Website: Email : Tel (: 0918.775.368
Lời nói đầu
1. Tính cấp thiết của chuyên đề
Trong những năm 1997,1998 tại Thái Bình đã xảy ra tình trạng mất ổn
định kinh tế chính trị ở một số cơ sở xã, phờng, thị trấn, đã làm cho ngời dân
thiếu tin tởng vào chính quyền xã. Một trong những nguyên nhân đó là tình
hình vi phạm nghiêm trọng kỷ luật tài chính kế toán ở một số xã, phờng, thị
trấn; ngân sách xã, phờng, thị trấn thiếu sự quản lý thống nhất đã dẫn đến tình
trạng tham ô tiền ngân sách của một số cán bộ xã.
Để góp phần xây dựng Ngân sách nhà nớc lành mạnh, củng cố kỷ luật tài
chính, sử dụng tiết kiệm, hiệu quả tiền của Nhà nớc để đáp ứng yêu cầu phát
triển kinh tế xã hội, nâng cao đời sống nhân dân nhất thiết phải tăng cờng chức
năng kiểm tra, kiểm soát Ngân sách nhà nớc.
Rút kinh nghiệm tình hình quản lý tài chính ngân sách xã còn lỏng lẻo,
trong những năm qua Thái Bình đã cố gắng lập lại trật tự, kỷ cơng trong lĩnh
vực quản lý tài chính ngân sách xã nhằm đáp ứng yêu cầu quản lý trong nền
kinh tế thị trờng hiện nay, đặc biệt là đáp ứng yêu cầu kiểm toán Ngân sách nhà
nớc tại địa phơng, góp phần làm lành mạnh hoá nền tài chính quốc gia, tăng thu
giảm chi cho Ngân sách nhà nớc. Tuy nhiên trong quá trình thực hiện việc kiểm
tra, kiểm soát quy trình lập, chấp hành và quyết toán ngân sách xã cũng còn gặp
nhiều khó khăn. Do vậy hiệu quả và hiệu lực quản lý Ngân sách nhà nớc tại các
cơ sở xã, phờng, thị trấn còn nhiều hạn chế. Vì vậy việc tăng cờng kiểm tra,
kiểm soát quy trình lập, chấp hành và quyết toán ngân sách xã, phờng, thị trấn ở
Thái Bình nhằm nâng cao hiệu quả và hiệu lực quản lý Ngân sách nhà nớc là hết
sức cần thiết trong giai đoạn hiện nay. Do đó em mạnh dạn chọn đề tài: "Thực
trạng và giải pháp tăng cờng kiểm tra, kiểm soát quy trình lập, chấp hành và
Website: Email : Tel (: 0918.775.368
quyết toán ngân sách xã, phờng, thị trấn ở Thái Bình" làm chuyên đề khoa
học.
2. Mục tiêu nghiên cứu
Trên cơ sở nghiên cứu những vấn đề lý luận và thực tiễn để đề xuất một số
trình kiểm tra, kiểm soát quy trình lập, chấp hành và quyết toán ngân sách xã,
phờng, thị trấn ở Thái Bình; đồng thời đa ra một số giải pháp nhằm hoàn thiện
quá trình kiểm tra, kiểm soát quy trình lập, chấp hành và quyết toán ngân sách
địa phơng ở Thái Bình góp phần quản lý ngân sách xã theo đúng luật Ngân
sách, làm lành mạnh hoá thu, chi Ngân sách nhà nớc tại cơ sở xã, phờng, thị
trấn ở Thái Bình.
Do khó khăn trong quá trình thu thập số liệu, do trình độ bản thân, điều
kiện thời gian và phơng tiện nghiên cứu còn hạn chế do đó luận văn không tránh
khỏi những thiếu sót. Em rất mong nhận đợc sự giúp đỡ của các thầy giáo, cô
giáo, các nhà khoa học để chuyên đề của em đợc hoàn thiện hơn.
Em xin chân thành cảm ơn!
Website: Email : Tel (: 0918.775.368
chơng I
Thực trạng công tác kiểm tra, kiểm soát
quy trình lập, chấp hành và quyết toán ngân sách
xã, phờng, thị trấn ở Thái Bình
1. Đặc điểm chung của Thái Bình ảnh hởng tới công tác kiểm tra, kiểm soát
quy trình lập, chấp hành và quyết toán ngân sách xã, phờng, thị trấn
2. Thực trạng công tác kiểm tra, kiểm soát quy trình lập, chấp hành và
quyết toán ngân sách xã, phờng, thị trấn ở Thái Bình
2.1. Kiểm tra, kiểm soát quá trình lập dự toán ngân sách xã, phờng, thị trấn
2.2. Kiểm tra, kiểm soát quá trình chấp hành dự toán ngân sách xã, phờng,
thị trấn
2.3. Kiểm tra, kiểm soát quá trình quyết toán ngân sách xã, phờng, thị trấn
3. Đánh giá tổng quát về công tác kiểm tra, kiểm soát quy trình lập, chấp
hành và quyết toán ngân sách xã, phờng, thị trấn ở Thái Bình
3.1. Một số kết quả đạt đợc
3.2. Một số tồn tại
Website: Email : Tel (: 0918.775.368
chơng II
Hà Nội - Hải Phòng - Quảng Ninh. Tuy nhiên nằm trong vùng nhiệt đới gió
mùa, đất đai Thái Bình phì nhiêu màu mỡ, nổi tiếng "bờ xôi ruộng mật" do đợc
bồi tụ bởi hệ thống Sông Hồng và sông Thái Bình nên ở Thái Bình chủ yếu là
sản xuất nông nghiệp với lao động trong khu vực nông nghiệp chiếm tới 74,3%.
Dân số đông tập trung chủ yếu khu vực nông thôn, chiếm 94,2% dân số toàn
tỉnh, bình quân nhân khẩu là 3,75 ngời/hộ, mật độ dân số 1.183 ngời/km
2
. Là
một tỉnh thuần nông đất chật, ngời đông nên nguồn thu ngân sách chủ yếu dựa
vào sản xuất nông nghiệp, thể hiện trong cơ cấu thu, chi ngân sách hàng năm,
thuế sử dụng đất nông nghiệp tỷ trọng lớn. Từ năm 1996 trở về trớc, nhìn chung
Thái Bình luôn hoàn thành nhiệm vụ thu chi ngân sách đợc giao và số thu năm
sau thờng cao hơn năm trớc, đáp ứng đợc cơ bản các nhiệm vụ kinh tế - văn
hoá - xã hội của tỉnh, bộ mặt nông thôn đợc đổi mới thể hiện ở việc cứng hoá
Website: Email : Tel (: 0918.775.368
kênh mơng, các công trình xây dựng điện - đờng - trờng - trạm đợc đầu t với ph-
ơng châm " Nhà nớc và nhân dân cùng làm" do đó đời sống vật chất và tinh
thần của nhân dân đợc cải thiện. Song năm 1997 đã xảy ra mất ổn định tình
hình ở nông thôn trong tỉnh đã có tác động tiêu cực đến tình hình phát triển kinh
tế xã hội trong tỉnh nói chung và tình hình quản lý thu, chi, điều hành ngân sách
nói riêng.
Một trong những nguyên nhân dẫn đến tình hình trên là công tác quản lý
ngân sách xã những năm 96; 97 tuy đã đạt đợc những kết quả nhất định song
vẫn còn bộc lộ những yếu kém, cơ chế quản lý thiếu đồng bộ và chậm đổi mới,
cha đáp ứng yêu cầu phát triển và chuyển đổi cơ chế quản lý của nền kinh tế xã
hội, không ít xã đã tự đặt ra các chế độ thu, chi, 90% số thu chi ngân sách xã
cha đợc quản lý hạch toán qua kho bạc nhà nớc, sổ sách chứng từ kế toán vừa
thiếu, vừa không thống nhất, nhiều xã còn hạch toán ghi đơn. Hầu hết các xã
trong điều hành ngân sách đều không dựa vào khả năng nguồn thu để quyết
định nhiệm vụ chi, nhất là trong chi đầu t xây dựng cơ sở hạ tầng, tình trạng chi
2.1. Kiểm tra, kiểm soát quá trình lập dự toán ngân sách xã, phờng, thị trấn
Thực hiện luật ngân sách nhà nớc với những nguồn thu và nhiệm vụ chi
đợc phân cấp trong điều kiện kinh tế xã hội hiện tại của Thái Bình, về cơ bản,
ngân sách xã đã đảm bảo cho chính quyền cấp xã thực hiện đợc những chức
năng của mình, nhng cũng mới chỉ dừng lại ở mức đảm bảo cho chính quyển
các xã duy trì đợc những hoạt động thờng xuyên tối thiểu, cần thiết giúp cho
chính quyền các xã tổ chức chỉ đạo thực hiện các nhiệm vụ chính trị, kinh tế, xã
hội ở địa phơng mình. Việc đầu t cho tơng lai - đầu t xây dựng mới, duy trì hệ
thống cơ sở vật chất kỹ thuật hiện có, đầu t nuôi dỡng phát triển nguồn thu, đầu
t cho việc nâng cao đời sống vật chất, cải thiện đời sống tinh thần của nhân dân
Website: Email : Tel (: 0918.775.368
trong xã còn gặp nhiều khó khăn mà nguyên nhân chính của những khó khăn đó
là với kết quả số thu hiện tại của các xã mà theo nguồn thu đợc phân cấp thì hầu
hết các xã trong tỉnh không thể cân đối ngân sách đợc nếu nh không có sự trợ
giúp của ngân sách cấp trên. Nhất là trong điều kiện hiện nay, ngân sách cấp xã
ở Thái Bình lại xuất hiện thêm một số nhu cầu chi mới, điều này đã ảnh hởng
không nhỏ tới quá trình lập dự toán ngân sách xã.
Mặt khác, Luật ngân sách nhà nớc yêu cầu việc thu, chi ngân sách nhà n-
ớc phải đợc thực hiện trên cơ sở dự toán ngân sách đã đợc phê duyệt, chi đúng
mục đích và chính sách, chế độ. Chính vì vậy công tác lập dự toán ngân sách ở
xã và việc kiểm tra, kiểm soát quá trình lập dự toán ngân sách có vai trò hết sức
quan trọng giúp cho việc điều hành ngân sách đợc thuận lợi.
Nhận thức đợc vai trò quan trọng đó, hàng năm ngay từ cuối năm trớc Uỷ
ban nhân dân Tỉnh đã đánh giá khả năng thực hiện các mục tiêu kinh tế xã hội
trong năm, xác định nhiệm vụ chính trị, các mục tiêu kinh tế xã hội cho năm kế
hoạch để hớng dẫn các huyện chỉ đạo Uỷ ban nhân dân các xã lập dự toán thu,
chi ngân sách xã năm sau, trình hội đồng nhân dân xã quyết định.
Để việc lập, phân bổ dự toán thu chi ngân sách xã sát với thực tế, bám sát
các căn cứ, yêu cầu mà luật quy định đó là:
- Tính đầy đủ, chính xác các khoản thu theo quy định của nhà nớc
Đối với các khoản thu này, ngoài việc kiểm tra, kiểm soát, chỉ đạo Ban
tài chính xã tính đúng, tính đủ các khoản thu, Uỷ ban nhân dân xã còn phải có
các biện pháp nuôi dỡng, phát triển nguồn thu nhất là các nguồn thu từ hoa lợi
công sản và quỹ đất công ích 5% vì đây là nguồn thu chủ yếu, chiếm phần lớn
thu ngân sách xã nhằm tạo ra nguồn thu ổn định và tăng thu cho ngân sách xã
để góp phần thực hiện tốt nhiệm vụ chi đợc phân cấp.
Website: Email : Tel (: 0918.775.368
+ Đối với các khoản thu phân chia theo tỷ lệ phần trăm giữa các cấp ngân
sách, bao gồm:
1. Thuế giá trị gia tăng và thuế thu nhập doanh nghiệp (không kể thuế giá
trị gia tăng hàng hoá nhập khẩu, thuế giá trị gia tăng thu từ hoạt động xổ số kiến
thiết, thuế thu nhập doanh nghiệp của các đơn vị hạch toán toàn ngành) đối với
hộ kinh doanh t nhân trên địa bàn huyện, thành phố
2. Thuế sử dụng đất nông nghiệp
3. Thuế chuyển quyền sử dụng đất (ngân sách phờng không có khoản thu
này)
3. Thuế nhà đất (ngân sách phờng không có khoản thu này)
4. Lệ phí trớc bạ (ngân sách phờng không có khoản thu này)
5. Thu tiền sử dụng đất (ngân sách phờng không có khoản thu này)
6. Thuế môn bài thu từ cá nhân, hộ kinh doanh
Đối với các khoản thu này một mặt Uỷ ban nhân dân xã chỉ đạo, giám sát
Ban tài chính xã tính đầy đủ, chính xác các khoản thu và tỷ lệ phân chia giữa
các cấp ngân sách, đồng thời Uỷ ban nhân dân xã còn phải xây dựng biện pháp
huy động các khoản thu này sao cho có hiệu quả cao nhất nhằm đáp ứng nhiệm
vụ chi của ngân sách xã.
+ Đối với các khoản chi thờng xuyên bao gồm:
1. Chi cho hoạt động của cơ quan nhà nớc
2. Kinh phí hoạt động của các cơ quan Đảng Cộng sản Việt Nam
3. Kinh phí hoạt động của các tổ chức chính trị xã hội: Mặt trận tổ quốc,
Đoàn thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh, Hội Cựu chiến binh, Hội phụ nữ, hội
1. Đầu t xây dựng (bao gồm đầu t xây dựng mới và cải tạo, sửa chữa lớn)
các công trình kết cấu hạ tầng kinh tế xã hội không có khả năng thu hồi vốn
theo phân cấp của Tỉnh
Website: Email : Tel (: 0918.775.368
2. Chi đầu t xây dựng các công trình kết cấu hạ tầng kinh tế xã hội của
xã, thị trấn từ nguồn huy động đóng góp của các tổ chức, cá nhân cho từng dự
án theo quy định của pháp luật do Hội đồng nhân dân xã, thị trấn quyết định đa
vào ngân sách xã, thị trấn quản lý. Bao gồm: Trờng mầm non, trờng tiểu học,
trung tâm học tập cộng đồng, bổ túc văn hoá, trụ sở cơ quan quản lý hành chính
xã, thị trấn, nhà văn hoá và các công trình phục vụ công cộng khác do xã, thị
trấn quản lý. Riêng đối với thị trấn còn có nhiệm vụ chi đầu t xây dựng, cải tạo
vỉa hè, đờng phố nội thị, đèn chiếu sáng, công viên
3. Các khoản chi đầu t phát triển khác theo quy định của pháp luật
Đối với các khoản chi này Uỷ ban nhân dân xã phải căn cứ vào sự phân
cấp của tỉnh, đợc cân đối chủ yếu từ nguồn thu nhân dân đóng góp, thu lao động
công ích, thu kết d sau khi đã cân đối đủ chi thờng xuyên.
Sau khi dự toán do Ban Tài chính xã lập xong phải trình Uỷ ban nhân dân
xã xem xét, kiểm tra, rà soát lại nguồn thu và nhiệm vụ chi đợc lập trong dự
toán có đúng với luật ngân sách nhà nớc, đúng theo sự phân cấp đồng thời phải
sát với thực tế của xã trớc khi gửi Uỷ ban nhân dân huyện, phòng Tài chính kế
hoạch huyện và trình Hội đồng nhân dân xã quyết định.
Tần suất kiểm tra, kiểm soát quá trình lập dự toán ngân sách xã :
Quá trình kiểm tra, kiểm soát diễn ra trong suốt quá trình lập dự toán, thể
hiện ở việc Uỷ ban nhân dân xã thờng xuyên chỉ đạo Ban Tài chính xã rà soát
nguồn thu, nhiệm vụ chi đợc phân cấp để lập dự toán và thuyết minh dự toán
ngân sách xã. Nếu cần thiết, chủ tịch Uỷ ban nhân dân xã có thể yêu cầu Ban
Tài chính xã sửa đổi bổ sung cho hợp lý. Ban Tài chính xã có trách nhiệm điều
chỉnh dự toán theo chỉ đạo của chủ tịch Uỷ ban nhân dân xã để đảm bảo dự toán
ngân sách xã đợc lập sát với thực tế, đúng luật quy định, không bỏ sót nguồn
thu, cơ cấu chi hợp lý và cân đối đợc thu, chi ngân sách xã.
Website: Email : Tel (: 0918.775.368
nguồn thu, đồng thời định hớng cho các xã bố trí cơ cấu chi một cách hợp lý,
đảm bảo đúng định mức, đúng chế độ, tiết kiệm và từng bớc nâng cao hiệu quả.
Nếu dự toán ngân sách xã không đảm bảo yêu cầu phòng Tài chính kế hoạch
huyện sẽ yêu cầu Uỷ ban nhân dân xã sửa lại theo quy định để sau đó trình Uỷ
ban nhân dân huyện giao nhiệm vụ thu, chi ngân sách xã chính thức cho Uỷ ban
nhân dân xã.
Việc kiểm tra của phòng Tài chính thể hiện ở các nội dung trên trong quá
trình lập dự toán của các xã trong tỉnh, đã rà soát nguồn thu, nhiệm vụ chi, đảm
bảo tính định hớng trong xây dựng dự toán, đảm bảo đúng chính sách, chế độ
đồng thời giúp cho việc điều hành ngân sách không phải điều chỉnh, bổ sung và
tạo thuận lợi cho việc kiểm tra, theo dõi trong việc thực hiện dự toán ngân sách
xã của cơ quan tài chính, kho bạc nhà nớc cấp huyện.
Nhờ vậy mà chất lợng dự toán ngân sách xã đã đợc nâng cao, cụ thể hơn,
chi tiết hơn và sát với thực tế cơ sở hơn. Điều này thể hiện trong việc lập dự
toán thu chi ngân sách xã phờng, thị trấn ở Thái Bình từ năm 2001 - 2003 nh
sau:
Dự toán thu chi ngân sách xã, phờng, thị trấn
Năm 2001 - 2003
(Đơn vị tính: 1.000 đồng)
Chỉ tiêu Năm 2001 Năm 2002 Năm 2003
Phần I: Thu ngân sách xã
100.910.000,
0
91.960.000,
0
124.680.797,0
I. Các khoản thu 100%
52.830.271,7 25.275.000,0 40.159.217,9
1. Thuế môn bài bậc 4-6
41.673.335,0 59.860.000,0 80.812.412,8
1. Trợ cấp bổ sung thiếu chi thờng
xuyên
40.006.401,0 57.375.000,0 77.579.916,3
2. Bổ sung có mục tiêu từ ngân sách
cấp trên
1.666.934,0 2.485.000,0 3.232.496,5
Phần II: Chi ngân sách xã
I. Chi thờng xuyên
100.910.000,
0
91.960.000,
0
124.680.797,0
1. Chi sự nghiệp xã hội
12.395.714,3 12.370.058,0 16.964.145,78
Trong đó:
- Hu xã thôi việc và trợ cấp khác
11.002.000,0 10.810.996,0 15.423.927,0
- Già cô đơn, trẻ mồ côi, cứu tế
1.393.714,3 1.066.448,8 1.309.709,85
2. Sự nghiệp giáo dục
6.676.428,6 7.849.002.1 10.489.202,0
3. Sự nghiệp y tế
2.193.571,4 2.383.427,9 3.258.487,7
4. Sự nghiệp văn hoá thông tin
1.357.142,9 1.770.945,4 3.451.403,85
5. Sự nghiệp thể dục thể thao
273.571,4 292.123,6 451.815,62
6. Sự nghiệp kinh tế
xã hội
3.475.000,0 3.822.707,9 5.291.576,5
9. Chi khác
23.492.143,0 8.913.423,3 7.543.138,9
III. Chi đầu t phát triển
52.547.000,0 54.403.251,4 68.653.328,923
(Nguồn số liệu: Sở Tài chính vật giá Tỉnh Thái Bình)
Dựa vào căn cứ lập dự toán ngân sách từng xã, thuyết minh dự toán ngân
sách xã, phòng tài chính huyện thẩm tra chi tiết từng khoản thu ngân sách và
từng nhiệm vụ chi để đảm bảo dự toán lập ra sát với thực tế ở cơ sở, đúng chế
độ, chính sách theo quy định của nhà nớc. Đồng thời ban tài chính xã, Uỷ ban
nhân dân xã phải tăng cờng rà soát nguồn thu đợc phân cấp trên địa bàn, kiểm
tra xem xét nhiệm vụ chi đợc giao để tăng cờng tính khả thi của dự toán đợc lập
và góp phần phát huy tính chủ động trong việc điều hành ngân sách.
Tần suất kiểm tra, kiểm soát quá trình lập dự toán ngân sách xã của
phòng Tài chính huyện:
Quá trình kiểm tra, kiểm soát diễn ra khi phòng Tài chính nhận đợc dự
toán ngân sách xã, thuyết minh dự toán. Căn cứ vào đó phòng tài chính thẩm tra
chi tiết từng nguồn thu, từng nhiệm vụ chi trong dự toán ngân sách xã để giúp Uỷ
ban nhân dân xã định hớng trong quá trình xây dựng và thực hiện dự toán.
Website: Email : Tel (: 0918.775.368
Căn cứ để các chủ thể nói trên tiến hành kiểm tra, kiểm soát đó là:
- Văn bản pháp lý quan trọng nhất đó là Luật ngân sách nhà nớc (đợc sửa
đổi năm 2002). Đó chính là công cụ cũng nh cơ sở để tiến hành công tác kiểm
tra kiểm soát quá trình lập dự toán của các cơ quan nhà nớc có thẩm quyền,
phòng chức năng và Hội đồng nhân dân xã.
- Các văn bản hớng dẫn thực hiện Luật ngân sách nhà nớc, cụ thể nh nghị
định của Chính phủ là văn bản dới luật, thông t hớng dẫn của Bộ Tài chính quy
định chi tiết và hớng dẫn thực hiện luật ngân sách nhà nớc
- Các văn bản của Uỷ ban nhân dân Tỉnh nh Nghị quyết Hội đồng nhân
cấp, mọi ngành, các đơn vị
Đối với quá trình chấp hành dự toán ngân sách xã chủ thể kiểm tra, kiểm
soát là:
* Uỷ ban nhân dân xã
Uỷ ban nhân dân xã có trách nhiệm kiểm tra, kiểm soát trong suốt quá
trình chấp hành dự toán ngân sách xã. Cụ thể:
- Đối với các khoản thu ngân sách xã đợc hởng bao gồm:
+ Các khoản thu ngân sách tại xã do ngành thuế quản lý và tổ chức thu,
chính quyền xã phải phối hợp chặt chẽ với cơ quan thu tiến hành lập sổ bộ đến
từng đối tợng phải nộp ngân sách, có các biện pháp cụ thể tổ chức thu cho từng
khoản thu. Đến thời điểm tổ chức thu, cấp uỷ, chính quyền và các đoàn thể nhân
dân cùng với cơ quan thu đã tổ chức phát động, động viên các đoàn viên, hội
viên và nhân dân tự giác thực hiện nghĩa vụ đối với nhà nớc. Ban tài chính xã
thờng xuyên phối hợp với cán bộ chuyên quản lý thu tiến hành kiểm tra, đôn
đốc đẩy nhanh tiến độ thu nộp các khoản thu vào ngân sách nhà nớc. Kết quả
thu các khoản thu phân chia theo tỷ lệ % nh thuế sử dụng đất nông nghiệp, thuế
Website: Email : Tel (: 0918.775.368
nhà đất, thuế chuyển quyền sử dụng đất đều đạt và vợt dự toán do Hội đồng
nhân dân Tỉnh giao.
+ Các khoản thu ngân sách tại xã do Uỷ ban nhân dân xã quản lý và tổ
chức thu, chính quyền xã xây dựng phơng thức tổ chức thu cụ thể phù hợp với
từng đối tợng thu, chỉ đạo ban Tài chính xã theo dõi sát nội dung kinh tế phát
sinh, đôn đốc thu đúng, thu đủ, thu kịp thời vào ngân sách nhà nớc. Nhiều xã đã
quản lý, khai thác tốt các nguồn thu từ quỹ đất công ích 5 %, thu hoa lợi công
sản, đồng thời chú trọng quản lý, khai thác các nguồn thu phí, lệ phí, phạt tịch
để có thêm nguồn vốn đáp ứng nhiệm vụ chi hoạt động của bộ máy chính quyền
cơ sở.
+ Đối với các khoản thu từ chợ, hiện nay cùng với đà phát triển chung
của đời sống kinh tế xã hội thì việc giao lu hàng hoá là một nhu cầu không thể
thiếu, nó thúc đẩy thị trờng ở khu vực nông thôn ngày càng phát triển. ở những
quyền cấp xã vi phạm kỷ luật tài chính. Do đó ngoài việc triển khai thực hiện
nhiệm vụ thu các khoản thu ngân sách nhà nớc phát sinh trong năm, chính
quyền xã đã tích cực thực hiện các biện pháp chống thất thu, tổ chức truy thu
các khoản thu ngân sách nhà nớc từ nhwngx năm trớc còn khê đọng nh thuế sử
dụng đất nông nghiệp, thu từ quỹ đất công ích 5%, thu đóng góp theo quy định,
đảm bảo công bằng xã hội, hạn chế tiêu cực trong thực hiện nghĩa vụ đối với
ngân sách nhà nớc.
+ Đối với các khoản thu huy động nhân dân đóng góp: trong những năm
trớc đây, khoản thu huy động nhân dân đóng góp tự nguyện thờng đạt mức khá
cao, nó đã góp phần rất lớn vào việc xây dựng cơ sở hạ tầng ở nông thôn Thái
Bình. Tuy nhiên việc quản lý, sử dụng nguồn quỹ này của cấp xã trong những
năm trớc đây còn nhiều hạn chế dẫn đến những hậu quả đáng tiếc, chính nó đã
gây ảnh hởng đến tình hình nông thôn Thái Bình những năm 96, 97. Từ đó đã
làm cho nguồn thu này có mức sụt giảm rất lớn làm cho ngân sách xã thiếu
Website: Email : Tel (: 0918.775.368
nguồn đầu t xây dựng các công trình kết cấu hạ tầng vì vậy hiện nay, việc tổ
chức huy động đóng góp của nhân dân để xây dựng cơ sở hạ tầng đã đợc cấp
uỷ, chính quyền xã quan tâm chỉ đạo thực hiện. Quy trình tổ chức thu, sử dụng,
thanh quyết toán nguồn vốn đợc thực hiện đúng quy định, thực hiện tốt quy chế
dân chủ, có sự giám sát của nhân dân, thông qua ban giám sát công trình do
nhân dân chọn cử.
Hiện nay hầu hết các xã, phờng, thị trấn đều không thể tự cân đối, trang
trải đủ các nhu cầu chi, vì vậy việc bổ sung kinh phí từ ngân sách cấp trên cho
ngân sách xã là hết sức cần thiết. Nó không những giúp cho cấp xã có đủ nguồn
thu để đáp ứng cho những nhu cầu chi thiết yếu mà nó còn giúp cho việc điều
hoà ngân sách, khắc phục đợc sự khó khăn do tính thời vụ của một số nguồn thu
chính gây nên.
+ Công tác kiểm tra ngân sách xã và các hoạt động tài chính khác ở xã
thể hiện ở việc thẩm tra phơng án thu phí, lệ phí và các khoản đóng góp của
nhân dân theo quy định của pháp luật, phơng án huy động vốn đầu t xây dựng
kho bạc nhà nớc cũng nảy sinh một số khó khăn, vớng mắc đó là:
- Kho bạc nhà nớc không chấp nhận tạm chi ở xã nên việc rút tiền về chi
thờng không đáp ứng kịp thời nhu cầu chi, nên một số xã đã chi ngoài ngân
sách, không phản ánh đợc qua kho bạc nhà nớc dẫn đến tình trạng toạ thu, toạ
chi.
- Việc thực hiện các chế độ, chính sách chi ngân sách xã đã đợc các cấp
chính quyền kiểm tra, kiểm soát một cách chặt chẽ song vẫn còn gặp nhiều khó
khăn:
+ Còn nhiều xã cha có đủ nguồn thu đáp ứng yêu cầu chi ngân sách do vậy
chi ngân sách chủ yếu là chi cho các nhu cầu chi thờng xuyên, tối thiểu. Việc đáp
ứng các nhu cầu chi khác hoàn toàn bị động và mức chi cũng rất hạn chế.
Website: Email : Tel (: 0918.775.368
+ Chi cho công tác xã hội, sự nghiệp kinh tế đã đợc chú trọng song mức
độ đầu t còn thấp so với nhu cầu.
+ Chi cho xây dựng cơ bản và nuôi dỡng phát triển nguồn thu còn rất hạn
chế vì nguồn thu huy động đóng góp tự nguyện của nhân dân rất thấp, sự hỗ trợ
của ngân sách cấp trên cha có nhiều.
+ Về chế độ, chính sách nhất là chế độ chính sách chi cho con ngời cha
đảm bảo tính công bằng, một số đối tợng còn cha đợc chú ý quan tâm đúng mức
(mức sinh hoạt phí giữa các bộ chính quyền và cán bộ đoàn thể cha phù hợp).
+ Mặc dù Tỉnh và huyện đã có những biện pháp giúp ngân sách xã cân
đối đợc ngân sách, đảm bảo nhiệm vụ chi thờng xuyên nh: phân cấp ổn định các
nguồn thu, tăng cờng bổ sung từ ngân sách cấp trên nhng việc cân đối ngân
sách ở một số xã vẫn cha đảm bảo yêu cầu, vẫn còn hiện tợng nợ đọng sinh hoạt
phí, phụ cấp.
Tuy nhiên việc chấp hành dự toán đã dần đi vào nề nếp và đảm bảo đúng
chế độ, tiêu chuẩn, trong dự toán đợc duyệt.
Tần suất kiểm tra, kiểm soát quá trình chấp hành dự toán:
Quá trình kiểm tra, kiểm soát diễn ra thờng xuyên trong suốt quá trình
điều hành ngân sách nhằm đa công tác quản lý tài chính ngân sách xã đi vào nề