PHẦN I : ĐẶT VẤN ĐỀ
Giaó dục mầm non là mắt đầu tiên trong hệ thống giáo dục quôc dân.Do
vậy giáo dục mầm non có vai trò vô cùng quan trọng trong việc hình thành và
phát triển nhân cách của trẻ.Người giáo viên mầm non là người mẹ hiền thứ hai
của trẻ nuôi dạy những chủ nhân tương lai của đất nước ,là người tạo nên những
viên gạch hồng làm nền móng vững chắc để xây dựng đất nước . Muốn làm được
thế thì trước hết phải yêu trẻ. Các cháu nhỏ hay quấy phải bền bỉ chịu khó mới
nuôi dạy được các cháu. Dạy trẻ như trồng cây non. Trồng cây non được tốt thì
sau này cây lên tốt. Dạy trẻ nhớ tốt thì sau này các cháu thành người tốt. Đó
chính là mục tiêu cụ thể của bậc học mầm non như Bác Hồ kính yêu đã dặn.
Xuất phát từ những yêu cầu của Đảng và nhà nước ta đã đề ra đó là công
tác xã hội hoá giáo dục. “Toàn Đảng toàn dân chăm lo đến sự nghiệp giáo dục”.
Trong điều kiện xây dựng một đất nước Việt Nam công nghiệp hoá hiện
đại hoá thì mỗi nhà giáo cần suy nghĩ nhiều hơn và sâu sắc hơn trong quá trình
đổi mới.
Xuất phát từ mục tiêu của giáo dục và đào tạo nói chung và giáo dục mầm
non nói riêng đó là “Hình thành nhân cách con người mới xã hội chủ nghĩa là cơ
sở đầu tiên giúp trẻ phát triển các mặt đức – trí – thể - mỹ”.
Có thể nói giáo dục trẻ em có ảnh hưởng quan trọng đến sự phát triển và
học tập sau này của trẻ, những kinh nghiệm có chất lượng tạo nên sự khác biệt
trong thành quả sau này của trẻ. Trẻ nhỏ là người học tự nhiên và tích cực. Chính
vì vậy việc đổi mới hình thức tổ chức các hoạt động giáo dục cho trẻ mầm non là
rất quan trọng và phù hợp với yêu cầu chăm sóc giáo dục trẻ trong giai đoạn phát
triển hiện nay.
Tuy nhiên một loại hình được xem như là phương tiện để thực hiện các
hoạt động giáo dục trẻ một cách có hiệu quả đó chính là hoạt động giáo dục âm
nhạc.
Thông qua hoạt động giáo dục âm nhạc giúp cho trẻ hình thành phát triển
tình cảm, đạo đức, thẩm mỹ và giúp cho trẻ có được năng lực cảm thụ âm nhạc.
Đã từ nhiều năm nay việc thực hiện chuyên đề giáo dục âm nhạc vẫn được
củng cố và không ngững nâng cao chất lượng giáo dục âm nhạc. Đối với trẻ mầm
hẳn giờ học sẽ rất sôi nổi và sinh động, gây hứng thú và trẻ hoạt động tích cực.
Tuy nhiên bộ môn này cũng như các hoạt động giáo dục khác nếu ta không có
hình thức tổ chức gây hứng thú sẽ hạn chế tính tích cực của trẻ.
Năm học 2011 – 2012 được sự quan tâm của Ban giám hiệu nhà trường đã
đầu tư đầy đủ về cơ sở vật chất, lớp học có đầy đủ đồ dùng, dụng cụ phục vụ cho
2
bộ môn. Sĩ số học sinh đảm bảo, 100% trẻ đã qua học các lớp 3-4 tuổi. Vì vậy,
việc thực hiện hoạt động giáo dục âm nhạc có nhiều thuận lợi.
Bản thân tôi là một giáo viên có thời gian công tác lâu năm, tôi được phân
công trực tiếp chăm sóc giáo dục trẻ 5-6 tuổi. Việc chăm lo giáo dục trẻ tôi luôn
đặt lên vị trí hàng đầu. Chính vì vậy tôi thấy mình cần phải không ngừng tìm tòi,
tự nghiên cứu và học hỏi để thực hiện tốt các hoạt động giáo dục nói chung và
hoạt động giáo dục âm nhạc nói riêng.
Nếu thực hiện đổi mới hình thức tổ chức hoạt động giáo dục âm nhạc cho
trẻ mầm non thì tôi chắc chắn trẻ sẽ không bị áp đặt, không gò bó, mà tạo điều
kiện để trẻ có nhiều sáng tạo tiếp nhận bài học. Các hoạt động gợi mở linh hoạt
nhẹ nhàng trẻ sẽ cảm nhận được nhẹ nhàng và thực sự là nguồn hứng thú đối với
trẻ.
Như vậy sẽ phù hợp với yêu cầu chăm sóc giáo dục trẻ trong giai đoạn
phát triển hiện nay. Đồng thời tạo cho trẻ có được đời sống âm nhạc phong phú,
thoải mái ở trường mầm non.
III.Qúa trình thực hiện đổi mới hình thức tổ chức hoạt động âm nhạc cho trẻ
5-6 tuổi
1. Quy trình tiến hành.
Để thực hiện đổi mới hình thức tổ chức hoạt động giáo dục âm nhạc cho trẻ
5-6 tuổi theo đúng phương pháp và có cách dạy đảm bảo phù hợp với đặc thù của
bộ môn nghệ thuật cho lứa tuổi mầm non. Đồng thời có thể tiến hành cách dạy có
hiệu quả nhất. Tôi vận dụng các phương pháp hướng dẫn trong chuyên đề giáo
dục âm nhạc, kết hợp với kinh nghiệm qua các thời gian tiếp xúc với trẻ. Đó
chính là đổi mới thông qua cách dạy các dạng hoạt động âm nhạc và cách tổ chức
quan sát một sa bàn gồm có: “Cây ở hai ven đường, hai bạn búp bê đang đi trên
đường”. Tiếp theo cô cho trẻ quan sát một số hình ảnh về các bạn nhỏ đang đi
học, đi chơi để trẻ nhận thấy được đường đi và các bạn nhỏ như những người
bạn thân thiết
Cô hỏi trẻ: Các bạn nhỏ đang làm gì? (Trẻ bạn đi trên đường). Các con ạ có
một bài hát nói về tình cảm gắn bó như những người bạn thân của con đường và
đôi chân.
- Dạy hát và luyện tập :
Với bài hát trẻ chưa biết cô giáo dạy từng câu từng đoạn nhiều lần sau đó
cho trẻ luyện tập mọi lúc mọi nơi.
Khi trẻ đã thuộc ta hướng dẫn cách thức tổ chức cho trẻ biểu diễn tốp ca,
song ca, hình thức : hát to, nhỏ.
Ví dụ : Dạy bài “ Đường và chân ”.
Cô dạy trẻ hát từng câu và trẻ hát lại.
Sau đó cho trẻ lên biểu diễn theo hình thức: hát đối nhau, hát to và hát nhỏ.
Tổ 1: Hát tất cả những câu hát về “Đường”
Tổ 2: Hát tất cả những câu hát về “Chân”
Tổ 3: Hát câu đầu và câu kết “Đường và chân là đôi bạn thân”. Như vậy trẻ
sẽ hát hứng thú, sôi nổi.
* Đổi mới hình thức tổ chức thông qua hoạt động dạy trẻ vận động theo
nhạc.
Vận động theo nhạc bao gồm các hình thức.
Hoạt động nhảy múa.
4
Gõ đệm hoà theo nhịp điệu âm nhạc.
Gõ theo nhịp, phách và gõ theo tiết tấu.
Ta có thể thực hiện theo hình thức đổi mới.
Ví dụ: Dạy trẻ gõ đệm theo bài hát.
Ta chọn dạy trẻ gõ đệm theo nhịp 2/4 bài hát “Cháu yêu cô chú công nhân”
ta cho trẻ vỗ một nhịp mạnh, một nhịp nhẹ.
sóc và dạy dỗ bạn nhỏ.
5
* Đổi mới hình thức tổ chức giáo dục âm nhạc thông qua trò chơi âm
nhạc.
Trò chơi có vai trò quan trọng trong việc giúp trẻ phát triển năng khiếu. Trò
chơi định hướng và phân biệt âm thanh.
Ví dụ: Trò chơi “Nghe tiếng hát bướm tìm hoa”.
Cách chơi: Cô cho một bé làm bướm.
Trẻ làm bướm lắng nghe tiếng hát của các bạn để tìm bông hoa đang ở đâu.
Tiếng hát to là đang ở gần bông hoa. Tiếng hát nhỏ là đang ở vị trí cách xa
bông hoa.
- Ngoài ra có trò chơi “Tiếng hát ở đâu” âm thanh nhạc cụ nào. Trò chơi
làm quen với độ cao âm thanh.
Ví dụ: Trò chơi “’Bé làm nhạc sĩ”. Trò chơi Sol – Mì, “Tiếng reo của lá”.
Cách chơi trò chơi “Tiếng reo của lá” cô sẽ đánh đàn nốt nhạc. Trẻ làm các
chiếc lá sẽ sáng tác lời bài hát.
Cô đánh đàn: Lần 1: cô đánh ít nốt Mi – Rê - Đồ . Trẻ hát theo ý mình “Lá
- cây – gì”.
Lần 2: Cô nâng số lượng nốt nhạc và giai điệu nhanh, khó hơn nhưng vẫn
có tiếng lá trong câu hát.
Rê – Mi – Fa – Sol.
Trẻ “Lá - rơi – nhiều – quá”.
Với trò chơi này sẽ gây hứng thú, trẻ được chơi đồng bộ và cùng tham gia
tích cực (Trò chơi Sol Mì cũng tương tự “Meo Meo”).
- Trò chơi làm quen với xướng âm.
Ví dụ 1: Nghe nốt Đô thỏ về đúng chuồng.
Cô đàn khi nghe nốt Đô, các cháu chạy về nhà có hình loại rau mà mình có.
Tìm rau ăn lá, rau ăn củ, hay ăn quả. Sau mỗi lần chơi trẻ đổi hình lô tô cho nhau.
- Trò chơi luyện phản xạ nhanh thông qua việc nghe âm thanh.
Ví dụ: Trò chơi “Ai đoán giỏi”.
3. Tiến hành:
Hoạt động 1: Cô cho trẻ chơi trò chơi Về đúng nhà.
- Cô phát cho trẻ thẻ có vẽ hình các ngôi nhà khác nhau, trẻ có thẻ nhà nào
phải về đúng ngôi nhà đó. Sau đó một trẻ đại diện giới thiệu về ngôi nhà của
mình.
Hoạt động 2: Giới thiệu bài hát:
- Cô hát một lần, giới thiệu bài hát, nội dung.
- Cho trẻ hát một lần.
- Gợi hỏi trẻ bài hát có thể kết hợp vỗ tay theo tiết tấu gì?
- Cho trẻ vỗ tay lại sau đó kết hợp vỗ theo lời bài hát theo lớp, tổ , nhóm,
cá nhân.
Hoạt động 3: Nghe hát : cho con.
- Cô hát lần 1, lần 2 cho trẻ nghe đĩa rồi cô múa minh hoạ.
Hoạt động 4: Trò chơi ân nhạc: Son- mi
- Co hướng dẫn trẻ nghe đàn rồi xướng âm theo.
Giáo dục trẻ biét yêu quý gia đình mình, biêt nghe lời bố mẹ.
7
Khi ó ỏp dng sỏng kin kinh nghim
ti: Rốn luyn k nng vn ng v theo nhp 2/4 bi Chỏu yờu cụ chỳ cụng
nhõn.
Ni dung kt hp: Nghe hỏt: c m xanh.
Trũ chi õm nhc: Nhỡn hỡnh v oỏn tờn bi hỏt.
1 - Mục tiờu:
1-Phát triển thể chất:
- Phát triển cơ tay, chân, qua cỏc trũ chi
2-Phát triển nhận thức:
- Tr nhn bit c cụng vic ca mt s ngh trong xó hi.
- Biết đợc lợi ích của cỏc ngh
3- Phát triển ngôn ngữ:
- Trẻ mạnh dạn giao tiếp cùng cô qua các hoạt động.
- Cho trẻ thực hiện.
Lần 1: Từng tổ thực hiện.
Lần 2: Nhóm thể hiện có thể phối hợp 2 hình thức.
Vỗ theo nhịp và phách.
Lần 3: Cho cá nhân trẻ vỗ với nhạc cụ sáng tạo.
Hoạt động : . Nghe hát.
Cô cho trẻ quan sát hình ảnh về các thầy cô giáo đang dạy học. Hỏi trẻ ước mơ
sau này lớn lên con thích làm nghề gì?
- Cô giới thiệu bài hát “Ước mơ xanh”.
Lần 1: cô hát và thể hiện tình cảm.
Cô vừa hát bài hát gì?
Bài hát do nhạc sĩ nào sáng tác?
Con nhìn thấy hình ảnh gì trong bài hát?
Cô giới thiệu và giáo dục trẻ phải biết yêu quý các cô chú công nhân và các
nghề khác trong xã hội. Mỗi nghề có ích lợi riêng.
=> Bài hát nói về ước mơ của một bạn nhỏ muốn trở thành cô giáo để dạy
học. Bác sĩ để khám bệnh cho mọi người, làm chú bộ đội canh giữ bầu trời, làm
anh phi công đi khắp miền tổ quốc, và làm các cô chú công nhân xây dựng mọi
nơi giúp ích cho mọi nhà.
Cô hát lần 2: kết hợp múa và cho 5 trẻ minh hoạ .
Hoạt động 5: Trò chơi âm nhạc: Nhìn hình vẽ đoán tên bài hát.
- Cô giới thiệu tên trò chơi, Cách chơi.
Trẻ khám phá từng hình vẽ. Sau một phút hội ý trẻ sẽ đoán tên bài hát và
tên tác giả. Cả tổ hát cho bạn nhỏ minh hoạ theo lời bài hát (có thể múa, vận
động, bắt chước tạo dáng).
Ví dụ : - Trẻ vận động theo lời bài hát: Bài cô giáo (tương ứng hình vẽ cô
giáo).
Kết thúc: Trẻ đi lại nhẹ nhàng.
Trên đây là kinh nghiệm về đổi mới hình thức tổ chức hoạt động giáo dục
âm nhạc cho trẻ 5-6 tuổi.
- So sánh kết quả của năn học cha áp dụng sáng kiến và những năm áp dụng sáng
kiến có thể thấy sự chuyển biến rõ rệt, năm sau cao hơn năm trớc cụ thể là:
- Năm cha có SKKN số hc sinh gii chỉ đạt 82% Nhng khi sang năn thứ nhất áp
dụng sáng kiến thì tỷ lệ đó đã đạt 91% tăng 9%. đến năn thứ 2 áp dụng sáng kiến
thì tỷ lệ đó đạt 96% tăng 14%
Tham gia kiểm chứng chất lợng và kết quả của cô và trẻ là Ban giám hiệu nhà
trờng, tổ chuyên môn và bạn bè đồng nghiệp.
Ngoi ra c s quan tõm ca ban giỏm hiu trng mua trang thit b (1
n organ,1 i a) v mt s nhc c khỏc cựng vi cỏc bc ph huynh ng h
nguyờn vt liu lm dựng v nhc c õm nhc phc v cho hot ng dy v
hc ca cụ v trũ c tt hn.
Qua kt qu trờn tụi nhn thy rng vic thc hin i mi hỡnh thc t
chc hot ng giỏo dc õm nhc cho tr 5-6 tui giỳp tr tham gia vo hot ng
cú hng thỳ v tớch cc nhm phỏt trin tỡnh cm, o c, thm m v tr cú
c nng lc cm th õm nhc.
V. Kt qu c kim chng qua thc t.
10
Hàng ngày trẻ đến lớp trong giờ đón và trả trẻ, trẻ đều được tiếp xúc với
âm nhạc. Làm cho âm nhạc gần gũi quen thuộc đối với trẻ. Cô giáo là người ảnh
hưởng rất nhiều tới trẻ. Cô thường xuyên dạy trẻ ca hát và uốn nắn cho những trẻ
còn kém và phát triển những trẻ có năng khiếu âm nhạc bẩm sinh.
Đồng thời rèn cho trẻ để có được phong cách biểu diễn tự nhiên. Qua
những đợt tập huấn về âm nhạc giúp tôi củng cố thêm về chuyên môn, kinh
nghiệm giảng dạy trẻ được nâng lên. Chính vì vậy kết quả những lần thanh tra,
kiểm tra của phòng giáo dục đều đạt loại tốt.
Kết quả của năm học chính là nguồn động viên, khích lệ, là niềm vui, niềm
phấn khởi của bản thân tôi khi thực hiện tốt việc dạy trẻ.
VI. Hiệu quả mới của sáng kiến kinh nghiệm
Sau khi thực hiện đổi mới hình thức giáo dục âm nhạc cho trẻ 5-6 tuổi cho
thấy rất phù hợp với yêu cầu chăm sóc giáo dục trẻ trong giai đoạn phát triển hiện
3. xut hng phỏt trin sỏng kin.
nõng cao hiu qu sỏng kin giỏo viờn cn nõng cao kinh nghim ging
dy. Cú nhn thc ỳng n v hot ng giỏo dc õm nhc. To iu kin thun
li cho tr tip xỳc vi õm nhc mi lỳc, mi ni.
Sỏng kin cn c ỏp dng vo thc t tng lp trong trng v tip tc
ỏp dng vo nhng nm hc tip theo.
Giỏo viờn cn c bi dng nõng cao nng lc chuyờn mụn nghip
v. To iu kin c tỡm tũi v hc hi kinh nghim trng bn. PHN III: Kết LUN Và KIN NGH
Kt lun
Giaú dc õm nhc l hot ng mang tớnh ngh thut c tr mm non rt yờu
thớch.
õy l loi hỡnh c xem nh phng tin thc hin cỏc hot ng
giỏo dc tr mt cỏch cú hiu qu trng núi chung v lp núi riờng.
Thụng qua hot ng giỏo dc õm nhc tr c giỏo dc tỡnh cm o c
v thm m.Giỳp tr phỏt trin v mt nng khiu,gúp phn phỏt trin trớ tu v
th cht cho tr.
Bờn cnh ú cũn mt s tn ti cn khc phc
Những kiến nghị :
Tăng cờng tổ chức cho giáo viên mầm Non đi thăm quan, học hỏi kinh
nghiệm về đổi mới hình thức tổ chức hoạt động ở các trờng bạn.
Đầu t cơ sở vật chất, trang thiết bị, tài liệu phục vụ cho trẻ hot ng õm
nhc.
Phổ biến những sáng kiến hay để cùng trao đổi học hỏi.
12
Tăng cờng dự các hoạt động giỏo dc õm nhc nhất là những hoạt động có
ứng dụng công nghệ thông tin ca cỏc giỏo viờn gii.
Trờn õy l mt s kinh nghim i mi hỡnh thc t chc hot ng giỏo dc
VI.Hiệu quả mới của sáng kiến kinh nghiệm
VII.Bài học kinh nghiệm
14
PHẦN III:KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ 15