HỌC VIỆN BÁO CHÍ TUYÊN TRUYỀN
KHOA LỊCH SỬ ĐẢNG
--------------------- TIỂU LUẬN
Đề tài:
NGOẠI GIAO VIỆT NAM GIAI ĐOẠN 1975-1985 THÖ VIEÄN ÑIEÄN TÖÛ TRÖÏC TUYEÁN
LỜI MỞ ĐẦU
Thắng lợi năm 1975 của Việt Nam rất thuận lợi cho phong trào cách mạng
thế giới, góp phần tích cực tăng cường các lực lượng xã hội chủ nghĩa, độc lập
dân tộc và dân chủ thế giới. Tấm gương thắng lợi của Việt Nam, một nước có
nền kinh tế lạc hậu, bằng đường lối độc lập, tự chủ và sáng tạo của mình, đã
đánh bại hồn tồn đế quốc Mỹ và tay sai ở miền Nam, củng cố niềm tin đồng
thời giúp kinh nghiệmcho nhân dân các nước hồn cảnh như nước ta đấu tranh
cho nền độc lập hồn tồn của dân tộc.
Thắng lợi của Việt Nam đã góp phần làm thay đổi so sánh lực lượng có lợi
cho các thế lực cách mạng, bất lợi cho các thế lực đế quốc và phản cách mạng,
mở ra một thời kỳ mới trong sự phát triển của tình hình thế giới.
Đối với Mỹ thắng lợi của Việt Nam làm đảo lộn chiến lược tồn cầu của
THÖ VIEÄN ÑIEÄN TÖÛ TRÖÏC TUYEÁN
PHN I
TèNH HèNH T NC SAU NM 1973
Min Nam c gii phúng, t nc c hon ton c lp v thng
nht, ú l thun li c bn cho vic hn gn cỏc vt thng chin tranh, xõy
dng t nc v a c nc tin lờn ch ngha xó hi v ú cng l thi c
ln cha tng cú tranh th nhng iu kin bờn ngoi tt nht cho vic xõy
dng ú.
Nhng ngay sau khi ó gii phúng min Nam, chớnh ph Pụl Pụt ó cho
quõn tin ỏnh nhiu ni min Nam, b lờn o Phỳ Quc, qun o Th
Chu, bỏo hiu chớnh sỏch thự ch ca h i vi nc ta. Tỡnh hỡnh biờn gii
giải quyết vững chắc nhu cầu của cả nước về lương thực, thực phẩm và một
phần quan trọng hàng tiêu dùng thơng thường, cả thiện một bước đời sống vất
chất và văn hố của nhân dân lao động, tích lũy cho cơng nghiệp hố xã hội chủ
nghĩa.
- Phát huy năng lực sẵn có và xây dựng thêm nhiều cơ sở về cơng nghiệp
nặng; tích cực mở mang giao thơng vận tải, tăng nhanh năng lực xây dựng cơ
bản, đẩy mạnh cơng tác kế hoạch – kỹ thuật.
- Sử dụng hết lực lượng lao động xã hội (22 triệu lao động).
- Hồn thành về cơ bản cải tạo xã hội chủ nghĩa ở miền Nam, củng cố và
hồn thiện quan hệ sản xuất xã hội chủ nghĩa ở miền Bắc.
- Tăng nhanh nguồn hàng xuất khẩu, mở rộng quan hệ kinh tế với nước
ngồi.
- Phát triển sự nghiệp giáo dục, văn hố, xã hội, tiến hành cải cách giáo
dục, thanh tốn hậu quả của chiến tranh và ảnh hưởng của chủ nghĩa thực dân
mới.
- Thực hiện một sự chuyển biến sâu sắc trong tổ chức và quản lý kinh tế.
Với phương hướng, nhiệm vụ và mục tiêu chủ yếu nói trên, ta dự kiến hàng
năm tổng sản phẩm xã hội tăng 14%-15%, thu nhập quốc dân tăng 13%-14%,
nơng nghiệp tăng 8%-10%, cơng nghiệp tăng 16-18%, mức đầu tư cơ bản trên
30 tỷ đồng. Một mục tiêu có ý nghĩa chiến lược của kế hoạch 5 năm này là phấn
THƯ VIỆN ĐIỆN TỬ TRỰC TUYẾN
u xut khu c 2,5 t n 8 t rỳp-ụ la thỡ cũn thiu t 5 n 5,5 t rỳp-
ụla. T cui 1975 ta ó tranh th c 4,275 t rỳp-ụ la trong ú:
Cho khụng Cho vay Cng
Khu vc XHCN 847 triu 1,631 t 2,478 t
Khu vc DTCN 55 triu 631 triu 686 triu
Ta cũn cn 5,5 t rỳp-ụla hng l cho cỏc c s kinh t v cho tiờu dựng.
(Bỏo cỏo Hi ngh ngoi igao ln th 13 thỏng 10/1976).
õy l nhim v rt nng n cho cụng tỏc ngoi giao.
Ngh quyt Hi ngh Trung ng ln th 24 ó nờu nhim v c bn v i
xã hội chủ nghĩa vẫn còn là chỗ dựa cho nước ta, ít nhất trong những năm đầu
sau ngày giải phóng miền Nam. Chẳng hạn Trung Quốc năm 1973 hứa sẽ tiếp
tục viện trợ trong năm năm tới với mức kim ngạch bằng năm 1973. Dù có mức
độ và còn có ý đồ lơi kéo ta đi với Liên Xơ mạnh hơn, Liên Xơ vẫn tiếp tục viện
trợ cho ta.
Nhưng những khó khăn, trở ngại khơng phải là nhỏ.
Phe xã hội chủ nghĩa tiếp tục bị chia rẽ, mâu thuẫn giữa Liên Xơ và Trung
Quốc vẫn gay gắt, khiến phong trào cộng sản và cơng nhân quốc tế vẫn bị phân
hố nghiêm trọng.
Dưới một bề ngồi ổn định thực tế các nước xã hội chủ nghĩa đang đi vào
một cuộc khủng hoảng cực kỳ nghiêm trọng về mọi mặt mà cái giá phải trả khi
chung cuộc là sự tan rã chế độ xã hội chủ nghĩa ở Liên Xơ và Đơng Âu những
năm 1989-1989, sự mất quyền lãnh đạo của các đảng cộng sản cầm quyền. Các
nước xã hội chủ nghĩa giúp cho ta đều có ẩn ý muốn lơi kéo ta ngả theo đường
lối đối ngoại của họ. Phía này muốn ta ủng hộ hồ hỗn với Mỹ, hồ hỗn ở
Châu Âu ngăn chặn ảnh hưởng của Trung Quốc ở Đơng Nam Á. Phía kia muốn
ta chống Liên Xơ, chống hồ hỗn Xơ-Mỹ phá hồ hỗn ở Châu Âu, lơi kéo các
nước khơng liên kết đồng thời thúc đẩy hồ hỗn Trung Mỹ. Tình hình đó gây
khó khăn cho ta trong việc giữ vững đường lối độc lập và tự chủ.
THƯ VIỆN ĐIỆN TỬ TRỰC TUYẾN
Sau khi chin tranh chm dt min Nam, s giỳp ca cỏc nc i vi
ta chuyn sang hỡnh thc hp tỏc, cú i cú li, cú vay cú tr, ú l mt khú khn
mi, vỡ ta ch cú th tranh th c s giỳp v hp tỏc ca bn nu bn thy
cú li ớch thc t trong vic hp tỏc kinh t vi ta v ta cng gi c tớn nhim
vi bn trong quan h buụn bỏn hp tỏc ú.
T chin tranh chuyn sang ho bỡnh, t chia ct tin lờn thng nht, t
min Nam thuc a kiu mi tin n a c nc lờn ch ngha xó hi, trong
tỡnh hỡnh cỏc lc lng thự ch ang mu toan chng nc ta, vic tranh th
iu kin quc t thun li cho nhim v bo v v xõy dng t nc l nhim
v ht sc nng n ca ngoi giao.
ng thi Vit Nam cng ký hip nh vin tr cho Lo vay ba nm 1978-1980,
vic phõn vch v cm mc ng biờn gii trờn thc a trong mt thi gian
ngn ó kt thỳc thng li, vic gii quyt vn biờn gii Vit-Lo c hai
bờn ỏnh giỏ l tt p, ỳng phỏp lut quc t. i vi Campuchia, ta tn tỡnh
giỳp nhõn dõn Campuchia kt thỳc thng li cuc chin u gii phúng th
ụ Phnụm Pờnh nhng tp on Pụl Pt tip tc chớnh sỏch chng Vit Nam,
phỏ hoi quan h on kt chin u ó gn bú nhõn dõn hai nc. õy l mt
tỡnh hỡnh cc k nghiờm trng s tip tc nhn chỡm Campuchia trong khúi la.
Sau khi ch dit chng Pụl Pt b lt , cỏc lc lng yờu nc Campuchia
thnh lp nc Cng ho Nhõn dõn Campuchia. Nc Cng ho Xó hi Ch
ngha Vit Nam v nc Cng Ho Nhõn dõn Campuchia thi hnh chớnh sỏch
ho bỡnh v hu ngh vi nhau trờn c s tụn trng c lp, ch quyn ton vn
lónh th ca nhau, hai bờn cựng cú li. Ti Phnụm Pờnh hai nc ó ký Hip
c ho bỡnh, hu ngh v hp tỏc gia hai nc ngy 18 thỏng 2 nm 1979,
Hip c hoch nh biờn gii quc gia gia hai nc ny 30/12/1985.
ụng Nam l mt khu vc chin lc ht sc quan trng li bao gm c
ba nc ụng Dng. õy l khu vc cú phong tro cỏch mng mnh m nhng
cng l ni ginh git quyn li v nh hng gia cỏc nc ln. Mt s nc
ụng Nam dớnh lớu vo cuc chin tranh Vit Nam. Sau khi ta gii phúng
min Nam m M nh khoanh tay ng nhỡn, cacns ASEAN lo s thuyt
Domino ca M s ng nghim. Thỏng giờng nm 1976, Hi ngh ngoi giao ln
THệ VIEN ẹIEN Tệ TRệẽC TUYEN
thứ 12 nước Việt Nam Dân chủ Cộng hồ đã nêu nhiệm vụ “phấn đấu cho một
Đơng Nam Á độc lập, hồ bình, trung lập khơng có qn đội và căn cứ của đế
quốc, đonà kết hợp tác với các nước dân tộc chủ nghĩa trước hết là các nước
khơng liên kết, tích cực trên lập trường đế quốc thực dân”. Dù nó chứng tỏ ta
chưa hiểu rõ tình hình các nước Đơng Nam Á và còn mang nặng tư tưởng hai
phe thời chiến tranh lạnh, chủ trương đó đã nói lên rõ ràng chính sách hồ bình
và lòng mong muốn hợp tác của nước ta đối với các nước Đơng Nam Á nói
chung và các nước ASEAN nói riêng. Ngày 5/7/1976, ngay sau khi nước ta đã