ĐỀ TÀI: Con đường quá độ lên chủ nghĩa xã hội (CNXH) ở Việt Nam
I.> Tính tất yếu của thời kì quá độ lên CNXH, bỏ qua chế độ Tư Bản chủ
nghĩa ở Việt Nam.
1. Thời kì quá độ .
Thời kì quá độ là thời kì mà xã hội cũ chuyển sang một xã hội mới – Xã hội –
Xã hội Chủ Nghĩa, về mặt kinh tế đây là thời kì bao gồm những mảng, những
phần, những bộ phận của Chủ Nghĩa Tư Bản (CNTB) và chủ Nghĩa Xã Hội
(CNXH) xen kẽ nhau tác động nhau, lồng vào nhau. Nghĩa đây là thời kì tồn tại
nhiều hình thức sở hữu về tư liệu sản xuất. Do đó tồn tại nhiều thành phần kinh
tế, cả thành phần kinh tế TBCN, thành phần kinh tế XHCN, thành phần kinh tế
sản xuất hàng hóa nhỏ. Cùng tồn tại vừa hợp tác thống nhất với nhau nhưng vừa
cạnh tranh gay gắt với nhau.

Thời kì quá độ này bắt đầu từ khi giai cấp vô sản giành lại chính quyền và kết
thúc khi xây dựng xong cơ bản, cơ sở vật chất kĩ thuật của CNXH, cả về mặt lực
lượng sản xuất lẫn quan hệ sản xuất cả cơ sở kinh tế lẫn kiến trúc thượng tầng cả
tồn tại Xã Hội và ý thức Xã Hội.
Trong thời kì quá độ này chia làm nhiều bước quá độ nhỏ, bao nhiêu bước tùy
thuộc vào điều kiện cụ thể của từng bước. Nhưng các bước càng lạc hậu đi lên
CNXH thì thời kì quá độ càng kéo dài và càng chia làm nhiều bước quá độ nhỏ
(hết sức phức tạp và giằng co nhau).
2. Tính tất yếu của thời kì quá độ lên CNXH.
Là một yếu tố khách quan đối với mọi nước đi lên CNXH đây là do
đặc điểm của sự ra đời phương thức vô sản Cách Mạng và đặc điểm của cuộc
Cách Mạng vô sản quyết định. (Cuộc cách mạng vô sản khác với các cuộc cách
mạng khác là khi giành được cách mạng chỉ là bước đầu, chủ yếu là tham gia
vào công cuộc xây dựng, và đổi mới đất nước).

Quá độ lên CNXH ở Việt Nam là phù hợp với quy luật phát triển biện chứng
của lịch sử. Lênin đã chỉ rõ :” Tất cả các dân tộc đều sẽ đi lên CNXH. Đó là
điều không tránh khỏi. Sự quá độ đó còn phù hợp với xu hướng chung của thời

khách quan đối với mọi nước đi lên CNXH nhưng do đặc điểm của các loại
nước khác nhau thì cách thức , hình thức thời kì quá độ cũng khác nhau, đối với
các nước đã trải qua giai đoạn phát triển tư bản chủ nghĩa mà lên CNXH thì đây
gọi là thời kì quá độ từ CNTB lên CNXH. Loại hình này phản ánh qui luật phát
triển tuần tự của lịch sử.
Còn đối với các nước kinh tế lạc hậu như Việt Nam thì cũng có thể quá độ
tiến thẳng lên CNXH không cần trải qua giai đoạn phát triển TBCN. Đây gọi là
quá độ lên CNXH bỏ qua giai đoạn phát triển TBCN. Loại hình này phản ánh
qui luật phát triển nhảy vọt của TBCN.

Xong đối với loại hình này cần phải có đầy đủ những điều kiện khách quan
và chủ quan:
- Điều kiện khách quan: Là phải có sự giúp đỡ của giai cấp vô sản ở các nước
tiên tiến. Xây dựng CNXH đặc biệt là sự giúp đỡ về vốn, công nghệ, kinh
nghiệm quản lý.
- Điều kiện chủ quan: + Giai cấp vô sản đó phải giành được chính quyền
+ Phải có Đảng, Mác-Xít-Lênin-Nít lãnh đạo.
+ Phải xây dựng được khối đoàn kết liên minh
công-nông vững chắc.
4. Quá độ lên CNXH ở Việt Nam.
a.
Ở nước ta lựa chọn con đường quá độ tiến thẳng lên CNXH bỏ qua chế độ
TBCN đó là con đường hợp lý, đúng đắn đối với nước ta. Do những lý do sau
đây:
- Sự lựa chọn này phù hợp với xu thế của thời đại, phù hợp với nguyện vọng
của cộng đồng của đông đảo quần chúng nhân dân lao động của nước ta, phù
hợp với nhu cầu vươn lên làm chủ xã hội. Vì chỉ có CNXH mới thực sự có
một chế độ dân chủ công bằng, tiên bộ xã hội.
- Nhân dân ta đã tiến hành hai cuộc kháng chiến chống đế quốc xâm lược
(Pháp-Mĩ) rất tốn kém. Về thực chất hai cuộc kháng chiến đó chính là chống

- Bỏ qua ở đây về thực chất chính là rút ngắn một cách đáng kể quá trình đi lên
CNXH ở nước ta đưa nhanh nền kinh tế nước ta lên sản xuất lớn XHCN.
- Bỏ qua ở đây là chúng ta phải biết tiếp thu, tranh thủ, tận dụng những thành tựu
của nhân loại dưới TBCN, đặc biệt là vốn, công nghệ hiện đại để phát triển nhanh
nền kinh tế trong nước.
- Bỏ qua ở đây là chúng ta phải biết phát huy khai thác có hiệu quả mọi tiềm năng
kinh tế trong nước để phát triển nhanh nền kinh tế. Thông qua những hình thức tổ
chức kinh tế, quá độ trung gian, thích hộ với mọi nguồn lực .
d. Những nhiệm vụ chủ yếu của thời kì quá độ lên CNXH ở nước ta.
- Phát triển nhanh mạnh lực lượng sản xuất, nhằm xây dựng cơ sở vật chất kĩ thuật
của CNXH, muốn vậy phải phát triển cả lực lượng sản xuất và sức lao động đặc
biệt là sức lao động (nhân tố con người) phải thực hiện Công nghiệp hóa (CNH),
hiện đại hóa (HĐH) nền kinh tế quốc dân, phải phát triển nhanh nền kinh tế hàng
hóa nhiều thành phần ở nước ta.
- Xây dựng và hoàn thiện quan hệ sản xuất theo định hướng XHCN.
- Kinh tế nhà nước thực hiện tốt vai trò chủ đạo.
- Kinh tế hợp tác xã bao gồm hợp tác xã sản xuất nông nghiệp, tiểu thủ công
nghiệp, dịch vụ v.v... Kinh tế nhà nước và kinh tế hợp tác xã trở thành nền tảng
của nền kinh tế quốc dân.
- Kinh tế tư bản nhà nước dưới các hình thức khác nhau tồn tại phổ biến.
- Kinh tế cá thể tiểu chủ.
- Kinh tế tư bản chiếm tỷ trọng đáng kể.
- Chủ động hội nhập kinh tế khu vực và quốc tế.
- Phát triển kinh tế, cải thiện đời sống của nhân dân, thực hiện tiến bộ công bằng xã
hội.
- Đảng khẳng định lấy Chủ nghĩa Mác-Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh làm nền
tảng tư tưởng và kim chỉ nam cho hành động. Xây dựng hệ thống chính trị
XHCN.
- Xây dựng nhà nước là của dân do dân và vì dân.
- Mọi người sống và làm việc theo hiến pháp và pháp luật.

- Xuất phát từ thực trạng của tình hình xây dựng CNXH với nhiều khó khăn và tồn
tại, đảng ta đã rút thêm được những kết luận mới đúng đắn là tư sản xuất nhỏ đi
lên nhất thiết không thể chủ quan, nóng vội đốt cháy giai đoạn mà phải trải qua
nhiều bước quá độ... Từ kết luận quan trọng đó, đại hội VI đề ra chủ trương cần
phải đổi mới toàn diện và sâu sắc trong đường lối xây dựng CNXH trong thời kì
quá độ ở nước ta.
- Đại hội xác định nhiệm vụ bao trùm mục tiêu tổng quát của những năm còn lại
của chặng đường đầu tiên là ổn định mọi mặt tình hình kinh tế xã hội, tiếp tục xây
dựng những tiềm đề cần thiết cho việc đẩy mạnh công nghiệp hóa XNCH trong
chặng đường tiếp theo.
- Đại hội xác định những mục tiêu cụ thể về kinh tế-Xã hội những năm còn lại của
chặng đường đầu tiên:
+ Sản xuất đủ tiêu dùng và có tích lũy.
+ Bước đầu tạo ra một cơ cấu kinh tế hợp lý nhằm phát triển sản xuất.