B GIÁO DC VÀ ÀO TO
TRNG I HC KINH T TP.HCM
NGUYN HU L
tài :
GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN HOẠT ĐỘNG
MARKETING TẠI NGÂN HÀNG XUẤT NHẬP
KHẨU VIỆT NAM (EXIMBANK) KHU VỰC TP.HCM
LUN VN THC S KINH T
Mã s: 60.34.05
LUN VN THC S KINH T Ngi hng dn khoa hc: TS. NGUYN THNG
TP.H Chí Minh – Nm 2011 LI CAM OAN
Tác gi cam đoan tt c các ni dung chi tit ca lun vn này đc trình bày
theo kt cu và dàn ý ca tác gi vi s đu t nghiên cu, thu thp và phân tích các
tài liu, thông tin có liên quan, đng thi đc s góp ý, đnh hng ca TS.
Nguyn Thng đ hoàn tt lun vn.
Tác gi xin hoàn toàn chu trách nhim vi li cam đoan trên
Hc viên: Nguyn Hu L
Lp Qun tr kinh doanh, k17
1.4.3 Tính đc thù trong hot đng ngân hàng thng mi: 14
TÓM TT CHNG 1 15
Chng 2 PHÂN TÍCH THC TRNG HOT NG MARKETING TI
NGÂN HÀNG XUT NHP KHU VIT NAM (EXIMBANK) KHU VC
TP.HCM 16
2.1. Tình hình tài chính nm 2010 và hng đi nm 2011. 16
2.2 Thc trng hot đng marketing ti Eximbank. 18
2.3 Gii thiu ngân hàng Eximbank. 20
2.4 Tình hình hot đng kinh doanh t nm 2005 đn 2010 21
2.4.1 Kt qu đt đc 21
2.4.2 So sánh mt s ch tiêu vi các ngân hàng khác 22
2.4.2.1 Nm 2008 22
2.4.2.2 Nm 2009 22
2.4.2.3 Nm 2010 23
2.5. Phân tích kt qu kho sát các yu t marketing nh hng đn lòng trung thành ca
khách hàng s dng dch v ti Eximbank khu vc TP.HCM. 24
2.6 Phân tích thc trng marketing nh hng đn lòng trung thành ca khách hàng s
dng dch v ti Eximbank, khu vc TP.HCM. 32
2.6.1 H thng kênh phân phi: 32
2.6.1.1 Mng li các đim giao dch kinh doanh ti TP.HCM: 33
2.6.1.2 Mt bng và b trí phòng ban ti đim giao dch: 33
2.6.2 Yu t ngun nhân lc: 35
2.6.2.1 Công tác tuyn dng: 36
2.6.2.2 Công tác đào to: 37
2.6.2.3 Chính sách đánh giá nhân s: 38
2.6.2.4 Chính sách đng viên, khen thng: 39
2.6.3 Chính sách khách hàng: 39
TÓM TT CHNG 2: 41
ATM : Máy rút tin t đng (Automatic Teller Machine)
ACB : Ngân hàng Á Châu
CIC : Trung tâm thông tin tín dng thuc Ngân hàng Nhà Nc
ông Á : Ngân hàng ông Á
Eximbank : Ngân hàng xut nhp khu Vit Nam
HQT : Hi đng qun tr
HTV7 : Kênh HTV7 ca ài truyn hình TP.HCM
MasterCard : Th tín dng thng hiu MasterCard
NHTM : Ngân hàng thng mi
NHNN : Ngân hàng Nhà nc
PGD : Phòng giao dch
S- Office : Phn mm qun lý thông tin ca Eximbank
Sacombank : Ngân hàng Sài Gòn Thng Tín
TCTD : T chc tín dng
Techcombank : Ngân hàng k thng Vit Nam
TMCP : Thng mi c phn
V- TOP : Th ATM Eximbank
Visa : Th tín dng thng hiu Visa
VTV3 : Kênh VTV3 ca ài truyn hình Vit Nam
DANH MC CÁC BNG BIU, HÌNH NH
BNG BIU
Bng 2.1 : Tình hình n quá hn và s lng chi nhánh Eximbank
Bng 2.2 : Thng kê t l khách hàng mi và khách hàng b mt
Bng 2.3 : Thng kê s lng ngân hàng ti Vit Nam
Bng 2.4 : Tình hình hot đng kinh doanh t nm 2005 – 2010
Bng 2.5 : So sánh mt vài ch tiêu vi các ngân hàng khác nm 2008
ch đc đo lng bng các yu t ni ti, mà điu quan trng hn chính là trong s
so sánh tng quan gia các doanh nghip vi nhau. Làm th nào đt đc li
nhun ti u vi chi phí ti thiu, là mt yêu cu sng còn ca các doanh nghip
hin nay.
Là mt trong nhng ngân hàng thng mi c phn hàng đu Vit Nam, vi
hn 20 nm hình thành và phát trin, Ngân Hàng Thng Mi C Phn Xut Nhp
Khu Vit Nam vi thng hiu Eximbank đã tr thành ngi bn đng hành ca
các doanh nghip và cá nhân trong sut chng đng tn ti và không ngng phát
trin ca mình. Tuy nhiên, trong bi cnh cnh tranh gay gt hin nay, cùng vi quá
trình hi nhp quc t, làm th nào đ duy trì và gia tng lòng trung thành ca khách
hàng hin có là mt quá trình đòi hi phi có s nghiên cu nghiêm túc t đó xây
dng các gii pháp nhm hoàn thin hn na các yu t marketing thông qua đó
thc hin các mc tiêu dài hn ca t chc. Chính vì vy, tôi chn đ tài “Gii
pháp hoàn thin hot đng marketing ti Ngân Hàng Xut Nhp Khu Vit
Nam (Eximbank), khu vc TP.HCM” cho lun vn thc s kinh t ca mình.
- 2 -
2. Mc tiêu nghiên cu.
- Phân tích hot đng marketing ti Ngân Hàng Xut Nhp Khu Vit Nam
(Eximbank) khu vc TP.HCM
- Kin ngh các gii pháp nhm hoàn thin hot đng marketing ti Ngân
Hàng Xut Nhp Khu Vit Nam (Eximbank) khu vc TP.HCM
3. Phng pháp nghiên cu.
Lun vn s dng ngun d liu và các phng pháp nghiên cu ch yu sau:
3.1 Ngun d liu:
Lun vn s dng ngun đa d liu vi các ngun sau:
- Ngun d liu th cp: Bao gm các quy đnh, chính sách, báo cáo kt qu
hot đng kinh doanh, các báo cáo ni b Eximbank và các ngân hàng khác.
- Ngun d liu s cp: T kho sát t 115 khách hàng đang s dng dch v
ngân hàng ti Eximbank, khu vc TP.HCM, thi gian kho sát t tháng 7 nm 2011
LÝ THUYT MARKETING TRONG DCH V NGÂN HÀNG
1.1 Bn cht ca dch v.
Hot đng dch v đc xem là đc trng mi ca xã hi hu công nghip
mc dù lnh vc này cng không phi mi ra đi mà cng đã xut hin trong lch s
loài ngi cùng vi các hot đng khác ca con ngi.
1.1.1 Phân loi dch v:
Quan đim v qun tr hot đng dch v cng có th áp dng cho mi t
chc dch v trong hot đng sn xut. Các nhà qun tr ca các bnh vin cng có
th hc hi mt s kinh nghim v kinh doanh ca h t các nhà hàng hoc khách
sn. Vic phân loi dch v có th giúp chúng ta nhn thc đc tính tng đng
gia các t chc cung cp các dch v khác nhau. Nh đã nói trên, các bnh vin
có th hc hi v công vic qun lý phòng ca các khách sn hoc các công ty
chuyên v git i có th hc t các ngân hàng bng vic cung cp các túi git i và
các hp đng đ git i sau gi làm vic [7]. i vi các công ty dch v chuyên
nghip, vic lp chng trình cho các cuc t vn cng ging nh chun b bo v
cho mt v án ca mt vn phòng lut s hoc chun b mt nhóm bác s đ chun
b phu thut tim.
Ngi ta thng s dng hai tiêu chí có nh hng đn đc tính ca quá
trình chuyn giao dch v đn tay ngi s dng là (1) mc đ s dng ca nhân
viên và (2) mc đ tng tác và thit k theo yêu cu khách hàng đ có th thy
rng các vn đ qun tr gia các ngành công nghip dch v cng có tính tng
đng [Hình 1.1] - 5 -
đc to ra và tiêu dùng đng thi làm cho ngi ta không th lu kho hoc d tr
dch v nh các hàng hóa thông thng khác nên đã tr thành mt đc tính quan
trng trong qun tr các t chc cung ng dch v.
Tính mau hng theo thi gian: Mt dch v là mt hàng hóa có tính mau
hng cao, không th lu gi theo thi gian. Ví d, đi vi mt hãng hàng không thì
mt ch trong mt chuyn bay; mt ging bnh hoc mt phòng khách sn không
có ngi s dng hoc mt nhân viên ngân hàng không có khách đn đ h phc
v. Trong mi trng hp, các c hi cung cp dch v ca h đu qua đi vì dch v
không th lu gi - nó b bin mt đi cho dù có đc s dng hay không.
Thp
Cao
Cao
Thp
- 6 -
Vic la chn v trí cung cp dch v do đa đim ca khách hàng quyt
đnh: Trong lnh vc sn xut, sn phm đc chuyn t hãng sn xut đn nhà bán
s ri bán l nhng trong lnh vc dch v, khách hàng cùng nhà cung cp phi trc
tip gp nhau đ thc hin mt dch v. Ví d: nhân viên bo him nhân th gp
khách hàng theo s sp đt ca khách hàng.
Tính vô hình ca dch v: Dch v là ý tng, khái nim và quan đim trong
khi sn phm là vt th. Do đó s đi mi, sáng to trong kinh doanh dch v không
đc Nhà nc cp bng bo h công nghip hoc sáng ch. đm bo li ích ca
mt khái nim dch v mi l, t chc cung cp dch v phi nhanh chóng m rng,
ph bin chúng hn bt k đi th cnh tranh nào.
Khó khn trong vic đo lng và đánh giá kt qu đu ra: Vic đo lng kt
qu đu ra ca mt t chc dch v là mt nhim v khó khn đi vi các nhà qun
tr vì nhiu lý do khác nhau. Ngi ta có th s dng vic đm s khách hàng đc
phc v trong mt thi gian hoc đa đim nht đnh nhng điu này him khi có
giá tr thc s vì nó không th hin đc bn cht ca dch v đc cung ng.
xng nhng tin ích tài chính mi.
Tuy nhiên, vic đo lng kt qu c th t vic chm sóc khách hàng li
hoàn toàn không đn gin. Do đó, nhiu ngân hàng xem vic chm sóc khách hàng
là chc nng hot đng hoc vn hành hn là mt phn ca chc nng marketing.
Ngoài ra, các ngân hàng cng cn phi cân đi gia phí tn b ra vi li ích thu
đc t vic chm sóc khách hàng.
Phân đon th trng:
Phân đon th trng khách nhau thì yêu cu kiu marketing phi khác nhau.
Chúng ta s o tng nu cho rng ch cn lp và s dng mt kiu hot đng
marketing là đ đ s dng cho tt c các vn đ và các hoàn cnh khác nhau. Tuy
nhiên, th trng thng xuyên thay đi, bin đng nên hot đng marketing luôn
phi đng đu vi mt thc t là hot đng marketing phi thay đi không ngng
đ thích ng vi s thay đi ca th trng. iu này cng phi áp dng cho tt c
- 8 -
các yu t cu thành ca marketing, nht là đi vi các phân đon th trng mc
tiêu mà ngân hàng đã chn.
V bn cht, mi cá th, t chc trong xã hi loài ngi hin nay là nhng ch
th đc lp, cho dù nhiu ch th có nhng nhu cu khá ging nhau và có th tip cn
theo mt cách tng đi ging nhau nhng vn tn ti nhng ch th có nhng nhu cu
dch v ngân hàng khác vi nhng chun mc, nhu cu thông thng.
Hin nay, hu ht các nhà qun tr ngân hàng đu tha nhn các chin dch
marketing là mt b phn cn thit ca kinh doanh ngân hàng. Tuy nhiên, trên thc
t hin nay là các giám đc ngân hàng và ngân hàng vn ít gp g khách hàng ca
h nh mt s lnh vc kinh doanh khác. Ngoài ra, các nghiên cu cho thy rng s
hiu bit ca công chúng v dch v ngân hàng còn rt thp [7].
1.2.3 Marketing hn hp trong dch v ngân hàng:
Marketing hn hp là vic phi hp các phng tin hay thành phn ca
marketing đ tác đng vào th trng nhm đt đc nhng mc tiêu.
Có 4 thành phn to thành marketing hn hp đó là :
ngân hàng đ các tng giám đc, giám đc tài chính, k toán trng ca t chc có
th tip cn các dch v tài chính ca ngân hàng ngay ti nhà hoc tr s vn phòng
ca h đc xem là mt cách tip cn mi so vi trào lu m rng mng li chi
nhánh giao dch vào nhng nm 1980 ti các quc gia phát trin và vào nhng nm
2000 ti Vit Nam. Tóm li, khi cht lng ca sn phm dch v cng nh yu t
giá c đc đánh giá là tt thì vic làm th nào đ cung cp sn phm đó đn tay
khách hàng mt cách thun tin và hiu qu cho ngân hàng là điu mà các ngân
hàng rt quan tâm.
Chính sách xúc tin (Promotion): S dng các phng tin thông tin,
qung cáo đ thu hút khách hàng. Nhìn chung, hot đng truyn thông hay còn gi
là hot đng ym tr ca ngân hàng hng vào ba nhóm đi tng sau:
Chính ph và công chúng theo ngha rng: Ngân hàng mong mun to ra
hình nh mt ngân hàng hot đng đúng đn, hoàn ho và có trách nhim đi vi xã
hi và cng đng.
C đông (trong s đó có th có nhiu ngi là c đông ca ngân hàng):
Mc tiêu ca hot đng xúc tin, ym tr s đm bo cho h rng kinh doanh ca
- 10 -
ngân hàng đang phát trin đúng hng, có li nhun và đm bo cho công vic hoc
cho khon đu t ca h vào ngân hàng s tt hn trong dài hn.
Khách hàng có kh nng sinh li- ngi đã s dng hoc s s dng dch
v ca ngân hàng. Tuy nhiên, ngân hàng cn chú ý trong vic chuyn mt khách
hàng vào hoc ra khi danh sách khách hàng có kh nng sinh li theo tiêu chun
ca ngân hàng, có kh nng gây tht vng cho nhng khách hàng nht đnh.
Trong vic phát trin chin lc marketing hn hp, chúng ta cn xem xét
tác đng ca mi chính sách trong marketing hn hp đi vi các đon th trng
la chn và đng nhiên phi tha mãn nhng điu kin sau:
t đc s hòa hp gia mi đon th trng mc tiêu vi marketing hn hp.
Chin lc marketing hn hp phi đt đc s hài hòa gia các chính
sách, phát huy đc kh nng tim tàng ca ngân hàng và phát huy ti đa tác dng
hàng ra đi (pháp lnh Ngân hàng Nhà nc Vit Nam và pháp lnh ngân hàng, hp
tác xã tín dng và công ty tài chính) đã chính thc chuyn c ch hot đng ca h
thng ngân hàng Vit Nam t cp 1 sang cp 2 – trong đó ln đu tiên đi tng
nhim v và mc tiêu hot đng ca mi cp đc pháp lut phân bit rch ròi:
Ngân hàng Nhà nc thc thi nhim v qun lý nhà nc v hot đng kinh
doanh tin t, tín dng, thanh toán, ngoi hi và ngân hàng; thc thi nhim v ca
mt ngân hàng Trung ng – là ngân hàng duy nht đc phát hành tin; là ngân
hàng ca các ngân hàng và là ngân hàng ca Nhà nc; Ngân hàng trung ng là c
quan t chc vic điu hành chính sách tin t, ly nhim v gi n đnh giá tr
đng tin là mc tiêu ch yu và chi phi cn bn các chính sách điu hành c th
đi vi h thng các ngân hàng cp 2.
Cp ngân hàng kinh doanh thuc lnh vc lu thông tin t, tín dng, thanh
toán, ngoi hi và dch v ngân hàng trong toàn h thng nn kinh t quc dân do
các đnh ch tài chính ngân hàng và phi ngân hàng thc hin.
Cho đn thi đim hin nay, h thng ngân hàng vn là nhân t nòng ct,
tích cc trong vic huy đng vn phc v cho đu t phát trin nn kinh t, bên
cnh mt kênh huy đng vn rt mnh là th trng chng khoán. Vi s phát trin
ca h thng ngân hàng thng mi, nn vn minh tin t Vit Nam đã tng bc
đc khng đnh thông qua tính n đnh giá tr, tính đa dng v phng tin thanh
toán thay tin mt và không ngng hoàn thin công ngh điu hành cng nh công
- 12 -
ngh kinh doanh hin đi hng v nhu cu đa dng, tính tin ích ca mi tng lp
nhân dân.
Có l cha bao gi trong lch s nn kinh t Vit Nam, ngành ngân hàng có
s phát trin mnh m nh bây gi. S tng lên nhanh chóng s lng các ngân
hàng, v quy mô vn điu l, v mng li giao dch đã cho thy điu đó. Nhìn
chung, trên th trng ngân hàng Vit Nam hin nay, các ngân hàng thng mi
quc doanh vn chim vai trò ch đo trên nhiu mng hot đng. Tuy nhiên, s
tri dy mnh m ca khi ngân hàng thng mi c phn trong tng lai gn và
đi vi t chc, cá nhân và tái chit khu đi vi các NHTM khác.
NHTM đc bo lãnh vay, bo lãnh thanh toán, bo lãnh thc hin hp
đng, bo lãnh d thu và các hình thc bo lãnh khác bng uy tín và kh nng tài
chính ca NHTM.
Ngoài ra, NHTM còn cp tín dng di hình thc nh cho thuê tài chính,
bao thanh toán, tài tr xut khu, tài tr nhp khu, cho vay thu chi và cho vay
theo hn mc tín dng,…Trong hot đng cp tín dng, cho vay là hot đng quan
trng và chim t trng cao nht.
Hot đng dch v thanh toán và ngân qu
Khách hàng m tài khon ti các NHTM và thông qua NHTM đ thc hin
các dch v thanh toán gia các khách hàng vi nhau.
Dch v ngân qu là dch v liên quan đn thu-chi tin mt cho khách hàng
ca NHTM
Hot đng dch v thanh toán và ngân qu ca NHTM bao gm: Cung cp
các phng tin thanh toán; thc hin các dch v thanh toán trong nc cho khách
hàng; thc hin các dch v thanh toán quc t khi đc NHNN cho phép; thc hin
dch v thu h và chi h, thu đi tin không đ tiêu chun lu thông; thc hin các
dch v thanh toán và ngân qu khác theo quy đnh ca NHNN.
NHTM phi m tài khon tin gi ti NHNN ni NHTM đt tr s chính và
duy trì ti đó s d tin gi d tr bt buc theo quy đnh đ thc hin thanh toán
gia các ngân hàng vi nhau.
- 14 -
Các hot đng khác:
Góp vn và mua c phn: NHTM đc dùng vn điu l và qu d tr đ
góp vn, mua c phn ca các doanh nghip và các TCTD khác trong nc theoquy
đnh ca pháp lut. Ngoài ra, NHTM còn đc góp vn, mua c phn và liên doanh
vi ngân hàng nc ngoài đ thành lp ngân hàng liên doanh.
Tham gia th trng tin t: NHTM đc tham gia th trng tin t theo quy
cuc khng hong tài chính bt ngun t M vi vic hàng lot các ngân hàng b
phá sn. Mt khi cuc khng hong xy ra, mc đ nh hng nghiêm trng ca nó
không còn gii hn trong phm vi mt quc gia mà lan rng ra c khu vc và toàn
b nn kinh t th gii. Xut phát t chc nng to tin, s thay đi trong khi
lng tin t do các NHTM to ra có liên quan cht ch ti tình hình kinh t, đc
bit là tc đ tng trng, to công n vic làm, tình trng lm phát. Mi NHTM là
mt mc xích liên hoàn trong quá trình to tin ca toàn h thng. Ch vi mt s
c làm mt lòng tin đi vi khách hàng, tác đng ca nó có th nh hng trc tip
và lan rng, gây khng hong và đ v cho toàn h thng ngân hàng cng nh toàn
nn kinh t.
Vi vai trò trung gian tài chính và trung gian thanh toán cho nn kinh t, hot
đng ca NHTM rt đa dng và có liên quan trc tip ti nhiu đi tng khách
hàng . Khách hàng ca NHTM có th là các t chc chính tr xã hi, các cá nhân,
doanh nghip hoc bt k đi tng nào có nhu cu s dng sn phm, dch v
ngân hàng. Do vy, ngoài vic xác đnh nhu cu, NHTM còn phi nghiên cu c
nhng yu t khác nh: truyn thng, vn hóa, phong tc, thói quen, hành vi ca
tng đi tng khách hàng. Nói cách khác, NHTM cn nghiên cu và thích nghi
vi nhiu mt trong đi sng xã hi.
TÓM TT CHNG 1
Trong chng này, lun vn đã h thng mt s vn đ c bn v lý thuyt
marketing trong dch v ngân hàng, bn cht cng nh nhng đc tính c bn ca
dch v, lòng trung thành ca thng hiu nhm làm c s cho vic phân tích thc
trng v hot đng marketing tác đng đn lòng trung thành ca khách hàng
chng 2.
- 16 -
Chng 2
PHÂN TÍCH THC TRNG HOT NG MARKETING
TI NGÂN HÀNG XUT NHP KHU VIT NAM (EXIMBANK),
KHU VC TP.HCM
S lng chi nhánh
CN
111
140
183
Ngun: Báo cáo tài chính Eximbank nm 2010
- 17 -
Th ba: Thanh khon ti các NHTM đu nm 2010 có nhng trc trc. Mt
s gp nhng khó khn nht đnh v thanh khon, nh sau đó đã kp thi khc phc,
tc kh nng thanh toán ca các NHTM đn cui nm vn bình thng.
Nhng đim ni bt trên có th xem là nhng mt tích cc ca tình hình tài
chính nm 2010. Tuy nhiên, bên cnh nhng mt tích cc trên, thì hot đng ca th
trng tài chính nm 2010 cng có nhng mt tiêu cc, xut phát t các nguyên
nhân sau:
- T giá hi đoái không n đnh: ng Vit Nam mt giá so vi ôla vào
khong 7%, đng ngha vi sc ép lm phát khá ln so vi t giá hi đoái.
- Khon n Vinashin: Hin tng Vinashin vi nhng vn đ ni cm và các
khon n khng l đc Standar and Poor và Moody đánh giá là xu. Trên thc t,
tp đoàn Vinashin sau khi đc tái c cu thì bt đu hot đng tr li và bc đu
đã có hiu qu. Nhng hiu qu ch yu là do th trng vn ti bin quc t phc
hi , giá cc vn ti tng lên. Nhng nhng yu t đó cha đ thi gian đ khc
phc nhng khó khn v tài chính ca Vinashin. S kin Vinashin nh hng trc
tip đn tình hình tài chính ca Vit Nam vì nhng khon n khng l ca tp đoàn
này xut phát t vic vay vn t các ngân hàng và kh nng Vinashin thanh toán
các khon n này khi đn hn là rt thp, khi đó s làm h thng các ngân hàng (ch
n) mt cân đi vì không thu đc n đúng hn và nh hng ln đn hiu qu s
dng vn ca các ngân hàng này. Mt khác, làm cho ngi dân không còn lòng tin
đi Chính ph mà trc tip đây là các tp đoàn Nhà nc và gián tip là các ngân
hàng v kh nng qun tr điu hành.