Website: http://www.docs.vn Email : [email protected] Tel : 0918.775.368
LỜI MỞ ĐẦU
Từ khi Đảng Cộng Sản Việt Nam ra đời và trong suốt cả quá trình lãnh
đạo cách mạng, trung thành và vận dụng sáng tạo chủ nghĩa Mác-Lênin vào thực
tiễn cách mạng Việt Nam, Đảng ta đã tìm thấy và khẳng định, hơn bất cứ con
đường nào khác, độc lập gắn liền với chủ nghĩa xã hội là con đường duy nhất
đúng đắn được thế hiện nhất quán, xuyên suốt trong đường lối cách mạng Việt
Nam, là con đường đưa dân tộc ta, nhân dân ta, đất nước ta đi đến ấm no, tự do,
hạnh phúc.. .Tuy nhiên, để tiến đến được CNXH chúng ta còn phải trải qua nhiều
chặng đường đầy gian lao và thử thách, đó là thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã
hội, đó là bước quá độ để đến chế độ mới, chế độ cộng sản chủ nghĩa. Đảng ta
đã xác định: Cách mạng Việt Nam bước vào thời kỳ quá độ xây dựng chủ nghĩa
xã hội. Vậy thời kỳ quá độ là gì ?Lý luận và thực tiễn về con đường quá độ lên
chủ nghĩa xã hội ở nước ta hiện nay? §Ó có thể trả lời câu hỏi trên, thì yêu cầu
chóng ta cÇn nghiên cứu và tìm hiểu về CNXH và con đường quá độ để tiến lên
CNXH .
Hơn nữa, đối với thÕ hÖ trÎ, thì ®ßi hái sự nỗ lực và cố gắng với trách nhiệm
xây dựng và phát triển đất nước. Và biểu hiện đầu tiên của trách nhiệm ấy là mỗi
người phải có cái nhìn đúng đắn và sâu sắc về thực trạng và xu hướng đi lên của
đất nước. Đó chính là lý do em chọn đề tài “Con đường quá độ lên chủ nghĩa
xã hội ở Việt Nam”
Em mong rằng, sau khi hoàn thành đề tài này, em có thể hiểu rõ hơn về thời
kì quá độ, về mục tiêu xây dựng chủ nghĩa xã hội ở nước ta và bằng hành động
cụ thể, đóng góp khả năng của mình trong công cuộc xây dựng và bảo vệ tổ
quốc xã hội chủ nghĩa Việt Nam
1
Website: http://www.docs.vn Email : [email protected] Tel : 0918.775.368
MỤC LỤC
Lời mở đầu..............................................................................................1
I. Lý luận chung về thời kỳ quá độ lên CNXH ở Việt Nam .......................4
1. Thời kỳ quá độ lên CNXH ở Việt Nam ..................................................4
3.3. Mở rộng và nâng cao hiệu quả đối ngoại............................................18
3.4. Một số lĩnh vực khác..........................................................................19
Kết luận......................................................................................................20
Tài liệu tham khảo.....................................................................................21
3
Website: http://www.docs.vn Email : [email protected] Tel : 0918.775.368
NỘI DUNG
I. LÝ LUẬN CHUNG VỀ QUÁ ĐỘ LÊN CHỦ NGHĨA XÃ HỘI Ở
VIỆT NAM.
1. Thời kì quá độ lên chủ nghĩa xã hội .
1. 1Thời kì quá độ lên chủ nghĩa xã hội là gì?
Thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội là thời kì cải tạo cách mạng xã hội tư bản
chủ nghĩa thành xã hội xã hội chủ nghĩa, bắt đầu từ khi giai cấp công nhân giành
được chính quyền và kết thúc khi xây dựng xong các cơ sở của chủ nghĩa xã hội.
Nó diễn ra trong toàn bộ các lĩnh vực đời sống của xó hội, tạo ra cácc tiền
đề vật chất và tinh thần cần thiết để hình thành một xã hội mà trong đó những
nguyên tắc căn bản của xã hội xã hội chủ nghĩa từng bước được thực hiện.
1. 2 . Đặc điểm và thực chất của thời kỳ quá độ lên Chủ nghĩa xã hội
Đặc điểm nổi bật của thời kỳ quá độ: Các nhân tố xã hội thời kỳ mới đan xen
với thời kỳ chế độ cũ, đồng thời đấu tranh với nhau trên từng lĩnh vực đời sống
chính trị, văn hóa, tư tưởng tập quán.
Về chính trị, bản chất của thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội là thời kỳ quá
độ chuyển tiếp về mặt chính trị. Do nhà nứớc chuyên chính vô sản và ngày càng
được cũng cố hòan thiện.
Về kinh tế, đặc điểm cơ bản nhất xuyên suốt và bao trùm của thời kỳ quá
độ là sự tồn tại nền kinh tế nhiều thành phần và xã hội nhiều giai cấp. Trong nền
kinh tế quá độ chưa có thành phần kinh tế thống trị chi phối, mới chỉ có thành
phần kinh tế nhà nước vươn lên giữ địa vị chủ đạo trong nền kinh tế quốc dân
Mặt xã hội, đây là thế mạnh của thời kì quá độ, đã gần như loại bỏ sự hằng
thù của sự đấu tranh giai cấp .Tương ứng với từng lọai thành phần kinh tế có
Xã hội tư bản chủ nghĩa càng phát triển mạnh bao nhiêu thì mâu thuẫn trong
lòng nó càng gay gắt hơn bấy nhiêu. Sự mâu thuẫn đó đã tạo ra những tiền đề
vật chất làm cơ sở cho sự thay thế chủ nghĩa tư bản bằng chủ nghĩa xã hội trên
5
Website: http://www.docs.vn Email : [email protected] Tel : 0918.775.368
phạm vi toàn thế giới. Vì thế, thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội là tất yếu đối
với mọi nước đi lên chủ nghĩa xã hội.
Hơn nữa, để phát triển phương thức sản xuất cộng sản chủ nghĩa thì không
thể thực hiện ngay một lúc mà nó đòi hỏi một thời kỳ lâu dài. Chính vì vậy để
phát triển lực lượng sản xuất, tăng năng suất lao động, xây dựng một chế độ
công hữu xã hội chủ nghĩa đòi hỏi phải có thời gian. Hay nói cách khác tất yếu
phải có thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội
3.Các loại hình quá độ lên chủ nghĩa xã hội.
Theo quan điểm của chủ nghĩa Mac-Lênin, quá độ lên chủ nghĩa xã hội là tất
yếu khách quan với mọi nước đi lên chủ nghĩa xã hội. Nhưng do đặc điểm các
nước khác nhau mà hình thức quá độ lên chủ nghĩa xã hội cũng khác nhau. Theo
đó, có 2 loại hình quá độ đi lên chủ nghĩa xã hội của các nước
3.1 Quá độ chủ nghĩa tư bản sang chủ nghĩa xã hội
Đây là loại hình quá độ trực tiếp, phản ánh quy luật phát triển tuần tự lịch sử.
Là loại hình quá độ được áp dụng đối với những nước đã trải qua giai đoạn tư
bản chủ nghĩa, nên đã có sẵn những tiền đề về cơ sở vật chất. Bởi thế công cuộc
quá độ chỉ là biến tiền đề ấy thành cơ sở vật chất của chủ nghĩa xã hội, thiết lập
quan hệ sản xuất mới, một nhà nước mới,xã hội mới xã hội xã hội chủ nghĩa
3.2 Quá độ từ xã hội tiền tư bản chủ nghĩa lên xã hội xã hội chủ nghĩa, bỏ
qua giai đoạn tư bản chủ nghĩa.
Theo quan điểm chủ nghĩa Mac-Lênin, với những nước chưa qua giai đoạn tư
bản chủ nghĩa cũng có khả năng tiến thẳng lên chủ nghĩa xã hội bỏ qua giai đoạn
tư bản chủ nghĩa. Đây là loại hình phản ánh quy luật phát triển nhảy vọt của lịch
sử
Loại hình quá độ bỏ qua này được thực hiện khi có đủ những điều kiện phù
ngày nay: thời kỳ quá độ của chủ nghĩa tư bản trên phạm vi toàn thế giới. Trên
thế giới có rất nhiều nước phát triển theo con đường tư bản chủ nghĩa nhưng kết
quả chỉ có một số ít nước có nền kinh tế phát triển. Một tình hình chung là: châu
Phi đói, châu Á nghèo, châu Mỹ la tinh nợ nần chồng chất. Thực tiễn đã khẳng
định chủ nghĩa tư bản là chế độ xã hội đã lỗi thời về mặt lịch sử sớm hay muộn
7
Website: http://www.docs.vn Email : [email protected] Tel : 0918.775.368
cũng bị thay bởi hệ thống xã hội chủ nghĩa trên phạm vi tòan thế giới. Chủ nghĩa
tư bản không phải là tương lai của lòai người. Đây là xu hướng khách quan thích
hợp với lịch sử.
b. Lựa chọn con đường quá độ lên chủ nghĩa xã hội còn là sự phù hợp với
lịch sử của nước ta, thể hiện ở sự phù hợp thời kì quá độ ở nước ta với lý luận
chung về tính chất tất yếu của thời kỳ quá độ
Nhân dân ta đã tiến hành hai cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp, đế quốc
Mỹ, thực chất chống chủ nghĩa tư bản rất tốn kém. Vì vậy khi đất nước hòa
bình, chúng ta không thể lại đưa đất nước phát triển theo con đường tư bản chủ
nghĩa.
Thời kì quá độ là thời kì lịch sử mà bất cứ quốc gia nào đi lên chủ nghĩa xã
hội đều phải trải qua ngay cả những nước có nền kinh tế rất phát triển. Bởi lẽ,
tuy ở những nước này lực lượng sản xuất đã phát triển, nhưng vẫn cần phải cải
tạo, xây dựng quan hệ mới… Đất nước ta- một nước nông nghiệp lạc hậu -còn
nhiều yếu kém, nhìều tàn dư của chế độ xã hội cũ và chiến tranh để lại. Công
cuộc đi lên chủ nghĩa xã hội càng là một công việc khó khăn, phức tạp. Do đó
cần phải có thời gian để cải tạo xã hội, tạo điều kiện về vật chất, tinh thần cho
chủ nghĩa xã hội.
Trong chính cương vắn tắt, sách lược vắn tắt, luận cương đầu tiên của Đảng
ta đã khẳng định” Con đường của cách mạng Việt Nam nhất định phải đi tới chủ
nghĩa xã hội bỏ qua thời kỳ tư bản chủ nghĩa”.
Qua các thời kỳ cách mạng, Đảng ta luôn xác định chân lý ” Độc lập dân tộc
gắn liền với chủ nghĩa xã hội là con đường tất yếu khách quan phù hợp với ý