Thực trạng và biện pháp đổi mới PPDH
ở trường CĐSP Quảng Ngãin
PHẦN MỞ ĐẦU
1.LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI
1.1 Những vấn đề chung :
 Xuất phát từ yêu cầu của giai đoạn công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất
nước với nền sản xuất của chúng ta đang có nhiều chuyển biến tích cực, đặc
biệt, các lĩnh vực ngành nghề trong xã hội từ chỗ lao động chân tay chuyển
sang lao động trí tuệ. Do tính chất lao động xã hội như vậy nên xã hội cần
một đội ngũ lao động có trình độ chuyên môn giỏi, tay nghề cao. Điều này
có ảnh hưởng trực tiếp, gián tiếp đến mục tiêu, nội dung đào tạo và phương
pháp dạy học ở đại học, cao đẳng (gọi chung là phương pháp dạy học đại
học) hiện nay.
 Sự bùng nổ thông tin và khoa học công nghệ
-Số lượng thông tin ngày càng nhiều, đa dạng và phong phú; kiến thức của
con người mau chóng trở nên lạc hậu trước sự phát triển mạnh mẽ của khoa
học và công nghệ trên thế giới.
-Sự phát triển của khoa học và công nghệ làm nảy sinh nhiều ngành nghề
mới, cơ cấu xã hội biến đổi, đội ngũ lao động trí óc tăng nhanh. Các thành
tựu của khoa học được ứng dụng nhanh và hiệu quả trong mọi lĩnh vực.
-Khi tri thức đã trở thành yếu tố thúc đẩy kinh tế sản xuất phát triển, làm cho
xã hội hiện đại thay đổi nhanh về mặt hình thái thì con người nói chung,
người lao động nói riêng không phải chỉ cần tri thức vốn có mà cần phải có
khả năng luôn làm giàu tri thức cho mình, nghĩa là phải biết cách tự học, tự
nghiên cứu và học suốt đời.
 Xuất phát từ thực tiễn của giáo dục đại học hiện nay:
-So với trước đây, sinh viên ngày nay có quá nhiều thay đổi. Môi trường và
điều kiện sống đã làm thay đổi tư tưởng, tình cảm và nhận thức trong mỗi
SV. Họ là những người năng động, có nhu cầu nhận thức cao, có khả năng
hoạt động độc lập, sáng tạo. Thực tế cho thấy động cơ học tập của họ rất đa
dạng, do đó quá trình rèn luyện, học tập, sinh hoạt của họ cũng rất khác

chung của xã hội trong khi chờ Bộ GD&ĐT có định hướng đổi mới nội dung
chương trình, giáo trình và phương pháp dạy học ở bậc cao đẳng.
2.MỤC ĐÍCH NGHIÊN CỨU
Nghiên cứu thực trạng , đề xuất một số biện pháp và tăng cường quản
lý, củng cố các biện pháp hiện hành nhằm góp phần cùng nhà trường trong
lãnh đạo, chỉ đạo thực hiện đổi mới phương pháp dạy và học ở từng bộ môn
tại trường CĐSP Quảng Ngãi có hiệu quả.
3. ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU
Thực trạng và biện pháp đổi mới PPDH ở trường CĐSP Quảng Ngãinn  6
Đối tượng nghiên cứu của đề tài là thực trạng và những biện pháp đổi
mới phương pháp dạy học (ở trường CĐSP Quảng Ngãi).
4.NHIỆM VỤ NGHIÊN CỨU
1. Tìm hiểu cơ sở lý luận và cơ sở pháp lý của việc đổi mới phương
pháp dạy học ở các bậc học trong nước ta hiện nay.
2. Khảo sát và phân tích thực trạng việc đổi mới phương pháp dạy học ở
trường CĐSP Quảng Ngãi.
3. Đề xuất một số biện pháp nhằm tổ chức thực hiện, quản lý đổi mới
phương pháp dạy học có hiệu quả.
5.PHẠM VI NGHIÊN CỨU
Như đã trình bày, trường CĐSP Quảng Ngãi không chỉ đào tạo giáo
viên THCS mà còn đào tạo GV Tiểu học, Mầm non ở trình độ chuẩn. Do
thời gian có hạn, đề tài chỉ nghiên cứu thực trạng và biện pháp đổi mới
phương pháp dạy học ở bậc cao đẳng đào tạo giáo viên THCS tại trường.
6.PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU.
6.1.Phương pháp nghiên cứu tài liệu.
6.2.Phương pháp quan sát, điều tra, nghiên cứu sư phạm
6.3.Tổng kết kinh nghiệm.

PHẦN NỘI DUNG
Chương I

triển kinh tế, xã hội trong cộng đồng.
Trong định nghĩa này, tác giả đã nhấn mạnh đến cả người học và
người dạy.
-Theo GS Trần Bá Hoành:
Nếu dạy học theo hướng phát huy tính tích cực chủ động của người học
trong hoạt động học tập thì phương pháp dạy học là cách thức hoạt động của
giáo viên trong việc chỉ đạo, tổ chức các hoạt động học tập của người học
nhằm giúp người học chủ động đạt các mục tiêu dạy học.
Trong định nghĩa này, tác giả không những đề cập đến vai trò người dạy
và người học mà còn nói lên mối quan hệ giữa người dạy và người học.
Thực trạng và biện pháp đổi mới PPDH ở trường CĐSP Quảng Ngãinn  8
Theo ông, thuật ngữ “dạy học” vốn dùng để phản ánh hoạt động của
người dạy. Đối tượng của hoạt động dạy là người học, nhưng người học vừa
là đối tượng vừa là chủ thể của hoạt động học. Nếu người học không chủ
động thì việc dạy khó đạt được kết quả mong muốn.
Vậy phương pháp dạy học phải bao gồm cả cách thức dạy của giáo viên
và cách thức học của người học.
-Theo Bách khoa toàn thư sư phạm của Nga: phương pháp dạy học là cách
thức làm việc của giáo viên và học sinh, nhờ đó học sinh nắm vững kiến
thức, kỹ năng, kỹ xảo, hình thành thế giới quan và phát triển năng lực trí
tuệ.
-Theo GSTS Meier (Đức): Phương pháp dạy học là những hình thức và cách
thức mà giáo viên thực hiện giúp học sinh lĩnh hội những hiện thực tự nhiên
và xã hội xung quanh trong những điều kiện học tập cụ thể.
Một cách tổng quát, có thể hiểu “ phương pháp dạy học là cách thức
hoạt động của giáo viên trong việc chỉ đạo, tổ chức các hoạt động học tập
nhằm giúp người học chủ động đạt các mục tiêu dạy học”.
1.1.3. Chất lượng
Các định nghĩa về chất lượng, theo các tư liệu khác nhau:
-Theo từ điển tiếng Việt phổ thông: Chất lượng là tổng thể những tính chất,

.
1.2.Cơ sở lý luận
1.2.1.Quá trình phát triển về lý luận dạy học đại học ở Việt Nam
Dạy học đại học, cao đẳng (gọi chung là dạy học đại học) nói chung
và phương pháp dạy học đại học nói riêng của Việt Nam có thể chia làm 3
giai đoạn cơ bản:
-Giai đoạn hình thành: Trước những năm 80 của thế kỷ 20, hầu hết là sử
dụng tài liệu dịch từ nước ngoài mà chủ yếu là các nước XHCN. Những tài
liệu này đã đóng góp cho sự hình thành lý luận dạy học đại học ở Việt Nam.
Có thể kể đến như tài liệu “Quá trình dạy học ở đại học” của Zimoviep
( Maxcơva 1968), “Các vấn đề tổ chức lao động sư phạm khoa học ở đại
học” của Molibog (Maxcơva 1971), “Những bài giảng về lý luận dạy học đại
học” của Arkha-Ghenxki” (Maxcơva 1974) v.v…
-Giai đoạn ổn định: Có thể xem lý luận dạy học đại học ở Việt Nam cơ bản
được hoàn thiện trong những năm 1980 đến 1990 . Một loạt các công trình
nghiên cứu về dạy học đại học ra đời làm cho vấn đề lý luận dạy học đại học
ở ta dần ổn đinh. Có thể kể đến như “ Một số vấn đề về giáo dục đại học
(Viện nghiên cứu Đại học-THCN 1974) , “Những vấn đề KHGD về đại học và
THCN” (Lê Văn Giang – 1988), “Lý luận dạy học đại học” (Đặng Vũ Hoạt ,
1994) v.v… Có thể tập hợp các vấn đề cơ bản của các công trình nghiên cứu
trên như sau :
+Tính cấp bách của việc xây dựng giáo dục đại học.
+Mô hình đào tạo ở các trường đại học.
Thực trạng và biện pháp đổi mới PPDH ở trường CĐSP Quảng Ngãinn  10
+Những vấn đề chung về phương pháp đào tạo và tự đào tạo ở đại
học.
+Công tác tư tưởng , chính trị cho sinh viên.
+Kinh nghiệm hướng dẫn sinh viên làm công tác nghiên cứu khoa
học.
+Công tác lãnh đạo, quản lý trường học.

điểm 3 được nhiều người chấp nhận vì quá trình dạy học đại học phải là đối
Thực trạng và biện pháp đổi mới PPDH ở trường CĐSP Quảng Ngãinn  11
tượng khoa học. Đó là đối tượng nghiên cứu của giáo dục học nói chung và
lý luận dạy học đại học nói riêng .
Về bản chất, đặc điểm và hệ thống dạy học đại học:
Các chuyên gia đã nghiên cứu và đi sâu theo các hướng:
-Phương pháp luận chỉ đạo nghiên cứu và sử dụng các phương pháp dạy học
đại học.
-Vận dụng lý luận dạy học đại cương để tiếp cận nghiên cứu dạy học đại
học.
-Trình bày hệ thống khái niệm, bản chất và phân loại phương pháp dạy học
đại học. Về lĩnh vực này cần chú ý đến đặc điểm của dạy học đại học.
Phương pháp dạy học đại học có các đặc điểm sau:
+Gắn liền với ngành nghề đào tạo.
+Gắn liền với thực tiễn xã hội.
+Tiếp cận với phương pháp nghiên cứu khoa học.
+Kích thích cao độ tính tích cực, độc lập, sáng tạo của sinh viên.
+Rất đa dạng, tuỳ theo loại hình đào tạo, mục đích, nội dung, đặc
điểm người dạy, người học.
+Gắn với thiết bị, phương tiện dạy học hiện đại.
1.2.3Những nghiên cứu hoàn thiện và đổi mới phương pháp dạy học
đại học.
Việc nghiên cứu hoàn thiện và đổi mới phương pháp dạy học đại học
trong những năm gần đây đã diễn ra mạnh mẽ và đã triển khai ứng dụng. Các
nghiên cứu này cho rằng phải thấy được những yếu tố hợp lý của phương
pháp dạy học truyền thống, không thể phủ nhận các phương pháp dạy học
này mà cần phải định hướng để phù hợp mục tiêu giáo dục.
+ Định hướng theo mục tiêu xã hội-nhân văn
+ Định hướng theo mục tiêu xã hội-chính trị
+ Định hướng theo mục tiêu giá trị và mục tiêu kỹ thuật.

lực đặc biệt của thời đại kỹ thuật số.
1.2.4 Những nghiên cứu về phương pháp học tập của sinh viên ở đại
học.
Phương pháp học tập của sinh viên ở ĐH, CĐ được đông đảo các nhà
nghiên cứu quan tâm. Về vấn này , các nhà nghiên cứu đưa ra các hướng sau:
Tích cực hoá hoạt động học tập của sinh viên :