Đề tài 1:
Anh chị hãy phân tích cơ sở khoa học đặc điểm tâm lý
tính khí cá nhân.chứng minh hiệu quả của việc ứng
dụng của tâm lý này ở một doanh nghiệp cụ thể.
Chương I: Lý thuyết
I. Tổng quan về tâm lý cá nhân
1. Khái niệm tâm lý: Tâm lý là sự phản ánh sự vật hiện tượng của thế giới khách
quan, não làm chức năng phản ánh đó. Sự phản ánh này có tính chất chủ thể và
mang bản chất xã hội - lịch sử
2.Các thuộc tính đặc điểm tâm lý cá nhân
2.1.1.Xu hướng:
* Xu hướng của con người là hướng hoạt động, ý định vươn tới của con
người ta trong thời hạn lâu dài để hình thành mục đích, mục tiêu, thái độ, cách
sống của con người để đạt tới mục đích, mục tiêu, thái độ, cách sống trong xã hội,
trong cộng đồng.
* Xu hướng của con người thể hiện qua nhu cầu, hững thú, niềm tin, lý
tưởng, thế giới quan của họ. Biểu hiện trong quá trình sống và lao động.
2.1.2.Tính khí:
* Là thuộc tính tâm lý phức tạp của cá nhân biểu hiện cường độ, tiến độ,
nhịp độ của các hoạt động tâm lý, thể hiện sắc thái của cử chỉ, cách nói năng của cá
nhân
2.1.3.Tính cách.
* Là những thuộc tính tâm lý phức tạp cảu cá nhân bao gồm 1 hệ thống thái
độ của cá nhân đối với các hiện thực, thể hiện trong hệ thống cử chỉ, cách ăng nói
tương ứng
Page
1
. Tính cách mang tính ổn định, bền vững. Nó là sự thống nhất của những nét
độc đáo, riêng biệt, điển hình của mõi cá nhân
Cấu trúc tính cách: phức tạp do gồm hệ thống thái độ, cử chỉ của con người.
• Hệ thống thái độ thể hiện thông qua:

MT, hoàn chỉnh và cái tích cực hđ của mỗi cá nhân.
Năng lực được hình thành và phát triển thông qua qúa trình học tập rèn luyện, hoạt
động và phải có sự nỗ lực, khổ luyện. Tư chất chỉ là điều kiện để hình thành nên
năng lực.
+Edison: “thiên tài là 10% tư chất còn lại là 90% là do công sức lao động và mồ
hôi nước mắt tạo nên”
II. Đặc điểm tâm lí cá nhân : Tính khí và cơ sở khoa học của nó
1. Khái niệm tính khí
Là thuộc tính tâm lý phức tạp của cá nhân biểu hiện cường độ, tiến độ, nhịp độ của
các hoạt động tâm lý, thể hiện sắc thái của cử chỉ, cách nói năng của cá nhân
2. Phân loại tính khí
Tính khí cá nhân tương đối ổn định và có tính bẩm sinh. Tuy nhien mỗi cá nhân
đều có thể điều chỉnh được tính khí của mình thông qua rèn luyện, kinh nghiệm và
tuổi tác. Từ cơ sở nêu trên có thể phân loại tính khí thành bốn nhóm chính bao
gồm:
 Tính khí sôi nổi
 Tính khí linh hoạt
 Tính khí ưu tư
 Tính khí điềm tĩnh
Ngoài ra còn có những cách phân loại tính khí khác nhau, điển hình như
theo sự phân loại của Jendon, ông dựa vào nguồn gốc ba lá thai của các cơ
quan và tùy theo ưu thế của từng loại lá thai mà con người có cấu tạo thiên về
một loại tính khí nào đó như:
- Loại hình thái nội bì: Biểu hiện ở sự phát triển mạnh của các cơ quan nội bì
như các tạng tiêu hóa . Người loại này có thân hình béo tốt, tròn trĩnh, mặt to,
cổ ngắn, bụng to, các chi ngắn. Họ là người hay tự mãn, giao du rộng, thân
thiện, thích ăn nhậu, tôn sung tất cả những điều thuộc về truyền thống. HỌ là
những người tốt bụng, mau nước mắt.
Page
3

môi trường xã hội đối với sự phát triển tính khí, môi trường xã hội bao gồm : môi
trường vi mô, môi trường vĩ mô. Môi trường vĩ mô là nguyên nhân chung của tính
Page
4
quyết định xã hội, còn môi trường vi mô là những hoàn cảnh xã hội trực tiếp mang
tính đặc thù của tính quyết định xã hội.
+ Môi trường làm việc : Xây dựng môi trường làm việc lành mạnh, mọi người
thân thiện, biết quan tâm lẫn nhau, tạo tinh thân thoải mái vui vẻ khi đi tới công ty.
Ngược lại nếu môi trường xung quanh có rất nhiều áp lực gây ra tâm lý k thoải
mái cho con người dễ ảnh hưởng tới tính khí.
+ Ảnh hưởng từ những mối quan hệ ngoài xã hội tác động rất nhiều tới tính khí
của con người.
+ Giáo dục : giáo dục như là một quá trình tác động có ý thức tới mục đích và kế
hoạch về mặt tư tưởng, đạo đức và hành vi trong tập thể, trong gia đình và cơ quan
giáo dục ngoài nhà trường. Có thể như là hệ thống giáo dục địa phương, là nhà
trường, gia đình…giáo dục mang lại những mà yếu tố bẩm sinh hoặc môi trường
tự nhiên không thể mang lại được. Giáo dục vạch ra chiều hướng cho sự hình
thành và phát triển nhân cách bù những thiếu hụt, uốn nắn những phẩm chất, tâm
lý xấu do sự phát triển tự phát của môi trường xã hội. Giáo dục có thể đi trước
hiện thực. Ví dụ nhà trường có những hoạt động tập thể giúp cho các học sinh
được hòa đồng gắn bó với nhau phát huy được tính sáng tạo, có tính tập thể, hăng
hái nhiệt tình của các học sinh.
• Yếu tố chủ quan
+ Di truyền : chính là yếu tố hữu hình, hữu cơ những cái về mặt phát sinh luôn gắn
bó với con người những cái giúp con người hình thành và hoạt động như một cá
thể một hệ thống của quy luật sinh học. Con người khi ra đời đều nhận được một
số đặc điểm về cấu tạo và chức năng của cơ thể từ thế hệ trước theo con đường di
truyền. Như vậy, bẩm sinh di truyền có vai trò quan trọng trong sự hình thành phát
triển tâm lý tính khí nó tham gia vào sự hình thành cơ sở vật chất của hiện tượng
tâm lí. Ví dụ : một gia đình gia giáo con cái sẽ thừa hưởng những phẩm chất và

mọi biến đổi của môi trường. Họ có nhiều sáng kiến, lắm mưu mẹo. Người thuộc
loại tính khí này có tài năng tổ chức, nhưng nếu không chú ý rèn luyện đạo đức
sống buông thả thì có thể trở thành những tên cơ hội, sống trên lưng đồng loại,
hiếu danh.
Page
6
Tuy nhiên loại người này không thích hợp với những công việc đơn điệu,
không hợp với sở trường.
Ví dụ: Những người có tính khí linh hoạt thường phù hợp với những công việc
chứa nhiều mâu thuẫn và mới mẻ.
b. Tính khí sôi nổi
Là tính khí của những người có hệ thần kinh mạnh nhưng không cân bằng.
Quá trình hưng phấn mạnh hơn ức chế. Những người này thường mạnh bạo, vội
vàng, hấp tấp, sôi nổi. Họ có khả năng làm việc cao và hoat động trong phạm vi
rộng. Loại người này say mê công việc, có nghị lực và khả năng lôi cuốn người
khác.
Trong quan hệ họ thường nóng nảy, dễ bực tức, khó tính, cáu gắt khi chưa nhận
được lợi ích nhưng thường không để bụng. Họ thường thành công trong lúc công
việc khởi đầu có nhiều khó khăn và ít thời gian tranh cãi, thảo luận nhưng độ phức
tạp không cao. Họ cũng dễ chán nản khi công việc gặp trắc trở hoặc chưa nhận
được lợi ích kịp thời.
Ví dụ: Những người có tính khí sôi nổi phù hợp với những công việc phải thay
đổi hình tượng thường xuyên, hiệu quả công việc lại phù hợp với hứng thú đối với
công việc đó, càng phải làm nhiều việc một lúc càng tốt. Họ phù hợp với những
công việc ngoại giao hay maketing.
c. Tính khí điềm tĩnh
Là tính khí của những người có hệ thần kinh mạnh cân bằng, không linh hoạt.
Hai quá trình hưng phấn và ức chế ít năng động, có sức ì lớn. Họ có tác phong
khoan thai, điềm tĩnh, ít bị môi trường kích động, làm việc thường nguyên tắc ít
sáng tạo.

nghiệm trong sản xuất kinh doanh. Với đội ngũ lãnh đạo giàu kinh nghiệm,
chiến lược kinh doanh tốt, đội ngũ kỹ sư được đào tạo chuyên ngành có năng
lực và lực lượng công nhân giỏi tay nghề Công ty cổ phần bánh kẹo Hải Hà đã
tiến bước vững chắc và phát triển liên tục để giữ vững uy tín và chất lượng
xứng đáng với niềm tin yêu của người tiêu dùng.
Tiền thân là một xí nghiệp nhỏ với công suất 2000 tấn/ năm. Ngày nay, Công
ty đã phát triển thành Công ty Cổ phần Bánh kẹo Hải Hà với qui mô sản xuất
lên tới 20.000 tấn/ năm.
Công ty cổ phần Bánh kẹo Hải Hà là Doanh nghiệp đầu tiên trong lĩnh vực
sản xuất bánh kẹo được cấp chứng nhận hệ thống "Phân tích mối nguy và các
điểm kiểm soát tới hạn" (HACCP) tại Việt Nam. Điều này thể hiện cam kết của
Lãnh đạo doanh nghiệp về đảm bảo an toàn thực phẩm đối với sức khoẻ của
người tiêu dùng.
Năm 2003 Công ty thực hiện cổ phần hóa theo quyết định số 191/2003/QĐ-
BCN ngày 14/11/2003 của Bộ Công nghiệp.
Công ty chính thức hoạt động dưới hình thức Công ty cổ phần từ ngày
20/01/2004 theo Giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh số 0103003614 do Sở
Kế hoạch và đầu tư thành phố Hà Nội cấp và thay đổi lần thứ tư ngày
07/05/2012. Các hoạt động sản xuất kinh doanh chính bao gồm:
- Sản xuất, kinh doanh bánh kẹo và chế biến thực phẩm.
- Kinh doanh xuất nhập khẩu: nguyên vật liệu, máy móc thiết bị, sản phẩm
chuyên ngành, hàng hoá tiêu dùng và các sản phẩm hàng hoá khác.
- Đầu tư xây dựng, cho thuê văn phòng, nhà ở, trung tâm thương mại.
- Kinh doanh các ngành nghề khác không bị cấm theo các quy định của pháp
luật.
Page
9
Thành tích : Các thành tích của Công ty cổ phần bánh kẹo Hải Hà được Ðảng
và Nhà Nước công nhận:
+ 4 Huân chương Lao động Hạng Ba (năm1960 – 1970)

10
cách mới bắt đầu phát triển. Sự hình thành và phát triển của nhân cách phụ thuộc
vào các nhân tố sau: Đặc điểm bẩm sinh di truyền, giáo dục của gia đình và nhà
trƣờng (đóng vai trò chủ đạo), hoạt động cá nhân và qua hoạt động giao lƣu.
Nhân cách (đạo đức và tài năng) của nhà kinh doanh (nhà quản tri kinh doanh) là
yếu tố tâm lý cơ bản tham gia qui định chất lƣợng và hiệu qủa của hoạt động kinh
doanh và hoạt động quản trị kinh doanh. Phong cách quản trị kinh doanh
hay phong cách lãnh đạo là “cách thức làm việc của nhà lãnh đạo, là kiểu hoạt
động đặc thù của nhà lãnh đạo được hình thành trên cơ sở kết hợp chặt chẽ và tác
động qua lại biện chứng giữa yếu tố tâm lý chủ quan của người lãnh đạo với yếu
tố môi trường xã hội trong hệ thống quản lý f [12, tr.39]. Phong cách quản lý kinh
doanh trong doanh nghiệp là một trong những nhân tố ảnh hƣởng trực tiếp đến
hiệu quả của hoạt động kinh doanh và quản trị kinh doanh. Phong cách quản lý
kinh doanh đƣợc quy định bởi các yếu tố tâm lý chủ thể như: Quan điểm quản lý;
động cơ, mục đích quản lý; kiến thức, kinh nghiệm quản lý; tính cách, khí chất của
nhà quản lý; năng lực quản lý Phong cách quản lý là cách thức tác động của chủ
thể quản lý đến đối tuợng trong quá trình quản lý. Theo K. Lewin có ba phong
cách quản lý cơ bản đó là: Phong cách độc tài, phong cách dân chủ và phong cách
tự do. Để quản lý và lãnh đạo trong kinh doanh có hiệu quả, chủ thể phải lựa chọn
những phong cách quản lý thích hợp tùy theo đặc điểm của đối tƣợng và tình
huống quản lý.
 Uy tín là “ khả năng tác động của nhà quản trị đến những người khác (cá
nhân hay tập thể lao động) nhằm làm cho họ tin tưởng, phục tùng, tuân
theo mình một cách tự giác „. Uy tín của nhà kinh doanh bao gồm quyền
uy và sự tín nhiệm. Quyền uy của nhà kinh doanh được thể hiện trong tổ
chức, trong doanh nghiệp và trong quan hệ xã hội. Sự tín nhiệm ở đây
chính là sự tín nhiệm của người lao động, của bạn hàng và của khách hàng
đối với nhà lãnh đạo kinh doanh. Để có được niềm tin và sự tín nhiệm của
khách hàng đòi hỏi nhà kinh doanh phải có tài có đức, có phong cách kinh
doanh đúng đắn và hiệu quả. Uy tín của nhà kinh doanh cũng nhƣ của

mình.
1.2 Mong muốn của người lao động
Người lao động có 3 mong muốn cơ bản:
Thứ nhất,người lao động mong được làm công việc phù hợp với bản thân, nhận
được tiền lương tương xứng với sức lực của họ,công ty được quản trị và điều kiện
làm việc thoáng.
Page
12
Thứ hai, người lao động mong muốn làm trong môi tường văn hóa, có các hoạt
động xã hội để mình có thể xây dựng được các mối quan hệ xã hội, họ mong được
làm việc với những đồng nghiệp,nhà quản lý thân thiện,cùng tận hưởng và chia sẻ
niềm vui nỗi buồn,sự gắn kết đầm ấm thân thiện.
Thứ ba,người lao động mong muốn được hoàn thiện, khẳng định bản thân và được
tôn trọng.Họ có thể lựa chon công việc mà mình yêu thích,,nâng cao phát huy tối
đa năng lực của bản thân và vượt chính mình về hiệu suất làm việc.Bên cạnh đó
họ cũng mong muốn được trưởng thành và phát triển,biến các năng lực đã có
thành hiện thực,đạt được thành tích trong lao động.
2.Kỹ năng, năng lực nghề nghiệp
Người lao động thông minh,cần cù,chịu khó,khả năng nắm bắt cáckỹ năng lao
động đặc biệt là kỹ năng sử dụng các công nghệ hiện đại. Công ty có một đội ngũ
kĩ sư trẻ thuộc phòng kĩ thuật luôn tích cực tìm tòi,sáng tạo, hàng năm đã cải tiến
và tạo ra được nhiều loại sản phẩm mới khác nhau.
Tuy nhiên, hiện nay trình độ đại học, cao đẳng, trung
học chuyên nghiệp trong công ty còn chiếm một tỉ lệ tương đối nhỏ. Trình
độ tay nghề của công nhân đang còn thấp. Hằng năm công ty vẫn tiếp tục
tuyển thêm lao động có tay nghề, luôn đào tạo cho công nhân mới vào
nghề và đào tạo lại cho những công nhân cũ để nâng cao tay nghề nhằm
làm cho công ty có được một đội ngũ công nhân có tay nghề vững vàng,
có thể tiếp cận được với những công nghệ mới để làm hàng chất lượng
cao.

Page
14
- Độ ngọt vừa phải, thích vị chua ngọt.
- Thích mua theo cân và xé lẻ theo cái
- Ít quan tâm đến bao bì, mẫu mã.
- Quan tâm đến độ ngọt và hình dáng và hương vị viên kẹo.
Mối khách hàng lại có các sự lựa chọn khác nhau tùy theo tính cách, sở thích,độ
tuổi,giới tính
III. Hiệu quả mang lại.
Bản chất của con người không đơn giản, ngay cả tính khí cũng có sự pha trộn
nhau trong con người. Mà con người lại tồn tại và hoạt động trong xã hội, bị ràng
buộc bởi các chuẩn mực xã hội, giáo dục của gia đình và các nhóm xã hội khác
nhau, bản năng và động cơ không giống nhau nên mọi hành vi của cá nhân không
thể không chịu ảnh hưởng cả hành vi chung của nhóm.Tuy vậy, trong hoạt động
quản lý, người lãnh đạo công ty cần hiểu biết tính khí của các thành viên trong tập
thể để có cách nhìn cá biệt đối với họ, phải chú ý đến các đặc điểm của quá trình
thần kinh, và lựa chọn hình thức giao tiếp thích hợp và phân công cho họ những
công việc phù hợp với tính khí để họ phấn khởi làm việc, đạt nâng suất, chất lượng
và hiệu quả. Và trong hoạt động bán hàng, việc hiểu biết và đi sâu phân tích tâm lý
tính khí của khách hàng cũng sẽ đem lại hiệu quả lớn cho doanh nghiệp, giúp tăng
doanh số bán hàng, tạo niểm tin cho những khách hàng đồng thời duy trì sự trung
thành của họ với doanh nghiệp.
Đối với khách hàng, công ty bánh kẹo Hải Hà đã chú trọng tới nghiên cứu thị
trường, tìm hiểu thị hiếu người tiêu dùng và đào tạo, phát triển đội ngũ lao động
cũng như đội ngũ bán hàng ở từng đại lý có khả năng ứng xử với từng loại khách
hàng (theo những tính khí khác nhau); từ những điều này, công ty bánh kẹo Hải
Hà cũng đã lựa chọn được hình thức phân phối phù hợp với đặc điểm sản phẩm và
nhu cầu của từng nhóm người tiêu dùng, giúp công ty mở rộng thị trường tiêu thụ;
và bằng cách áp dụng chính sách đa dạng hóa sản phẩm, chú trọng chất lượng, giá
cả, mẫu mã, bao bì mà sản phẩm của công ty đã đáp ứng được nhu cầu trong nước.

Trong thực tế khi phát huy tác dụng của việc khích lệ thông qua tiền
thưởng, phải chú ý ba điểm sau:
Page
16
Thứ nhất, phải giữ lời hứa, không được để mất lòng tin với nhân viên.
Một lần mất lòng tin có thể gây ra hàng trăm, hàng nghìn lần khó khăn
trong việc khích lệ.
Thứ hai, sự khích lệ về tiền thưởng nhất định phải làm cho nhân viên có
biểu hiện tốt nhất trong công việc là người được vừa ý nhất, như vậy có
thể làm cho người khác hiểu rõ ý nghĩa thực tế của tiền thưởng.
Thứ ba, khiến cho sự gia tăng tiền thưởng quan hệ mật thiết với sự phát
triển của doanh nghiệp, để cho nhân viên hiểu được rằng, chỉ khi doanh
nghiệp phát triển hưng vượng thì tiền thưởng của bản thân mới không
ngừng được nâng cao, mà sự nhận thức này của nhân viên có thể có
được hiệu quả về tinh thần tập thể” cùng hội cùng thuyền”.
Cách này rất có hiệu quả đối với nhân viên có tính khí sôi nổi, bởi họ là
những người có nghị lực, hăng hái, nhiệt tình nhưng khi không nhận được
lợi ích gì thì sẽ dễ trở nên cáu gắt, khó tính.
3. Sự khích lệ trong công việc.
Sự khích lệ trong công việc chính là sự phong phú của công việc. sự khích
lệ này rất có hiệu quả đối với nhân viên có tính linh hoạt bởi họ không thích
sự đơn điệu và họ thường hiếu danh. Hình thức chính của sự phong phú
trong công việc bao gồm:
+ Mở rộng thành tựu cá nhân, tăng thêm cơ hội khen thưởng, đưa thêm
nhiều hoạt động mang tính thách thức và khiến họ phải chịu trách nhiệm, tạo
cơ hội thăng tiến hoặc trưởng thành cho mỗi cá nhân.
+ Khích lệ nhân viên đi học những lớp học buổi tối để nâng cao kỹ năng, từ
đó có thể đảm nhận những công việc khó hơn. Được làm công việc khó hơn
sẽ tạo cơ hội cho nhân viên phát huy được bản lĩnh cá nhân, như vậy có thể
làm tăng khả năng của họ, giúp họ trở thành một nhân viên có giá trị. Nếu

5. Khích lệ bằng sự quan tâm.
Đây là giải pháp hiệu quả nhất đối với các thành viên có tính ưu tư. Được
quan tâm và ưu ái, đó là nhu cầu về tinh thần của con người. Nó có thể nối
Page
18
liền về mặt tâm linh, tăng thêm tình cảm giữa con người với con người,
khích lệ mọi người phấn đấu đi lên, khai thác tiềm năng của con người. Là
một người quản lý doanh nghiệp, bạn cần phải có sự quan tâm đến toàn thể
nhân viên, tạo môi trường làm việc hòa thuận, hữu nghị, ấm áp. Nếu một
nhân viên được sống trong mọt tập thể đoàn kết, thương yêu lẫn nhau thì sự
quan tâm, thông cảm và tôn trọng lẫn nhau có thể làm nảy sinh tâm lý hưng
phấn vui vẻ, có lợi cho công việc.
6. Khích lệ sự cạnh tranh.
Mọi người thường có tâm lý muốn trở thành người chiến thắng trong sự
cạnh tranh. Tổ chức các cuộc thi với nhiều hình thức có thể phát huy lòng
nhiệt tình của nhân viên.
Có thể phát huy triệt để tính tích cực, khắc phục tâm lý ỷ lại của cá nhân mỗi
nhân viên. Vì sự cạnh tranh lấy cá thể làm đơn vị nên sự thành bại của nó
hoàn toàn phụ thuộc vào sự cố gắng và tài trí thông minh của bản thân mỗi
người, không có điều kiện để sản sinh tâm lý ỷ lại, vì vậy có thể khích lệ cá
nhân mỗi người phải cố gắng hơn.
Có thể phát huy triệt để tài trí thông minh của cá nhân mỗi người, giúp cho
mỗi cá thể có thể phát triển hoàn hảo. Trong quá trình cạnh tranh, mỗi nhân
viên phải hoàn thành mọi nhiệm vụ, khắc phục mọi khó khăn, điều này thúc
đẩy họ phải cố gắng học tập và nâng cao bản thân.
7. Khích lệ thông qua việc nhấn mạnh.
Nhấn mạnh ở đây bao gồm hai phương thức chính và phụ. Có sự khẳng
định và khen thưởng đối với hành vi ấy được củng cố và duy trì, như vậy gọi
là nhấn mạnh. Phải có sự biểu dương và khích lệ đối với những hành vi đúng
đắn và những công việc mang lại thành tích. Sự biểu dương và khích lệ là