Công phá đề thi quốc gia môn Hoá
729
Câu 1. Hn hp M gm ankin X, anken Y (Y nhit nguyên t C) và Hidro. Cho 0,4 mol hn hp
M vào bình kín có cha mt ít bt thc hn ht cháy hoàn
c 12,544 lít khí
c. Tìm % khi
Bài làm
Cách 1: n rt d
Gi s X và Y là:
Chú ý: Vit cháy hn hng vi vit cháy hn hp M. Vì vt cháy hn
hc sn phm git cháy hn hp N.
Ta có
Vic cn làm tip theo là th 1 n s theo các n s gim bt s n s. Nhn thy vic th
n nh
Vy
ng 2: Bi du
Ta có:
TH1: a = 0
cách bii s i là cách r i và làm, không cn vn d
duy phc ti hng áp lc tâm lí rt ln, vì vy thay vì vic loay hoay tìm ra
ng gii nhanh chóng nht, hay nhng mt nhiu thi gian, sc lc, nhm ln) thì bn có th s
dng luôn cách gii s này, có khi còn tit kim thc mày mò tìm cách gii nhanh và gn.
Vi bài bài không cho các bn th bài yêu cBnh X
và Y:
B.
C.
Gi s X và Y là:
vi s mol lt là a, b mol và
y ta s có 4 n s kin:
Gi s hai hidrocacbon có s C trung bình là ta s có
y, nhim v cnh khong giá tr ca a và b
Công phá đề thi quốc gia môn Hoá
731
Ta có
Ta s s dng công thc
c khong ca (a+b) ta cc h thc ch cha a, b (không cha c). Vì vy ta tìm cách
th c theo a và b.
Xét (2):
n ta dùng mo MU tìm
TH1: a=0
TH2: b=0
* Bình lun: Ti sao ta ln vinh mà không c gnh c th ngay n?
Lí do rn: bài có 4 n s a, b, c và n trong khi ch có 3 d kin
không tho mãn
y
Công phá đề thi quốc gia môn Hoá
732
* T c kt qu khá thú v u munh
c c th X và Y thì X phi là
a là v bài tng quát có dng sau:
n hp M gm ankin X, anken Y (Y nhi nguyên t C) và Hidro. Cho
mol hn hp M vào bình
kín có cha mt ít bt thc hn ht cháy hoàn toàn N thu
c
khí
c. Tìm % khi
(bit x, y, z, t
Bài làm tng quát
N bài có d c chính xác X và Y (hay nói cách khác là ta ch c mt cp
(X,Y) duy nht) thì X phi là
Cng v vi v ta có
Nu thì không tn ti (X, Y) tho mãn. Tht v, trong khi
không tn ti X và Y tho mãn
Nu ch có n=2 là tho mãn (bn có th th vi nh c th n)
Nu s tn ti nhiu cp (X, Y) tho mãn.
bài toán tng quát trên có mt kt qu duy nht thì X phi là
bn có th bit ngay là (X,Y) =
ngay lp tc mà không cn phi gii.
* Bình lun, chúng ta còn có th tng quát hoá theo cách khác:
n hp M gm ankin X, anken Y (X nhi x nguyên t C) và Hidro. Cho
mol hn hp M vào bình
kín có cha mt ít bt thc hn ht cháy hoàn toàn N thu
c. Tìm % khi
(bit
k, x, y, z, t
bài toán trên tn ti mt cp (X, Y) duy nht thì bt buc
* Ta có bài toán khá thú v sau:
Bài 3: Xét 19,2 gam hn hp M gm anken X và ankan Y (Y nhit C) và hidro. Nu nung nóng M
mt thi gian vi bc hn hc 1,3 mol cacbonic và 1,3
nh % khng ca X trong M.
Bài làm
bài st cháy 19,2 c 1,3 mol
cacbonic và 1,3 c.
Ta có:
Công phá đề thi quốc gia môn Hoá
733
Ta có th gi s các phn ng di
bài có 2 d kin:
Nt CTTB ca M là
và
mol thì ta s có 2 n s là
m và a ta c c th m và a M)
Ta gi
Gi s M có CTTB là
và
Ta có:
c gii khá sáng to da trên MO CHN QUÁ TRÌNH. Ni dung ca
m d
gi da vào phn ng o:
phc t tip tc vn dng trên vào mt s bài toán
khác.
Bài 4: Cho 25,8 gam hn hp X gm MOH,
(M là kim loi kim,
Chú ý:
Ta có:
ta s có 3 n s kin:
theo S M, ta s d dàng tìm ra c th a, b, c.
* Nhn xét: i rt d
y khuyng rt rõ ràng.
Bài 5: Nung nóng hn hp X (gm hidrocacbon Y và hidro) vi bc hn hp Z ch có các
hidrocacbon. T khi ca Z so vt cháy hoàn toàn X cn dùng v V lít không khí và
c. Tìm V bit Y là hidrocacbon có ít nguyên t H nht trong các hidrocacbon
mch h có 4 C.
Bài làm
Nhn xét: Hidrocacbon có 4C, mch h và có ít H nht chính là
c gin b
Xét hn hp Z có 5 cht có 5 n s. Ta có 2 d kin:
theo S M, ta có quyn b
n s bt kì. chn b y Z ch còn li
Bài 6: Trong các nhnh sau, có bao nhiêu nh
a. Natri etylat không phn ng vc
b. Toluen không làm mt màu dung dch brom k c
c. Cumen không phn ng vi dung dch thuc tím k c
d. Axit benzoic có kh mt màu dung dc brom
e. Este luôn có tính kh
ng tính theo thuyt A-rê-ni-ut
g. Al, Zn là các chc trong c dung dch NaOH và c dung dch HCl
h. Trong phân t axit benzoic, gc phenyl hút electron ca nhóm cacboxyl nên axit benzoic có lc axit
m
,
Tt c các chc to ra da trên phn ng ca NaOH và axit gi ng HX. Axit HX càng mnh
thì mui gi ng NaX có tính bazo càng yu. Vì v so sánh tính bazo ca các cht trên, ta s so sánh
tính axit ca các cht sau:
có kh ng quì tím nên tính axit:
+ Xét nhóm
li là phenol, tuy không có kh
phn ng vi NaOH (Nu cho
c ta thy
không tan, lng xung nghim.
u ta cho vào ng nghiu thì s thy phenol tan dn do phn
ng
Vì 4 chu có dng R-OH, R là gc hidrocacbon thì R s y e m R s y O vào sát H trong
nhóm R s khin cho liên kt O-H ngn cho H khó tách ra to thành
R s
khin cho R-OH có tính axit y-OH
n cho ancol không phn c v thu phân hoàn toàn
c:
Nu R hút e thì s y e thì s làm gim tính axit.
Vì
có cha vòng benzen
hút e (vì vòng benzen có cha 3 liên k).
Mt khác:
có dng
(gc hidrocacbon no)
y e
Tính axit:
Nu xét các gc có dng
+ Xét nhóm:
Axit
là axit yu, axit HCl là axit mTính axit:
Chú ý: Cm t ám ch rng c 7 dung dch cha 7 chu có pH<7 (ví d:
dung dch NaCl có pH=7 vì NaCl là cht trung tính, 6 dung dch còn lu có kh
Nu mun chính xác ta ci câu hi lch cha 7 cht rn
s tham gia phn ng vi brom d
i benzen v trí ortho và para
Nu R là
thì
s không có kh t màu dung dch brom k c
nhiên
có kh n ng vi dung dch thuc tím (dung
dch
c
có kh t màu dung dch brom ngay nhit
ng to ra kt ta màu trng là sn phm th tribrom vào vòng benzen (2 v trí ortho và 1 v trí
para)
C
C
C
C
C
C
OH
H H
H
+
3Br-Br(dd)
C
C
C
C
C
C
OH
Br Br
Br
+
3HBr
dung dch HBr trong sut không màu.
TH2: Nu R có cha liên k: COOH,
thì s hút e và s khin cho
khó
tham gia phn ng v
Br vào H v trí meta trên vòng benzen.
* Tóm li:
- Tt c u không có kh t màu dung dch brom, k c
- Tt c các ankyl benzen ch có kh n ng vi dung dch thu
- Anilin, phenol có kh t màu dung dc brom) ngay nhi ng, phn ng
din ra không cn xúc tác, to ra kt ta màu trng.
c. Cumen không phn ng vi dung dch thuc tím k c
Sai
Cumen có dng
C
C
C
C
C
C
C
C
C
- Chng tính là cht va có kh a có kh
u tiên ta có nhn c, vì vy nó không tho u ki
Tuy nhiên, nhi lng tính vì có th phn ng vi c NaOH, và c
u này là sai. Vì Este không phn ng trc tic v
dch HCl thì thc chn ng gic (phn ng thu c) có xúc tác
phn ng vi este). Vì vy este thc t không th phn ng trc
tic vy ta không th ng tính:
g. Al, Zn là chng tính vì Al, Zn va có kh a có kh ch
NaOH.
Sai
este, Al và Zn không h có phn ng trc tip vi c HCl và NaOH.
Trong phn ng ca Al vi dung dch NaOH, thc cht ch xy ra phn ng ca Al vi HOH to ra
c, bao ph lên Al khic nhi ng (vì
c ph n phn Al phía trong tip tc phn ng vi HOH)
Al có th tan trong dung dch NaOH vì sau khi din ra (1) thì NaOH s hoà tan lp
ph ngoài phn
Al phía bên trong tip tc phn c:
chính là mt este, và este này ch có th
u ch t phn ng gia
Tóm l
Câu 7: Cho 1 mol kali clorat tác dng vi dung dc to thành
do quá trình oxi hoá
. Lng khí clo này cho tác dng hoàn toàn vi dung dch cha 3 mol NaBr
c m gam brom. Tìm m?
Bài làm
Chú ý: Trong phn ng:
thì
+ Phn ng ca khí clo khi sc vào dung dch NaBr:
Do trong các halogen:
Lí do khí flo không có kh y các halogen yi dung dch mui là do flo phn ng mãnh
lit vc nóng, khic bc cháy:
không có tính kh, ch có tính oxi hoá. Tuy nhiên, dung dch
có th hin tính
kh khi tác dng vi cht oxi hoá mnh (ví d
Câu 8: Cho m gam hn hp X gm Na, K, Ba phn ng ht vi dung dch cha 0,2 mol
, 0,2 mol
. Kt thúc phn c kt ta, dung dch Y và 0,45 mol
. Cô cn Y c 109,9 gam cht
rn khan. Tìm m (Bit các phn ng din ra trong không khí)
Bài làm
Ta s dùng bo toàn kh tính m.
Công phá đề thi quốc gia môn Hoá
739
Ta có:
Muc m thì phc
Các phn ng to kt ta:
c chuyn ht thành kt ta
.
tham gia phn ng:
Cách 2:
Chúng ta thy rng:
Câu 9: Thu phân hoàn toàn mng pentapeptit mch h c 101,5 gam Ala-Gly-Gly; x mol Gly-
Val; 37,6 gam Val-Ala; y mol Ala; 52,5 gam Gly và 175,5 gam Val. Công thc ca X và biu thc liên h
gia x và y có th là?
A. B.
C. D. C u sai
Bài làm
+ Ta nhn thy X phi có A-G-G
Vì xut hin G-V nên có 3 kh y ra:
Ta coi
Ta có:
Câu 10. Cho 1 mol hn hp X chng liên tip (mch h) tác dng vi CuO nung nóng mt
thi gian c, hn hp Y gt cháy hoàn
c 3,75 mol
và c. Mt khác nu cho toàn b Y tác dng v
dch bc nitrat trong amoniac thì ta thy có 1,3 mol bc nitrat tham gia phn ng. Hãy xác nh khng
ca sn phm hc sau cùng.
Bài làm
Ta có:
Xét
Do
có 2 liên k
có th là . Do
Ta có:
Bo toàn khng:
Tóm li:
A. 1 B. 2 C. 3 D. 4
Công phá đề thi quốc gia môn Hoá
741
Bài làm
Bo toàn O:
Nhn xét: Các ch bài cho ch có th là 1 chc hoc 2 chc, vì vy ta xét 2 TH:
c
Kt lun:
có th là
Bài làm
Cách 1: S dng h s bnh:
Ta có h s ca
là 1 Bo toàn Cr thì h s ca
ng 1. Ta có:
Bo toàn O:
Các cht tham gia phn ng:
V trái có 3
Ta thêm vào v trái và v phi 3 phân t
Câu 13. Cân bng phn ng hoá hc sau vi h s nguyên ti gin, tính tng h s ca PTHH sau khi cân
bng
Công phá đề thi quốc gia môn Hoá
742
Bo toàn H: V trái có 8H V phi có
phân t c:
có h s ti gin, ta nhân các h s vi 2:
T:
* Chú ý:
- Các em có th nhm ln r
, t ng nhi sôi ca Z>T là sai. Thc t
là nhi sôi ca
Vì
và
có cu ti xng trong khi
có cu to lch v mu) Nhi sôi
ca
u phi chng minh). T t lun: nu so sánh nhi
sôi c t
- Quay li vi bài toán trên, ta có 2 nguyên t ng hp các cht có s C chênh lch
nhau không nhiu)
Nguyên tc 1: Khi xét các cht cùng s C, cht nào có nguyên t ng (ví d có cha nhóm OH) thì
s có nhi ng s to thành các liên kt hidro liên phân t gia các phân t,
to thành dng polime t n nhi sôi ca chng)
Nguyên tc 2: Khi xét các cht có cùng s ng hoc cùng không ng: phân t
khi càng ln thì nhi sôi càng cao.
Do X, Y có chng (cha O-H hoc Cl-H, hoc N-ng Nhit
sôi: X, T>Z, T (Áp dng nguyên tc s 1)
+ Xét nhóm:
Bài làm
* Gi s Z có x mol
c
V-0,1)=0,35 mol cacbonic b hp th
* Tìm V
Vì X và Y cùng phi có 2H trong phân t. Do
Vì các axit có 2H trong phân t ch có th là HCOOH,
* Chú ý:
- bài không nói là hp th hoàn toàn hn hc vôi trong, vì vy có th
có c c thoát ra ngoài
- S mol c thoát ra ngoài thm chí có th l s c trong hn hc trong bình
c vôi trong có th b khí cacbonic lôi kéo bay ra bên ngoài.
Câu 16. Hoà tan ht 100,8 gam hn hp X gm
bng mng v dung dch HCl,
c dung dch Y. Cho Y tác dng vch
, kt thúc các phn c 12,8
gam kt ta. Tìm th tích dung dt trong hn hp X có
+ X phn ng vi HCl v:
Công phá đề thi quốc gia môn Hoá
+
Không phn ng vì FeS (kt tc trong dung dch HCl loãng
+
(Vì CuS,
c, không tan trong dung dch HCl,
loãng)
Ta có:
+ X phn ng vi dung dch HCl:
Trong s các yu t sau, có bao nhiêu yu t có kh phn ng trên?
a.
b
c.
d. t ca bình
e. Gim th tích ca bình
A. 1 B. 2 C. 3 D. 4
Bài làm
* Chú ý: Trong mt phn ng hoá hc nhnh, khi xét t phn ng ta ch xét các cht tham gia phn
ng và b qua các cht sn phm ca phn ng hoá hnh sau ch xét vi các cht
A. 25% B. 75% C. 50% D. 40%
Bài làm
Công phá đề thi quốc gia môn Hoá
745
Câu 19: Cho 12 gam hn hp X gm Mg và Fe tác dng vi dung dch hn hp Y cha 0,15 mol
và
0,075mol
. Sau khi kt thúc các phn c dung dch Z và 13,8 gam cht rn khan. Tìm %
Sau cùng có:
n ng ht
n ng ht ch cha dung dch mui.
Câu 20: Cho 3,296 gam hn hp X gm Mg và Fe tác dng vi dung dch hn hp Y cha 0,03 mol
và
0,1 mol
Ta có:
n ng ht (Vì nu
Mg, Fe phn ng hch Z phi chng kim loi
u phn ng ht ch cha mui
Ta có:
n ng
* Chú ý:
- Bài 16 không th c khng Mg có trong X mà ch có th ng Mg phn ng mà thôi
Công phá đề thi quốc gia môn Hoá
746
Bài 21: Khi cho hn hp X cha Mg và Fe tác dng vi dung dch Y cha
th sau. Hãy
tìm x. Bài làm
Câu 22: Hn hp M gc, mch h X, anken Z c Y (mch h,
không phân nhánh). Cho m gam M tác dng vch bc 0,8
c 30,5 gam sn phm. Tìm khng ca Y.
A. 11,6 B. 23,2 C. C D. C u sai
Bài làm
c, mch h không phân nhánh phi có dng OHC-R-CHO Y có 2 chc
Công phá đề thi quốc gia môn Hoá
747
Câu 23: Cho hn hp M chc, mch hc, mch h
c, mch thng) và axetilen (bit
Gi s có x mol
Ta có:
s không h i).
y X ch cha 3 cht:
vi s mol lt là a, b, c mol
Ta có:
. Vì vy bn hoàn
toàn có th b tính toán, tuy nhiên nc cách này thì cht rt
nhiu thi gian, vì vy s m g vi bài toán này, khi mà bn KHÔNG C
CH CN TÍNH RN.
Công phá đề thi quốc gia môn Hoá
748
Câu 25: Cho hn hp X gng vi axit acrylic) và 2 ancol (mch h, 2 chc, cùng
ng). Nt cháy hoàn toàn 28,21 gam hn hp X thy cn dùng v 1,7225 mol oxi, thu
c hn hp sn ph khi so vi He bng
. Nu cho X tác dng v
thy có V lít khí hidro thoát ra và có m gam mui khan, tìm V và m.
Bài làm
+ Tìm
+ Áp dng công thc
Ta có:
+ X tác dng v
+
+
* Chú ý: Bài toán trên có th c bii thành dng d
Chc chn nc trình bày ngn g trên thì bn s d ng làm, tuy
c bin khó có th ng làm!
Câu 26: Hoà tan hoàn toàn 1,28 gam Cu bng dung dch cha 0,12 mol
c dung dch T và hn
hp khí Y gm NO và
. Cho T tác dng hoàn toàn vc ly kt tc
dung dch
. Cô cn
c cht rn khc 8,05 gam cht rn Z.
Tìm t khi ca Y so vi He.
A. 9,5 B. 10 C. C D. C u sai
Bài làm
Nhn xét:
Công phá đề thi quốc gia môn Hoá
749
Các phn ng din ra:
(1)
(2)
t hin kt ta
phn ng ht
+ Xét TH2:
Ta có:
Ta có:
Câu 27: Hoà tan hoàn toàn 1,32 gam hn hp X gm Cu, Mg (
bng dung dch cha 0,18 mol
c dung dch T và hn hp khí Y gm NO và
(không có mui amoni). Cho T tác dng
hoàn toàn vc ly kt tc dung dch
. Cô cn
c cht rn Z.
n khc 13,17 gam cht rn Z. Tìm t khi ca Y so vi He.
A. 9,5 B. 10 C. C D. C u sai
Bài làm
Gi s:
Gi s X ch có 1 kim loi duy nht là M
Các phn ng din ra:
(1)
(2)
Bo toàn
Bo toàn N:
* Bình lun: Câu 26 và Câu 27 c gii khá nhanh và logic, tuy nhiên l ng. Liu rng
có cách gii nào ngn ga, và d a không???
Câu tr l, bn hãy áp dng cách gii này cho bài 26,
chc chn bn có th gii bài 26 nhanh chóng và d t nhiu.
Gi s:
Nhn xét: Gi s có u mol NO và v mol
c t khi thì ta phc c u và v, tc là ta
ca u và v.
a trên bo toàn e:
có thêm ma gia u và v, ta cn tìm
Ta tìm
Gi s:
và
g. Khí hidro sunfua và dung dch
A. 2 B. 3 C. 4 D. 5
Bài làm
Công phá đề thi quốc gia môn Hoá
751
a. Có
* Chú ý: Axit y axit cacbonic:
Tuy nhiên axit HClO li có tính oxi hoá mnh: Khi sc
c clo cha
trong HClO khin cho HClO có tính oxi hoá, t n cho dung dch có kh y màu
mnh.
Khi cho mc clo (chu tiên ta quan sát thy quì tím chuyn sang hng
mt màu và chuyn sang màu trng do b HClO ty màu.
c. Có
do axit
y
axit trên. Vì vy phn ng
có kh y ra. Vì vy
không phn c vi
. Tuy nhiên có nhc bi
không tan
ch
. Vì vy các phn
hoàn toàn có th xy ra:
là ba cht kt tc và
không tan trong tt c các axit, k c axit
c nóng hoc
c nóng. Tuy nhiên: AgF li là cht
tan tc, vì vy phn ng gia
và không th xy ra. Chú ý thêm:
là kt ta
màu vàng nh
là axit trung bình, tc nó có tính axit y
vì
vy kt ta này có th b hoà tan trong dung dch axit
: không c lnh, tan vô hc 66 c 66 có th hoà
c phenol
+ Phenol có tính axit yu vì vy dd HCl không th c
vì vy s to vc)
+ Dung dch NaOH, dung dch
có kh y ra phn ng to ra cht tan tt
c:
+ Dung dch
c phenol do
không phn ng vi phenol và phenol
không tan c.
+ Phenol là cht h vì vc (cht hi hoà tan tt
trong nhau vì vy phenol có kh y cht lng ancol etylic
(etanol nguyên cht) có kh c phenol
Tóm li các cht hc phenol là
: C
Câu 30: Cho t t tng git dung dch cha a mol HCl vào dung dch cha b mol
c V lít khí.
Mc khác nu nh t t n ht dung dch cha b mol
vào dung dch cha a c
1,75V lít khí. Hãy tìm t l a: b
2) Khi nh t t dung dch
vào dung du (lúc mi nh dung dch mui vào) thì
HCl còn ry phn ng to khí ngay lp tc:
(3)
Bài làm
+ Xét thí nghim 1: nh a mol HCl vào b mol
o khí y ra hoàn toàn và sau (1) thì
v
Xét thí nghim 2: nh b mol
vào a mol HCl
(3)
Vì
T (*) và (**) TH1 b loi
TH2:
Câu 30*: Bài toán tng quát:
Công phá đề thi quốc gia môn Hoá
753
Cho t t tng git dung dch cha a mol HCl vào dung dch cha b mol
c
mol khí. Mc
khác nu nh t t n ht dung dch cha b mol
vào dung dch chc
mol khí. (Bn s t chc rng
Ta rút ra các kt lun sau:
1) Nu
Câu 31: t cháy hoàn toàn m gam cht béo X cha tristearin, tripanmitin, axit stearic, axit panmitic. Sau
phn c. Nu thu phân cht béo trên vi hiu sut 90%
thì ta có th c t
A. 0,58 B. 1,74 C. 1,16 D. 0,64
Bài làm
Cách 1: S dng s m
Hn hp X có 4 cht ng vi 4 n s. Bài toán cho 2 d kin:
M
ta có quyn b t b bài yêu cu tính khng glixerol vì vc phép b
c 2 cht béo Ta s b t béo và 1 axit bt kì, hoc b 2 axit. n b n có
th b n hp X ch còn li 2 este có s mol lt là a và b mol
Tristearin:
Ta có:
Nu H=100% thì
Do H=90%
* Bình lu M rõ ràng rt ngn gn!
Câu 32: Nung m gam mt lo khng là tp cht thc 0,78m
gam cht rn, hiu sut ca phn ng nhinh giá tr ca a
A. 37,5% B. 62,5% C. 37,5 D. C u sai
Bài làm
a thành phn chính là
Gi s xét m=100 gam, sau nhic 78 gam rp chu xut
80%
-a) gam
.
Nu H=100% thì
Do H=80%
Copyright: Tài liệu đại học ©