1
TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM HÀ NỘI 2
TRUNG TÂM GIÁO DỤC QUỐC PHÒNG HÀ NỘI 2
NGUYỄN THỊ DUNG
NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG DẠY HỌC
BÀI “CÁC TƯ THẾ, ĐỘNG TÁC CƠ BẢN
VẬN ĐỘNG TRÊN CHIẾN TRƯỜNG”,
CHƯƠNG TRÌNH TRUNG HỌC
PHỔ THÔNG LỚP 12.
KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP ĐẠI HỌC
Chuyên ngành: Giáo dục Quốc phòng
3
LỜI CAM ĐOAN Em xin cam đoan những nội dung em trình bày trong khóa luận là kết
quả nghiên cứu của riêng bản thân, không trùng với kết quả nghiên cứu của
các tác giả khác.
Nếu sai em xin chịu hoàn toàn trách nhiệm. Hà Nội, ngày 10 tháng 05 năm 2011
Sinh viên Nguyễn Thị Ngọc Ánh 4
MỤC LỤC
Phần 1. Mở đầu 01
1. Lí do chọn đề tài 01
3.2. Nghiên cứu đối tượng học tập, chương trình môn học 23
3.3. Đảm bảo số lượng, chất lượng giáo viên, thiết bị cơ sở vật chất
giảng dạy bài “Kỹ thuật bắn súng tiểu liên AK” 24
3.4. Đổi mới hình thức tổ chức và phương pháp dạy học kỹ thuật bắn
súng tiểu liên AK 29
3.5. Lập kế hoạch, nội dung, tổ chức học ngoại khoá bài kỹ thuật bắn
súng tiểu liên AK 49
3.6. Tổ chức thực nghiệm, đánh giá kết quả giảng dạy 50
Phần 3. Kết luận và kiến nghị 56
Tài liệu tham khảo 57
6
DANH MỤC BẢNG VÀ SƠ ĐỒ
Bảng 1: Bảng tiêu chí đánh giá chất lượng kỹ thuật bắn súng tiểu
liên AK 10
Bảng 2: Kết quả học tập nội dung kỹ thuật bắn súng năm 2008 –
2009 của trường THPT trên địa bàn thị xã Phúc Yên tỉnh Vĩnh Phúc 17
Bảng 3: Kết quả học tập nội dung kỹ thuật bắn súng năm 2010 –
2011 của 3 trường THPT trên địa bàn thị xã Phúc Yên tỉnh Vĩnh
Phúc .17 - 18
Bảng 4: Kết quả học tập động tác nằm chuẩn bị bắn 20
Bảng 5: Kết quả kỹ thuật ngắm bắn 20
Bảng 6: Vật chất cần đảm bảo cho dạy - học nội dung kỹ thuật bắn
súng tiểu liên AK 28
Bảng 7: Nội dung, thời gian luyện tập bài kỹ thuật bắn súng tiểu liên
AK 47
Bảng 8: Nội dung kiểm tra sau mỗi buổi tập 48
thở, bóp cò 37
Hình 13: Bảng ngắm trúng, chụm 39
Hình 14: Bia đồng tiền 39
Hình 15: Điều kiện bãi bắn mục tiêu cố định bằng súng tiểu liên AK 41
8
KÝ HIỆU VÀ CHỮ VIẾT TẮT
GDQP: Giáo dục quốc phòng
GDQP – AN : Giáo dục quốc phòng – an ninh
SGK: Sách giáo khoa
THPT: Trung học phổ thông
CNXH: Chủ nghĩa xã hội
Bộ GD & ĐT: Bộ Giáo dục và Đào tạo
NXB: Nhà xuất bản
TB: Trung bình
N
Đ-CP: Nghị định - Chính phủ
CT: Chỉ thị
TW: Trung Ương
CNH – HĐH: Công nghiệp hoá - Hiện đại hoá
cao đặc biệt là nội dung thuộc kỹ năng thực hành kỹ thuật bắn súng tiểu liên
AK, lớp 11. Nguyên nhân là do bố trí thời gian học không hợp lí, hầu hết các
trường tổ chức cho học sinh học tập trung vào đầu kỳ học nội nên đa số học
sinh chưa nhận thức đầy đủ về môn học, kèm theo đó là đội ngũ giáo viên
giảng dạy thiếu nhiều về cả số lượng và chất lượng.
Nâng cao chất lượng dạy và học tốt nội dung kỹ thuật bắn súng tiểu liên
AK trong chương trình GDQP - AN, lớp 11 là một hướng nghiên cứu nội
dung với mục đích nâng cao chất lượng môn học và đáp ứng yêu cầu nâng
cao chất lượng giáo dục của Ngành GD&ĐT, góp phần xây dựng và bảo vệ
Tổ quốc Việt Nam Xã hội chủ nghĩa (XHCN).
10
Xuất phát từ những lí do trên, Tôi tiến hành nghiên cứu đề tài: “Nâng
cao chất lượng kỹ thuật bắn súng tiểu liên AK đối với học sinh lớp 11,
trung học phổ thông”.
2. Lịch sử vấn đề
Việc nghiên cứu nâng cao chất lượng kỹ thuật bắn súng tiểu liên AK
cho học sinh lớp 11 cấp THPT, mới đang ở giai đoạn bắt đầu.
Hiện nay đã có một số tác giả nghiên cứu về một số lĩnh vực như:
“Nghiên cứu xây dựng tư liệu điện tử để trợ giúp giảng dạy một số bài kỹ
thuật trong chương trình giáo dục quốc phòng – an ninh, lớp 11” của tác giả
Nguyễn Văn Phước (bảo vệ thành công năm 2009). Đề tài nghiên cứu xây
dựng thư viện tư liệu và ứng dụng phần mềm tin học có sự hỗ trợ của phương
tiện dạy học hiện đại vào giảng dạy một số bài kỹ thuật trong chương trình
GDQP - AN cho học sinh lớp 11.
Đề tài: “Nghiên cứu hình thức tổ chức và phương pháp giảng dạy bài
kỹ thuật trong chương trình giáo dục quốc phòng – an ninh, lớp 11” của tác
giả Trần Thị Hà (thực hiện năm 2010); đề tài đã nghiên cứu hình thức tổ chức
và phương pháp dạy học cho một số nội dung thuộc kỹ năng thực hành cho
đối tượng học sinh lớp 11, cấp THPT.
- Tổ chức thực nghiệm đánh giá tính khả thi của đề tài.
5. Phương pháp nghiên cứu
5.1. Phương pháp nghiên cứu lí thuyết
Nghiên cứu tài liệu giáo trình dạy học, phương pháp dạy học GDQP -
AN có liên quan đến hình thức tổ chức và phương pháp luyện tập các nội
dung thực hành bài “Kỹ thuật bắn súng tiểu liên AK” đối với chương trình
GDQP – AN cấp THPT, từ đó xác định được cơ sở lí luận để tổ chức quá
trình dạy học nhằm nâng cao chất lượng môn học.
12
Phân tích nội dung chương trình GDQP – AN, SGK lớp 11 đặc biệt là
bài “Kỹ thuật bắn súng tiểu liên AK”.
5.2. Phương pháp điều tra khảo sát
Tiến hành điều tra thực trạng công tác giảng dạy nội dung “Kỹ thuật
bắn súng tiểu liên AK” đối với học sinh lớp 11, ở một số Trường THPT hiện
nay, bằng các hình thức như dự giờ, phát phiếu điều tra nhằm thu thập các
thông tin nghiên cứu.
5.3. Phương pháp tổng hợp và phân tích tài liệu
Phương pháp tổng hợp và phân tích tài liệu được sử dụng nhằm tham
khảo các tài liệu khoa học, các văn kiện, chỉ thị của Đảng, Nhà nước, Bộ Giáo
dục và Đào tạo về định hướng phát triển công tác GDQP - AN thông qua đó
rèn luyện tính tổ chức và kỉ luật cho học sinh. Sử dụng phương pháp phân tích
và tổng hợp tài liệu có liên quan tới vấn đề nâng cao chất lượng kỹ thuật bắn
súng tiểu liên AK đối với học sinh lớp 11, THPT.
5.4. Phương pháp thực nghiệm sư phạm
Các vấn đề nghiên cứu chỉ có thông qua thực tiễn kiểm chứng bằng
thực nghiệm sư phạm mới đủ tin cậy. Để giải quyết việc xác định vấn đề có
cơ sở khoa học hay không, sử dụng hình thức tổ chức và phương pháp luyện
tập tích cực với nhóm thực nghiệm. Để đánh giá chất lượng dạy - học tiến
hành kiểm tra, trên cơ sở đó so sánh kết quả kiểm tra của nhóm đối chứng và
14
PHẦN II. KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ THẢO LUẬN
CHƯƠNG 1
.
NGHIÊN CỨU CƠ SỞ LÍ LUẬN VỀ VIỆC DẠY – HỌC MÔN
HỌC GDQP – AN
1.1. Quan điểm của Đảng, Nhà nước, Bộ Giáo dục và Đào tạo về công tác
giáo dục quốc phòng ở nhà trường trung học phổ thông
Nghị quyết Trung ương 2 khoá VIII đã chỉ rõ “Giáo dục nước ta còn
nhiều mặt yếu kém, bất cập cả về quy mô, cơ cấu và nhất là chất lượng ít hiệu
quả; chưa đáp ứng kịp những đòi hỏi lớn và bảo vệ Tổ Quốc, thực hiện sự
nghiệp CNH – HĐH đất nước theo định hướng Xã hội chủ nghĩa”. Vì vậy
phải nâng cao chất lượng GD &
ĐT, để nâng cao chất lượng việc đầu tiên
phải làm đó là đổi mới phương pháp GD & ĐT, khắc phục lối truyền thụ một
chiều, rèn luyện thành nếp tư duy sáng tạo cho người học.
Thực hiện Chỉ thị số 12-CT/TW ngày 03 tháng 5 năm 2007 của Bộ
Chính trị về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác giáo dục quốc
phòng - an ninh toàn dân trong tình hình mới và Kế hoạch số 28-KH/TU ngày
09 tháng 12 năm 2007 của Thành ủy về triển khai thực hiện Chỉ thị số 12-
CT/TW của Bộ Chính trị khóa X về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với
tuổi học sinh THPT,
đòi hỏi người học phải cố gắng trong học tập và rèn
luyện, chịu khó tìm tòi, suy nghĩ để nâng cao nhận thức đồng thời rèn luyện
để hình thành kỹ năng quân sự.
Nâng cao chất lượng kỹ thuật bắn súng tiểu liên AK rèn luyện tính cụ
thể, tỉ mỉ, kiên nhẫn và tập trung, nâng cao trình độ ngắm bắn, đảm bảo độ
chính xác, nhanh chóng, nâng cao năng lực toàn diện, nâng cao ý thức trách
nhiệm, làm cơ sở để tham gia các hoạt động tập thể của nhà trường và xã hội.
Nâng cao chất lượng kỹ thuật bắn súng tiểu liên AK có ý nghĩa quan trọng đối
16
với các lực lượng vũ trang, trang bị tri thức, kỹ năng cho thế hệ trẻ sẵn sàng
thực hiện hai nhiệm vụ chiến lược là xây dựng và bảo vệ Tổ quốc; xây dựng
nền quốc phòng toàn dân vững mạnh.
Nâng cao chất lượng học tập là nâng cao kết quả học tập của người học,
phát huy tác dụng của môn học, bài học đó vào thực tiễn đặc biệt trong thời
đại hiện nay khi đất nước ta đang tiến hành sự nghiệp CNH - HĐH.
Kỹ thuật bắn súng tiểu liên AK là một nội dung học tập ngoài thao
trường, bãi tập bằng sự kết hợp chặt chẽ giữa lý thuyết và thực hành dưới sự
hướng dẫn của người dạy. Hiện nay, hầu hết các trường THPT đã thực hiện
giảng dạy nội dung kỹ thuật bắn súng tiểu liên AK trong chương trình GDQP
– AN lớp 11, theo quy định của Bộ GD & ĐT, thực tế chất lượng học tập nội
dung kỹ thuật bắn súng tiểu liên AK chưa cao chưa đáp ứng được yêu cầu đề
ra. Vì vậy, nâng cao chất lượng kỹ thuật bắn súng tiểu liên AK là một việc
làm rất cần thiết, nhằm trang bị cho người học nắm vững những kiến thức cơ
bản về lí thuyết bắn và thực hành bắn đạt được mục tiêu, đáp ứng yêu cầu.
1.3. Một số khái niệm liên quan nâng cao chất lượng kỹ thuật bắn súng
tiểu liên AK
1.3.1. Chất lượng giáo dục
học tập nội dung kỹ thuật bắn súng tiểu liên AK cần thực hiện tốt các yêu cầu:
18
Bảng 1: Bảng tiêu chí đánh giá chất lượng kỹ thuật bắn súng tiểu
liên AK
Số
tt
Nội dung Yêu cầu nắm được Điểm
1 Nắm chắc nội
dung lý thuyết
kỹ thuật bắn
súng tiểu liên
AK
Đường ngắm cơ bản.
Điểm ngắm đúng.
Đường ngắm đúng.
2 Biết cách ngắm
trúng và ngắm
chụm.
- Đây là bước cơ bản của động tác ngắm bắn
giúp học sinh có cách ngắm đúng.
nòng súng về sau cho tới khi đạn nổ.
4 Thời gian bắn Ngắm và bắn trong 5 phút được tính từ khi kết
thúc khẩu lệnh bắn đến hết 5 phút.
5 Kết hợp lí
thuyết với thực
hành
Nắm chắc lí thuyết bắn, kết hợp lí thuyết đã
học vào thực hành động tác.
6 Kết quả kiểm
tra
Đạt điểm giỏi 3 điểm chấm trên bảng lọt vào
vòng có đường kính 2mm.
30 Hình 1: Kết quả bắn đạt điểm giỏi
20
CHƯƠNG 2.
đầy đủ phương tiện phục vụ cho dạy và học môn GDQP – AN: Tiêu biểu
trường THPT Xuân Hoà khi giảng dạy nội dung kỹ thuật bắn súng tiểu liên
AK, giáo viên chỉ lên lớp 1 tiết lí thuyết và 3 tiết còn lại cho học sinh ra sân
tập ngắm bia số 4 mà không tổ chức cho học sinh ngắm trúng ngắn chụm dẫn
đến chất lượng học tập chưa đáp ứng yêu cầu đề ra.
2.2. Về đối tượng học tập
GDQP – AN là môn học chính khóa cấp THPT. Đối tượng học tập nội
dung kỹ thuật bắn súng tiểu liên AK là học sinh lớp 11. Học sinh đã học hết
35 tiết môn GDQP - AN ở lớp 10, nội dung các em được học chủ yếu về điều
lệnh đội ngũ, rèn luyện tư thế tác phong là chủ yếu chưa học nội dung về kỹ
thuật nhưng ít nhiều các em cũng đã phần nào có ý thức, trách nhiệm trong
học tập và đó là bước đầu làm điểm tựa để các em học tập tốt những nội dung
tiếp theo.
Bước sang lớp 11 tất cả các em đều học nội dung kỹ thuật bắn súng, về
mặt tâm lí lứa tuổi học sinh lớp 11 đây là thời kì đạt được sự trưởng thành về
mặt thể lực, nhưng sự phát triển cơ thể còn kém so với sự phát triển cơ thể của
người lớn.
Sự phát triển của hệ thần kinh có những thay đổi quan trọng do cấu trúc
bên trong của não phức tạp và các chức năng của não phát triển. Điều đó tạo
tiền đề cần thiết cho sự phức tạp hoá hoạt động phân tích và tổng hợp… Đây
là điều kiện thuận lợi để học tập đạt hiệu quả.
Chương trình môn học GDQP - AN quy định học rải đều trong một
năm, 1 tiết / tuần, trên thực tế phần lớn các trường chưa thực hiện đúng số tiết
học theo quy định: Trường THPT Xuân Hoà tình trạng dạy tập trung vào đầu
22
khoá, vẫn diễn ra, về phía học sinh một số em coi đây là môn phụ không cần
phải đầu tư nhiều thời gian, công sức và kinh phí cho môn học này, trong
những giờ học GDQP- AN hầu như các em học với thái độ chống chế, hay
đến lớp học với hình thức chỉ để có mặt. Về mặt nội dung kiến thức đa phần
tác, động tác thiếu chính xác, ít sử dụng các mô hình dụng cụ giảng dạy, tổ
chức duy trì luyện tập, kiểm tra theo dõi, uốn nắn và sửa tập chưa được
thường xuyên.
Nội dung kỹ thuật bắn súng tiểu liên AK là một nội dung yêu cầu học
ngoài thao trường bãi tập rộng rãi, nhưng hiện nay ở các trường THPT tổ
chức cho các khối học GDQP - AN cùng học trong một thời gian, sân tập nhỏ
hẹp với số lượng học sinh đông rất dễ gây mất tập trung cho cả người dạy và
người học khiến cho chất lượng môn học chưa đạt yêu cầu.
2.4. Hình thức tổ chức và phương pháp giảng dạy nội dung kỹ
thuật bắn súng tiểu liên AK
Để nâng cao chất lượng kỹ thuật bắn súng tiểu liên AK và nâng cao
chất lượng môn học GDQP - AN, giải pháp duy nhất là đổi mới hình thức tổ
chức và phương pháp giảng dạy. Bên cạnh đó việc tổ chức học rải đều trong
một năm với 1 tiết/1 tuần là một việc làm cần thiết, vì nếu tổ chức cho học
sinh học tập rải đều như các môn học khác, học sinh sẽ có nhiều thời gian
ngoại khoá và ôn luyện được vậy chất lượng môn học sẽ được nâng lên.
* Về hình thức tổ chức:
Hiện nay các trường THPT đang thực hiện chương trình giảng dạy, học
tập môn GDQP – AN cho học sinh theo quy định của Bộ GD & ĐT, sở GD &
ĐT. Tuy nhiên hiệu quả, chất lượng học tập của các em hiện nay chưa cao,
việc tổ chức giảng dạy còn tập trung vào đầu năm học hoặc đầu kỳ học nhằm
“thanh toán chương trình” vẫn tồn tại.
24
Một số trường thuộc huyện Lập Thạch tỉnh Vĩnh Phúc năm học 2010 –
2011: Trường THPT Ngô Gia Tự, Trường THPT Triệu Thái; thì trường
THPT Ngô Gia Tự đã tổ chức học rải đều môn GDQP - AN cho học sinh theo
chương trình 35 tiết /1 năm và 1 tuần học 1 tiết và nội dung kỹ thuật bắn súng
tiểu liên AK được học trong 6 tiết. Còn trường THPT Triệu Thái do điều kiện
phục vụ cho giảng dạy và học tập chưa đáp ứng đủ nên trường vẫn tổ chức
Kết quả Tên trường Số học
sinh
Năm
học
Giỏi % Khá% TB% Yếu%
THPT
Xuân Hoà
500
50=10% 243=48,6%
190=38%
17=3,4%
THPT Bến
Tre
500
16=3,2%
173=34,6%
285=57% 26=5.2%
THPT Hai
Bà Trưng
500 2008
–
THPT Hai
Bà Trưng
500
2010
–
2011
16=3,2%
194=38,8%
280=56% 16=3,2%
Copyright: Tài liệu đại học ©