VẤN ĐỀ Ô NHIỄM MÔI TRƯỜNG BỞI
THẠCH TÍN (ASEN)
 CÁC NỘI DUNG CHÍNH:
I) Giới thiệu về thạch tín(Asen).
II) Các nguyên nhân gây ra sự nhiễm độc thạch tín (asen)
trong đất và nước ngầm.
III) Tác hại của thạch tín(Asen) đến sức khoẻ của con người.
IV) Các phương pháp phòng ngừa và xử lý loại bỏ thạch tín
(Asen) trong môi trưòng bị ô nhiễm.
I)Giới thiệu về thạch tín(Asen).
1)Thạch tín (Asen) là gì?
Asen là tên Việt gọi nguyên tố số 33 lượng bảng
tuần hoàn Men-đê-lê-ép, tên Anh là Arsenic. Nguyên tố
Asen có kí hiệu là As.
Thạch tín là tên gọi thông thường chỉ nguyên tố asen,
nhưng cũng đồng thời dùng chỉ hợp chất ôxit của asen
hóa trị III (As2O3).Ôxit này màu trắng, dạng bột, tan
được trong nước, độc gấp 4 lần thủy ngân. Khi uống
phải một lượng thạch tín bằng nửa hạt ngô, người ta có
thể chết ngay tức khắc .
Hinh1. Cấu tử Asen
2)Sự phân bố của Asen trong tự nhiên.
-Asen là thành phần tự nhiên của vỏ trái đất, có mật độ khoảng 1 đến 2 mg asen/kg
đất. Một số quặng chứa nhiều asen như là pyrit, manhezit, Trong các quặng này,
asen tồn tại ở dạng hợp chất với lưu huỳnh rất khó tan trong nước như:
asenopyrit(FeAsS), realgar(AsS), orpiment(As2S3)….
-Asen có trong các đá: hàm lượng Asen trong các đá magma từ 0.5-2.8ppm, các đá
carbonat 2.0ppm, thấp hơn trong các đá trẩm tích 6.6ppm(A.P Vinogradov,1962).
Trong các đá phiến sét phần lớn Asen tồn tại trong silicat(85.5-92.5%). phấn nhỏ còn
lại ở dạng hợp chất khác như ôxit sulfur, asenua khaỏng(7-14.5%).
- Asen có trong không khí: hàm lượng Asen có trong không khí thường rất nhỏ

nước) trong môi trường yếm khí do vi sinh vật tạo ra.
2) Hoạt động nhân sinh.
- Viêc khoang giếng nước không hợp lí hoặc các cuộc khai
thác mỏ có thể làm cho Asen tích tụ trong đất hoà tan vào trong
nước ngầm
- Đốt nhiên liệu hoá thạch,đốt rác, nấu chảy quặng, luyện kim
khai thác và chế biến quặng nhất là quặng sulfur và asenua, sản
xuất và sử dụng thuốc trừ sâu diệt cỏ, phân hoá học, vủ khí hoá
học…
.
Ở Nga trước đây việc đốt than làm nhiệt năng đã thải vào
không khí khoảng 3000 tấnAs/năm. Trong nông nghiệp, sử dụng
phân bón, thuốc bảo vệ thực vật chứa As, thúc đẩy As phân tán
vào môi trường nước và trầm tích.
3) Tác hại của thạch tín(Asen) đến sức khoẻ của con người.
-Asen là một chất rất độc, độc gấp 4 lần thuỷ ngân. Hàm lượng asen trong
nước sinh hoạt phải < 0,01 mg/l(Tiêu chuẩn của Tổ chức Y Tế Thế Giới (WHO))
mới là đạt yêu cầu. Theo Tổ chức Y tế thế giới WHO cứ 10.000 người thì có 6
người bị ung thư do sử dụng nước ăn có nồng độ asen > 0,01 mg/l nước. Đối với
TCVN, hàm luong As trong nước sinh hoạt < 0.05mgAs/lit.
-Asen không gây mùi vị khó chịu khi có mặt trong nước ngay cả ở lượng đủ
làm chết người, nên không thể phát hiện bằng cảm quan.
Người dân sẽ bị nhiễm độc thạch tín khi sủ dụng nguồn nước bị nhiễm As với
hàm lượng vượt quá tiêu chuan cho phép(TCVN là 0.05mgAs/L). Asen xâm
nhập vào cơ thể người chủ yếu qua đường ăn uống, hô hấp, qua da hoặc truyền từ
mẹ sang con
-Nếu bị ngộ độc cấp tính bởi asen sẽ có biểu hiện:
khát nước dữ dội, đau bụng, nôn mửa, tiêu chảy, mạch
đập yếu, mặt nhợt nhạt rồi thâm tím, bí tiểu và tử vong
nhanh.

triệu người/năm, nhưng mỗi năm trên thế giới có 140 triệu ca
nhiễm độc arsen. Chính vì thế, người ta đã ví thực trạng ngộ độc
arsen là vụ ngộ độc thế kỷ. Và sự lây nhiễm của thạch tín lên cơ
thể con người được các nhà khoa học còn gọi asen là “sát thủ vô
hình”.

III) Các phương pháp phòng ngừa và
xử lý loại bỏ Thạch tín (Asen) trong
môi trưòng bị ô nhiễm.
Các gia đình sử dụng nước giếng
khoan nên xử lý bằng phương pháp sục
khí, giàn mưa, bồn lắng, lọc vừa để khử
sắt, vừa loại bỏ được asen trong nước.
Hinh3. Dàn mưa oxi hoá sắt và Asen.
-Loc nước bị nhiễm thạch tín
bằng túi lọc. Askhok Gadgil
(ngườiLawrence Berkeley) và
các cộng sự đã khám phá ra rằng
trong tro than có chứa chất ferric
hydroxide và đây là một chất có
khả năng hấp thu thạch tín.
-Phương pháp loại bỏ hơp chất
Asen hữu cơ acid diphenylarsenic(là
(CTHH:C6H5)2 AsOOH; Đây là thạch
tín hữu cơ cực độc (có thể gây rối loạn
tâm thần), không bị thoái hoá sinh học
và có thể sản sinh ra các chất độc khác
qua các biến thái hoá học và nhiệt.)
của(AIST) tại Nhật.
Dùng dung dịch các loại cồn, đặc

<12 nanomet, các hạt sắt từ này có khả năng hút thạch tín mạnh gấp
100 lần so với các hạt sắt sừ có kích thước đang được sử dung hiên nay
để lọc nước khắp nơi.
Có thể phát hiện ra arsen trong nước sinh hoạt bằng cách sử dụng bộ
thử nhanh Test-kit do UNICEF cung cấp.
KẾT LUẬN
Các quá trình tự nhiên như quá trình nhiệt dịch tạo quặng sulfur, phun trào núi
lửa, sự thoái hoá đất đá, khử các hidroxit sắt chứa As, oxi hoá khoáng vật sulfur
chứa As trong trầm tích và các hoạt động nhân sinh đã làm cho hàm lượng As có
trong nước ngầm ngày càng cao, vượt quá mức giới hạn cho phép là 0.05mg/lit
(TCVN).
Hiện nay nhiều người dân đang sống trong tình trạng nước sinh hoạt bị nhiễm
thạch tín đe doạ đến sức khoẻ cùa hang triệu người dân trong cả nước. đặt biệt là
đối với người dân ở các tỉnh ở miền bắc, Hà Nội, Hà Tây , Hưng Yên… có hàm
lượng thạch tín rất cao vượt quá tiêu chuẩn cho phép cua VN. Vì vậy, các cơ
quan chức năng cần tiến hành nghiên cứu toàn diện về địa hoá môi trường
As(nguồn gốc, hành vi tập trung, phân tán, trong các hợp phần môi trường, hiện
trạng và xu thế ô nhiễm cùng với những tác động cùa nó đến sức khoẻ cộng
đồng và các biện pháp phòng ngừa, bảo vệ môi trường….), làm cơ sở khoa học
cho việc hạn chế và loại trừ ô nhiễm trong pham vi khu vực và toàn lãnh thổ Việt
Nam.
Tài Liệu
1)Nhân Dân (10/08/2006)
2)Theo tuổi trẻ
3)( />4)www.nea.gov.vn
5) ĐỖ TRỌNG SỰ 1994. Đnhá giá đo65 nhiễm bẩn và đề xuất các biện pháp bảo
vệ nguồn nước dưới đất một số khu vực trọng điểm thuộc đồng bằng bắc bộ.
LTĐC.Hà Nội.
6) www.google.com.vn
CHÂN THÀNH CÁM ƠN!