Lời mở đầu
Dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam và chủ tịch hồ chí
minh; dân tộc Việt Nam đã làm nên những chiến công hiển hách và những
thắng lợi có ý nghĩa lịch sử cũng như thời đại, từ thắng lợi của cách mạn
tháng tám năm 1945 khai sinh ra nước Việt Nam dân chủ cộng hòa, tới
chiến thắng Điện biên Phủ lừng lẫy năm châu chấn động đại cầu, tới chiên
thắng vĩ đại mùa xuân năm 1975 giải phóng miền Nam thống nhất đất
nước; Đảng Cộng sản Việt Nam chính là nhân tố tất yếu trong mọi chiến
thắng của dân tộc ta. Ngày nay, khi dân tộc ta đang từng bước tiến hành sự
nghiệp đổi mới đất nước một cách toàn diện, vai trò của Đảng càng trở nên
quan trọng hơn; điều đó đã được minh chứng qua nhứng biến đổi kì diệu
của đất nước ta trong 20 năm đổi mới vừa qua. Đảng Cộng sản Việt Nam
đã lãnh đạo đất nước ta bước ra khỏi thời kì lạc hậu kém phát triển, đưa
nước ta bước vào một thời kì phát triển mới, tiến những bước dài trong thời
kì quá độ đi lên Chủ nghĩa Xã hội. Đó chính là điều mà chúng em sẽ trình
bày qua bài tiểu luận này.
1
Từ giữa năm 1975, sau thắng lợi của cuộc kháng chiến chống Mỹ
cứu nước, cả nước độc lập và thống nhất dưới sự lãnh đạo của Đảng bước
vào thời kì quá độ tiến lên chủ nghĩa xã hội.
Tính tới năm 1986, bước chuyển biến mang tính lịch sử ấy đã diễn ra
được một thập kỷ, bên canh những thành tựu to lớn cũng đã để lại rất nhiều
những khó khăn cần phải giải quyết; bên cạnh đó là những biến động hết
sức to lớn của lịch sử, ảnh hưởng rất lớn tới tiến trình đi lên của cách mạng
Việt Nam.
Vượt qua những khó khăn của thời kì đầu mới giành được độc lập,
trong thời kì này nhân dân ta đã đạt được những thành tựu hết sức to lớn là:
Đã nhanh chóng thống nhất nước nhà về mặt nhà nước, đẫ thiết lập được
một hệ thống chế độ mới trong cả nước và đã áp dụng thành công một loạt
những chính sách nhằm thúc đẩy quá trình phát triển về mọi mặt của nhà
nước, tạo nên cuộc sống hòa hợp dân tộc làm cho lực lượng cách mạng

lớn dồn dập xảy ra, kẻ địch lại không ngừng phá hoại nước ta về nhiều mặt.
Nền kinh tế bị đè nặng bơi những yêu cầu vừa cơ bản lại hết sức cấp bách.
Song, nguyên nhân chính lại là những nguyên nhân chủ quan, chúng đến từ
sự lãnh đạo của Đảng, bởi sự lãnh đạo của Đảng có tác động vô cùng quan
trọng và có tính chất quyết định đối với thành bại của sự nghiệp cách mạng.
Đảng và nhà nước đã tự kiểm điểm và nghiêm khắc tự phê bình và những
sai lầm và khuyết điểm đã phạm, biểu hiện trên các mặt sau đây:
Còn chủ quan trong việc đánh giá tình hình nước ta sau chiến tranh,
thiên về những thuận lợi còn bỏ qua những khó khăn. đề ra những chủ
trương, chỉ tiêu quá cao không phù hợp với tình hình thực tế. Chậm sửa đổi
gỡ bỏ mô hình kinh tế tập trung quan liêu bao cấp, mô hình kinh tế thời
chiến. Chủ quan nóng vội muốn bỏ qua những bước đi mang tính thiết yếu
trong quá trình phát triển.. Buông lỏng pháp luật, buông lỏng công cụ
cuyên chính với những kẻ vi phạm pháp luật nhà nước, những kẻ phá hoại
và chống đối cách mạng.
Chính vì vậy, đổi mới trở thành một yêu cầu bức thiết đổi với Đảng
và nhà nước cũng như toàn thể dân tộc ta để có thể vững bươc tiến lên
trong thời kì quá độ đi lên chủ nghĩa xã hội.
3
Chương I:
NHỮNG BƯỚC ĐẦU CỦA CÔNG CUỘC ĐỔI MỚI
ĐẠI HỘI ĐẠI BIỂU TOÀN QUỐC LẦN THỨ VI CỦA ĐẢNG (1986)
Trước những khó khăn, sai lầm đã nêu trên, đại hội đại biểu toàn
quốc lần thứ VI của Đảng đã khai mạc tại thủ đô Hà Nội từ ngày 15 tới
ngày 18/12/1986. Tham gia đại hội có 1129 đại biểu đại diện cho gần 1,9
triệu Đảng viên trong cả nước và có 32 đoàn đại biểu quốc tế tham dự.
Đánh giá việc thực hiện nghị quyết đại hội V; báo cáo chính trị tại đại hội
đã nêu rõ: “thái độ của Đảng ta trong việc đánh giá tình hình là nhìn thẳng
vào sự thật, nói rõ sự thật”. Cùng với việc đánh giá những thành tích đã đạt
được, ở đại hội này chúng ta chú trọng kiểm điểm những mặt yếu kém,

mạnh: “Chúng ta không đánh giá thấp những khó khăn khách quan, những
khó khăn đó là rất lớn. Song việc quan trọng hơn là phân tích sâu săc
những nguyên nhân chủ quan, nêu ra những sai lầm khuyết điểm trong hoạt
động của Đảng và nhà nước. Trong nhiều năm qua, Đảng đã mắc sai lầm về
“xác định mục tiêu và bước đi về xây dựng cơ sở vật chất kỹ thuật, cải tạo
Xã hội Chủ nghĩa và quản lý kinh tế.”
Từ thực tiến cách mạng, Đảng đã nêu ra những bài học kinh nghiêm
quan trọng:
- Một là trong toàn bộ các hoạt động của minh, Đảng phải quán
triệt tư tưởng “lấy dân làm gốc”, xây dựng và phát huy quyền làm
chủ của nhân dân.
- Hai là đang phải xuất phát từ thực tế; phải tôn trọng và hành động
theo các quy luật khách quan; năng lực nhận thức và hành động
theo các quy luật khách quan chính là điều kiện đảm bảo sự lãnh
đạo đúng đăn của Đảng.
- Ba là phải biết kết hợp sức mạnh dân tộc với sức mạnh thời đại
trong điều kiện mới.
- Bốn là: Phải xây dựng cơ cấu Đảng ngang tầm nhiệm vụ chính trị
là một Đảng cầm quyền, lãnh đạo nhân dân tiến hành cuộc cách
mạng Xã hội Chủ nghĩa.
Nhận thức được những bài học kinh nghiêm trên, Đảng đã mạnh dạn
vạch ra một đường lối đổi mới một cách toàn diện, mà bắt đầu là đổi mới
cơ cấu kinh tế.
5
I. Những đinh hướng đổi mới cơ cấu kinh tế
Trong đại hội VI, Đảng ta chỉ rõ: “muốn đưa nền kinh tế thoát khỏi
tình trạng rối ren mất cân đối, cần phải dứt khoát sắp xếp lại nền kinh tế
quốc dân theo cơ cấu hợp lý, trong đó các ngành, các vùng, các thành phần
kinh tế và các loại sản xuất có quy mô và trình độ khác nhau cần phải được
bố trí cân đối, liên kết với nhau phù hợp với điều kiện thực tế bảo đảm cho

qua việc kết hợp giữa người dân, nhà nước và các tổ chức kinh tế tập thể
khác.
Đồng thời trong báo cáo; đại hội cũng chỉ ra tầm quan trọng của các
ngành kinh tế dịch vụ. Bởi trong nền kinh tế không thể thiếu đi các ngành
kinh tế này. Tuy nhiên trong thực tế, tỷ trọng của ngành dịch vụ trong cơ
cấu kinh tế nước ta chỉ chiếm một phần rất nhỏ. Đại hội đã nêu ra cần phải
đẩy mạnh việc phát triển các ngành như sản xuất hàng tiêu dùng; buôn bán
nhỏ và vừa, phục vụ cho những nhu cầu thiết yếu của nhân dân.
Tựu chung lại, sự đổi mới của cơ cấu kinh tế là nhằm hướng tới thực
hiện tốt kế hoạch 5 năm trong tương lai gần và ba mục tiêu – ba chương
trình trọng điểm về:
- Lương thực thực phẩm
- Sản xuất hàng tiêu dùng
- Đẩy mạnh xuất khẩu
II. Những định hướng trong việc đổi mới cơ chế quản lý
Bên cạnh công tác đổi mới cơ cấu kinh tế; Đại hội còn đưa ra quyết
định mới về cải tạo Xã hội Chủ nghĩa dựa trên 3 nguyên tắc:
Cải tạo Xã hội Chủ nghĩa nhất thiết phải tuân theo những quy luật
khách quan về sự phù hợp giữa quan hệ sản xuất với tính chất và trình độ
của lực lượng sản xuất để xác định những bước đi và hình thức thích hợp;
từ đó đại hội khẳng định “ đẩy mạnh cải tạo Xã hội Chủ nghĩa là thường
xuyên, liên tục trong suốt thời kì quá độ đi lên chủ nghĩa xã hội…”
Ngoài việc phát huy nội lực từ kinh tế trong nước Đảng ta còn chủ
trương đẩy mạnh, mở rộng hiệu quả của kinh tế đối ngoại. Nhiệm vụ ổn
định và phát triển của kinh tế trong chặng đường đầu tiên của con đường
đổi mới toàn diện này nhanh hay chậm phụ thuộc một phần quan trọng vào
việc mở rộng và nâng cao hiệu quả của công tác kinh tế đối ngoại. Đại hội
VI nêu rõ sự cần thiết “ công bố chính sách khuyến khích đầu tư vào nước
ta dưới nhiều hình thức nhất là đối với các ngành, cơ sơ đòi hòi trình độ kĩ
thuật cao, làm hàng xuất khẩu. Đi đôi với việc công bố luật đầu tư mới cần

trợ cấp xã hội giảm sút mạnh. Công thương nghiệp đình đốn, nông nghiệp
không cung ứng đủ nhu cầu trong nước, nạn đói xảy ra ở nhiều nơi. Quốc
tế, sự sụp đỏ của chủ nghĩa xã hội ở Đông Âu và Liên Xô gây nên những
ảnh hưởng không tốt tới tình hình cách mạng đất nước ta.
8
Trước tình hình muôn ngàn khó khăn chồng chất như vậy, Đảng và
nhá nước cùng với toàn thể nhân dân càng tỏ rõ bản lĩnh vững vàng; một
mặt phân tích rõ những nguyên nhân của các khó khăn nhưchậm tổn kết
thực tiễn để đưa ra những quyết sách hợp lý; nhà nước chậm cụ thể hóa
đường lối của Đảng vào thực tiến…đồng thời giữ vững lập trường chính
trị; khắc phục khó khăn, từng bước đưa nghị quyết đại hội VI vào thực tiễn.
III. Những thành tựu ban đầu
Các hội nghị trung ương khóa VI đã tập trung bàn và quyết định
những bước đi quan trọng của sự nghiệp đổi mới. Hội nghị lần 2 ban chấp
hành trung ương (4-1987) bàn về vấn đề lưu thông phân phối; các hội nghị
tiếp theo cho tới hội nghị 6 (3-1989)đã quyết định những chủ trương chính
sách lớn nhằm đẩy mạnh quá trình đổi mới, đặc biệt là về vấn đề đổi mới
cơ cấu kinh tế. Nhờ có những quyết sách hợp lý của Đảng mà nền kinh tế
đã có những bước chuyển biến tích cực; mức lạm phát giảm xuống nhanh
chóng chỉ còn ở mức “hai con số” (67,4%-1990). Công thương nghiệp khởi
sắ trở lại; ba chương trình kinh tế trọng điểm đạt được những tiến bộ rõ rệt.
Đời sống nhân dân được cải thiện rõ rệt; dân chủ trong xã hội được cải
thiện và phát huy; quốc phòng an ninh được giữ vững; hoạt động kinh tế
đối ngoại được mở rộng, đẩy lùi thị trường bị bao vây cô lập; công tác xây
dựng, chỉnh đốn Đảng có nhiều tiến bộ. Một số chỉ tiêu kinh tế xã hội có
tiến bộ đáng kể. Kim ngạch xuất khẩu năm 1986 là 439 triệu rúp và 387
triệu USD nhưng tới năm 1990 đã tăng đáng kể lên 1019 triệu rúp và 1170
triệu USD. Đã có hai mặt hàng xuất khẩu là gạo và dầu thô. Mức tăng
trưởng hàng năm trong giai độan 1986-1990 đạt 3,9%. Đời sống tinh thần
của nhân dân được nâng cao. Hệ thông luật pháp được cải thiện mang lại