B GIÁO DC VÀ ÀO TO
TRNG I HC KINH T TP. H CHÍ MINH VÕ DUY TRINH

VN DNG CHUN MC K TOÁN HÀN QUC 
HOÀN THIN CHUN MC K TOÁN VÀ H
THNG BÁO CÁO TÀI CHÍNH CHO DOANH
NGHIP VIT NAM

Chuyên ngành : K toán – Kim toán
Mã s: 60.34.30 LUN VN THC S KINH T

NGI HNG DN KHOA HC: PGS., TS. VÕ VN NH
THÀNH PH H CHÍ MINH, NM 2010
MC LC
Trang
LI CM N
LI CAM OAN
MC LC
DANH MC CÁC CH VIT TT
M U 1
CHNG 1: TNG QUAN V CHUN MC K TOÁN VIT NAM 4
1.1. S cn thit ca chun mc k toán 4

2.3.2.2 Quá trình ban hành áp dng 45
2.3.2.3 Quá trình điu chnh và quc t hóa 46
2.3.3 So sánh chun mc k toán Hàn Quc và chun mc k toán Vit Nam .46
2.3.4 Nhng u đim ni bt ca h thng chun mc k toán Hàn Quc 49
2.4 Nhng bài hc kinh nghim ca Hàn Quc đi vi Vit Nam 52
Kt lun chng 2 58
CHNG 3 : HOÀN THIN H THNG CHUN MC K TOÁN VÀ H
THNG BÁO CÁO TÀI CHÍNH TRONG DOANH NGHIP VIT NAM
THEO KINH NGHIM CA HÀN QUC 59
3.1 Quan đim vn dng kinh nghim 59
3.1.1 Vn dng có chn lc đ phù hp vi môi trng kinh doanh và môi
trng pháp lý ca Vit Nam 59
3.1.2 Vn dng theo đnh hng không ngng tng cng tính cht quc t hóa
ca chun mc k toán 60
3.1.3 Vn dng theo mc tiêu nâng cao tính hu ích ca thông tin k toán cho
các đi tng s dng ca nn kinh t th trng 61
3.2 Các gii pháp nhm hoàn thin h thng chun mc k toán và h thng báo cáo
tài chính trong doanh nghip Vit Nam theo kinh nghim ca Hàn Quc 62
3.2.1 Hoàn thin h thng chun mc k toán 62
3.2.1.1 Hoàn thin khuôn mu lý thuyt 62
3.2.1.2 Hoàn thin ni dung các chun mc 63
3.2.2 Hoàn thin h thng báo cáo tài chính 65
3.2.2.1 Bng cân đi k toán 65
3.2.2.2 Báo cáo kt qu hot đng kinh doanh 67
3.2.2.3 Thuyt minh báo cáo tài chính 69
3.3 Mt s kin ngh nhm hoàn thin h thng chun mc k toán và h thng báo
cáo tài chính trong doanh nghip Vit Nam theo kinh nghim ca Hàn Quc 70
3.3.1 i vi nhà nc 70
3.3.1.1 Mt s kin ngh tng quát 70
3.3.1.2. Mt s kin ngh c th đi vi B tài chính – C quan trc tip

s ti. ng thái này làm gia tng nim tin ca nhà đu t quc t bi nó gia tng
kh nng so sánh gia các báo cáo tài chính ca nhng công ty trên các th trng
vn khác nhau. Vi u th rõ nét đó, ngày nay vn đ đt ra đi vi các quc gia
không ch dng li  vic hòa hp chun mc k toán quc t mà phi là hi nhp
vi chun mc k toán quc t. Mi mt quc gia không ngng n lc đ đt đn
hi nhp, không dng  góc đ thng nht tiêu chun thông tin tài chính mà còn th
hin trách nhim vi xã hi. ây là xu hng tt yu khách quan nhng con đng
đi nh th nào là câu chuyn mà mi quc gia phi t to lp.
Vi s kin tr thành thành viên chính thc ca WTO vào nm 2006, Vit
Nam càng không th đi lch khi xu hng phát trin tt yu đó.  đáp ng yêu
cu hi nhp cng nh nhu cu thông tin ca các đi tng s dng trong nn kinh
2
t toàn cu hóa đòi hi h thng k toán (HTKT) Vit Nam cn phi có nhng bc
đi thích hp hn (PGS.TS ào Xuân Tiên).
 có th đáp ng đc vn đ đt ra  trên, có 1 phng thc nhanh nht và
an toàn nht đ hn ch nhng sai sót trong quá trình nghiên cu và ban hành các
chun mc đó là vic nghiên cu các h thng chun mc k toán ca các quc gia
đi trc đ có th sa đi, áp dng sao cho có th phù hp vi tình hình thc ti
kinh t ca đt nc, va phù hp vi thông l ca quc t. Di đây tác gi xin la
chn Hàn Quc bi Hàn Quc và Vit Nam có nhiu đim tng đng v đc đim
kinh t, xã hi và vn hóa. Hàn Quc cng là mt quc gia phát trin mnh v kinh
t, có h thng CMKT tng đng vi h thng CMKT th gii. Vì lý do đó, trong
bài lun vn này tác gi la chn đ tài “Vn dng chun mc k toán Hàn Quc đ
hoàn thin chun mc k toán và h thng báo cáo tài chính cho doanh nghip Vit
Nam” nghiên cu cho lun án ca mình.  tài mang tính thit thc và phù hp vi
yêu cu ca h thng k toán kim toán ca Vit Nam hin nay.
2. Mc đích nghiên cu

- a ra mt s đnh hng cho vic hoàn thin h thng CMKT k toán Vit
Nam trong tin trình hi nhp vi h thng k toán quc t 4
CHNG 1 : TNG QUAN V CHUN MC K TOÁN VIT NAM
1.1 S cn thit ca chun mc k toán
S cn thit ca chun mc k toán đc th hin  2 khía cnh là lý lun và
thc tin.
1.1.1. Lý lun
K toán là mt công c hu hiu giúp cho không ch các nhà qun lý nm
đc thc trng tài chính nhm hoch đnh k hoch phát trin cho tng lai ca
công ty mà còn là mi quan tâm ca các nhà đu t tài chính, các ngân hàng, Nhà
nc… nhm phc v cho nhng mc đích ca mình.
Trong điu kin c th  Vit Nam nhng bin chuyn trong môi trng kinh
doanh và pháp lý cng đt ra nhng yêu cu bc thit đòi hi s ra đi ca h thng
chun mc k toán:
- S ra đi ca Lut doanh nghip cng nh nhng n lc ca chính ph trong
vic thúc đy nn kinh t phát trin đã to c hi tng thêm ca th trng k
toán b trì tr do nh hng ca đu t nc ngoài gim sút sau khng hong
tài chính Châu Á. .
- S ra đi ca th trng chng khoán Vit Nam đánh du mt bc ngot
trong lch s phát trin ca k toán ti Vit Nam. Khi th trng chng khoán
Vit Nam phát trin thì vai trò ca hot đng k toán s tr nên quan trng
và yêu cu xây dng chun mc k toán Vit Nam s gia tng đ gii quyt
mt lot các vn đ đt ra t s phát trin ca th trng chng khoán và các
dch v liên quan.

1.1.2. Thc tin
Ti Vit Nam, vic ban hành và đa vào áp dng h thng CMKT Vit Nam
đã góp phn quan trng trong vic hoàn thin khuôn kh pháp lý v k toán, tng
cng tính minh bch ca thông tin tài chính và to dng môi trng kinh doanh
phù hp vi khu vc và quc t, duy trì nim tin cho các nhà đu t nc ngoài vào
Vit Nam
Mc tiêu đn nm 2020, Vit Nam hi nhp hoàn toàn vi quc t trong lnh
vc k toán, kim toán. Trong đó, giai đon 2006 -2010 là giai đon cng c hi
nhp, giai đon này tip tc hoàn thin hn na h thng pháp lý điu chnh hot
đng ca th trng dch v k toán, kim toán. n giai đon 2010 - 2020, giai
đon hi nhp nng đng: Vit Nam s hi nhp toàn din, bình đng vi các nc
trong lnh vc k toán, kim toán, chúng ta có c nhp khu và xut khu dch v k
6
toán, kim toán. Trong tin trình hi nhp WTO, Chính ph Vit Nam cam kt vi
các nhà tài tr và các t chc quc t là vic ci cách h thng k toán Vit Nam
trong đó có cam kt v hoàn thin mt h thng chun mc k toán hoàn chnh phù
hp vi thông l k toán quc t.Theo l trình đó, B Tài chính đã nghiên cu son
tho và tng bc ban hành h thng CMKT Vit Nam (VAS).T nm 2001 cho
đn nay, chúng ta đã ban hành 5 đt vi 26 chun mc. H thng CMKT Vit Nam
ra đi đã to dng khuôn kh pháp lý trong lnh vc k toán, to ra môi trng kinh
t bình đng, làm lành mnh hóa các quan h và các hot đng tài chính và quan
trng hn là to ra s công nhn ca quc t đi vi Vit Nam trong quá trình hi
nhp.
Thc t cho thy, k t khi h thng CMKT Vit Nam ra đi cho đn nay đã
góp phn đáp ng yêu cu ca quá trình hi nhp, m ca v dch v k toán. Vic
ghi nhn và trình bày báo cáo tài chính theo thông l k toán quc t đã to cho k
toán Vit Nam có ting nói chung vi bn bè quc t, to s thu hút ca các nhà đu

H thng CMKT có vai trò không nh trong vic qun lý tài chính tm v mô
ca Nhà nc thông qua h thng các c quan chc nng nh thu, thanh tra tài
chính… Khi gia nhp WTO, Vit Nam cam kt m ca hi nhp v dch v k toán,
kim toán. K toán, kim toán đã tr thành mt ngh nghip đc xã hi và pháp
lut tha nhn thì s cn thit phi có CMKT đ hng dn và kim tra là tt yu.
i vi các c quan chc nng ca Nhà nc, h thng CMKT là mt trong nhng
c s đ kim tra, kim soát đánh giá trách nhim ca k toán và nhng ngi có
liên quan đng thi thông qua đó nhm nâng cao cht lng ngh nghip ca chính
các c quan qun lý này. Vì vy, đi ng cán b thu, thanh tra tài chính phi
thng xuyên bi dng nâng cao kin thc nghip v k toán thng xuyên mi
đáp ng đc yêu cu công vic.
1.1.3. Lch s hình thành, phát trin ca h thng k toán Vit Nam
Lch s phát trin ca k toán Vit Nam có th tm chia thành hai giai đon:
- Trc nm 1986
- T nm 1986 đn nay
•
Trc nm 1986
T nm 1945 k toán nc ta đc s dng nh là mt công c phc v cho
nhà nc trong vic qun lý thu chi ngân sách ca các xí nghip quc doanh. n
nm 1954 k toán đóng vai trò ph
n ánh và giám đc các hot đng sn xut kinh
doanh, s dng vn ca nhà nc trong tt c các ngành kinh t quc dân. Sau đó
8
cùng vi ch trng thc thi tng bc ch đ hch toán kinh t, nhà nc đã ban
hành ch đ k toán có tính cht xã hi ch ngha cho các xí nghip thuc ngành
công nghip và xây dng c bn làm c s xây dng h thng k toán cho các
ngành khác.


và tiêu chun quc t ph bin đc B tài chính và Tng cc thng kê Vit Nam
tha nhn, chu s kim tra ca c quan tài chính và thng kê Vit Nam. Trong giai
đon này, s liu k toán là s liu có giá tr pháp lý đ đánh giá kt qu sn xut,
kinh doanh và các ngha v ca đn v. Tuy nhiên, các quy đnh v k toán thi k
này vn cha đáp ng đy đ yêu cu qun lý ca nn kinh t th trng cng nh
cha phù hp vi các thông l quc t.
Sau đó trc s đi mi sâu sc c ch qun lý kinh t đt ra yêu cu phi
đi mi toàn din nn tài chính quc gia. K toán là mt b phn cu thành quan
trng ca h thng y nên cn phi sa đi hoàn thin đ đm nhim đc vai trò
tích cc trong qun lý, điu hành và kim soát các hot đng kinh t. T đu nm
1994, B tài chính đã tin hành nghiên cu, xây dng h thng k toán áp dng cho
doanh nghip trên c s chn lc các chun mc k toán quc t, phù hp vi
nguyên tc và thông l k toán ph bin  các nc có nn kinh t th trng phát
trin. H thng k toán mi này đc ban hành theo quyt đnh 1141/TC/CKT
ngày 01/11/1995 vi nhn thc mi v đi tng s dng thông tin k toán theo
phng châm d làm, d hiu, minh bch, công khai, d kim tra, d kim soát, bao
gm bn b phn c bn:
- H thng tài khon k toán và ni dung, kt cu, phng pháp phn ánh ca
tài khon k toán doanh nghip
- H thng báo cáo tài chính và ni dung, phng pháp lp các báo cáo tài
chính doanh nghip
- Ch đ chng t k toán
- Ch đ s sách k toán.
Trong nhng nm va qua, cùng vi n lc hp tác quc t Vit Nam đã
thc hin cam kt hi nhp trên nhiu lnh vc th hin bng các đàm phán song
phng và đa phng đa dng đáp ng quá trình hi nhp kinh t khu vc và toàn
cu. Trong lnh vc tài chính, Vit Nam đã hoàn tt quá trình đàm phán m ca th
trng các dch v tài chính (k toán, kim toán, t vn thu và bo him) đn nm
2004 vi các nc Asean. Mt ln na k toán Vit Nam đng trc yêu cu phi

đi không phi do nhu cu ca ngi s dng thông tin mà hình thành do
chính sách ca nhà nc xut phát t đc đim nhà nc luôn gi vai trò tích
cc và hàng đu trong vic ban hành cng nh qun lý h thng k toán.
- Vit Nam thc hin ci cách m ca kinh t, phát trin nn kinh t th trng
theo đnh hng xã hi ch ngha. iu đó cng đng ngha nhiu thay đi
11
đã, đang và s din ra trong nn kinh t. Và đó là lý do phi thay đi h
thng k toán Vit Nam theo thông l quc t.
- S hình thành và phát trin ca th trng chng khoán ti Vit Nam cùng
vi quá trình c phn hóa doanh nghip nhà nc đt ra yêu cu thay đi h
thng k toán. Th trng chng khoán đã có nhiu bc đi thng trm. Và
c hi đang rng m chào đón s phát trin cho kênh huy đng vn này. Vì
vy, vai trò ca thông tin tài chính li càng tr nên quan trng đi vi các
nhà đu t. ó chính là nguyên nhân thúc đy vic áp dng các chun mc
k toán theo thông l quc t ti Vit Nam.
- Cùng vi sc ép hòa nhp nn kinh t khu vc là đòi hi mt h thng k
toán phi đáp ng đc vi s phát trin ni ti ca nn kinh t. Nói cách
khác đây chính là s cân bng gia yêu cu đáp ng thông l quc t vi
trình đ phát trin ca doanh nghip Vit Nam, là mt s cân bng gia li
ích và chi phí mang li, va bo đm yêu cu qun lý va đáp ng yêu cu
phát trin.
• Quá Trình nghiên cu chun mc k toán Vit Nam
Thc hin ch trng c
i cách kinh t theo c ch th trng và tin trình hi
nhp, B tài chính đã thành lp Ban ch đo nghiên cu, son tho chun mc k
toán Vit Nam vào thi đim nm 1998. Mc tiêu là đm bo vic ban hành và công
b các chun mc k toán, chun mc kim toán Vit Nam đc hoàn tt vào nm

Tóm li, h thng chun mc k toán Vit Nam tính đn nm 2008 bao gm
26 chun mc k toán đc ban hành c th thông qua các quyt đnh ca B
trng B tài chính và các thông t hng dn thc hin các chun mc k toán.
 thc hin cam kt gia nhp WTO, B tài chính cng đã hoàn thin quy
đnh v dch v k toán, kim toán chng hn quyt đnh s 32/2007/Q-BTC ngày
15/05/2007 v vic ban hành “quy ch kim soát cht lng dch v k toán, kim
toán” đc xem là mt bng chng cho vic m ca th trng dch v k toán,
kim toán. Trong nhng nm tip theo cùng vi s h tr ca d án Euro Tapviet
(c th là d án Euro Tapviet II), B tài chính s tip tc nghiên cu sa đi, xây
dng mi các vn bn pháp lý v lnh vc k toán - tài chính theo xu hng hi
nhp quc t, và hng dn thc hin các chun mc k toán mi
1.2.2. C s nghiên cu
C s nghiên cu CMKT Vit Nam da trên các CMKT ca th gii.

13
•
Ni dung ca các chun mc nh sau:
Các chun mc k toán quc t do IASB ban hành bao gm bn phn chính:
- Khuôn mu lý thuyt cho vic lp và trình bày báo cáo tài chính (Framework
for the Preparation and Presentation of Financial Statements)
- Các chun mc k toán quc t (International Accounting Standards – IAS)
- Các chun mc v báo cáo tài chính quc t (International Financial
Reporting Standards – IFRS)
- Hng dn gii thích chun mc k toán (IFRIC/SIC – International
Financial Reporting Interpretation Committee/Standard Interpretation
Committee).
•

Các gi đnh c bn
Khuôn mu lp ra các gi đ
nh c bn ca báo cáo tài chính:
- C s dn tích
- Hot đng liên tc
- Các đc đim cht lng ca báo cáo tài chính
Các đc đim này là các thuc tính làm cho thông tin trên các báo cáo tài
chính hu ích đi vi các nhà đu t, ch n và nhng ngi khác. Khuôn mu xác
đnh 04 đc đim cht lng chính đó là:
- Có th hiu đc
- Thích hp
- áng tin cy
- Có th so sánh
Các yu t ca báo cáo tài chính:
- Các yu t liên quan trc tip đn tình hình tài chính (bng cân đi) là: tài
sn, n phi tr và vn ch s hu
- Các yu t liên quan trc tip đn kt qu hot đng (báo cáo kt qu hot
đng kinh doanh) là: thu nhp và chi phí.
- Báo cáo lu chuyn tin t phn ánh c các yu t ca báo cáo kt qu hot
đng kinh doanh và nhng thay đi ca các yu t trên bng cân đi.
- Ghi nhn các yu t ca báo cáo tài chính
- C s đnh giá các yu t ca báo cáo tài chính
Vic đnh giá liên quan đn vic n đnh tin t, liên quan đn các khon mc
báo cáo tài chính đc ghi nhn và báo cáo. Khuôn mu cho bit các c s đnh giá
khác nhau đc dùng hin nay đn các mc đ khác nhau và trong vic thay đi
hp nht báo cáo tài chính, gm:
15

16
•
Các chun mc k toán quc t (IAS)
Chun mc k toán quc t (IAS) do IASC ban hành t nm 1973 - 2000.
IASB thay th IASC vào nm 2001. K t thi đim đó, IASB đã thc hin sa đi
mt s IAS và kin ngh thêm các sa đi khác, thay th mt s IAS bng các chun
mc báo cáo tài chính quc t mi (IFRS), chp nhn và thc hin mt s chun
mc báo cáo tài chính quc t mi theo ch đ không có trong các chun mc k
toán quc t trc đây. Thông qua các y ban, c IASC và IASB đu ban hành các
hng dn v chun mc. Các báo cáo tài chính không đc cho là tuân th
IAS/IFRS tr phi các báo cáo tài chính này tuân th tt c các yêu cu ca mi mt
chun mc cng nh hng dn gii thích các chun mc. Trong s 41 IAS đã ban
hành thì hin nay ch còn 28 IAS vn còn đang áp dng thông qua nhiu đt sa
đi, b sung [8].
•
Các chun mc v báo cáo tài chính quc t (IFRS)
Thut ng các báo cáo tài chính quc t (IFRS) có c ngha hp và ngha
rng. Theo ngha hp, IFRS ch tp công b mi do IASB ban hành, khác bit so
vi b IAS đc IASC ban hành.
Xét theo ngha rng, IFRS ch toàn b các công b ca IASB, bao gm các
chun mc và hng dn gii thích do IASB xét duyt; IASs và các hng dn gii
thích ca SIC đ
c IASC xét duyt trc đó.
•
Ni dung các chun mc báo cáo tài chính quc t (IFRS)
IFRS 1 Áp dng ln đu các chun mc báo cáo tài chính quc t
IFRS 2 Thanh toán da trên c phiu

thng chun mc k toán, kim toán
2001
- Ban hành và công b bn chun mc k toán đu tiên
trong h thng chun mc k toán Vit Nam m đu cho
s ra đi ca h thng chun mc k toán Vit Nam. Cn
c pháp lý là quyt đnh s 149/2001/Q-BTC ca B
trng B tài chính ngày 31/12/2001. Bn chun mc
này gm có:
o VAS 02: Hàng tn kho
o VAS 03: Tài sn c đnh hu hình
o VAS 04: Tài sn c đnh vô hình
o VAS 14: Doanh thu và thu nhp khác - Thông t 89/2002/TT-BTC ngày 09/10/2002 hng dn
k toán thc hin bn chun mc đt 1 áp dng cho các
doanh nghip thuc các ngành, các thành phn kinh t
trong c nc, tr: các doanh nghip thc hin ch đ k
toán doanh nghip va và nh ban hành kèm theo quyt
18
2002

liên doanh
o VAS 21: Trình bày báo cáo tài chính
o VAS 25: Báo cáo tài chính hp nht và k toán các khon
đu t vào công ty con
o VAS 26: Thông tin v các bên liên quan
19 2005
- Thông t 23/2005/TT-BTC ngày 30/03/2005 hng dn
06 chun mc k toán đt 3.
- Ban hành và công b sáu chun mc k toán Vit Nam
đt 4 (hiu lc thi hành 01/03/2006) theo quyt đnh s
12/2005/Q-BTC ngày 15/02/2005, bao gm:
o VAS 17: Thu thu nhp doanh nghip
o VAS 22: Trình bày b sung báo cáo tài chính ca ngân
hàng và các t chc tng t
o VAS 23: Các s kin xy ra sau ngày kt thúc niên đ k

Quyt đnh s 149/2001/Q-BTC ngày 31/12/2001,
quyt đnh s 165/2002/Q-BTC ngày 31/12/2002 và
quyt đnh s 234/2003/Q-BTC ngày 30/12/2003 ca
B trng B Tài chính.
2008 å Nay
- B tài chính tip tc nghiên cu sa đi và xây dng h
thng chun mc k toán cng nh hoàn thin khung
pháp lý đáp ng yêu cu hi nhp kinh t quc t

1.3. So sánh h thng CMKT Vit Nam vi quc t
Nhìn chung, CMKT Vit Nam khá tng đng vi CMKT th gii. Do
CMKT Vit Nam đang trong quá trình xây dng và sa đi nên còn thiu mt s
chun mc và ni dung ca các chun mc còn có du hiu chng chéo và đan xem
vào nhau.
Chun mc Quc t S VAS Chun mc Vit Nam tng
ng
Gii thiu v Chun mc l
p
và trình bày
báo cáo tài chính quc t (IFRS)
Không có
IFRS 1: Thông qua IFRS Không có
IFRS 2: Thanh toán trên c s c phiu Cha có
IFRS 3: Hp nht kinh doanh VAS 11 Hp nht kinh doanh
IFRS 4: Hp đng bo him VAS 19 Hp đng bo him
IFRS 5: Tài sn dài hn nm gi cho mc
đích bán và nhng b phn không tip tc
hot đng
Cha có
IFRS 6: Kho sát và đánh giá khoáng sn Cha có

dng vào 12/2003)
Không da trên IAS 6
IAS 7: Báo cáo Lu chuyn tin t VAS 24 Báo cáo Lu chuyn tin t
IAS 8: Chính sách k toán, thay đi c
tính k toán, và sai sót
VAS 29 Chính sách k toán, thay đi
c tính k toán, và sai sót
IAS 9: K toán đi vi hot đng nghiên
cu và phát trin (Thay th bi IAS 38 –
01/07/1999)
Không da trên IAS 9
IAS 10: Các s kin phát sinh sau ngày
kt thúc k k toán nm
VAS 23 Các s kin phát sinh sau ngày
kt thúc k k toán nm

Trích đoạn Hoàn thi nh th ng báo cáo tài chính i vi doanh nghi p

---