QUẢN TRỊ - QUẢN LÝ THEO VĂN HÓA
Để quản lý tổ chức, quản lý con người, đưa tổ chức phát triển phải
dựa trên yếu tố văn hóa và hướng tới giá trị văn hóa.
I. Khái niệm văn hóa
Văn hóa là khái niệm mang nội hàm rộng với rất nhiều cách hiểu khác
nhau, liên quan đến mọi mặt đời sống vật chất và tinh thần của con
người. Có rất nhiều khái niệm khác nhau về văn hóa, tuy nhiên một
trong những khái niệm được biết đến nhiều nhất là khái niệm của
UNESCO:
“Văn hóa hôm nay có thể coi là tổng thể những nét riêng biệt tinh thần
và vật chất, trí tuệ và xúc cảm quyết định tính cách của một xã hội hay
của một nhóm người trong xã hội. Văn hóa bao gồm nghệ thuật và văn
chương, những lối sống, những quyền cơ bản của con người, những hệ
thống các giá trị, những tập tục và những tín ngưỡng. Văn hóa đem lại
cho con người khả năng suy xét về bản thân. Chính văn hóa làm cho
chúng ta trở thành những sinh vật đặc biệt nhân bản, có lí tính, có óc phê
phán và dấn thân một cách đạo lí. Chính nhờ văn hóa mà con người tự
thể hiện, tự ý thức được bản thân, tự biết mình là một phương án chưa
hoàn thành đặt ra để xem xét những thành tựu của bản thân, tìm tòi
không biết mệt những ý nghĩa mới mẻ và sáng tạo nên những công trình
vượt trội lên bản thân".
II. Những đại diện cơ bản
1. William Ouchi
Giáo sư trường đại học California, bang Losangeles Mỹ. Ông
đã nghiên cứu sự phát triển thần kỳ ở Nhật Bản những năm 1970 và
đưa ra thuyết Z về quản lý theo văn hóa.
2. Perter và Waterman
Các ông là những nhân viên cấp cao của công ty tư vấn về quản
lý Măc-kin-xi. Sau khi nghiên cứu các công ty thành công bậc nhất ở
nước Mỹ các ông đã rút ra phương pháp quản lý các yếu tố vật chất và
tinh thần ( yếu tố văn hóa ) của một tổ chức. Và cho rằng bất kỳ một

Sau quá trình hoạt động kinh doanh thì các tổ chức đạt được rất
nhiều thành quả. Một trong nhưng thành quả quan trọng đó là giá
trị vật chất, là những cái mới mà bản thân tổ chức đó tạo ra mà
không tổ chức nào khác có được, là thành quả của quá trình lao
động, sáng tạo và làm việc của các thành viên trong tổ chức.
Ví dụ: dòng sản phẩm iphone của Apple là một sản phẩm đặc
trưng mang văn hóa riêng biệt của hãng, là nét cá tính riêng, niềm
tự hào của tổ chức….
 Nhưng tấm gương điển hình:
Các tổ chức công ty quản trị- quản lý theo văn hóa đều phải đưa
ra những tấm gương tốt để tất cả mọi người trong tổ chức lấy đó
mà học tập phấn đấu. Coi đây là mẫu người lý tưởng trong công
việc và đời sống. Ngoài ra, từ những tấm gương điển hình này, mọi
người lao động sẽ thấy được những chính sách, các chế độ đãi ngộ,
chính sách thăng tiến của công ty. Và thấy rằng: Tất cả mọi người
đều có cơ hội như nhau
2. Quản trị - quản lý các yếu tố tinh thần
Các yếu tố tinh thần của một tổ chức bao gồm: niềm tin, tín ngưỡng,
quan điểm, nguyên tắc hoạt động, giá trị cốt lõi, phong cách lối sống,
truyền thống, sự phát triển của phần mềm công nghệ, học hỏi, …
 Niềm tin, tín ngưỡng:
Các nhà quản lý có vai trò như những nhà truyền giáo ở công
ty, tổ chức. Họ có trách nhiệm làm cho mọi người tin vào mục đích
của công ty ( hướng vào người lao động- chính là bản thân họ), tin
vào những người lãnh đạo, chấp hành, phục vụ người lãnh đạo. Và
đồng thời phải tạo cho người lao động tin rằng việc họ được giao là
đúng, họ có trách nhiệm với những điều đó. Và rất quan trọng đó là
họ cảm thấy tự hào về công ty, tổ chức.
Một ví dụ như ở Nhật Bản: Khi đất nước họ còn có chiến tranh, mọi
người lính nói riêng và người dân nói chung họ đều được những

trở thành niềm tự hào lâu dài và nó chính là một trong những nét văn
hóa của công ty. Nhưng trong môi trường biến đổi không ngừng như
hiện nay thì có nhiều yếu tố của truyền thống đã và sẽ không còn
phù hợp. Từ đó, nhà quản lý phải biết loại bỏ những yếu tố không
còn phù hợp với sự phát triển chung của tổ chức và đồng thời phát
huy những nét đẹp mà tổ chức mình đã gây dựng từ trước
 Sự phát triển của phần mềm công nghệ:
Là những kết quả, thành công đạt được nhờ sự phát huy sức
sáng tạo của của các thành viên trong tổ chức. Chính nhờ sức sáng
tạo này mà tổ chức công ty sẽ có những bước tiến mới, lợi thế cạnh
tranh và đồng thời tạo ra sự khác biệt trong các sản phẩmdịch vụ,
hàng hóa. … so với các đối thủ .
 Học hỏi:
Là quá trình tiếp tiếp thu những nét văn hóa của các tổ chức
công ty khác và đồng thời lực chọn những yếu tố phù hợp với những
điều kiện của tổ chức công ty mình mà học tập để hoàn thiện tổ
chức hơn
Nhận xét:
- Bất kỳ tổ chức, chủ thể kinh tế nào cũng phải xây dựng được nền văn hóa
mạnh đậm đà bản sắc
- Văn hóa của một thực thể mang tính đơn nhất
- Văn hóa là đông lực phát triển, là công cụ quản trị nên các nhà quản trị có
trách nhiệm quản lý sự phát triển của nền văn hóa
IV. Những điểm ưu điểm và nhược điểm khi theo thuyết quản trị - quản
lý theo văn hóa
Ưu điểm:
 Có cơ hội phát triển toàn diện, thích nghi tốt với môi trường biến
đổi như hiện nay.
 Phát huy tốt sức sáng tạo của người lao động và của chính bản thân
mình