Website: http://www.docs.vn Email : [email protected] Tel : 0918.775.368
LỜI MỞ ĐẦU
Để tiến hành hoạt động sản xuất – kinh doanh và các hoạt động khác,
bất kì một doanh nghiệp nào cũng phải huy động, phân phối và sử dụng một
khối lượng tài sản nhất định. Tùy theo quy mô giá trị của tài sản và thời gian
dự tính đem lại lợi ích kinh tế trong tương lai, người ta phân chia tài sản do
doanh nghiệp kiểm soát thành hai loại: tài sản cố định và tài sản lưu động.
Tài sản cố định (TSCĐ) là cơ sở vật chất không thể thiếu đối với mỗi
quốc gia nói chung và trong mỗi doanh nghiệp nói riêng. Việc theo dõi, phản
ánh đầy đủ, chính xác tình hình tăng giảm hao mòn, khấu hao, sửa chữa và
hiệu quả sử dụng TSCĐ là nhiệm vụ quan trọng của công tác hạch toán và
quản lý TSCĐ. Tổ chức hạch toán TSCĐ không chỉ có ý nghĩa góp phần nâng
cao chất lượng quản lý và hiệu quả sử dụng TSCĐ mà còn có ý nghĩa thiết
thực trong việc định hướng đầu tư và sản xuất.
Việc tính toán và phân bổ mức khấu hao TSCĐ là công việc rất quan
trọng của doanh nghiệp khi hạch toán TSCĐ vì nó có ảnh hưởng lớn tới
doanh nghiệp về mọi phương diện : kinh tế, tài chính, thuế và kế toán
Song , chế độ kế toán được quy định hiện nay còn có nhiều bất cập,
không phù hợp giữa các quyết định khi hạch toán khấu hao TSCĐ.
Vì vậy, em lựa chọn đề tài :
“ BÀN VỀ CHẾ ĐỘ HẠCH TOÁN KHẤU HAO TÀI SẢN CỐ
ĐỊNH" “để làm đề án môn học Kế Toán Tài Chính (KTTC).
Bài làm gồm có 2 phần chính:
Phần 1 : Khái quát chung về khấu hao TSCĐ theo chế độ hiện hành.
Phần 2 : Một số ý kiến đóng góp với chế độ kế toán hiện hành về khấu
hao TSCĐ.
1
Website: http://www.docs.vn Email : [email protected] Tel : 0918.775.368
Bài làm của em dựa trên những kiến thức lý thuyết em được học ở môn
KTTC và một số môn chuyên ngành, cùng với sự tham khảo, nghiên cứu ở
các tài liệu có liên quan. Song vì thời gian nghiên cứu có giới hạn nên bài làm

mới cùng loại. Tuy nhiên, TSCĐ được đầu tư mua sắm là để sử dụng lâu dài
cho quá trình kinh doanh, do vậy, các doanh nghiệp không thể xác định giá trị
hao mòn TSCĐ theo phương pháp nói trên.
3
Website: http://www.docs.vn Email : [email protected] Tel : 0918.775.368
Nhận thức được sự hao mòn TSCĐ có tính khách quan, cho nên khi sử
dụng TSCĐ, các doanh nghiệp phải tính toán và phân bổ một cách có hệ
thống nguyên giá của TSCĐ vào chi phí kinh doanh trong từng kỳ hạch toán
và gọi là khấu hao TSCĐ. Mục đích của việc trích khấu hao TSCĐ là giúp
cho các doanh nghiệp tính đúng và tính đủ chi phí sử dụng TSCĐ và thu hồi
vốn đầu tư để tái tạo TSCĐ khi chúng bị hư hỏng hoặc thời gian kiểm soát hết
hiệu lực. Như vậy, khấu hao TSCĐ là một hoạt động có tính chủ quan, là con
số giả định về sự hao mòn của TSCĐ trong quá trình sử dụng. Chính vì vậy,
về phương diện kế toán, giá trị hao mòn của TSCĐ được tính bằng số khấu
hao luỹ kế đến thời điểm xác định. Khi TSCĐ bắt đầu đưa vào sử dụng tại
doanh nghiệp thì giá trị hao mòn coi như bằng không ( trừ trường hợp TSCĐ
chuyển giao giữa các đơn vị thành viên hạch toán phụ thuộc trong doanh
nghiệp, giá trị hao mòn TSCĐ bên nhận được tính bằng giá trị ghi trên sổ của
đơn vị giao).
Như vậy, hao mòn là một hiện tượng khách quan làm giảm giá trị và giá
trị sử dụng của TSCĐ, còn khấu hao là một biện pháp chủ quan trong quản lý
nhằm thu hồi lại giá trị đã hao mòn của TSCĐ.
1.1.2. Ý nghĩa của việc trích khấu hao TSCĐ
Về phương diện kinh tế, khấu hao cho phép doanh nghiệp phản ánh
được giá trị thực tế của tài sản, đồng thời làm giảm lợi nhuận ròng của doanh
nghiệp.
Về phương diện tài chính, khấu hao là một phương tiện tài trợ giúp cho
doanh nghiệp thu được phần giá trị đã mất của TSCĐ. Khấu hao làm giảm giá
trị tài sản nhưng tăng giá trị khác như: Tiền mặt, TGNH …
Về phương diện thuế khoá, khấu hao là một khoản chi phí được trừ vào

5
Website: http://www.docs.vn Email : [email protected] Tel : 0918.775.368
Báo cáo kết quả kinh doanh:
Giá vốn hàng bán, lợi nhuận gộp về bán hàng và cung cấp dịch vụ, chi
phí bán hàng, chi phí quản lý doanh nghiệp
Báo cáo lưu chuyển tiền tệ:
Khấu hao TSCĐ là một khoản chi phí không bằng tiền nhưng nó vẫn có
những ảnh hưởng đến các chỉ tiêu trên báo cáo lưu chuyển tiền tệ một cách
gián tiếp vì một mặt nó ảnh hưởng đến số thuế thu nhập doanh nghịêp, mặt
khác, khi các khoản chi phí đã chi hết bằng tiền và các khoản thu đã thu hết
bằng tiền thì:
Lượng tiền còn lại cuối kỳ = Lợi nhuận sau thuế - khấu hao TSCĐ.
1.1.3. Phương pháp tính khấu hao TSCĐ
Việc tính khấu hao có thể được tính theo nhiều phương pháp khác nhau.
Việc lựa chọn phương pháp tính khấu hao nào là tuỳ thuộc vào quy định của
Nhà nước về chế độ quản lý tài chính đối với doanh nghiệp và yêu cầu quản
lý của doanh nghiệp. Phương pháp khấu hao được lựa chọn phải đảm bảo thu
hồi vốn nhanh, đầy đủ và phù hợp với khả năng trang trải chi phí của doanh
nghiệp.
Theo chế độ tài chính hiện hành, các doanh nghiệp có thể tính khấu hao
theo ba phương pháp là:
+ Phương pháp khấu hao đường thẳng.
+ Phương pháp khấu hao theo số dư giảm dần có điều chỉnh.
+ Và, phương pháp khấu hao theo số lượng sản phẩm.
1.1.3.1. Phương pháp khấu hao đường thẳng
Trên thực tế hiện nay, phương pháp khấu hao đều theo thời gian
(phương pháp khấu hao theo đường thẳng ) đang được áp dụng phổ biến.
Phương pháp này cố định mức khấu hao theo thời gian nên có tác dụng thúc
đẩy doanh nghiệp nâng cao năng suất lao động, tăng số lượng sản phẩm làm
6

Đối với những TSCĐ được mua sắm hoặc đầu tư mới thì số năm sử dụng
dự kiến phải nằm trong khoảng thời gian sử dụng tối đa và tối thiểu do Nhà
nước quy định. Tuy nhiên, để xác định số năm sử dụng dự kiến cho từng
TSCĐ cụ thể, doanh nghiệp phải dựa vào những căn cứ chủ yếu sau:
• Tuổi thọ kỹ thuật của TSCĐ theo thiết kế
• Hiện trạng TSCĐ ( thời gian TSCĐ đã qua sử dụng, thế hệ TSCĐ,
tình trạng thực tế của tài sản….).
• Tuổi thọ kinh tế của TSCĐ: được quyết định bởi thời gian kiểm soát
TSCĐ hoặc yếu tố hao mòn vô hình do sự tiến bộ kỹ thuật.
1.1.3.2. Phương pháp khấu hao theo số dư giảm dần có điều chỉnh
Phương pháp này được áp dụng đối với các doanh nghiệp hoạt động
trong lĩnh vực công nghệ cao, công nghệ mới mà TSCĐ có tốc độ hao mòn vô
hình cao, đòi hỏi phải khấu hao, thay thế và đổi mới nhanh nhằm theo kịp sự
tiến bộ của khoa học kỹ thuật. TSCĐ tham gia vào Hoạt động kinh doanh
được trích khấu hao theo phương pháp số dư giảm dần có điều chỉnh phải
thoả mãn đồng thời các điều kiện sau:
+ Là TSCĐ đầu tư mới ( chưa qua sử dụng ).
+ Là các loại máy móc, thiết bị, dụng cụ làm việc đo lường và thí
nghiệm.
Theo phương pháp khấu hao số dư giảm dần có điều chỉnh thì mức khấu
hao hàng năm của TSCĐ được xác định theo các bước như sau:
+ Bước 1: Doanh nghiệp xác định thời gian sử dụng của TSCĐ theo
phương pháp đường thẳng ( quy định tại Chế độ quản lý, sử dụng và trích
khấu hao TSCĐ ban hành kèm theo Quyết định số 206/2003/QĐ – BTC của
Bộ Tài chính ).
+ Bước 2: Xác định mức trích khấu hao hàng năm của TSCĐ
Mkhn = Giá trị còn lại của TSCĐ x Tỷ lệ khấu hao nhanh
8
Website: http://www.docs.vn Email : [email protected] Tel : 0918.775.368
Trong đó tỷ lệ khấu hao nhanh được xác định theo công thức:

x
Mức khấu hao bình quân
trên một đơn vị sản lượng
Trong đó:
Mức khấu hao bình quân
trên một đơn vị sản lượng
=
Tổng số khấu hao phải trích trong thời gian
sử dụng
Sản lượng tính theo công suất thiết kế
Phương pháp này được áp dụng để tính khấu hao các loại máy móc, thiết
bị thoả mãn đồng thời các điều kiện sau:
•Trực tiếp liên quan đến việc sản xuất sản phẩm
•Xác định được tổng số lượng, khối lượng sản phẩm sản xuất theo công
suất thiết kế của TSCĐ
•Công suất sử dụng thực tế bình quân tháng trong năm tài chính không
thấp hơn 50% công suất thiết kế.
Theo quy định hiện hành, các doanh nghiệp phải đăng ký phương pháp
trích khấu hao TSCĐ mà doanh nghiệp lựa chọn áp dụng với cơ quan thuế
trực tiếp quản lý trước khi thực hiện trích khấu hao.Trường hợp việc lựa chon
của doanh nghiệp không trên cơ sở có đủ các điều kiện quy định thì cơ quan
thuế có trách nhiệm thông báo cho doanh nghiệp biết để thay đổi phương
pháp khấu hao cho phù hợp. Phương pháp khấu hao áp dụng cho từng TSCĐ
mà doanh nghiệp đã lựa chọn và đăng ký phải thực hiện nhất quán trong suốt
quá trình sử dụng TSCĐ đó.
10