Website: http://www.docs.vn Email : [email protected] Tel : 0918.775.368
Lời mở đầu
Sau một quá trình học tập và nghiên cứu tại trờng Đại học, nhiệm vụ thực
tập là nhiệm vụ cần thiết và quan trọng đối với mỗi sinh viên. Đây chính là thời
gian để mỗi sinh viên có điều kiện tiếp cận với thực tế, vận dụng những kiến
thức mà mình đã lĩnh hội đợc trong nhà trờng vào thực tiễn sản xuất kinh doanh
và quản lý ở các cơ sở thực tập.
Qua thời gian thực tập tại Vụ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn
thuộc Bộ Kế hoạch và Đầu t, em đã có hiểu biết nhất định về lịch sử hình thành,
chức năng nhiệm vụ, bộ máy tổ chức và quá trình thực hiện nhiệm vụ chính trị
của Bộ Kế hoạch và Đầu t. Nắm đợc vai trò, chức năng nhiệm vụ, phân công
công tác, kết quả và phơng hớng hoạt động của Vụ Nông nghiệp và Phát triển
Nông thôn, một trong các đơn vị trực thuộc Bộ giúp Bộ thực hiện chức năng
quản lý nhà nớc. Bên cạnh đó, em cũng có điều kiện tham khảo, thu thập đợc
nhiều tài liệu sách báo bổ ích, giúp củng cố nâng cao kiến thức đã đợc học
trong truờng và có hớng lựa chọn cho mình một chuyên đề thực tập phù hợp.
Báo cáo tổng hợp của em gồm 2 phần:
- Phần I: Giới thiệu chung về Bộ Kế hoạch và Đầu t.
- Phần II: Tổng quan về vấn đề lựa chọn đề tài chuyên đề thực tập.
1
Website: http://www.docs.vn Email : [email protected] Tel : 0918.775.368
Phần I
Giới thiệu chung về Bộ Kế hoạch và Đầu t
Chơng I: Quá trình hình thành của Bộ Kế hoạch và
Đầu t
I, Lịch sử ra đời
Ngày 31 tháng 12 năm 1945, Chủ tịch Hồ Chí Minh thay mặt nớc Việt
Nam dân chủ cộng hoà đã ra sắc lệnh số 78- SL thành lập Uỷ ban Nghiên cứu
Kế hoạch kiến thiết nhằm nghiên cứu soạn thảo và trình Chính phủ một kế
hoạch kiến thiết quốc gia về các ngành kinh tế, tài chính, xã hội và văn hoá. Uỷ
ban gồm các thành viên là tất cả các Bộ trởng, Thứ trởng, có các Tiểu ban
hoạch, kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội của cả nớc, về cơ chế, chính sách
quản lý kinh tế, quản lý nhà nớc về lĩnh vực đầu t trong và ngoài nớc; giúp
Chính phủ phối hợp đIều hành thực hiện các mục tiêu và cân đối chủ yếu của
nền kinh tế quốc dân. Theo Nghị định này, Bộ Kế hoạch và Đầu t có những
nhiệm vụ chủ yếu sau:
1. Tổ chức nghiên cứu xây dựng chiến lợc và quy hoạch tổng thể phát
triển kinh tế - xã hội của cả nớc và các quy hoạch phát triển kinh tế
xã hội theo ngành, vùng lãnh thổ. Xác định phơng hớng và cơ cấu gọi
vốn đầu t của nớc ngoài vào Việt Nam, đảm bảo sự cân đối giữa đầu
t trong nớc và ngoài nớc để trình Chính phủ quyết định.
2. Trình chính phủ các dự án Luật, Pháp lệnh, các văn bản pháp quy có
liên quan đến cơ chế chính sách về quản lý kinh tế, khuyến khích đầu
t trong và ngoài nớc nhằm thực hiện cơ cấu kinh tế phù hợp với chiến
lợc, quy hoạch, kế hoạch để ổn định và phát triển kinh tế - xã hội.
Nghiên cứu xây dựng các quy chế và phơng pháp kế hoạch hoá, hớng
dẫn các bên nớc ngoài và Việt Nam trong việc đầu t vào Việt Nam và
từ Việt Nam ra nớc ngoài.
3. Tổng hợp các nguồn lực của cả nớc kể nguồn từ nớc ngoài để xây
dựng trình Chính phủ các kế hoạch dài hạn, trung hạn, ngán hạn về
phát triển kinh tế xã hội của cả nớc và các cân đối chủ yếu của nền
kinh tế quốc dân: giữa tích luỹ và tiêu dùng, tài chính tiền tệ, hàng
hoá vật t chủ yếu của nền kinh tế, xuất nhập khẩu, vốn đầu t xây dựng
cơ bản. Phối hợp với Bộ Tài Chính trong việc phân bổ kế hoạch thu
chi ngân sách Nhà nớc cho các Bộ, ngành và địa phơng để trình Chính
phủ.
4. Hớng dẫn các Bộ, cơ quan ngang Bộ, cơ quan thuộc Chính phủ, Uỷ
ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ơng xây dựng và
cân đối tổng hợp kế hoạch, kể cả kế hoạc thu hút vốn đầu t nớc ngoài,
phù hợp với chiến lợc phát triển kinh tế - xã hội của cả nớc, ngành
kinh tế và vùng lãnh thổ đợc phê duyệt.
Ngày 17-8-2000 Thủ tớng Chính phủ đã có quyết định số 99/2000/TTg
về việc chuyển giao Ban Quản lý các khu công nghiệp Việt Nam về Bộ Kế
hoạch và Đầu t.
Nh vậy, nhiệm vụ của Bộ Kế hoạch và Đầu t ngày càng đợc mở rộng hơn về
phạm vi và đổi mới về nội dung và phơng pháp phù hợp với công cuộc đổi mới
chung của đất nớc.
4
Website: http://www.docs.vn Email : [email protected] Tel : 0918.775.368
II. Cơ cấu tổ chức của Bộ Kế hoạch và Đầu t.
Bộ máy của Bộ Kế hoạch và Đầu t theo Nghị định 75/CP gồm 22 đơn vị giúp Bộ
trởng thực hiện chức năng quản lý Nhà nớc và 7 tổ chức sự nghiệp trực thuộc.
Các cơ quan giúp Bộ trởng thực hiện chức năng quản lý Nhà nớc :
1. Vụ Pháp luật đầu t nớc ngoài.
2. Vụ Quản lý dự án đầu t nớc ngoài.
3. Vụ Quản lý khu chế xuất và khu công nghiệp.
4. Vụ Đầu t nớc ngoài.
5. Vụ Tổng hợp kinh tế quốc dân.
6. Vụ Kinh tế đối ngoại.
7. Vụ Kinh tế địa phơng lãnh thổ.
8. Vụ Doanh nghiệp.
9. Vụ Tài chính tiền tệ.
10. Vụ Nông nghiệp và Phát triển nông tôn
11. Vụ Công nghiệp.
12. Vụ Thơng mại và dịch vụ.
13. Vụ Cơ sở hạ tầng.
14. Vụ Lao động - Văn hoá Xã hội.
15. Vụ Khoa học, Giáo dục và Môi trờng.
16. Vụ Quan hệ với Lào và Campuchia.
17. Vụ Quốc phòng - An ninh.
18. Vụ Tổ chức cán bộ.
phạm vi cả nớc và theo vùng, lãnh thổ .
- Tổng hợp xây dựng kế hoạch dài hạn, trung hạn, ngắn hạn về phát
triển ngành: Nông nghiệp, Lâm nghiệp (cả khai thác về chế biến
gỗ), Thuỷ sản (cả khai thác và chế biến thuỷ sản), thuỷ lợi, chế
biến đờng, chè, cà phê, dâu, tơ tằm, cao su định canh định c ,
điều động lao động dân c.
- Cùng các đơn vị liên quan nghiên cứu, phân tích lựa chọn các dự
án đầu t trong nớc và ngoài nớc thuộc lĩnh vực do vụ phụ trách, đề
xuất các cơ chế chính sách nhằm đảm bảo thực hiện định hớng của
kế hoạch phát triển ngành và lĩnh vực. Trực tiếp xây dựng các cơ
chế chính sách theo sự phân công của lãnh đạo Bộ.
- Kiểm tra theo dõi việc thực hiện các chơng trình dự án, năm tình
hình, lập báo cáo việc thực hiện kế hoạch quý, 6 tháng, 9 tháng và
hàng năm của các ngành lĩnh vực thuộc Vụ phụ trách. Đề xuất các
giải pháp xử lý những vớng mắc trong quá trình thực hiện các dự
án thuộc ngành lĩnh vực đảm nhận.
6
Website: http://www.docs.vn Email : [email protected] Tel : 0918.775.368
- Tham gia thẩm định thành lập các doanh nghiệp Nhà nớc, Thẩm
định các dự án đầu t ( cả vốn trong nớc và ngoài nớc ), thẩm định
xét thầu; phan bổ nguồn vốn ODA, xác định định mức kinh tế kỹ
thuật của ngành do Vụ phụ trách theo quy trình của Bộ Kế hoạch
và Đầu t.
Làm đầu mối quản lý các chơng trình dự án Quốc gia của các
ngành lĩnh vực thuộc Vụ phụ trách.
- Tổ chức nghiên cứu dự báo, thu thập và hệ thống hoá các thông tin
về kinh tế phục vụ cho việc xây dựng quy hoạch, kế hoạch phát
triển ngành do Vụ phụ trách.
- Làm đầu mối tổng hợp kế hoạch của: Bộ Nông nghiệp Phát triển
nông thôn, Bộ thuỷ sản.
+ Phụ trách khối lâm sinh, 5 triệu ha rừng, tổng hợp ODA toàn Vụ.
+ Phụ trách công nghiệp chế biến gỗ.
+ Phụ trách công nghiệp chế biến nông sản.
+ Phụ trách văn th và các công tác khác.
+ Tham gia làm các dự án của Vụ do Bộ giao (5 ngời)
Tập thể cán bộ trong Vụ đa số đều có trình độ chuyên môn, thâm niên và
tích luỹ đợc nhiều kinh nghiệm trong công tác. Tất cả 23 cán bộ của Vụ đều đã
tốt nghiệp đại học, trong đó có 5 ngời học vị tiến sĩ, 1 ngời đang làm nghiên cứu
tiến sĩ, 2 ngời có bằng Master. Nh vậy, số ngời có trình độ trên đại học và đang
học trên đại học là 8 ngời chiếm 30,8% toàn thể cán bộ Vụ. Về thâm niên công
tác Vụ có 20 ngời có ít nhất 15 năm trở lên chiếm 80,8% số cán bộ Vụ.
Trong năm 2001 và 2002 Vụ có 3 ngời học quản lý nhà nớc để thi chuyên viên
chính và 5 ngời học lớp chính trị cao cấp.
8
Website: http://www.docs.vn Email : [email protected] Tel : 0918.775.368
Chơng II: quá trình thực hiện nhiệm vụ của Bộ Kế
hoạch và Đầu t và mục tiêu chiến lợc phát triển
nông nghiệp, nông thôn 2001-2010
I. Quá trình thực hiện các nhiệm vụ chính trị của Bộ Kế
hoạch và Đầu t trong thời kỳ 15 năm đổi mới .
Nhiệm vụ của Bộ Kế hoạch và Đầu t là xây dựng chiến lợc, quy hoạch,
kế hoạch phát triển kinh tế xã hội của cả nớc, xây dựng các kế hoạch hàng
năm, 5 năm và điều hành kinh tế, xây dựng các cơ chế chính sách. Thành tích
của Bộ Kế hoạch và Đầu t thể hiện cụ thể qua từng thời kỳ gắn với các kế hoạch
5 năm, đặc biệt là thời kỳ 15 năm đổi mới.
Giai đoạn 1986- 1990 ( Kế hoạch 5 năm lần thứ 4)
Tháng 12 năm 1986, Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ VI đã họp và thông qua
chơng trình đổi mới kinh tế toàn diện theo hớng chính: Một là, chuyển đổi từ
chính sách đơn thành phần sở hữu sang nền kinh tế nhiều thành phần với sự tồn
tại của nhiều thành phần sở hữu nhằm phát triển sản xuất và nâng cao hiệu quả
quản lý Nhà nớc và cơ chế sản xuất kinh doanh, chuyển hẳn sang cơ chế thị tr-
ờng có sự quản lý của Nhà nớc bằng pháp luật, kế hoạch, chính sách và các
công cụ khác.
Cùng với chuẩn bị kế hoạch 5 năm Uỷ ban Kế hoạch Nhà nớc đã tham
gia xây dựng và tổng hợp 13 chơng trình mục tiêu: chống lạm phát, phát triển l-
ơng thực, chăn nuôi và chế biến thịt xuất khẩu, phát triển một số cây công
nghiệp, trồng rừng, phát triển điện năng, giải quyết việc làm, đổi mới kinh tế
quốc doanh, phát triển kinh tế xã hội miền núi, nâng cao chất lợng giáo dục đào
tạo, chơng trình y tế, danh mục các công trình khoa học và công nghệ bao gồm
30 chơng trình khoa học và công nghệ quốc gia, và hệ thống hành chính nhà n-
ớc.
Trong thời gian này, Uỷ ban Kế hoạch Nhà nớc đã chủ trì nghiên cứu để trình
các cơ quan lãnh đạo Đảng và Nhà nớc và trình Đại hội lần thứ VII của Đảng về
Chiến lợc ổn định và phát triển kinh tế - xã hội 10 năm 1991-2000.
Giai đoạn 1996-2000 ( Kế hoạch 5 năm lần thứ 6)
Mục tiêu tổng quát của kế hoạch 5 năm 1996-2000 là khai thác và sử
dụng tốt các nguồn lực phát triển để đạt tốc độ tăng trởng cao hơn kỳ 1991-
1995, kết hợp hài hoà giữa tăng trởng kinh tế với giải quyết các vấn đề bức xúc
của xã hội; chuẩn bị các tiền đề cần thiết cho giai đoạn phát triểm cao hơn sau
năm 2000.
Thực tế chứng minh rằng, Bộ Kế hoạch và Đầu t đã có vai trò rất to lớn
trong việc chuẩn bị các cơ chế chính sách, bao gồm cả Luật (Luật Doanh nghiệp
10
Website: http://www.docs.vn Email : [email protected] Tel : 0918.775.368
nhà nớc, Luật Hợp tác xã, Luật Đầu t nớc ngoài, Luật Phá sản, ). Đặc biệt gần
đây nhất Luật Doanh nghiệp và Luật sửa đổi bổ sung của một số điều Luật Đầu
t nớc ngoài.
Bộ Kế hoạch và Đầu t còn là đầu mối trong việc: đấu thầu, thẩm định dự
án đầu t, quản lý ODA,
Chuẩn bị kế hoạch 5 năm 2001 2005 và Chiến l ợc phát triển kinh tế xã hội