B GIÁO DC VÀ ÀO TO
TRNG I HC KINH T THÀNH PH H CHÍ MINH
o0o
HOÀNG TH THANH NHÀN
MC TRUYN DN T GIÁ HI OÁI VÀO CH
S GIÁ  VIT NAM
LUN VN THC S KINH T
TP. H CHệ MINH, NM 2012
B GIÁO DC VÀ ÀO TO
TRNG I HC KINH T THÀNH PH H CHÍ MINH
o0o HOÀNG TH THANH NHÀN

MC TRUYN DN T GIÁ HI OÁI VÀO CH

Tho; Trn Quc Phong, Nguyn Quc Huy và các bn hc đã h
tr nhit tình đ giúp tôi hoàn thành tt lun vn này.

Li cm n sau cùng tôi xin gi đn nhng thành viên trong gia
đình, nhng ngi đã h tr v tinh thn và đng viên tôi trong sut
quá trình hc tp và hoàn thành lun vn này.

TP. H Chí Minh, ngày 06 tháng 10 nm 2012
Hoàng Th Thanh Nhàn
LI CAM OAN
Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cu ca riêng tôi vi s giúp đ ca
ngi hng dn PGS.TS Nguyn Th Ngc Trang. Các ni dung nghiên cu và kt
qu ca bài nghiên cu này là trung thc và cha tng đc công b trong bt c
công trình nào.
S liu thng kê trong bài nghiên cu đc ly t nhng ngun d liu đáng tin cy
và đc chú thích rõ ràng trong bài nghiên cu ca tôi.
Nu có phát hin bt k s gian ln nào, tôi xin chu trách nhim trc Hi đng.

TP. H Chí Minh, ngày 06 tháng 10 nm 2012
Tác gi
Hoàng Th Thanh Nhàn

2.4.1 Kim đnh nghim đn v 18
2.4.2 Xác đnh đ tr cho các bin trong mô hình 18
2.4.3 Hàm phn ng xung (impulse response) 19
2.4.4 Chc nng phân rã phng sai 27
2.4.5 Hn ch ca nghiên cu và hng nghiên cu tip theo 29
KT LUN CHUNG 30
TÀI LIU THAM KHO 31
PH LC 1 34
PH LC 2 39
PH LC 3 43
PH LC 4 47
PH LC 5 51 DANH MC T VIT TT

IMP : Ch s giá nhp khu
PPI : Ch s giá sn xut
CPI : Ch s giá tiêu dùng
GAP : Chênh lch sn lng thc t và sn lng tim nng
IP : Giá tr sn xut công nghip
M2 : Cung tin M2
TGHD : T giá hi đoái
ERPT : Mc truyn dn t giá-Exchange Rate Pass-Through
NHTW : Ngân hàng trung ng
NHNN :Ngân hàng nhà nc
VND : Vit Nam đng
USD : ô la M
NEER : T giá danh ngha hiu lc đa phng
IFS : Thng kê tài chính quc t

Hình 2.6: Tác đng ca các cú sc giá du, cung tin, Gap đn ch s giá

1
TÓM T󰖯T
M󰗪c 󰗚 truy󰗂n d󰖬n t󰗸 giá (ERPT) 󰗀n ch󰗊 s󰗒 giá trong n󰗜c là m󰗚t ch󰗨 󰗂 ã 󰗤c
nghiên c󰗪u khá r󰗚ng trên toàn th󰗀 gi󰗜i, tuy nhiên 󰗠 Vi󰗈t Nam các nghiên c󰗪u cho v󰖦n
󰗂 này còn r󰖦t ít. Trong bài nghiên c󰗪u c󰗨a mình tác gi󰖤 ã o l󰗞ng m󰗪c 󰗚 và th󰗞i
gian c󰗨a m󰗪c truy󰗂n d󰖬n t󰗸 giá vào chu󰗘i giá c󰖤 trong n󰗜c( IMP,PPI,CPI) là nh th󰗀
nào trong giai o󰖢n 2001 󰗀n 2011. K󰗀t qu󰖤 nghiên c󰗪u cho th󰖦y m󰗪c 󰗚 truy󰗂n d󰖬n t󰗸
giá (ERPT) 󰗀n IMP là l󰗜n nh󰖦t và hoàn toàn sau 5 quý k󰗄 t󰗬 lúc x󰖤y ra cú s󰗒c t󰗸 giá,
k󰗀 󰗀n là PPI và cu󰗒i cùng là CPI tuy nhiên m󰗪c 󰖤nh h󰗠ng 󰗀n CPI là không hoàn
toàn, m󰗪c 󰖤nh h󰗠ng theo khuynh h󰗜ng gi󰖤m d󰖨n theo chu󰗘i ch󰗊 s󰗒 giá c󰖤 trong n󰗜c
là hoàn toàn phù h󰗤p v󰗜i các nghiên c󰗪u 󰗠 các n󰗜c. Hn n󰗰a, trong bài nghiên c󰗪u
ch󰗊 ra r󰖲ng 󰗠 Vi󰗈t Nam chính sách ti󰗂n t󰗈 có 󰖤nh h󰗠ng r󰖦t l󰗜n 󰗀n s󰗲 thay 󰗖i ch󰗊 s󰗒
giá trong n󰗜c. Do v󰖮y, 󰗄 󰖢t m󰗦c tiêu ki󰗄m soát l󰖢m phát và tng tr󰗠ng kinh t󰗀 thì
ngân hàng nhà n󰗜c c󰖨n ph󰖤i th󰖮n tr󰗎ng trong v󰖦n 󰗂 ki󰗄m soát cung ti󰗂n.
T󰗬 khóa: Truy󰗂n d󰖬n t󰗸 giá (ERPT), mô hình h󰗔i qui vecto (VAR), ch󰗊 s󰗒 giá nh󰖮p
kh󰖪u(IMP), ch󰗊 s󰗒 giá s󰖤n xu󰖦t(PPI), ch󰗊 s󰗒 giá tiêu dùng(CPI),
2
M󰗟 󰖧U
1. Lý do ch󰗎n 󰗂 tài
T󰗸 giá h󰗒i oái (TGH) và l󰖢m phát là m󰗚t trong nh󰗰ng chính sách kinh t󰗀 v mô quan
tr󰗎ng c󰗨a m󰗘i qu󰗒c gia.Vi󰗈c i󰗂u hành t󰗸 giá h󰗒i oái và l󰖢m phát luôn là m󰗚t v󰖦n 󰗂
áng quan tâm c󰗨a h󰖨u h󰗀t các qu󰗒c gia trên th󰗀 gi󰗜i. 󰗟 Vi󰗈t Nam, bi󰗀n 󰗚ng c󰗨a
TGH trong th󰗞i gian v󰗬a qua không ch󰗊 ã 󰖤nh h󰗠ng r󰖦t l󰗜n 󰗀n ho󰖢t 󰗚ng xu󰖦t
nh󰖮p kh󰖪u, cán cân thng m󰖢i, n󰗤 qu󰗒c gia, mà còn 󰖤nh h󰗠ng 󰗀n ni󰗂m tin c󰗨a công
chúng.
Nh v󰖮y, li󰗈u r󰖲ng có m󰗚t m󰗒i quan h󰗈 nh th󰗀 nào gi󰗰a TGH và l󰖢m phát? S󰗲 thay
󰗖i trong TGH có tác 󰗚ng áng k󰗄 󰗀n l󰖢m phát hay không? Và n󰗀u có thì m󰗪c 󰗚
tác 󰗚ng là nh th󰗀 nào? Bi󰗀n 󰗚ng c󰗨a giá c󰖤 hàng hóa trên th󰗀 gi󰗜i c󰗦 th󰗄 giá d󰖨u có

- PPI : ch󰗊 s󰗒 giá s󰖤n su󰖦t c󰗨a Vi󰗈t Nam
- IP : giá tr󰗌 s󰖤n xu󰖦t công nghi󰗈p c󰗨a Vi󰗈t Nam
- Neer, Reer : t󰗸 giá danh ngha hi󰗈u l󰗲c a phng (Neer), t󰗸 giá th󰗲c hi󰗈u l󰗲c
a phng (Reer) c󰗨a Vi󰗈t Nam so v󰗜i 󰗖ng ti󰗂n các n󰗜c trong khu v󰗲c. 󰗟 bài
nghiên c󰗪u c󰗨a mình tác gi󰖤 l󰗲a ch󰗎n 10 qu󰗒c gia có quan h󰗈 giao thng
chi󰗀m 82 % t󰗸 tr󰗎ng giao thng v󰗜i Vi󰗈t Nam bao g󰗔m: Nh󰖮t, Singapore,
Trung Qu󰗒c, Hàn Qu󰗒c, M󰗺, Thái Lan, Úc, Hong Kong, Indonesia, Malaysia
- Các nhân t󰗒 v mô 󰖤nh h󰗠ng 󰗀n m󰗪c 󰗚 truy󰗂n d󰖬n t󰗸 giá h󰗒i oái vào ch󰗊 s󰗒
giá 󰗠 Vi󰗈t Nam.
5. Ph󰖢m vi nghiên c󰗪u
- Các s󰗒 li󰗈u v󰗂 chi s󰗒 giá tiêu dùng (CPI), ch󰗊 s󰗒 giá nh󰖮p kh󰖪u (IMP), ch󰗊 s󰗒 giá
s󰖤n su󰖦t (PPI), giá tr󰗌 s󰖤n xu󰖦t công nghi󰗈p (IP) c󰗨a Vi󰗈t Nam s󰖾 󰗤c nghiên
c󰗪u trong giai o󰖢n t󰗬 nm 2001- 2011
- T󰗸 giá danh ngha hi󰗈u l󰗲c a phng (Neer) so v󰗜i 10 󰗒i tác thng m󰖢i l󰗜n
c󰗨a Vi󰗈t Nam cng 󰗤c nghiên c󰗪u trong giai o󰖢n 2001-2011
6. Phng pháp nghiên c󰗪u
4
- Phng pháp so sánh: d󰗲a trên s󰗒 li󰗈u thu th󰖮p 󰗤c tác gi󰖤 so sánh v󰗜i m󰗦c
tiêu nghiên c󰗪u.
- Phng pháp mô hình hóa: phng pháp này 󰗤c s󰗮 d󰗦ng 󰗄 làm rõ nh󰗰ng
phân tích 󰗌nh tính b󰖲ng nh󰗰ng hình v󰖾 c󰗦 th󰗄 󰗄 các v󰖦n 󰗂 tr󰗠 nên d󰗆 hi󰗄u
hn.
- Phng pháp phân tích kinh t󰗀 l󰗤ng: tác gi󰖤 s󰗮 d󰗦ng mô hình VAR (vector
autoregression model) 󰗄 o l󰗞ng và phân tích m󰗪c 󰗚 truy󰗂n d󰖬n t󰗸 giá
(ERPT) vào ch󰗊 s󰗒 giá 󰗠 Vi󰗈t Nam giai o󰖢n 2001-2011
7. D󰗰 li󰗈u nghiên c󰗪u
Trong bài nghiên c󰗪u c󰗨a mình tác gi󰖤 ã s󰗮 d󰗦ng s󰗒 li󰗈u th󰗒ng kê t󰗬 các ngu󰗔n d󰗰
li󰗈u: T󰗖ng c󰗦c th󰗒ng kê Vi󰗈t Nam (GSO); ngu󰗔n d󰗰 li󰗈u datastream t󰗬 t󰗖 ch󰗪c tài
chính qu󰗒c t󰗀 (IFS); ngân hàng th󰗀 gi󰗜i (WB), trong kho󰖤ng th󰗞i gian t󰗬 2001-
2011.

trong n󰗜c(domestic prices) -giá nh󰖮p kh󰖪u, giá s󰖤n xu󰖦t, giá tiêu dùng và c󰖤 giá
hàng hóa xu󰖦t kh󰖪u- 󰗤c xác 󰗌nh b󰗠i các nhà nh󰖮p kh󰖪u trong n󰗜c khi có s󰗲 thay
󰗖i 1% c󰗨a bi󰗀n 󰗚ng t󰗸 giá h󰗒i oái.
Nkunde Mwase (2006) có 󰗌nh ngha r󰗚ng hn v󰗂 truy󰗂n d󰖬n t󰗸 giá h󰗒i oái chính là
s󰗲 thay 󰗖i c󰗨a giá c󰖤 hàng hóa trong n󰗜c nh th󰗀 nào khi có s󰗲 thay 󰗖i 1% c󰗨a cú
s󰗒c t󰗸 giá.
Jonathan McCarthy (2000) nghiên c󰗪u tác 󰗚ng c󰗨a s󰗲 thay 󰗖i t󰗸 giá h󰗒i oái và
giá nh󰖮p kh󰖪u 󰗀n ch󰗊 s󰗒 giá trong n󰗜c( PPI, CPI) 󰗠 nh󰗰ng qu󰗒c gia phát tri󰗄n và tác
gi󰖤 s󰗮 d󰗦ng mô hình VAR 󰗄 phân tích s󰗲 tng quan c󰗨a s󰗲 bi󰗀n 󰗚ng c󰗨a t󰗸 giá h󰗒i
oái và giá nh󰖮p kh󰖪u 󰗀n chu󰗘i các ch󰗊 s󰗒 giá 󰗠 các n󰗜c phát tri󰗄n.
M󰗚t nghiên c󰗪u i󰗄n hình n󰗰a trong v󰖨n 󰗂 này là c󰗨a Takatoshi Ito và Kiyotaka
Sato (2006) cng 󰗌nh ngha truy󰗂n d󰖬n t󰗸 giá là m󰗪c 󰖤nh h󰗠ng c󰗨a bi󰗀n 󰗚ng t󰗸 giá
6
lên giá n󰗚i 󰗌a và m󰗪c 󰖤nh h󰗠ng này th󰗞ng 󰗤c th󰖤o lu󰖮n cùng v󰗜i nh󰗰ng chính
sách v mô c󰗨a n󰗂n kinh t󰗀.
Nhìn chung t󰖦t c󰖤 các nghiên c󰗪u 󰗂u nh󰖮n th󰖦y r󰖲ng s󰗲 bi󰗀n 󰗚ng t󰗸 giá h󰗒i oái có
󰖤nh h󰗠ng áng k󰗄 󰗀n s󰗲 bi󰗀n 󰗚ng c󰗨a giá c󰖤 trong n󰗜c và n󰗀u ta bi󰗀t 󰗤c m󰗪c 󰗚
󰖤nh h󰗠ng c󰗨a nó là nh th󰗀 nào, 󰗠 m󰗪c 󰗚 nào, thì vi󰗈c i󰗂u hành t󰗸 giá h󰗒i oái s󰖾
tr󰗠 thành m󰗚t công c󰗦 h󰗰u hi󰗈u 󰗄 ki󰗄m soát nh󰗰ng bi󰗀n 󰗚ng c󰗨a n󰗂n kinh t󰗀.
Qua m󰗚t s󰗒 nh󰗰ng nghiên c󰗪u ã nêu tác gi󰖤 khái quát 󰗌nh ngha truy󰗂n d󰖬n t󰗸 giá
nh sau:󰜝 truy󰗂n d󰖬n t󰗸 giá là ph󰖨n trm thay 󰗖i c󰗨a giá c󰖤 hàng hóa n󰗚i 󰗌a - ch󰗊
s󰗒 giá nh󰖮p kh󰖪u(IMP), ch󰗊 s󰗒 giá s󰖤n xu󰖦t(PPI), ch󰗊 s󰗒 giá tiêu dùng (CPI)- khi có
s󰗲 thay 󰗖i m󰗚t ph󰖨n trm (1%)c󰗨a cú s󰗒c t󰗸 giá󰜞.
1.2 C ch󰗀 truy󰗂n d󰖬n t󰗸 giá h󰗒i oái vào các ch󰗊 s󰗒 giá là nh th󰗀 nào?
Theo Rudrani Bahttacharya (2008) cho r󰖲ng c ch󰗀 truy󰗂n d󰖬n t󰗸 giá vào giá hàng
hóa n󰗚i 󰗌a qua hai giai o󰖢n:
Giai o󰖢n 1: s󰗲 s󰗦t gi󰖤m c󰗨a t󰗸 giá h󰗒i oái s󰖾 làm tng giá nguyên v󰖮t li󰗈u 󰖨u vào
c󰗨a các hàng hóa nh󰖮p kh󰖪u .
Giai o󰖢n 2: Khi tng giá nguyên v󰖮t li󰗈u 󰖨u vào c󰗨a các hàng hóa nh󰖮p kh󰖪u thì
thông qua cung c󰖨u th󰗌 tr󰗞ng nó s󰖾 lâp t󰗪c 󰖤nh h󰗠ng làm tng chi phí s󰖤n xu󰖦t và s󰖾

trò c󰗨a nó mà các nhà kinh t󰗀 ã không ng󰗬ng nghiên c󰗪u 󰗄 xác 󰗌nh m󰗪c 󰗚 󰖤nh
h󰗠ng c󰗨a truy󰗂n d󰖬n t󰗸 giá 󰗀n giá c󰖤 n󰗚i 󰗌a nh󰖲m tng kh󰖤 nng d󰗲 báo cho chính
ph󰗨 trong vi󰗈c th󰗲c thi các chính sách v mô c󰗨a n󰗂n kinh t󰗀 các n󰗜c. D󰗜i ây tác
gi󰖤 xin i󰗄m qua m󰗚t s󰗒 các nghiên c󰗪u i󰗄n hình.
Hàng hóa nh󰖮p
kh󰖪u( ch󰗊 s󰗒 giá
n󰗜c ngoài-P*)
Hàng hóa nh󰖮p
kh󰖪u( ch󰗊 s󰗒 giá
nh󰖮p kh󰖪u-P)
Nguyên v󰖮t li󰗈u
s󰖤n xu󰖦t( ch󰗊 s󰗒
giá s󰖤n xu󰖦t-
PPI)
Hàng tiêu
dùng cu󰗒i
cùng( ch󰗊 s󰗒
giá tiêu dùng-
CPI)
Hàng tiêu dùng
cu󰗒i cùng( ch󰗊
s󰗒 giá tiêu dùng-
CPI)
4
1
2
3
8
1.3.1 Các nghiên c󰗪u trên th󰗀 gi󰗜i.
Khi xem xét ph󰖤n 󰗪ng c󰗨a giá nh󰖮p kh󰖪u c󰗨a các ngành công nghi󰗈p 󰗠 Hoa K󰗴 󰗒i v󰗜i

là phân tích th󰗲c nghi󰗈m tác 󰗚ng c󰗨a thay 󰗖i t󰗸 giá và giá nh󰖮p kh󰖪u 󰖤nh h󰗠ng nh
th󰗀 nào 󰗀n ch󰗊 s󰗒 PPI, CPI 󰗠 các n󰗜c công nghi󰗈p c󰗦 th󰗄 là ( United States, Japan,
Germany, France, UK, Belgium, Netherland, Sweden, Switzerland), k󰗀t qu󰖤 cho th󰖦y
bi󰗀n 󰗚ng t󰗸 giá h󰗒i oái và giá nh󰖮p kh󰖪u (external factors) có 󰖤nh h󰗠ng không áng
k󰗄 󰗀n PPI, CPI 󰗠 các n󰗜c công nghi󰗈p 󰗠 th󰗞i k󰗴 h󰖮u Bretton Woods nhng nó 󰖤nh
h󰗠ng áng k󰗄 󰗀n nh󰗰ng qu󰗒c gia có th󰗌 ph󰖨n nh󰖮p kh󰖪u l󰗜n và môi tr󰗞ng c󰖢nh
tranh không cao. Hahn(2003) trong nghiên c󰗪u c󰗨a mình tác gi󰖤 cng s󰗮 d󰗦ng mô
hình VAR 󰗈 qui 󰗄 nghiên c󰗪u v󰗂 tác 󰗚ng c󰗨a các cú s󰗒c ngo󰖢i tác (cú s󰗒c giá d󰖨u,
cú s󰗒c t󰗸 giá, cú s󰗒c giá c󰖤 hàng hóa nh󰖮p kh󰖪u tr󰗬 giá d󰖨u) 󰗀n chu󰗘i các ch󰗊 s󰗒 giá
(IMP, PPI, CPI) c󰗨a khu v󰗲c s󰗮 d󰗦ng 󰗔ng ti󰗂n chung Châu Âu. K󰗀t qu󰖤 nghiên c󰗪u
cho th󰖦y m󰗪c 󰗚 truy󰗂n d󰖬n l󰗜n nh󰖦t và nhanh nh󰖦t là do cú s󰗒c c󰗨a giá nh󰖮p kh󰖪u
không bao g󰗔m giá d󰖨u, ti󰗀p ó là cú s󰗒c t󰗸 giá và cú s󰗒c giá d󰖨u. M󰗪c 󰗚 󰖤nh h󰗠ng
c󰗨a các cú s󰗒c này gi󰖤m d󰖨n theo chu󰗘i phân ph󰗒i giá (IMP->PPI->CPI). Tác 󰗚ng
c󰗨a các cú s󰗒c gi󰖤i thích ph󰖨n l󰗜n s󰗲 khác bi󰗈t trong chu󰗘i các ch󰗊 s󰗒 giá. K󰗀t qu󰖤 c󰗨a
bài cng góp ph󰖨n cung c󰖦p thông tin cho 󰗨y ban qu󰖤n lý ti󰗂n t󰗈 khu v󰗲c 󰗔ng ti󰗂n
chung Châu Âu (EMU-Euro pean Moneytary Union) có nh󰗰ng chính sách phù h󰗤p
cho khu v󰗲c. Nghiên c󰗪u cng cho th󰖦y m󰗚t m󰗒i quan h󰗈 cùng chi󰗂u rõ r󰗈t gi󰗰a 󰗚 l󰗜n
c󰗨a s󰗲 truy󰗂n d󰖬n t󰗸 giá h󰗒i oái và l󰖢m phát, i󰗂u này phù h󰗤p v󰗜i gi󰖤 thuy󰗀t c󰗨a
Taylor(2000). K󰗀t qu󰖤 nghiên c󰗪u cng trình bày có m󰗒i tng quan cùng chi󰗂u gi󰗰a
󰗚 m󰗠 hàng nh󰖮p kh󰖪u c󰗨a m󰗚t qu󰗒c gia và m󰗪c truy󰗂n d󰖬n t󰗸 giá là th󰖦p hn so v󰗜i
các n󰗜c m󰗜i n󰗖i.
Nhìn chung các nghiên c󰗪u v󰗂 m󰗪c truy󰗂n d󰖬n t󰗸 giá 󰗀n ch󰗊 s󰗒 giá 󰗠 các n󰗜c phát
tri󰗄n 󰗂u cho th󰖦y r󰖲ng m󰗪c truy󰗂n d󰖬n t󰗸 giá 󰗀n ch󰗊 s󰗒 giá 󰗠 các n󰗜c phát tri󰗄n là
th󰖦p hn so v󰗜i các n󰗜c m󰗜i n󰗖i và các n󰗜c 󰗠 khu v󰗲c Châu Á. i󰗄n hình cho các
nghiên c󰗪u 󰗠 khu v󰗲c Châu Á là nghiên c󰗪u c󰗨a Ito và Sato (2007), tác gi󰖤 ã dùng
mô hình VAR nghiên c󰗪u s󰗲 truy󰗂n d󰖬n t󰗸 giá 󰗒i v󰗜i các n󰗜c thu󰗚c khu v󰗲c ông
Nam Á ch󰗌u 󰖤nh h󰗠ng c󰗨a cu󰗚c kh󰗨ng ho󰖤ng ti󰗂n t󰗈 nm 1997-1998 g󰗔m: Hàn Qu󰗒c,
10
Indonesia; Thai Lan, Philippine, Malaysia. K󰗀t qu󰖤 nghiên c󰗪u cho th󰖦y 󰗚 l󰗜n c󰗨a
m󰗪c truy󰗂n d󰖬n t󰗸 giá h󰗒i oái 󰗀n ch󰗊 s󰗒 giá nh󰖮p kh󰖪u (IMP) là cao nh󰖦t, sau ó 󰗀n

truy󰗂n d󰖬n ERPT vào CPI Vi󰗈t Nam giai o󰖢n 2005-2009 là 0.07 (th󰖦p) và nó g󰖨n nh
không còn 󰖤nh h󰗠ng t󰗬 tháng th󰗪 3,t󰗬 nghiên c󰗪u c󰗨a mình tác gi󰖤 cho r󰖲ng l󰖢m phát
trong n󰗜c ch󰗨 y󰗀u do tác 󰗚ng c󰗨a cung ti󰗂n, do ó vi󰗈c th󰗲c thi qu󰖤n lý chính sách
ti󰗂n t󰗈 là gi󰖤i pháp t󰗒t 󰗄 ki󰗂m ch󰗀 l󰖢m phát. Tác gi󰖤 󰗂 xu󰖦t m󰗚t s󰗲 linh ho󰖢t hn
trong vi󰗈c i󰗂u hành ch󰗀 󰗚 t󰗸 giá h󰗒i oái c󰗨a ngân hàng nhà n󰗜c.
B󰖢ch Th󰗌 Phng Th󰖤o (2011) 󰜝 Truy󰗂n d󰖬n t󰗸 giá h󰗒i oái vào các ch󰗊 s󰗒 gía t󰖢i
Vi󰗈t Nam giai o󰖢n 2001-2011󰜞 . K󰗀t qu󰖤 nghiên c󰗪u cho th󰖦y m󰗪c truy󰗂n d󰖬n
TGH c󰗨a Vi󰗈t Nam giai o󰖢n hi󰗈n nay ang có xu h󰗜ng tng nhanh , th󰗞i gian tác
󰗚ng kéo dài và không 󰗠 m󰗪c th󰖦p so v󰗜i các n󰗜c khác. Do ó các cú s󰗒c v󰗂 TGH
ch󰖰c ch󰖰n có 󰖤nh h󰗠ng l󰗜n 󰗀n các ch󰗊 s󰗒 giá qua ó 󰖤nh h󰗠ng 󰗀n các ch󰗊 s󰗒 kinh
t󰗀 v mô và t󰗬 ó 󰖤nh h󰗠ng 󰗀n 󰗞i s󰗒ng nhân dân.
Tr󰖨n Qu󰗒c Phong (2012) 󰜝 M󰗪c 󰗚 truy󰗂n d󰖬n c󰗨a t󰗸 giá vào ch󰗊 s󰗒 giá tiêu dùng
Vi󰗈t Nam giai o󰖢n 2000-2011󰜞. Trong bài nghiên c󰗪u tác gi󰖤 xem xét m󰗪c 󰗚 truy󰗂n
d󰖬n c󰗨a t󰗸 giá song phng VND/CNY vào CPI Vi󰗈t Nam, k󰗀t qu󰖤 nghiên c󰗪u cho
r󰖲ng trong dài h󰖢n m󰗪c 󰗚 truy󰗂n d󰖬n là 0,68 và 1,47 tng 󰗪ng v󰗜i CPI, PPI làm 󰖢i
di󰗈n cho chi phí s󰖤n xu󰖦t Trung Qu󰗒c và m󰗪c truy󰗂n d󰖬n c󰗨a t󰗸 giá danh ngha hi󰗈u
l󰗲c Neer vào CPI Vi󰗈t Nam là 0,17. Trong ng󰖰n h󰖢n, m󰗪c truy󰗂n d󰖬n c󰗨a t󰗸 giá song
phng VND/CNY vào CPI Vi󰗈t Nam là 0,3 và 0,64 tng 󰗪ng v󰗜i CPI, PPI là chi phí
s󰖤n xu󰖦t c󰗨a Trung Qu󰗒c và m󰗪c truy󰗂n d󰖬n c󰗨a Neer vào CPI c󰗨a Vi󰗈t Nam là 0,16.
Nhìn chung trong giai o󰖢n nghiên c󰗪u m󰗪c truy󰗂n d󰖬n c󰗨a t󰗸 giá vào CPI Vi󰗈t Nam
có xu h󰗜ng tng d󰖨n. K󰗀t lu󰖮n này cng hoàn toàn phù h󰗤p v󰗜i nghiên c󰗪u c󰗨a Tr󰖨n
Ng󰗎c Th và c󰗚ng s󰗲 (2012) và nghiên c󰗪u c󰗨a L󰗦c Vn C󰗞ng (2012), trong bài
nghiên c󰗪u c󰗨a mình tác gi󰖤 cho r󰖲ng xu h󰗜ng m󰗪c truy󰗂n d󰖬n t󰗸 giá là tng d󰖨n và
m󰗪c truy󰗂n d󰖬n là l󰗜n nh󰖦t 󰗒i v󰗜i ch󰗊 s󰗒 IMP, k󰗀 󰗀n là PPI và cu󰗒i cùng là CPI Vi󰗈t
Nam. Tác gi󰖤 cng cho r󰖲ng ch󰗊 s󰗒 CPI Vi󰗈t Nam b󰗌 󰖤nh h󰗠ng m󰖢nh nh󰖦t b󰗠i cú s󰗒c
c󰗨a chính sách ti󰗂n t󰗈.
12
Nh v󰖮y qua t󰖦t c󰖤 các k󰗀t qu󰖤 nghiên c󰗪u v󰗂 truy󰗂n d󰖬n t󰗸 giá vào ch󰗊 s󰗒 giá t󰖢i Vi󰗈t
Nam cho th󰖦y m󰗪c 󰗚 truy󰗂n d󰖬n t󰗸 giá h󰗒i oái t󰖢i Vi󰗈t Nam hi󰗈n ang 󰗠 m󰗪c th󰖦p
và có xu h󰗜ng tng nhanh, do v󰖮y, vi󰗈c ti󰗀p t󰗦c nghiên c󰗪u l󰗤ng hóa v󰗂 m󰗪c truy󰗂n

O L󰗝NG M󰗩C 󰗙 TRUY󰗁N D󰖫N T󰗷 GIÁ (ERPT) VÀO CH󰗉 S󰗑
GIÁ 󰗟 VI󰗇T NAM GIAI O󰖡N 2001Q1-2011Q4
2.1 Mô hình nghiên c󰗪u
󰗄 o l󰗞ng m󰗪c truy󰗂n d󰖬n t󰗸 giá vào ch󰗊 s󰗒 giá 󰗠 Vi󰗈t Nam tác gi󰖤 ã s󰗮 d󰗦ng mô
hình tng t󰗲 nh trong nghiên c󰗪u c󰗨a Ito và Sato(2007), Mc Carthy(2000) và nghiên
c󰗪u c󰗨a Hahn(2003). Tác gi󰖤 xây d󰗲ng mô hình VAR v󰗜i 07 bi󰗀n n󰗚i sinh 󰗤c s󰖰p
x󰗀p nh sau:
x
t
= ( lnoil, gap, lnM2, lnNeer, lnIMP, lnPPI, lnCPI )
- lnOil : 󰖢i di󰗈n cho giá d󰖨u th󰗀 gi󰗜i
- Gap : chênh l󰗈ch gi󰗰a s󰖤n l󰗤ng th󰗲c t󰗀 và s󰖤n l󰗤ng ti󰗂m nng
- lnM2 : 󰖢i di󰗈n cho bi󰗀n cung ti󰗂n M2
- lnNeer : t󰗸 giá danh ngha hi󰗈u l󰗲c a phng
- lnIMP; lnPPI; lnCPI: là các ch󰗊 s󰗒 giá nh󰖮p kh󰖪u, ch󰗊 s󰗒 giá s󰖤n xu󰖦t và ch󰗊 s󰗒
giá tiêu dùng.
Tr󰖮t t󰗲 s󰖰p x󰗀p th󰗪 t󰗲 các bi󰗀n trong mô hình cng 󰗤c d󰗲a theo các nghiên c󰗪u
tr󰗜c ây Mc Carthy (2000) và Hahn (2003).Trong bài nghiên c󰗪u này tác gi󰖤 th󰗲c
hi󰗈n nh󰗰ng gi󰖤 󰗌nh sau:
- Bi󰗀n giá d󰖨u(oil) t󰗤ng trng cho cú s󰗒c cung ch󰗌u 󰖤nh h󰗠ng 󰗔ng th󰗞i t󰗬 cú
s󰗒c c󰗨a chính nó và 󰖤nh h󰗠ng 󰗔ng th󰗞i lên t󰖦t c󰖤 các bi󰗀n 󰖲ng sau nó trong mô
hình;
- Bi󰗀n Gap t󰗤ng trng cho cú s󰗒c c󰖨u ch󰗌u 󰖤nh h󰗠ng 󰗔ng th󰗞i t󰗬 cú s󰗒c giá
d󰖨u, cú s󰗒c c󰗨a chính nó và 󰖤nh h󰗠ng 󰗔ng th󰗞i lên các bi󰗀n 󰖲ng sau nó ngo󰖢i
tr󰗬 bi󰗀n giá d󰖨u;
- Bi󰗀n cung ti󰗂n(M2) ch󰗌u 󰖤nh h󰗠ng 󰗔ng th󰗞i t󰗬 cú s󰗒c cung, cú s󰗒c c󰖨u và cú
s󰗒c c󰗨a chính nó, 󰗔ng th󰗞i 󰖤nh h󰗠ng lên các bi󰗀n 󰖲ng sau nó;
- Bi󰗀n Neer ch󰗌u 󰖤nh h󰗠ng 󰗔ng th󰗞i t󰗬 cú s󰗒c cung, cú s󰗒c c󰖨u, cú s󰗒c ti󰗂n t󰗈
và cú s󰗒c c󰗨a chính nó, 󰗔ng th󰗞i 󰖤nh h󰗠ng lên các bi󰗀n sau nó;
15

21
S
22
0 0 0 0 0 e
t
gap
u
t
m2
S
31
S
32
S
33
0 0 0 0 e
t
m2
u
t
neer
S
41
S
42
S
43
S
44
0 0 0 e

65
S
66
0 e
t
ppi
u
t
cpi
S
71
S
71
S
73
S
74
S
75
S
76
S
77
e
t
cpi
- u
t
oil
, u

neer
e
t
imp
, e
t
ppi
, e
t
cpi
l󰖨n l󰗤t là 󰖢i di󰗈n cho các cú s󰗒c c󰗨a các
bi󰗀n trong mô hình.
- K󰗀t qu󰖤 c󰗨a ma tr󰖮n tam giác d󰗜i cho r󰖲ng các cú s󰗒c c󰗨a các bi󰗀n trong mô
hình không x󰖤y ra 󰗔ng th󰗞i 󰖤nh h󰗠ng lên nh󰗰ng bi󰗀n n󰗚i sinh tr󰗜c nó theo
tr󰖮t t󰗲 s󰖰p x󰗀p c󰗨a các bi󰗀n trong mô hình.
=
16
j=1
- Ta bi󰗀t r󰖲ng tr󰖮t t󰗲 s󰖰p x󰗀p c󰗨a các bi󰗀n trong mô hình VAR có th󰗄 󰖤nh h󰗠ng
󰗀n k󰗀t qu󰖤 nghiên c󰗪u, do v󰖮y tác gi󰖤 s󰖾 th󰖤o lu󰖮n k󰗺 hn trong ph󰖨n phân tích
s󰗲 thay 󰗖i tr󰖮t t󰗲 các bi󰗀n trong mô hình 󰗠 ph󰖨n ti󰗀p theo.
2.2 D󰗰 li󰗈u nghiên c󰗪u
Trong nghiên c󰗪u này tác gi󰖤 s󰗮 d󰗦ng d󰗰 li󰗈u hàng quý, t󰗬 quý 1 nm 2001 󰗀n quý 4
nm 2011. Ngu󰗔n d󰗰 li󰗈u và cách x󰗮 lý d󰗰 li󰗈u ban 󰖨u nh sau:
- Giá d󰖨u th󰗀 gi󰗜i 󰗤c l󰖦y theo giá d󰖨u UK Brent, n v󰗌 tính USD/gallon, 󰗤c
qui v󰗂 ký g󰗒c (Q1 2001=100) và 󰗤c hi󰗈u ch󰗊nh 󰗄 lo󰖢i b󰗐 y󰗀u t󰗒 mùa v󰗦 b󰖲ng
phng pháp Census X12. Ngu󰗔n d󰗰 li󰗈u t󰗬 World Bank
- Output Gap (GAP) m󰗪c chênh l󰗈ch s󰖤n l󰗤ng c󰗨a n󰗂n kinh t󰗀 t󰗪c m󰗪c chênh
l󰗈ch s󰖤n l󰗤ng th󰗲c t󰗀 so v󰗜i s󰖤n l󰗤ng ti󰗂m nng, tác gi󰖤 ã s󰗮 d󰗦ng d󰗰 li󰗈u
giá tr󰗌 s󰖤n xu󰖦t công nghi󰗈p (IP) Vi󰗈t Nam. 󰗄 tính 󰗤c m󰗪c s󰖤n l󰗤ng ti󰗂m

T󰖦t c󰖤 các bi󰗀n 󰗂u 󰗤c a v󰗂 d󰖢ng logarit c s󰗒 m󰗨 t󰗲 nhiên ngo󰖢i tr󰗬 bi󰗀n GAP
2.3 Các b󰗜c th󰗲c hi󰗈n trong quá trình ch󰖢y mô hình
󰗄 o l󰗞ng m󰗪c 󰗚 và t󰗒c 󰗚 (sau bao lâu) c󰗨a bi󰗀n 󰗚ng t󰗸 giá h󰗒i oái 󰗀n ch󰗊 s󰗒
giá 󰗠 Vi󰗈t Nam tác gi󰖤 th󰗲c hi󰗈n theo các b󰗜c sau:
- Th󰗪 nh󰖦t, tác gi󰖤 th󰗲c hi󰗈n ki󰗄m 󰗌nh nghi󰗈m n v󰗌 (Unit root test) 󰗄 xem
xét tính d󰗬ng, ho󰖸c không d󰗬ng c󰗨a các chu󰗘i th󰗞i gian c󰗨a các bi󰗀n trong mô
hình.
- Th󰗪 hai, 󰗄 xác 󰗌nh 󰗚 l󰗜n và th󰗞i gian tác 󰗚ng c󰗨a m󰗚t cú s󰗒c c󰗨a m󰗚t bi󰗀n
không ch󰗊 󰖤nh h󰗠ng 󰗀n chính nó, mà nó còn 󰖤nh h󰗠ng 󰗀n các bi󰗀n khác
trong mô hình thông qua các m󰗒i quan h󰗈 cùng t󰗔n t󰖢i 󰗔ng th󰗞i 󰗠 th󰗞i i󰗄m
x󰖤y ra cú s󰗒c, do v󰖮y tác gi󰖤 th󰗲c hi󰗈n phân tích hàm ph󰖤n 󰗪ng xung (impluse
response) trong mô hình VAR 󰗄 ánh giá.
- Th󰗪 ba, tr󰖮t t󰗲 s󰖰p x󰗀p các bi󰗀n trong mô hình có th󰗄 󰖤nh h󰗠ng 󰗀n k󰗀t qu󰖤
󰖢t 󰗤c do v󰖮y tác gi󰖤 s󰖾 thay 󰗖i tr󰖮t t󰗲 các bi󰗀n d󰗲a theo nghiên c󰗪u c󰗨a Ito
và Sato(2007) 󰗄 xem xét k󰗀t qu󰖤 󰖢t 󰗤c.
- Th󰗪 t, phân tích phng sai (Variance decomposition) 󰗤c s󰗮 d󰗦ng 󰗄 󰗜c
l󰗤ng nguyên nhân c󰗨a s󰗲 thay 󰗖i phng sai c󰗨a các bi󰗀n trong mô hình
nh󰖲m gi󰖤i thích rõ hn cú s󰗒c x󰖤y ra c󰗨a bi󰗀n nào là quan tr󰗎ng 󰖤nh h󰗠ng 󰗀n
ch󰗊 s󰗒 giá.
18
2.4 K󰗀t qu󰖤 th󰗲c nghi󰗈m
2.4.1 Ki󰗄m 󰗌nh nghi󰗈m n v󰗌 (Unit root test)
Tr󰗜c khi th󰗲c hi󰗈n ch󰖢y mô hình h󰗔i qui 󰗄 o l󰗞ng m󰗪c 󰗚 truy󰗂n d󰖬n t󰗸 giá h󰗒i
oái vào ch󰗊 s󰗒 giá, tác gi󰖤 th󰗲c hi󰗈n ki󰗄m 󰗌nh nghi󰗈m n v󰗌 b󰖲ng phng pháp
(Augmented Dickey-Fuller) 󰗄 xét xem các chu󰗘i d󰗰 li󰗈u có d󰗬ng hay không. K󰗀t qu󰖤
nh sau:
B󰖤ng 2.1 K󰗀t qu󰖤 ki󰗄m 󰗌nh nghi󰗈m n v󰗌
ADF(T-test)
1%
5%

-2.604867
không d󰗬ng
LNPPI
1.648051
-3.600987
-2.935001
-2.605836
không d󰗬ng
LNCPI
1.032030
-3.639407
-2.951125
-2.614300
không d󰗬ng
ADF(T-test)
LNOIL
-7.445066
-2.622585
-1.949097
-1.611824
D󰗬ng
GAP
-11.61229
-2.625606
-1.949609
-1.611593
D󰗬ng
LNM2
-6.847226
-2.627238

hn 󰗤c th󰗄 hi󰗈n 󰗠 ph󰖨n ti󰗀p theo.
2.4.2 Xác 󰗌nh 󰗚 tr󰗆 cho các bi󰗀n trong mô hình
K󰗀t qu󰖤 xác 󰗌nh 󰗚 tr󰗆 cho các bi󰗀n trong mô hình 󰗤c th󰗄 hi󰗈n qua b󰖤ng sau: