MỞ BÀI :
Liên hợp quốc được thành lập trên cơ sở của Hiến chương Liên hợp quốc ngày
24/10/1945. Liên hợp quốc (LHQ) trở thành một tổ chức trung tâm trong các
hoạt động hợp tác của các quốc gia trên toàn thế giới. Và với mục đích chính là
duy trì hoà bình và an ninh quốc tế, Hội đồng bảo an (HĐBA), một trong những
cơ quan chính và cũng quan trọng nhất của LHQ, sau hơn 60 năm hoạt động,
mặc dù có nhiều bước thăng trầm nhưng cũng đã nhiều nỗ lực, đóng góp không
nhỏ vào việc giữ gìn nền hoà bình, an ninh quốc tế.
Với lý do đó, em chọn đề tài bài tập lớn học kì là : “Bình luận vai trò của Hội
đồng bảo an theo quy định của Hiến chương và thực tiễn hoạt động của Liên
hợp quốc”.
GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ :
I. Kh ái niệm H ội đồng bảo an :
Là một trong sáu cơ quan chính của LHQ, Hội đồng Bảo an được thành lập
nhằm duy trì hoà bình và an ninh quốc tế. Trong khi thực thi chức năng này,
HĐBA được coi là hành động với tư cách thay mặt cho tất cả các thành viên
LHQ. Trên thực tế, những chức năng mà HĐBA được trao có thể được coi là để
nhằm 3 mục tiêu: gìn giữ hoà bình, vãn hồi hoà bình và kiến tạo hoà bình.
II. Bình luận vai trò của Hội đồng bảo an:
1. Theo qui định của Hiến chương Liên hợp quốc :
Trên cơ sở của Điều 24 Hiến chương LHQ, Hội đồng bảo an là cơ quan giữ
vai trò trọng yếu hàng đầu trong việc duy trì hoà bình và an ninh quốc tế(HB và
ANQT). Theo đó, HĐBA có thể áp dụng các biện pháp nhằm giải quyết hoà
bình các tranh chấp, xung đột và khi cần thiết, có thể sử dụng các biện pháp, kể
cả cưỡng chế và vũ lực, nhằm loại trừ các mối đe doạ, phá hoại hoà bình, hoặc
các hành động xâm lược. Theo Điều 25, các Nghị quyết của HĐBA là bắt buộc
các quốc gia thành viên và phải được các quốc gia thành viên thi hành.
1
Theo chương Sáu của Hiến chương, "Giải quyết các tranh chấp vì mục đích
hoà bình", HĐBA "có thể điều tra bất cứ vụ tranh chấp nào, hoặc bất cứ tình
huống nào có thể dẫn đến sự xung đột quốc tế hoặc khơi mào một cuộc tranh

2
quyền quyết định những biện pháp trừng phạt cần được áp dụng mà không liên
quan tới việc sử dụng vũ lực để thực hiện các nghị quyết của HĐBA theo như
Điều 41 Hiến chương LHQ. Ngoài ra, để xử lý quốc gia thực hiện những hành vi
đe doạ hoà bình và an ninh quốc tế, HĐBA có thẩm quyền đưa ra các nghị quyết
để áp dụng các biện pháp trừng phạt đối với quốc gia vi phạm: trừng phạt về
kinh tế, thương mại toàn diện, hạn chế ngoại giao tài chính…Các lệnh trừng
phạt của HĐBA là một trong những yếu tố quan trọng khiến cho các quốc gia vi
phạm không có điều kiện để tiếp tục hành vi vi phạm. Theo Điều 42, trong
những tình huống như thế, HĐBA không bị giới hạn trong việc đưa ra những đề
xuất; có quyền hành động, bao gồm cả việc sử dụng lực lượng vũ trang "để duy
trì hoặc phục hồi hoà bình và an ninh quốc tế". Việc trừng phạt bằng cách sử
dụng vũ lực là một trong những chế tài cao nhất mà HĐBA có quyền áp dụng
đối với các quốc gia có hành vi vi phạm. Điều 42 qui định HĐBA có thể sử
dụng các biện pháp quân sự để giải quyết các tranh chấp quốc tế, tuy nhiên, có
thể khẳng định điều này không hề trái với nguyên tắc Cấm đe doạ dùng vũ lực
hay dùng vũ lực – nguyên tắc cơ bản của luật Quốc tế, bởi lẽ Điều 42 của Hiến
chương là một trong 3 trường hợp ngoại lệ của nguyên tắc này. Khi các biện
pháp khác là không thích hợp hoặc đã mất hiệu lực, HĐBA có quyền sử dụng
lực lượng vũ trang để thực hiện các quyết định của mình về loại trừ mọi sự đe
doạ hoặc phá hoại hoà bình, điều đó có nghĩa là HĐBA có vai trò can thiệp, áp
dụng biện pháp cưỡng chế quân sự nhằm đem lại hoà bình.
Ngoài ra, chỉ có trên cơ sở đề nghị của HĐBA, Đại hội đồng LHQ mới có thể
quyết định kết nạp thành viên mới hoặc khai trừ, đình chỉ các quyền và quyền
lợi của các thành viên LHQ, và bổ nhiệm Tổng Thư ký Liên hợp quốc.
2. Trong thực tiễn hoạt động của Liên hợp quốc :
2.1.Những thành tựu mà Hội đồng bảo an đã đạt được trong quá trình hoạt
động:
- Trong thời kỳ chiến tranh lạnh, HĐBA đã giải quyết cuộc xung đột ở
Namibia, Ăngôla theo cách thức cả Nam Phi và Cuba cùng rút quân, mà thực ra

Hiến chương để thành lập các toà án hình sự xét xử các cá nhân.
4
2.2.Những hạn chế trong hoạt động của Hội đồng bảo an:
Bên cạnh những thành tựu đã đạt được trong quá trình hoạt động, HĐBA ngày
càng không thể đáp ứng những yêu cầu cấp thiết của thế giới. HĐBA không có
quyền hạn và khả năng ngăn cản hay trừng phạt các nước uỷ viên thường trực vi
phạm luật pháp quốc tế giống như hành động với các nước khác. Chẳng hạn,
việc Mỹ, Anh tấn công Iraq, NATO tiến hành cuộc chiến tranh phá hoại Nam Tư
mà không có sự đồng ý của Hội đồng Bảo an.
Liên Hợp Quốc, nhất là HĐBA, đang bị Mỹ cùng các nước phương tây lợi dụng
để kiểm soát thế giới với các chiêu bài "can thiệp nhân đạo" kiểu như Kosovo,
Đông Timor. Họ "can thiệp nhân đạo" mà thực chất là tấn công xâm lược vào
các lãnh thổ có ý nghĩa chiến lược hoặc vì quyền lợi của họ. Họ thông qua
HĐBA, thậm chí còn vượt mặt HĐBA để xâm phạm chủ quyền quốc gia của các
dân tộc.
HĐBA đã bị chỉ trích vì không thể hoạt động một cách rõ ràng và kiên quyết khi
đối đầu trước một vụ khủng hoảng. Những ví dụ gần đây gồm chương trình hạt
nhân của Iran và sự diệt chủng trong cuộc xung đột Darfur, Sudan.
Quyền phủ quyết được coi là công cụ quan trọng của 5 nước uỷ viên thường trực
trong việc duy trì hoà bình và an ninh quốc tế.Tuy nhiên, việc sử dụng quyền
phủ quyết không thật sự đáp ứng đựoc những mong muốn của LHQ mà có phần
bị lạm dụng và tỏ ra không phù hợp với nguyên tắc công bằng. Vì mỗi nước
trong số năm thành viên thường trực của Hội đồng bảo an đều có quyền phủ
quyết, và bởi vì họ thường bất đồng với nhau, đã rất nhiều lần không có bất kỳ
một hành động nào được thông qua. Thông thường, nhưng không phải là luôn
luôn, sự chia rẽ này xuất hiện giữa Hoa Kỳ ở một phía và Trung Quốc, Nga hay
cả hai ở phía kia. Một số lần HĐBA đồng thuận với nhau nhưng lại thiếu sự
quyết tâm hay phương tiện để thực thi các nghị quyết của họ. Một ví dụ gần đây
là Cuộc khủng hoảng Israel-Liban 2006, không hành đông nào được thực hiện
theo Nghị quyết 1559 và Nghị quyết 1701 để giải giáp các lực lượng du kích phi