûc tảo â y âu c gn àn vi ûc la m.ãú í áú äú á ì ã áư í ä ã ì
Càn c ï va o nh ỵng mủc ti u c ba n na y, cạc n ïc âọ l û ì ỉ ã å í ì ỉå ỉ
chn cạc c ng củ can thi ûp c n thi t, cạc c ng củ na y ch ã áư ãú ä ì í
y u tạc â üng va o ngu n â i ïng cu a kh i l üng ti n t û, vçãú ä ì äư äú ỉ í äú ỉå ãư ã
âọ la ngu n tảo ra ti n, nh ng chụng co n cọ th cọ tạcì äư ãư ỉ ì ãø
dủng phủ la nhà m âënh h ïng vi ûc s dủng â ng ti n âì ò ỉå ã ỉí äư ãư
â üc tảo ra cho cạc chu th kinh t . ỉå í ãø ãú
II. PHỈÅNG THỈÏC VÁÛN HNH CẠC CÄNG CỦ CA
CHÊNH SẠCH TIÃƯN TÃÛ:
Ng n ha ng trung ng nọi chung kh ng giao dëch tr ûc ti pá ì ỉå ä ỉ ãú
v ïi c ng chụng, ma chè quan h û v ïi b n â u m i chênh sa ä ì ã å äú áư äú
â y: á
- Giao dëch v ïi chênh phu (B ü Ta i chênh, kho bảc...)å í ä ì
- Giao dëch v ïi ng n ha ng trung gian. å á ì
- Giao dëch v ïi cạc thë tr ng ti n t û. å ỉåì ãư ã
- Giao dủch v ïi cạc khu v ûc ta i chênh, ti n t û â iå ỉ ì ãư ã äú
ngoải.
B n â u m i quan h û cu a NHT la b n con k nh qua âọäú áư äú ã í Ỉ ì äú ã
NHT th ûc thi chênh sạch ti n t û; bà ng cạch x l t ng h üpỈ ỉ ãư ã ò ỉí äø å
b n â u m i quan h û âọ, NHT tàng hay gia m kh i ti n t ûäú áư äú ã Ỉ í äú ãư ã
tuy theo tçnh hçnh nhà m âảt t ïi nh ỵng mủc ti u nh t âënh. ì ò å ỉ ã áú
D ïi â y s t ûp trung trçnh ba y ph ng th ïc v ûn ha nhỉå á á ì ỉå ỉ á ì
nh ỵng c ng củ tạc â üng â n hai â u m i la ng n ha ng trungỉ ä ä ãú áư äú ì á ì
gian va thë tr ng ti n t û. Hai â u m i quan h û co n lải kh ngì ỉåì ãư ã áư äú ã ì ä
pha i la â i t üng chênh va s â üc â c ûp m üt ch ngí ì äú ỉå ì ỉå ãư á åí ä ỉì
Ng n ha ng trung ng â üc giao quy n bà t bu üc cạc ng ná ì ỉå ỉå ãư õ ä á
ha ng trung gian pha i k g i tải NHT m üt ph n cu a t ng sì í åí Ỉ ä áư í äø äú
ti n g i ma h nh ûn â üc t d n c va cạc tha nh ph n kinhãư åí ì á ỉå ỉì á ỉ ì ì áư
t theo m üt ty l û nh t âënh. Ph n bà t bu üc k g i âọ gi lẫú ä í ã áú áư õ ä åí ì
d û tr ỵ bà t bu üc. NHT n âënh ty l û âọ khi tàng khi gia mỉ ỉ õ ä Ỉ áú í ã í
tuy theo tçnh hçnh. Mủc âêch cu a vi ûc bà t bu üc d û tr ỵ nhì í ã õ ä ỉ ỉ ỉ
v ûy la â gi ïi hản kha nàng cho vay cu a NHTM, trạnh tr ngá ì ãø å í í ỉåì
h üp ng n ha ng na y ham ki m l üi nhu ûn bà ng cạch cho va á ì ì ãú å á ò
quạ m ïc, cọ th ph ng hải t ïi quy n l üi cu a ng i k g iỉ ãø ỉå å ãư å í ỉåì åí
ti n ng n ha ng. H n n ỵa, vi ûc t ûp trung d û tr ỵ cu a NHTM ãư åí á ì å ỉ ã á ỉ ỉ í åí
NHT co n la m üt ph ng ti ûn â ng n ha ng na y cọ th mỈ ì ì ä ỉå ã ãø á ì ì ã
quy n l ûc âi u khi n h û th ng ng n ha ng, tảo s û l ûãư ỉ ãư ãø ã äú á ì ỉ ã
thu üc cu a NHTM â i v ïi NHT . Kha nàng cho vay cu a NHTM bëä í äú å Ỉ í í
hản ch do ty l û d û tr ỵ bà t bu üc n u tr n s bu üc h pha iãú í ã ỉ ỉ õ ä ã ã ä í
âi vay lải NHT , NHT la ng i cho vay sau cu ng cu a miåí Ỉ Ỉ ì ỉåì ì í
ng n ha ng va la c ïu tinh cu a h trong nh ỵng tr ng h üpá ì ì ì ỉ í ỉ ỉåì å
kh n c p nh tr ng h üp xa y ra tçnh trảng â ng loảt rụtáø áú ỉ ỉåì å í äư
ti n g i cu a c ng chụng.ãư åí í ä
S nh n m ïc cung ti n n = äú á ỉ ãư
r
1
DTBBl ûãtè
1
M
S
==
NHTM s dủng c ng củ na y v ïi n üi dung m ïc cung ti nỉí ä ì å ä ỉ ãư
t û â tàng V, gia m l üng ti n c s ngoa i l u th ng. ã ãø í ỉå ãư å åí ì ỉ ä
Ty l û d û tr ỵ bà t bu üc la c ng củ kh i l üng quaní ã ỉ ỉ õ ä ì ä äú ỉå
ki ỷm va ti n g i coù ky haỷn. Cuợng coù th aùp duỷng m ỹt tyó ỡ óử ồớ ỡ óứ ọ ớ
l ỷ d ỷ tr ợ b t bu ỹc th p h n cho ng n ha ng hoaỷt õ ỹng ó ổ ổ ừ ọ ỏỳ ồ ỏ ỡ ọ ồớ
n ng th n...ọ ọ
Bi ûn phạp thay â i d û tr ỵ bà t bu üc c n th ûc hi ûnã äø ỉ ỉ õ ä áư ỉ ã
m üt cạch th ûn trng va mu n cọ hi ûu qua , c n pha i âi ke mä á ì äú ã í áư í ì
nh ỵng bi ûn phạp khạc. ỉ ã
Theo i u 44 va 45 cu a Phạp l ûnh va Ng n ha ng Nh ãư ì í ã ì á ì ì
n ïc, Ng n ha ng Nha n ïc cọ quy n bà tb u üc cạc t ch ïcỉå á ì ì ỉå ãư õ ä äø ỉ
tên dủng duy trç:
- Cạc qu d û tr ỵ phạp âënh. ỉ ỉ
- Cạc ngu n ti n khạch sàơn sa ng thanh toạn cạc khoa näư ãư ì í
ti n g i va n ü theo quy âënh cu a ng n ha ng Nha n ïc. ãư åí ì å í á ì ì ỉå
- Ty l û d û tr ỵ t i thi u bà t bu üc va cạc ty l û an toa ní ã ỉ ỉ äú ãø õ ä ì í ã ì
khạc.
Ty l û d û tr ỵ bà t bu üc êt nh t m ïc 10% va nhi ã ỉ ỉ õ ä áú åí ỉ ì ãư
nh t m ïc 35% tr n toa n b ü ti n g i t ch ïc tên dủng.áú åí ỉ ã ì ä ãư åí åí äø ỉ
Trong tr ng h üp c n thi t, H üi â ng qua n trë NHNN quy tỉåì å áư ãú ä äư í ãú
âënh tàng ty l û d û tr ỵ tr n m ïc 35% va NHNN tra li cho m ïcí ã ỉ ỉ ã ỉ ì í ỉ
tàng âọ, NHNN quy âënh m ïc phảt â i v ïi t ch ïc tên dủng viỉ äú å äø ỉ
phảm.
thi ha nh hai âi u khoa n na y, cạc t ch ïc tên dủngÂãø ì ãư í ì äø ỉ
m ta i khoa n tải NHNN va g i va o âọ m üt s ti n g m haiåí ì í ì åí ì ä äú ãư äư
ph n: áư
- Ph n t i thi u â thoa mn quy âënh cu a NHNN v m ïcáư äú ãø ãø í í ãư ỉ
d û tr ỵ bà t bu üc. ỉ ỉ õ ä
- Ph n thàûng d du ng â giao hoạn sẹc va thanh toạn n üáư ỉ ì ãø ì å
gi ỵa cạc t ch ïc tên dủng theo th l û do NHNN n âënh.ỉ äø ỉ ãø ã áú
Ph n thàûng d na y nhi u hay êt tuy theo tçnh hçnh do táư ỉ ì ãư ì äø
ch ïc tên dủng quy t âënh sao cho vi ûc qua n l â üc t i u,ỉ ãú ã í ỉå äú ỉ
nghéa la â ng â m ïc d û tr ỵ bà t bu üc bë thi u hủt ma bëì ỉì ãø ỉ ỉ ỉ õ ä ãú ì
ti n g i cọ ky hản cng cọ tênh cạch â üng nh ng kẹm h n,ãư åí ì ä ỉ å
cho n n cạc nha kinh t n ïc ta tr ïc kia â kh ng x p nọ va ỗ ì ãú ỉå ỉå ä ãú ì
tha nh ph n kh i ti n t û, ma xem nọ la "chu n ti n". Tu áư äú ãư ã ì ì áø ãư
nhi n, t â u th ûp ni n 80 tr âi nhi u nha kinh t bà t â u coiã ỉì áư á ã åí ãư ì ãú õ áư
nh ỵng "chu n ti n" la m üt tha nh ph n cu a kh i ti n t û,ỉ áø ãư ì ä ì áư í äú ãư ã
màûc d u kh ng pha i t t ca cạc nha kinh t â u â ng v ïiáư ä í áú í ì ãú ãư äư å
quan âi m na y. dung hoa cạc quan âi m va v ïi s û th ûnãø ì Âãø ì ãø ì å ỉ á
trng c n thi t, ng i ta ph n bi ût nhi u dảng tha nh ph náư ãú ỉåì á ã ãư ì áư
kh i ti n t û d ïi nh ỵng k hi ûu khạc nhau. Tr ïc h t, giäú ãư ã ỉå ỉ ã ỉå ãú
kh i ti n t û g m ti n phạt ha nh va k thạc kh ng ky hản lậú ãư ã äư ãư ì ì ä ì ì
M
1
. Sau khi c üng th m va o âọ cạc khoa n ti n g i ti t ki ûm vậ ã ì í ãư åí ãú ã ì
ti n g i cọ ky hản tải ng n ha ng th ng mải, ta cọ Mãư åí ì á ì ỉå
2
. N ú
c üng th m va o kh i ti n t û Mä ã ì äú ãư ã
2
, t t ca cạc loải ti n g i cạcáú í ãư åí åí
âënh ch ta i chênh khạc, ta cọ kh i ti n t û Mãú ì äú ãư ã
3
gi chung l
â üng sa n ta i chênh hay la ti u sa n â üng. ä í ì ì ã í ä
cạc n ïc, ng n ha ng th ng mải nh ûn ti n g i kh ngÅÍ ỉå á ì ỉå á ãư åí ä
ky hản r t cọ l üi vç kh ng pha i tra li, vç v ûy khi h bë bà tì áú å ä í í á õ
bu üc pha i duy trç m ïc d û tr ỵ t i thi u tải NHT t 10 â nä í ỉ ỉ ỉ äú ãø Ỉ ỉì ãú
35% t ng s ti n g i cu a h thç kh ng bë l ù. Trại lải, NHTMäø äú ãư åí í ä ä
n ïc ta vç ch a â üc phẹp m "ta i khoa n ti n g i kh ng kí ỉå ỉ ỉå åí ì í ãư åí ä ì
hản rụt bà ng sẹc" r üng ri trong cạc tha nh ph n d n c , n nò ä ì áư á ỉ ã
khoa n ti n g i na y t ng â i êt h n ti n g i ti t ki ûm va ti ní ãư åí ì ỉå äú å ãư åí ãú ã ì ãư
Ng üc lải, n u NHNN rụt b ït m üt s ti n 1.000 â ng ra kho iỉå ãú å ä äú ãư äư í
h û th ng ng n ha ng, kh i ti n t û cọ th gia m b ït m üt sã äú á ì äú ãư ã ãø í å ä äú
ti n cng g p b üi. Nh v ûy, h û th ng NHTM kh ng th tảỗư áú ä ỉ á ã äú ä ãø
l ûp ti n t h kh ng, n u kh ng cọ ti n trung ng (ti n dố ãư ỉì ỉ ä ãú ä ãư ỉå ãư
NHNN phạt ha nh). M ïc tảo ti n do ty l û d û tr ỵ bà t bu ücì ỉ ãư í ã ỉ ỉ õ ä
quy t âënh. T âọ, cọ th th y rà ng, th ng qua vi ûc cung ïngãú ỉì ãø áú ò ä ã ỉ
ti n trung ng va ty l û d û tr ỵ bà t bu üc NHT cọ th tàngãư ỉå ì í ã ỉ ỉ õ ä Ỉ ãø
hay gia m kh i ti n t û, hay nọi cạch khạc, NHT hoa n toa ní äú ãư ã Ỉ ì ì
la m chu kha nàng ki m soạt l üng ti n cung ïng cho n nì í í ãø ỉå ãư ỉ ãư
kinh t . ãú
Mu n tảo ra ti n, pha i s dủng ca h û th ng ng näú ãư í ỉí í ã äú á
ha ng. M üt ng n ha ng â n â üc kh ng cọ kha nàng tảo ra ti n.ì ä á ì å ä ä í ãư
minh hoả, cọ th xem thê dủ sau â y: gia s ty l û d û tr ỵÂãø ãø á í ỉí í ã ỉ ỉ
bà t bu üc la 10%, nghéa la ng n ha ng kinh doanh c ï 100 â ngõ ä ì ì á ì ỉ äư
thç pha i cọ 10 â ng trảng thại d û tr ỵ. Gia s NH A cọí äư åí ỉ ỉ í ỉí
1.000 â ng do ai âọ g i, nọ cọ th cho vay 900 â ng, co n 100äư åí ãø äư ì
â ng â d û tr ỵ . Gia s ai âọ vay â üc 900 â ng cu a Ng näư ãø ỉ ỉ í ỉí ỉå äư í á
ha ng A va sau âọ n üp va o ng n ha ng B. Lục na y, NH B lải cọì ì ä ì á ì ì
th cho vay 810 â ng va â d û tr ỵ 90 â ng. Bà ng cạch na o âọãø äư ì ãø ỉ ỉ äư ò ì
NH C lải cọ â üc khoa n 810 â ng ma NHB â cho vay va â nỉå í äư ì ì ãú