1
TRƯỜNG ĐẠI HỌC MỞ TPHCM
CHƯƠNG 4
KhóaKhóa sổsổ vàvà
lậplậpbáobáo cáocáo
tàitài chínhchính
1
Mục tiêuMục tiêu
• Sau khi nghiên cứu xong chương này, bạn có thể:
–
Giải thích được các nguyên tắc kế toán áp
Giải thích được các nguyên tắc kế toán áp
dụng trong việc xác định lợi nhuận trong một
thời kỳ.
–Thực hiện các bút toán điều chỉnh và khóa sổ
cơ bản.
–Sử dụng bảng cân đối tài khoản điều chỉnh để
hoàn thành chu trình kế toán.
2
–Lập các báo cáo tài chính đơn
g
iản.
– Phân tích một số chỉ tiêu cơ bản của BCTC.
2
Nội dungNội dung
•Nhắc lại một số khái niệm
Cá ê tắ kế t á liê đế iệ
•
Cá
c


Giả đị h kỳ kế tá h ằ á h t
•
Giả đị
n
h kỳ kế t
o
á
n

c
h
o

r
ằ
ng

c
á
c
h
oạ
t
động kinh tế của doanh nghiệp có thể chia
vào những thời kỳ nhất định, ví dụ tháng,
quý hay năm.
•Việc phân chia này giúp cung cấp thông
tin kịp thời cho người sử dụng để ra quyết
4
tin kịp thời cho người sử dụng để ra quyết

hi
n
h
n

v

bỏo cỏo v ti sn, ngun vn, doanh thu
v chi phớ da trờn c s nghip v kinh t
phỏt sinh ch khụng phi da trờn c s
thu tin hay chi tin.

Phự hp
yờu cu phi xỏc nh chi phớ phự
5

Phự hp
yờu cu phi xỏc nh chi phớ phự
hp vi doanh thu trong k xỏc nh
ỳng n kt qu kinh doanh ca k k
toỏn.
5
Cỏc nguyờn tc k toỏn liờn Cỏc nguyờn tc k toỏn liờn
quan n xỏc nh li nhunquan n xỏc nh li nhun
Li nhun v c s dn tớch.
K k toỏn.
Nguyờn tc ghi nhn doanh thu.

Nguyờn tc phự hp
6

ủiem

thu tien
Thụi

ủiem

tieõu thuù
Nieõn ủoọ X-1 Nieõn ủoọ X Nieõn ủoọ X+1
8
Chi phớ Doanh thu
8
3
Cơ sở dồn tích và Cơ sở tiềnCơ sở dồn tích và Cơ sở tiền
Kế toán dồn tích
Ghi nhận chi phí
Ghi nhận doanh
thu khi phát sinh.
Kế toán tiền
Ghi nhận chi phí
Ghi nhận doanh
thu khi thu tiền.
9
khi phát sinh.khi chi tiền.
9
Bài tập thực hành 1Bài tập thực hành 1
• Công ty Kho Vận Ngoại Thương cho Cty
Thủy Sản Nam Việt thuê kho lạnh với giá
Thủy Sản Nam Việt thuê kho lạnh với giá
12 triệu đồng/tháng. Ngày 2 tháng 1, Cty

sinh chứ không căncứ vào thời điểm
à
dh
hiệ
th
đượ
tiề
m
à
d
oan
h
ng
hiệ
p
th
u
đượ
c
tiề
n.
–Thời điểm ghi nhậndoanhthulàthời
điểm cung cấphànghóa, dịch vụ và
khách hàng chấpnhận.
–Về số tiền, doanh thu là giá bán củasản
ẩ
11
ph
ẩ
m, hàng hóa đãbánvàdịch vụđã

tháng 8 năm 2011.
 Kế toán củacôngtysẽ ghi nhậndoanhthuvào
thời điểm nào?
 Giả sửđểgiành đượcmột khách hàng mới, công
ty
đã
chấp
nhận
thực
hiện
một
dịch
vụ
cho
khách
12
ty
đã
chấp
nhận
thực
hiện
một
dịch
vụ
cho
khách
hàng này vớigiáchỉ 350 triệutrongkhigiá
thông thường củadịch vụ này là 400 triệu. Kế
toán của công ty ghi nhậndoanhthulàbao

//
á
ậ
d
đã
ừ
n
gà
y20
/
7
/
2011. C
á
cv
ậ
t
d
ụn
g
đã
mua t
ừ
1/4/2011 là 120 triệutrongđóxuất dùng cho
tour này 20 triệu. Chi phí chi tiêu tạiHànquốc
được ứng cho hướng dẫn viên ngày 31/7/2011 là
100 triệu, tuy nhiên thựctế chi là 92 triệu. Tiền
thù lao hướng dẫn viên 120 triệu được thanh toán
vào ngày 1/9/2011.
ậ

Bút toán điều chỉnhBút toán điều chỉnh
•Cuối mỗi kỳ kế toán, một quá trình
điề hỉ h ầ đượ thự hiệ hằ
điề
u

c
hỉ
n
h
c
ầ
n
đượ
c
thự
c
hiệ
n

n
hằ
m

hai mục đích:
–Bảo đảm xác định và đo lường đầy đủ
doanh thu, chi phí của kỳ (theo nguyên
tắc dồn tích và phù hợp);
ẵ
16


m
ột kỳ kế t
o
á
n

n
hư
ng
l
ạ
i
c
ó
ảnh hưởng đến kết quả kinh doanh
của nhiều kỳ kế toán sau đó.
• Điều chỉnh chi phí trả trước là phân
bổ chi phí trả trước vào các kỳ kế
18
bổ chi phí trả trước vào các kỳ kế
toán một cách phù hợp.
18
CácCác loạiloạichi chi phíphí trảtrả trướctrước
thườngthường gặpgặp
•Tiền thuê mặtbằng trả trước
ể
•Tiềnbảohi
ể
m

• Ngày 1.3.20x1 Công ty TNHH Hải Nam đãchi
480
tiệ
để
th ê
1
kh
hà
ủ
ô
t
ra
480
t
r
iệ
u
để
th
u
ê
1
kh
o
hà
n
g
c
ủ
ac

T
h
ờ
i
g
ian
bắt đầutínhbảohiểm là 1/4/20x1.
•Yêucầu:
– Ghi nhận nghiệpvụ trên vào các tháng 3 và 4.
– Bút toán nào là bút toán điềuchỉnh?
21
TÀI SẢN CỐ ĐỊNHTÀI SẢN CỐ ĐỊNH
• Nguyên giá
•Thờigiansử dụng hữuích
•Mứckhấuhao
•Khấuhaolũykế
• Giá trị còn lại
22
22
Khấu hao tài sản cố địnhKhấu hao tài sản cố định
•Sự phân bổ giá gốc của tài sản cố
đị h à hi hí đượ i là khấ h
đị
n
h
v
à
o

c

với
giá
gốc
mua
một
máy
photocopy
với
giá
gốc
là 24 triệu đồng và đưavàosử dụng
từ ngày 1/9/20x1. Thờigiansử dụng
hữuíchướctínhlà2,5 năm. Tính chi
phí khấuhaothiếtbị trên theo
phương
pháp
đường
thẳng
:
24
phương
pháp
đường
thẳng
:
– Cho 1 tháng
–Cho năm 20x1
24
7
TK TK TàiTài sảnsảncốcốđịnhđịnh

à
u
chỉnh
gia
û
m
cho
ca
ù
c
TK
ph
ả
n
ả
nh
-
La
TK

đieu
chỉnh
giam
cho
cac
TK

ph
ả
n

BàiBài tậptậpthựcthựchànhhành 55
• Ghi nhận các nghiệp
à
khấ
h
á
mua v
à
khấ
u
h
ao m
á
y
photocopy củaCơng
ty A vào tháng 8 và
tháng 9 năm 20x1.
• Bút tốn nào là bút
tốn điềuchỉnh?
27
• Tính giá trị còn lạicủa
máy vào cuối tháng
9/20x1 và cuốinăm
20x1, 20x2?
27
Chi phí dồn tíchChi phí dồn tích
•Chi phídồntíchlàcáckhoảnchi phí
đãphátsinhnhưng doanh nghiệp
chưatrả, vì vậycònđượcgọilàchi
phí phảitrả:

hạn
thanh
toán
là
ngày
30
chưa
trả
vì
kỳ
hạn
thanh
toán
là
ngày
10/10/20x1
• Ghi nhậncácchi phítrênthế nào vào
tháng 9/20x1? Bút toán nào là bút toán
điềuchỉnh?
30
Doanh thu dồn tíchDoanh thu dồn tích
•Doanhthudồntíchlàcáckhoản
dh
th
đã
thự
hiệ

đã
hát

phát
31
•
Kế
toán
ghi
nhận
doanh
thu
đã
phát
sinh cùng vớimộtkhoảnnợ phải thu.
31
Bài tập thực hành Bài tập thực hành 77
• Trong tháng 9/20x1, công ty Uni có các
n
g
hi
ệp
v
ụ
sau:
g ệp ụ
– Thu tiền cho thuê văn phòng tháng 8/20x1 của
công ty Xuân Quang.
– Phát hành hóa đơn tính tiền thuê tháng 9/20x1
của công ty Xuân Quang.
•Hợp đồng thuê văn phòng được ký cho cả
năm 20x1, tiền thuê mỗi tháng 10 triệu
đồng thanh toán vào ngày 10 tháng sau

hiện dịch vụ làm phát sinh một
khoản nợ phải trả gọi là Doanh thu
chưa thực hiện.
33
33
TK Doanh thu chưathựchiện
Là tài khoảnNợ phảitrả, phản ảnh
tình hình hiệncóvàtăng, giảmcác
khoảndoanhthuchưathựchiện.
TK Doanh thu chưathựchiện
Các khoản doanh thu
chưathựchiệnphát
sinh
Chuyểnphần doanh
thu đãthựchiệnvề
tài khoản Doanh thu
34
34
SD: Doanh thu
chưathựchiệncuối
kỳ
BàiBài tậptậpthựcthựchànhhành 88
•CôngtyUnicómột khách hàng mớilà
công
ty
Hà
Anh

Hợp
đồng

toán nào là bút toán điềuchỉnh?
35
BútBút toántoán điềuđiềuchỉnhchỉnh ––TómTóm tắttắt
•Vàocuốikỳ, ngườikế toán tự hỏi:
–Có chi phí nào đãchi cần đượcphânbổ
vào
chi
phí
kỳ
này
không
?
vào
chi
phí
kỳ
này
không
?
– Đãtínhđầy đủ khấuhaotàisảncốđịnh
chưa?
–Có chi phí nào chưa chi nhưng cầntính
vào chi phí kỳ này không?
Có
khoản
doanh
thu
nào
đã
thực

–Ph
á
tsinht
ă
ng b
ê
nC
ó
(ghi nh
ậ
nDT)
–Phát sinh giảmbênNợ
•TàikhoảnChi phí
–Phát sinh tăng bên Nợ (ghi nhậnCP)
–
Phát
sinh
giảm
bên
Có
38
–
Phát
sinh
giảm
bên
Có
38
TK TK XácXác địnhđịnh kếtkếtquảquả kinhkinh doanhdoanh
Là tài khoản đặcbiệtnhằmtổng hợptồn

chuyểnsang;
-Cáckhoản doanh thu,
thu nhậpkết chuyển
39
39
-Kết chuyểnsố lãi về
TK “Lợi nhuậnchưa
phân phối”
san
g
;
-Kết chuyểnsố lỗ về
TK “Lợi nhuậnchưa
phân phối”
TK Giá vốn hàng bán
TK
Chi
phí
ta
ø
i
chính
TK Xác đònh KQKD
Kết chuyển GVHB
K/c DT thuần
TK Doanh thu BH…
TK

Chi


41
41
Khóa sổKhóa sổ
•Khóasổ là việctínhtổng số phát
ih
ỗi
bê
à
ố
dư
ối
kỳ
tê
s
i
n
h
m
ỗi
bê
nv
à
s
ố
dư
cu
ối
kỳ
t
r

t
kỳ
kế
to
á
n:
– Đầukỳ: Mở TK vớisố dưđầukỳ
–Trongkỳ: Ghi nhận các nghiệpvụ kinh tế
phát sinh
–Cuốikỳ:
•
Ghi
nhận
các
bút
toán
điều
chỉnh

các
bút
43
•
Ghi
nhận
các
bút
toán
điều
chỉnh

12
LậpLậpbáobáo cáocáo kếtkếtquảquả hoạthoạt độngđộng kinhkinh doanhdoanh
TK Xác định KQKD
Doanh thu
Chi phí
K/c Doanh thu
K/c Chi phí
45
Lợi nhuận
45
ĐánhĐánh giágiá qua qua báobáo cáocáo tàitài chínhchính
•Một số tỷ số cơ bản
ỷ ố
–T
ỷ
s
ố
nợ
–Tỷ số thanh toán ngắn hạn
–Tỷ suất lợi nhuận trên tài sản
–Tỷ suất lợi nhuận trên vốn chủ sở hữu
46
46
Bài tập thực hànhBài tập thực hành
•Sử dụng báo
cáo tài chính
của REE 2012
để tính các tỷ
số và nhậnxét
47