TRƯỜNG ĐẠI HỌC AN GIANG
KHOA NÔNG NGHIỆP – TÀI NGUYÊN THIÊN NHIÊN
BỘ MÔN CÔNG NGHỆ SINH HỌC
------------------

ĐỀ TÀI NGHIÊN CỨU KHOA HỌC CẤP TRƯỜNG
CẢI TIẾN QUI TRÌNH NHÂN GIỐNG GỪNG (Zingiber officinale
Rosc.) BẰNG PHƯƠNG PHÁP NUÔI CẤY MÔ


ĐỀ TÀI NGHIÊN CỨU KHOA HỌC CẤP TRƯỜNG
CẢI TIẾN QUI TRÌNH NHÂN GIỐNG GỪNG (Zingiber officinale
Rosc.) BẰNG PHƯƠNG PHÁP NUÔI CẤY MÔ

gừng trong điều kiện in vitro. Đề tài được thực hiện với 4 thí nghiệm, kết quả đạt được
như sau:
- Xử lý khử trùng mẫu với hóa chất Ca(OCl)
2
đạt hiệu quả khử trùng cao nhất, cho kết
quả mẫu sống vô trùng cao (70%) trong thời gian 25-30 phút ở nồng độ 10%.
- Nhân chồi với kích thích tố BA bổ sung vào môi trường MS ở nồng độ 2 mg.l
-1
, chồi
gừng tăng trưởng và phát triển nhanh.
- Kích thích tạo rễ ở nồng độ 1 mg.l
-1
NAA trên môi trường MS, chồi gừng có số rễ và
chiều dài rễ cao nhất.
- Tạo cây hoàn chỉnh với 2 kích thích tố BA-NAA được bổ sung vào môi trường MS ở
nồng độ 2-0,5 mg.l
-1
và 1-1mg.l
-1
, cây có hệ thống rễ và chồi phát triển tốt nhất.
Sau đó, cây con được thuần hóa trong điều kiện nhà lưới đạt tỷ lệ sống trên 90%.
Từ các kết quả thí nghiệm, xây dựng được quy trình nhân giống gừng bằng phương
pháp nuôi cấy mô. i
MỤC LỤC
Nội dung
Tóm lược ………………………………………………………………………
Mục lục ………………………………………………………………………..

6
6
6
6
6
6
7
7
7
7
7
7
8
8
9
10
A. MỤC TIÊU VÀ NỘI DUNG NGHIÊN CỨU …………………………………………….
I. MỤC TIÊU …………………………………………………………………………………...
II. NỘI DUNG ………………………………………………………………………………….
B. ĐỐI TƯỢNG VÀ PHẠM VI NGHIÊN CỨU …………………………………………….
I. ĐỐI TƯỢNG …………………………………………………………………………………
II. PHẠM VI NGHIÊN CỨU …………………………………………………………………..
C.
CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU ………………………………

I. CƠ SỞ LÝ LUẬN ……………………………………………………………………………
1. Phân loại …………………………………………………………………….
2. Nguồn gốc phân bố ………………………………………………………….
3. Đặc tính sinh học …………………………………………………………….
4. Bệnh hại trên củ gừng ……………………………………………………….

I. KHỬ MẪU …………………………………………………………………………………...
1. Hypocanxiclorua [Ca(OCl)
2
] ………………………………………………..
2. Hyposodiumchlorua (NaOCl – Javen) ………………………………………
ii
II. NHÂN CHỒI ………………………………………………………………………………...
III. TẠO RỄ ……………………………………………………………………………………..
IV. TẠO CÂY …………………………………………………………………………………..
KẾT LUẬN VÀ ĐỀ NGHỊ …………………………………………………...
A. KẾT LUẬN ………………………………………………………………………………….
B. ĐẾ NGHỊ …………………………………………………………………………………….
Tài liệu tham khảo ……………………………………………………………

13
15
19
28
28
29
30

iii
DANH SÁCH BẢNG
Tên bảng Trang
Bảng 1:
Bảng 2:
Bảng 3:
Bảng 4:



21

iv
DANH SÁCH HÌNH
Tên hình Trang
Hình 1:
Hình 2:
Hình 3:
Hình 4:
Hình 5:

Hình 6:

Hình 7:

Hình 8:
Hình 9:
Hình 10:
Hình 11:

Hình 12:
Hình 13:

Hình 14:
Hình 15:
Hình 16:
Hình 17:
Hình 18:
Hình 19:

cấy……………………………………………………………………..
Chồi gừng bổ sung 2-05 mg.l
-1
BA-NAA giai đoạn 8 tuần sau khi cấy
Chồi gừng bổ sung 2-05 mg.l
-1
BA-NAA ở giai đoạn 8 tuần sau khi
cấy so với đối chứng…………………………………………
Chồi gừng bổ sung 1-1 mg.l
-1
BA-NAA giai đoạn 8 tuần sau khi cấy..
Cây gừng bổ sung 0,5-1 mg.l
-1
BA-NAA giai đoạn 8 tuần sau khi cấy
Cây gừng bổ sung 2-1 mg.l
-1
BA-NAA giai đoạn 8 tuần sau khi cấy....
Cây gừng in-vitro trồng ươm trong điều kiện nhà lưới ……………….
Cây gừng sau 2 tuần trồng ươm trong điều kiện nhà lưới …………….
Cây gừng sau 2 tuần trồng trong bầu trong điều kiện nhà lưới ……….
13
15
15
17

17

18

18


Phụ chương 7:
Phụ chương 8:
Phụ chương 9:
Phụ chương 10:
Phụ chương 11:
Phụ chương 12:
Phụ chương 13:

Phụ chương 14:

Phụ chương 15:
Phụ chương 16:
Phụ chương 17:

Phụ chương 18:

Phụ chương 19:
Phụ chương 20:
Phụ chương 21:
Phụ chương 22:
ANOVA số chồi của thí nghiệm nhân chồi ở thời điểm 4 tuần
SKC …………………………………………………………….
ANOVA số chồi của thí nghiệm nhân chồi ở thời điểm 8 tuần
SKC …………………………………………………………….
ANOVA số lá của thí nghiệm nhân chồi ở thời điểm 4 tuần
SKC …………………………………………………………….
ANOVA số lá của thí nghiệm nhân chồi ở thời điểm 8 tuần
SKC …………………………………………………………….
ANOVA cao chồi của thí nghiệm nhân chồi ở thời điểm 4 tuần

32

32

33
33
33
33
33
34
34

34

34
34
35

35

35
35
35
36
36

Danh mục các từ viết tắt

BA: Benzyladenine
NAA: α-Naphtalenacetic acid

-1
phải cần ít nhất 2-4 tấn gừng
giống. Cho nên, việc tồn trữ và giữ giống hàng năm gặp nhiều khó khăn và rất tốn kém,
vì cần số lượng lớn và dịch bệnh thường xuyên tấn công gừng giống.
Nhân giống gừng bằng phương pháp nuôi cấy mô sẽ tạo ra được sản lượng lớn cây
giống sạch bệnh phục vụ cho sản xuất, khắc phục được những khó khăn trong việc lưu
giữ và tồn trữ giống, giúp cho nông dân chủ động được mùa vụ một cách dễ dàng,
không tốn kém diện tích cũng như chi phí tồn trữ giống. Vì vậy, đề tài “Cải tiến qui
trình nhân giống gừng (Zingiber officinale Rosc.) bằng phương pháp nuôi cấy mô”
được tiến hành để đáp ứng nhu cầu gừng giống cho thị trường, giúp ổn định sản xuất và
đời sống của nông dân.

A. MỤC TIÊU VÀ NỘI DUNG NGHIÊN CỨU
I. MỤC TIÊU
- Tạo nguồn gừng giống in-vitro
- Khảo sát nồng độ kích thích tố tối ưu cho việc nhân giống gừng
- Xây dựng qui trình nhân giống gừng trong điều kiện in-vitro
II. NỘI DUNG
Thực hiện nuôi cấy và nhân giống gừng trong điều kiện in vitro, gồm các bước sau:
1. Tạo nguồn mẫu in vitro: khảo sát nồng độ và thời gian của các chất khử trùng
mẫu (Hypocanxiclorite và Javen)
2. Nhân giống in-vitro: khảo sát nồng độ kích thích tố Auxin, Cytokinin thích hợp
cho việc nhân chồi, tạo rễ và tạo cây
3. Chuyển cây ra vườn ươm
1