Bài giảng : AN SINH XÃ HộI
I. Khái niệm an sinh xã hội
Theo tổ chức Lao động quốc tế (ILO):
-
Là sự bảo vệ các thành viên của xã hội;
-
Thông qua các biện pháp;
-
Để các thành viên đương đầu với
những khó khăn
-> Làm mất hoặc giảm nguồn thu
nhập
Theo ILO:
•
An sinh xã hội gồm các phần:
-
Chăm sóc y tế
-
Bù đắp 1 phần thu nhập do rủi ro
(BHXH)
-
Chăm sóc trẻ em
Theo UNDP:
•
Trong khuôn khổ xây dựng hệ thống
ASXH ở Việt Nam, UNDP chia ASXH
gồm 2 phần:
-
BHXH
-
Trợ giúp xã hội

Trợ giúp xã hội
Theo các chuyên gia Việt Nam:
•
Quan niệm thứ nhất: ASXH chính là an
ninh xã hội (social security). Hệ thống
chính sách ASXH dựa vào các nguyên
tắc:
-
Phòng ngừa rủi ro
-
Giảm thiểu rủi ro
-
Trợ giúp người rủi ro
-
Bảo vệ người rủi ro
•
Vậy quan niệm này gồm 3 yếu tố chính:
-
Hệ thống chính sách và các chương
trình về thị trường lao động (việc làm,
thu nhập, tham gia ASXH )
-
Hệ thống chính sách BHXH: được coi
là xương sống
-
Hệ thống trợ giúp xã hội: gồm Nhà
nước và xã hội

Các chuyên gia Việt Nam đưa ra
khái niệm lưới ASXH gồm 2 chức

Trợ giúp xã hội
-
Trợ giúp người nghèo.
Khái niệm chung ASXH rút ra từ các
khái niệm và quan niệm khác nhau:
Là 1 hệ thống các cơ chế chính sách;
các giải pháp Nhà nước và cộng đồng
nhằm trợ giúp các thành viên trong xã
hội đối phó các rủi ro, các cú sốc về
kinh tế - xã hội làm cho họ giảm hoặc
mất nguồn thu nhập.
Một số thuật ngữ có liên quan
tới ASXH:
-
Chính sách xã hội: là công cụ của Nhà
nước được thể chế hóa bằng các cơ chế
chính sách, giải pháp để tác động vào các
quan hệ xã hội nhằm giải quyết các vấn đề
xã hội đang đặt ra. ASXH là 1 phần của
chính sách xã hội.
-
Bảo trợ xã hội: là hệ thống chính sách chế
độ, hoạt động của Nhà nước và cộng đồng
xã hội nhằm giúp đỡ các đối tượng yếu thế.
II. Mô hình ASXH của 1 số quốc gia:
1, Mô hình của 1 số nước châu Âu:
1.1. Mô hình Nhà nước phúc lợi THỤY ĐiỂN với
3 phần quan trọng:
-
Hệ thống giáo dục công miễn phí.

Trợ giúp xã hội
- BHXH ốm đau, thai sản
-
Bảo hiểm TNLĐ – BNN, tử tuất;
-Bảo hiểm hưu trí
-
Trợ cấp gia đình/ phụ cấp nuôi con
-Trợ giúp y tế
-
Trợ giúp nhà ở
-Trợ giúp tuổi già
-
Trợ giúp gia đình
Đức BHXH
Trợ giúp xã hội
-Bảo hiểm y tế
-Bảo hiểm hưu trí
-Bảo hiểm TNLĐ
-Bảo hiểm thất nghiệp
-BHXH chăm sóc lâu dài
-
Trợ cấp con nhỏ và trợ cấp xã hội
Thụy Điển BHXH
Dịch vụ xã hội
-Bảo hiểm thu nhập/ hưu trí, phụ cấp con
nhỏ
-BHYT / trợ cấp ốm đau, TNLĐ, sinh đẻ
-
Dịch vụ giáo dục / dịch vụ phúc lợi cho
người già, trẻ em, người tàn tật

-Bảo hiểm hưu trí
-Bảo hiểm nhân thọ
-Bảo hiểm tàn tật
-Bảo hiểm y tế cho người già, người
tàn tật, người bị một số bệnh nan y
-Bảo hiểm thất nghiệp
-An sinh thu nhập bổ sung
-Trợ giúp cho gia đình có trẻ em khó
khăn
-Trợ giúp y tế
-
Các dịch vụ cho bà mẹ, trẻ em
-Cứu trợ trẻ em
-
Trợ giúp phiếu lương htực
-Trợ giúp năng lượg
3, Mô hình của 1 số nước châu Á:
3.1. Nhật Bản
4 trụ cột chủ yếu:
-
Trợ giúp người nghèo
-
Chăm sóc người già, người tàn tật và người
có hoàn cảnh bất lợi
-
ASXH bao gồm hưu, bảo hiểm và chăm sóc
sức khỏe, bồi thường tai nạn lao động, các
trung tâm y tế và bảo vệ môi trường, trợ giúp
xã hội
3.2. SINGAPORE:


III.Một số trường phái và
quan điểm mới về an sinh xã hội:

•
1.2. Trường phái Lord Beveridge:
hệ thống ASXH hoạt động dựa
trên 3 nguyên tắc:
-
Bao phủ toàn diện
-
Mức trả tương đương
-
Quản lý tập trung thống nhất (Nhà
nước phải quản lý tập trung và chỉ
đạo thực hiện)
2, Một số quan điểm mới:
Theo WB: hệ thống ASXH được xây dựng trên
mô hình quản lý rủi ro xã hội. Mỗi cá nhân, gia
đình, cộng đồng đều có nguy cơ phải chịu
những rủi ro nhất định. Hệ thống ASXH phải
đảm bảo được chức năng quản lý rủi ro:
-
Phòng ngừa
-
Giảm nhẹ
-
Khắc phục được hậu quả và đảm bảo an toàn
•
Theo WB: ASXH gồm 3 vấn đề chính: