SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
THANH HÓA

ĐỀ THI CHÍNH THỨC
KÌ THI CHỌN HỌC SINH GIỎI TỈNH
Năm học: 2011-2012

Môn thi: Giáo dục công dân
Lớp 12 THPT
Ngày thi: 23 tháng 3 năm 2012
Thời gian : 180 phút (không kể thời gian giao đề)
Đề này có 01 trang, gồm 06 câu.

Câu 1.( 2.0 điểm)
“ Bầu ơi thương lấy bí cùng
Tuy rằng khác giống nhưng chung một giàn”
Em hãy cho biết câu tục ngữ trên nói lên điều gì?
Học sinh cần làm gì để phát huy truyền thống nhân nghĩa của dân tộc?
Câu 2. (2,0 điểm)
Hãy cho biết Nhà nước pháp quy
ền xã hội chủ nghĩa Việt Nam có
những chức năng cơ bản nào?
Câu 3. (3,5 điểm)
Trình bày mục tiêu và phương hướng cơ bản để thực hiện chính sách dân
số. Trách nhiệm của công dân đối với chính sách dân số?
Câu 4. (4 điểm)
Hãy phân tích các đặc trưng của pháp luật. Theo em, nội quy nhà trường,
Điều lệ Đoàn thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh có phải là văn bản quy phạm
pháp luật không ?
Câu 5. (5,5 điểm)
Pháp luật nước ta quy định như thế nào về Quyền bất khả xâm phạm về


KÌ THI CHỌN HỌC SINH GIỎI TỈNH
Năm học: 2011-2012

HƯỚNG DẪN CHẤM MÔN GDCD
(Đề chính thức)
Lớp 12 THPT
Ngày thi: 23 tháng 3 năm 2012
(Hướng dẫn gồm 04 trang) Câu Yêu cầu nội dung Điểm

I
(2,0 đ)
* Ý nghĩa: Nói lên lòng nhân ái , sự yêu thương, giúp đỡ lẫn nhau
trong hoạn nạn , lúc khó khăn Đạo lí nhường nhịn , đùm bọc nhau
đã là tình cảm của con người Việt Nam và trở thành hành vi ứng xử
hàng ngày của người Việt Nam qua các thế hệ .
* Phát huy truyền thống nhân nghĩa của dân tộc, mỗi học sinh
chúng ta cần:
- Kính trọng, biết ơn, hiếu thảo với cha mẹ ,ông bà; biết quan tâm ,
ch
ăm sóc ông bà, cha mẹ khi ốm đau, lúc già yếu.
- Quan tâm , chia sẻ ,nhường nhịn với những người xung quanh,
trước hết là những người thân trong gia đình, thầy cô, bạn bè, hàng
xóm láng giềng .
- Cảm thông và sẵn sàng giúp đỡ mọi người khi gặp khó khăn,
hoạn nạn ; tích cực tham gia các hoạt động uống nước nhớ nguồn, đền
ơn đáp nghĩa

- Hai là,chức năng tổ chức và xây dựng, bảo
đảm thực hiện các
quyền tự do,dân chủ và lợi ích hợp pháp của công dân.
+ Tổ chức xây dựng và quản lí nền kinh tế.
+ Tổ chức xây dựng và quản lí văn hóa, giáo dục,khoa học-công
nghệ.
+ Tổ chức xây dựng và đảm bảo thực hiện các chính sách xã hội
+ Xây xựng và hoàn thiện hệ thống pháp luật theo hướng phục vụ
lợi ích của nhân dân. 0.25 đ

0.25 đ

0.25 đ

0.25 đ

0.25 đ
0.25 đ

0.25 đ
0.25 đ
* Mục tiêu và phương hướng cơ bản để thực hiện chính sách dân 0.25 đ

0.25 đ
IV
(4.0 đ)
* Các đặc trưng cơ bản của pháp luật:
- Pháp luật có tính quy phạm phổ biến : ( lấy VD và phân tích)
Pháp luật là những quy tắc xử sự chung, là khuôn mẫu chung ,
được áp dụng nhiều lần , ở mọi nơi, đối với mọi tổ chức, cá nhân
trong mọi lĩnh vực của đời sống xã hội
- Pháp luật mang tính quyền lực bắt buộc chung: ( lấy VD và phân
tích)
Pháp luật do Nhà n
ước ban hành và bảo đảm thực hiện , bắt buộc
đối với mọi tổ chức , cá nhân ,bất kì ai cũng phải thực hiện , bất kì ai
vi phạm cũng đều bị xử lí nghiêm theo quy định của pháp luật
- Pháp luật có tính xác định chặt chẽ về mặt hình thức (lấy VD và
phân tích)
Hình thức thể hiện của pháp luật là các văn bản quy phạm pháp
luật, được quy định rõ ràng , chặt chẽ trong từng
điều khoản; thẩm
quyền ban hành văn bản của các cơ quan nhà nước được quy định
trong Hiến pháp và Luật ban hành văn bản quy phạm pháp luật
Nội dung của văn bản do cơ quan cấp dưới ban hành không được
trái với nội dung của văn bản do cơ quan cấp trên ban hành và không
được trái với Hiến pháp.
* Nội quy nhà trường, Điều lệ Đoàn Thanh niên cộng sản Hồ Chí
Minh không phải là văn bản quy phạm pháp luật. Vì văn bản quy

0.25 đ 0.25 đ
không phải văn bản quy phạm pháp luật mang tính quyền lực nhà
nước. V
(5,5 đ)
* Khái niệm: Quyền bất khả xâm phạm về thân thể của công dân có
nghĩa là, không ai bị bắt, nếu không có quyết định của tòa án , quyết
định hoặc phê chuẩn của Viện kiểm sát , trừ trường hợp phạm tội quả
tang.
* Nội dung:
- Không một ai, dù ở cương vị nào có quyền tự ý bắt giam ,giữ
người vì những lí do không chính đáng hoặc nghi ngờ thiếu căn cứ
.
Tự tiện bắt giam giữ người là hành vi trái pháp luật , phải bị xử lí
nghiêm minh theo pháp luật.
- Để giữ gìn trật tự, an ninh ,để điều tra tội phạm, để ngăn chặn tội
phạm thì trong một số trường hợp thật cần thiết mà pháp luật quy định
mới được tiến hành bắt và giam giữ người , nhưng phải theo đúng
trình tự và thủ tục do pháp luật quy định .
Pháp luật quy định ba trường hợp được phép bắt người như sau:
+ Trường hợp 1: Viện kiểm sát, tòa án trong phạm vi thẩm quyền
theo quy định của pháp luật có quyền ra lệnh bắt bị can, bị cáo để tạm


1,0 đ
1,0
đ
0,75 đ 0,5 đ 0,25 đ

0,25 đ
0,25 đ


Vì: - Bố của Sơn chưa có căn cứ kết luận chính xác là An ăn cắp
điện thoại nhưng ông vẫn mắng nhiếc cậu giữa chợ và bắt cậu về đồn
như kẻ ăn cắp trước mặt bạn của An và những người ở chợ .
- Hành vi đó của bố bạn Sơn đã làm thiệt hại đến danh dự ,uy
tín của An và đã vi phạm pháp luật.
2. Đối với hành vi của bố bạn Sơn, pháp luật nước ta quy định tại
điều 121-Bộ luật Hình sự năm1999: “ Người nào xúc phạm nghiêm
trọng nhân phẩm ,danh dự c
ủa người khác thì bị phạt cảnh cáo, cải tạo
không giam giữ đến hai năm hoặc bị phạt tù từ ba tháng đến hai năm
”.
0,5 đ

1,0 đ 0,5 đ

1,0 đ

Hết