Tôn s trọng đạo
Tiết 50
Cách làm bài văn biểu cảm
về tác phẩm văn học
Giáo viên: Nguyễn Thị Ph ơng Lan
Tr ờng THCS Nguyễn Đăng Đạo

Kiểm tra bài cũ
Hãy nêu tác dụng của yếu tố tự sự và miêu tả
trong văn biểu cảm?
*Trả lời:
-
Gợi ra đối t ợng biểu cảm và gửi gắm cảm xúc
- Không nhằm mục đích kể chuyện, miêu tả đầy
đủ sự việc, phong cảnh.

Tiết 50: Cách làm bài văn biểu cảm về
tác phẩm văn học
I- Tìm hiêủ cách làm bài văn biểu cảm về tác phẩm văn học
1- Ví dụ:
Bài văn: Cảm nghĩ về một bài ca dao
Đêm qua ra đứng bờ ao
Trông cá cá lặn trông sao sao mờ
Cảnh minh họa trong bài có bóng ng ời đội khăn, mặc áo dài,
chắp tay sau l ng, quay mặt trông trời lấp lánh sao, bên cái cầu
rửa ở bờ ao tối mờ mờ.
Có lúc tôi nghĩ đây là một ng ời quen thật của tôi, có thể họ
hàng ruột thịt kiếm ăn ở ph ơng xa đang h ớng về cố h ơng:
Buồn trông con nhện chăng tơ
Nhện ơi nhện hỡi nhện chờ mối ai?

mà nói với sông:
-
Ôi Tào khê! N ớc Tào Khê lắm đá mòn đấy! Nh ng dòng
n ớcTào Khê không bao giờ cạn chính là lòng chung thuỷ của ta!
Vì nhớ mà buồn, một bài không phải học kĩ mà cũng thuộc
lòng ngay, cả nhiều bạn tôi x a cũng thấy nh thế.
(Nguyên Hồng, Một tuổi thơ văn)

Tiết 50: Cách làm bài văn biểu cảm về
tác phẩm văn học
Bài ca dao:
Đêm qua ra đứng bờ ao
Trông cá cá lặn trông sao sao mờ
Buồn trông con nhện chăng tơ
Nhện ơi nhện hỡi nhện chờ mối ai?
Đêm đêm t ởng dải Ngân Hà
Chuôi sao Tinh Đẩu đã ba năm tròn
Đá mòn nh ng dạ chẳng mòn
Tào khê n ớc chảy vẫn còn trơ trơ

Tiết 50: Cách làm bài văn biểu cảm về
tác phẩm văn học
-
Có một bóng ng ời đội khăn, mặc áo dài, chắp tay sau
l ng
- Có lúc tôi nghĩ đây là ng ời quen thật của tôi
- Tất cả tâm trí và ánh mắt tôi càng nh dính vào
mạng tơ
- Mong đợi nhớ th ơng vẫn có một ng ời, có một
tình, có một cảnh

-Mở bài: Giới thiệu tác phẩm và hoàn cảnh giao tiếp với tác phẩm
-Thân bài: Những cảm xúc, suy nghĩ do tác phẩm gợi lên
- Kết bài: ấn t ợng chung về tác phẩm

II- Luyện tập
Bài tập 1/148: Phát biểu cảm nghĩ sau khi học xong bài Cảnh
khuya của Hồ Chí Minh
a- Mở bài :
Giới thiệu khái quát về hoàn cảnh sáng tác của bài thơ
b- Thân bài:
Lần l ợt nêu cảm nghĩ của mình về nội dung và hình thức của bài
thơ.
-
Từ sự so sánh mới mẻ, hấp dẫn: Tiếng suối- tiếng hát: gợi
không gian vắng lặng nh ng vẫn có tiếng nói con ng ời
- Từ hình ảnh sinh động: trăng soi sáng lồng vào bóng cây cổ
thụ in trên đất nh những bông hoa đẹp lung linh, huyền ảo.
-
Từ sự hài hoà giữa cảnh và ng ời câu thơ nh bản lề khép mở
giữa h và thực.
-
Từ tâm hồn cao cả của Bác Hồ: không ngủ vì lo cho dân cho
n ớc nhà.
c- Kết bài: Nêu ấn t ợng chung về bài thơ.

Bài tập 2/148 : Lập dàn ý cho bài phát biểu cảm nghĩ về bài thơ Ngẫu
nhiên viết nhân buổi mới về quê
a.Mở bài:
-Giới thiệu tác giả :Hạ Tri Ch ơng.
-Hoàn cảnh sáng tác :Sau nhiều năm xa quê nay ông trở về quê và ngẫu nhiên có cảm