BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC CÔNG NGHỆ TP. HCM
KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP MỘT SỐ GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN QUY TRÌNH
GIAO NHẬN HÀNG HÓA NHẬP KHẨU BẰNG
ĐƯỜNG BIỂN TẠI CÔNG TY TNHH SX – TM – DV
NGUYỄN GIA NGUYỄN
Ngành: QUẢN TRỊ KINH DOANH
Chuyên ngành: QUẢN TRỊ NGOẠI THƯƠNG
Giảng viên hướng dẫn :TS. Nguyễn Đình Luận
Giảng viên hướng dẫn: TS. Nguyễn Đình Luận
Sinh viên thực hiện: Lâm Thị Thanh Hà
MSSV: 1154010266 Lớp: 11DQN03
TP. Hồ Chí Minh, 2015
ii
LỜI CAM ĐOAN
Em xin cam đoan đây là đề tài do em thực hiện dưới sự hướng dẫn của
TS.Nguyễn Đình Luận. Những kết quả, số liệu trong bài được thực hiện và tham
khảo tại công ty TNHH SX – TM – DV Nguyễn Gia Nguyễn, không sao chép từ bất
kỳ nguồn nào khác. Em xin chịu trách nhiệm trước nhà trường về sự cam đoan này.
TP.HCM, Ngày…… Tháng…….Năm 2015
Sinh viên
Lâm Thị Thanh Hà
kinh ngiệm còn nhiều hạn chế, không khỏi còn nhiều thiếu sót trong bài viết, rất
mong nhận được ý kiến đóng góp từ quý thầy cô và bạn đọc để bài viết được hoàn
thiện hơn.
Lời cuối em xin kính chúc quý thầy cô và anh chị trong công ty TNHH SX –
TM –DV Nguyễn Gia Nguyễn gặt hái được nhiều thành công trong cuộc sống.
Em xin cảm ơn.
Trân trọng.
iv
NHẬN XÉT CỦA GIẢNG VIÊN HƯỚNG DẪN
1.1.5.2 Đặc trưng của người giao nhận 7
1.1.5.3 Vai trò của người giao nhận 8
1.1.5.4 Quyền và nghĩa vụ của người giao nhận 9
1.1.5.5 Phạm vi dịch vụ người giao nhận 9
1.2 Nghiệp vụ giao nhận hàng hóa bằng đường biển 10
1.2.1 Cơ sở pháp lý 10
1.2.1.1 Cơ quan tham gia 10
1.2.1.2 Cơ sở pháp lý 11
1.2.2 Nguyên tắc giao nhận hàng hóa xuất nhập khẩu bằng đường biển 11
1.2.3 Giao nhận hàng hóa xuất nhập khẩu bằng đường biển 12
1.2.3.1 Giao nhận hàng hóa xuất khẩu 12
1.2.3.2 Giao nhận hàng hóa nhập khẩu 15
1.3 Giới thiệu về vận tải hàng hóa bằng đường biển 18
vi
1.3.1 Sơ lược về vận tải hàng hóa bằng đường biển 18
1.3.2 Những ưu, nhược điểm của vận tải hàng hóa bằng đường biển 18
1.3.3 Những chứng từ trong giao nhận hàng hóa xuất nhập khẩu bằng đường
biển 18
TÓM TẮT CHƯƠNG 1 22
CHƯƠNG 2 THỰC TRẠNG GIAO NHẬN HÀNG HÓA NHẬP KHẨU BẰNG
ĐƯỜNG BIỂN TẠI CÔNG TY TNHH SX TM DV NGUYỄN GIA NGUYỄN
23
2.1 Giới thiệu khái quát về công ty TNHH SX TM DV Nguyến Gia Nguyễn 23
2.1.1 Quá trình hình thành và phát triển của công ty 23
2.1.2 Chức năng, phạm vi hoạt động 23
2.1.3 Hệ thống tổ chức của công ty 24
2.1.3.1 Sơ đồ cơ cấu tổ chức của công ty 24
2.1.3.2 Chức năng, phạm vi hoạt động của các phòng ban 24
2.1.4 Tình hình hoạt động kinh doanh của công ty, những thuận lợi, khó khăn
viii
DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT VÀ TIẾNG ANH
TỪ VIẾT TẮT
NGHĨA TIẾNG ANH
NGHĨA TIẾNG VIỆT
ASEAN
Association of Southeast
Thời gian dự kiến tàu đến
F.B/L
Vận đơn vận tải đa phương
thức
FCL/FCL
Full container load
Gửi hàng nguyên/nhận hàng
nguyên
FIATA
International federation of
Freight Forwarders
Association
Hiệp hội quốc tế các tổ chức
giao nhận
HS
Harmonized system
Mã số hàng hóa dùng chung
H.B/L
House bill of lading
Vận đơn đường biển thứ cấp
ICD
Inland container depot
Cảng container nội địa
I/P
Insurance policy
Giấy chứng nhận bảo hiểm
LCL/LCL
Less than a container load
Trách nhiệm hữu hạn Sản xuất
– Thương mại – Dịch vụ
TNDN
Thu nhập doanh nghiệp x
xi
DANH MỤC CÁC BIỂU ĐỒ, SƠ ĐỒ
TÊN
NỘI DUNG
TRANG
Biểu đồ 2.1
Kết quả hoạt động kinh doanh từ
năm 2012 – 2014
Trang 26
Biểu đồ 2.2
Cơ cấu giao nhận hàng nhập
khẩu
Trang 30
Sơ đồ 2.1
Cơ cấu tổ chức của công ty
Trang 24
Sơ đồ 2.2
đường biển, hoạt động kinh doanh của công ty có thành công hay không phụ thuộc
vào rất nhiều yếu tố trong đó có mảng quy trình giao nhận hàng hóa nhập khẩu bằng
đường biển – một trong những mảng dịch vụ chính của doanh nghiệp hiện tại.
Trong quá trình được học hỏi và quan sát thực tế tại công ty, được tìm hiểu, cọ xát
với những công việc thực tế về việc thực hiện quy trình giao nhận hàng hóa xuất
nhập khẩu tại công ty, em nhận thấy hoạt động giao nhận mà cụ thể là việc thực
hiện quy trình giao nhận hàng hóa nhập khẩu bằng đường biển tại đơn vị còn gặp
khó khăn và có một vài điểm còn hạn chế, tồn tại, ảnh hưởng trực tiếp đến việc thực
hiện quy trình giao nhận hàng nhập khẩu tại công ty. Nếu khắc phục và cải tiến
được những thiếu sót đó thì việc tổ chức thực hiện quy trình giao nhận sẽ được hoàn
thiện hơn.
Với mong muốn bằng những ý kiến nhỏ của mình có thể có ích, có đóng góp
tích cực cho việc hoàn thiện và phát triển được quy trình giao nhận hàng nhập tại
doanh nghiệp nên em đã chọn đề tài: “Hoàn thiện quy trình giao nhận hàng hóa
nhập khẩu bằng đường biển tại công ty TNHH SX – TM – DV Nguyễn Gia
Nguyễn”, và cũng là một cơ hội để em được cọ xát thực tế, sự tiếp xúc thực tế với
công việc xuất nhập khẩu, có được những hình dung cụ thể về những kiến thứcnhận
2
được trên giảng đường, cách vận dụng chúng như thế nào vào thực tế cũng như tích
lũy được những kinh nghiệm quý báu phục vụ cho công việc sau này của sinh viên.
2. Mục tiêu ngiên cứu
Phân tích, đánh giá thực trạng quy trình giao nhận hàng hóa nhập khẩu bằng
đường biển tại công ty TNHH SX TM DV Nguyễn Gia Nguyễn nhằm làm bật lên
những thành công mà công ty đạt được cũng như những hạn chế, thiếu sót còn tồn
tại trong việc thực hiện quy trình giao nhận hàng nhập bằng đường biển tại doanh
nghiệp.
Đề xuất những giải pháp hoàn thiện quy trình giao nhận hàng hóa nhập khẩu
bằng đường biển tại công ty.
3. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
4
CHƯƠNG MỘT CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ HOẠT ĐỘNG VÀ QUY TRÌNH
GIAO NHẬN HÀNG HÓA XUẤT NHẬP KHẨU BẰNG ĐƯỜNG BIỂN
1.1 Tổng quan về nghiệp vụ giao nhận
1.1.1 Khái niệm về nghiệp vụ giao nhận
Như vậy dịch vụ giao nhận là một dịch vụ liên quan đến quá trình vận tải
nhằm tổ chức việc vận chuyển hàng hóa từ nơi nhận hàng đến nơi giao hàng.
Phân loại giao nhận:
Căn cứ vào phạm vi hoạt động:
Giao nhận quốc tế
Giao nhận nội địa.
Căn cứ vào nghiệp vụ kinh doanh:
Giao nhận thuần túy là hoạt động chỉ bao gồm việc gửi hàng đi và nhận hàng
đến.
Giao nhận tổng hợp là hoạt động giao nhận bao gồm tất cả các hoạt động như
xếp dỡ, bảo quản, vận chuyển…
Căn cứ vào phương thức vận tải:
Giao nhận hàng bằng đường biển.
Giao nhận hàng không.
Giao nhận đường thủy.
Giao nhận đường sắt.
Giao nhận ô tô.
Giao nhận bưu điện.
Giao nhận đường ống.
Giao nhận vận tải liên hợp, vận tải đa phương thức.
Căn cứ vào tính chất giao nhận:
Giao nhận riêng là hoạt động do người kinh doanh xuất nhập khẩu tự tổ
chức, không sử dụng lao vụ của Freight Forwarder (giao nhận dịch vụ).
Giao nhận chuyên nghiệp là hoạt động giao nhận của các tổ chức công ty
chuyên kinh doanh dịch vụ giao nhận theo sự ủy thác của khách hàng.
1.1.3 Vai trò của hoạt động giao nhận đối với sự phát triển của thương mại
quốc tế
Trong xu thế quốc tế hóa đời sống xã hội hiện nay, sự mở rộng giao lưu hợp tác
thương mại giữa các nước, đã làm cho hoạt động giao nhận ngày càng có vai trò
quan trọng:
áp mã thuế sao cho số thuế mà doanh nghiệp chịu là hợp lý và ở mức tối thiểu.
Những tiện ích và hiệu quả mà hoạt động giao nhận đem lại đa góp phần thúc
đẩy ngành này phát triển và ngày càng được mở rộng. Qua đó cho thấy tầm quan
trọng của nghiệp vụ giao nhận hàng hóa, có thể giảm được chi phí xuất nhập
khẩu, làm sản phẩm đến tay người tiêu dùng nhanh và giá thấp hơn. Như vậy
hoạt động giao nhận cũng có vai trò trong việc kích thích tiêu dùng và các hoạt
7
động xuất nhập khẩu ở các doanh nghiệp cũng phát triển.
1.1.5 Khái niệm về người giao nhận
1.1.5.1 Khái niệm
Người kinh doanh dịch vụ giao nhận gọi là “ Người giao nhận” – Forwarder
– Freight Forwarder – Forwarding Agent. Người giao nhận có thể là chủ hàng, chủ
tàu, công ty xếp dỡ hay kho hàng, người giao nhận chuyên nghiệp hay bất kỳ người
nào khác.
Theo Liên đoàn quốc tế các Hiệp hội giao nhận FIATA: “ Người giao nhận
là người lo toan để hàng hóa được chuyên chở theo hợp đồng ủy thác và hành động
vì lợi ích của người ủy thác mà bản thân anh ta không phải là người chuyên chở.
Người giao nhận cũng đảm nhận thực hiện mọi công việc liên quan đến hợp đồng
giao nhận như bảo quản, lưu kho, trung chuyển, làm thủ tục hải quan, kiểm hóa… ”
Người giao nhận có trình độ chuyên môn về:
Biết kết hợp giữa nhiều phương thức vận tải khác nhau.
Biết tận dụng tối đa dung tích, trọng tải của các công cụ vận tải nhờ vào dịch
vụ gom hàng.
Biết kết hợp giữa vận tải – giao nhận – xuất nhập khẩu và liên hệ tốt với các
tổ chức có liên quan đến quá trình vận chuyển hàng hóa như hải quan, hãng
tàu, bảo hiểm, ga, cảng….
Người giao nhận còn tạo điều kiện cho người kinh doanh xuất nhập khẩu hoạt
động có hiệu quả nhờ vào dịch vụ giao nhận của mình.
Nhà xuất nhập khẩu có thể sử dụng kho bãi của người giao nhận hay của
chuyển tải hoặc quá cảnh qua nước thứ ba, người giao nhận sẽ làm thủ tục
quá cảnh hoặc tổ chức chuyển hàng hóa từ phương tiện vận tải này sang
phương tiện vận tải khác, hoặc giao hàng đến tay người nhận.
Người giao nhận lưu kho hàng hóa: Trong trường hợp hàng hóa phải lưu kho
trước khi xuất khẩu và sau khi nhập khẩu, người giao nhận sẽ thu xếp việc đó
bằng phương tiện của mình hoặc thuê của người khác và phân phối hàng hóa
nếu có yêu cầu.
Người giao nhận là người gom hàng: Dịch vụ gom hàng nhằm biến hàng lẻ
thành hàng nguyên. Khi là người gom hàng, người chuyên chở đóng vai trò
là người chuyên chở hoặc chỉ là đại lý
Người giao nhận là người chuyên chở: Trong nhiều trường hợp, người giao
nhận là người chuyên chở, trực tiếp ký hợp đồng vận tải với chủ hàng và
chịu trách nhiệm chuyên chở hàng hóa từ nơi gửi hàng đến nơi nhận hàng.
Nếu người giao nhận đứng ra tự vận chuyển hàng hóa và thực hiện các dịch
9
vụ giao nhận khác bằng phương tiện của mình hoặc thuê của người khác thì
người đó được gọi là người chuyên chở thực sự. Trường hợp theo hợp đồng
với khách hàng, người giao nhận là người chuyên chở nhưng lại ký hợp đồng
phụ với những người khác như thuê người chuyên chở hoặc người khác thực
hiện các dịch vụ giao nhận (người nhận lại dịch vụ giao nhận) thì người đó
được gọi là người chuyên chở theo hợp đồng. Nhưng dù là người chuyên chở
thực tế hay chuyên chở theo hợp đồng thì người giao nhận đó vẫn mang địa
vị người chuyên chở.
Người giao nhận đóng vai trò là người chuyên chở trong trường hợp là
người cung cấp dịch vụ gom hàng, dịch vụ vận tải đa phương thức hoặc dịch
vụ vận tải trọn gói (tự vận chuyển bằng các phương thức khác nhau và dịch
vụ để thực hiện quá trình vận tải đó).
1.1.5.4 Quyền và nghĩa vụ của người giao nhận
Điều 167 (LTM) Quyền và nghĩa vụ của người làm dịch vụ giao nhận hàng
Mua bảo hiểm cho hàng hóa nếu người gửi yêu cầu.
Vận chuyền hàng hóa đế ga, cảng và làm thủ tục khai báo hải quan và thủ tục
có liên quan khác để giao hàng cho người chuyên chở.
Thu xếp việc chuyển tải hàng hóa khi cần.
Nhận vận đơn của người chuyên chở và giao hàng cho người gửi hàng.
Giám sát việc vận chuyển hàng hóa đến người nhận hàng thông qua mối quan
hệ với người chuyên chở và đại lý của người giao nhận ở nước ngoài.
Ghi nhận những tổn thất và giúp đỡ người gửi hàng tiến hành khiếu nại với
người chuyên chở khi có tổn thất xảy ra.
Thay mặt người nhập khẩu:
Theo yêu cầu người nhận hàng (người nhập khẩu), người giao nhận sẽ:
Nhận hàng và kiểm tra các chứng từ có liên quan đến việc vận chuyển hàng
hóa.
Nhận hàng của người chuyên chở và trả các cước phí cần thiết nếu có.
Tiến hành khai báo hải quan và các thủ tục có liên quan.
Thu xếp việc lưu kho, quá cảnh hàng hóa khi cần.
Giao hàng cho người nhận hàng.
Giúp người nhận hàng giải quyết những khiếu nại nếu có.
1.2 Nghiệp vụ giao nhận hàng hóa bằng đường biển
1.2.1 Cơ sở pháp lý
1.2.1.1 Các cơ quan tham gia
Cơ quan quản lý nhà nước
11
Các bộ chủ quản.
Các tổ chức xuất nhập khẩu.
Hải quan.
Kiểm dịch động vật, thực vật.
Kiểm nghiệm giám định.
Công an biên phòng.
phải kết toán trực tiếp với người vận tải và chỉ thỏa thuận với cảng về địa điểm xếp
dỡ, thanh toán các chi phí có liên quan.
Việc xếp dỡ hàng hóa trong phạm vi cảng do cảng tổ chức thực hiện. trong
trường hợp chủ hàng muốn đưa phương tiên vào xếp dỡ thì phải thỏa thuận với cảng
và trả các lệ phí, chi phí liên quan cho cảng.
Khi được ủy thác giao nhận hàng hóa xuất nhập khẩu với tàu, cảng nhận
hàng bằng phương thức nào thì phải giao hàng bằng phương thức đó.
Cảng không chịu trách nhiệm về hàng hóa khi hàng đã ra khỏi bãi, cảng…
Khi nhận hàng tại cảng thì chủ hàng hoặc người ủy thác phải xuất trình chứng từ
hợp lệ xác định quyền được nhận hàng và phải nhận được một cách liên tục
trong một thời gian nhất định những hàng hóa ghi trên chứng từ.
Việc giao nhận có thể do cảng làm theo sự ủy thác hoặc chủ hàng trực tiếp làm.
1.2.3 Giao nhận hàng hóa xuất nhập khẩu bằng đường biển
1.2.3.1 Giao nhận hàng xuất khẩu
Yêu cầu:
Chuẩn bị hàng đúng như hợp đồng hoặc L/C quy định.
Tổ chức giao hàng cho người vận tải nhanh chóng, chính xác và kinh tế.
Lập bộ chứng từ thanh toán phải: đầy đủ, hợp lệ, đúng thời gian, chuyển giao
nhanh cho ngân hàng để thu hồi tiền hàng.
Bước 1 Chuẩn bị hàng để giao cho người vận tải:
Cần dựa vào hợp đồng hoặc L/C để chuẩn bị hàng.
Khối lượng hàng cụ thể:
Tên hàng phải phù hợp với hợp đồng hoặc L/C.
Số lượng: Kiểm tra số dung sai, đơn vị tính, hàng thay thế.
Chất lượng: Cẩn thận theo quy cách tiêu chuẩn hoặc theo mấu để kiểm tra và
phải được cấp các loại giấy chứng nhận về chất lượng (chứng nhận kiểm dịch động
vật, thực vật…)
Bao bì: Yêu cầu phải đảm bảo đúng quy cách. Đảm bảo 3 yếu tố: bảo vệ, bảo
quản được hàng, trình bày đẹp.
Ký mã hiệu: Ký mã hiệu tiêu chuẩn, ký mã hiệu thông tin, ký mã hiệu hàng
shipping note – thông báo xếp hàng do hãng tàu cấp.
Giao hàng vào kho cảng, nhận phiếu nhập kho.
Bước 2: Cảng giao hàng xuất cho tàu