LOGO

THỰC TRẠNG NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC
TỪ NĂM 2010 ĐẾN NAY


Nội dung bài thuyết trình
I. LÝ THUYẾT
1.1. Ngân sách nhà nước
1.2. Thu và chi ngân sách nhà nước
1.3. Cân đối và thâm hụt ngân sách nhà nước

II. THỰC TRẠNG NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC TỪ
NĂM 2010 ĐẾN NAY
2.1. Thực trạng thu NSNN từ năm 2010 đến nay
2.2. Thực trạng chi NSNN từ năm 2010 đến nay
2.3. Cân đối và thâm hụt NSNN năm 2010 đến nay

5 janvier 2012

2


I.

LÝ THUYẾT

1.1. Ngân sách nhà nước




đáp ứng cho các nhu cầu chi tiêu đã xác định của Nhà nước.

Phân loại :
* Theo nguồn hình thành:
• Nguồn thu trong nước
• Nguồn thu ngoài nước

* Theo tác dụng của khoản thu với quá trình cân đối NS
- Thu trong cân đối NSNN
- Thu bù đắp thiếu hụt NSNN


I.

LÝ THUYẾT

1.2.1.2 Thu ngân sách nhà nước từ thuế
Khái niệm thuế:
Thuế là khoản thu của NN đối với các tổ chức và cá nhân trong xã
hội, được pháp luật quy định, mang tính bắt buộc không hoàn trả
trực tiếp và là nguồn thu chủ yếu của NSNN.
Phân loại thuế :
* Căn cứ theo tính chất điều tiết của thuế:
• Thuế trực thu
• Thuế gián thu
* Căn cứ theo đối tượng đánh thuế:
• Thuế đánh vào hàng hóa,dịch vụ: thuế VAT, thuế xuất nhập khẩu..
• Thuế đánh vào thu nhập: thuế thu nhập doanh nghiệp, cá nhân
• Thuế đánh vào tài sản: thuế sử dụng đất phi nông nghiệp…
5 janvier 2012

• Viênk

5 janvier 2012

6


I. LÝ THUYẾT
1.2.2. Chi ngân sách nhà nước


Khái niệm: Chi ngân sách nhà nước là quá trình phân phối,
sử dụng quỹ NSNN theo những nguyên tắc nhất định nhằm thực
hiện các chức năng của nhà nước.

Phân loại:
* Căn cứ theo lĩnh vực chi:
• Chi kiến thiết kinh tế
• Chi văn hóa xã hội
• Chi quản lý hành chính
• Chi an ninh quốc phòng
• Các khoản chi khác

5 janvier 2012

7


I. LÝ THUYẾT
* Căn cứ theo sự phát huy tác dụng của các khoản chi

• Tổng thu từ thuế,phí, lệ phí phải > tổng chi thường xuyên  góp
phần tích lũy vào chi đầu tư phát triển
• Số bội chi < Chi đầu tư phát triển  tiến tới cân bằng thu chi NS
• Bội chi NSNN bù đắp bằng nguồn vay trong nước và nước ngoài.
Vay bù đắp bội chi NSNN không được sử dụng cho tiêu dùng, chỉ
dùng cho mục đích phát triển và đảm bảo bố trí NS để chủ động trả
nợ khi đến hạn.
• Ngân sách địa phương được cân đối với tổng số chi không vượt quá
tổng số thu
5 janvier 2012

9


I. LÝ THUYẾT
1.3.2. Thâm hụt ngân sách nhà nước
- Thâm hụt ngân sách nhà nước trong một thời kỳ là tình trạng khi tổng chi tiêu
của NSNN vượt quá các khoản thu không phải hoàn trả( thu trong cân đối) của
NSNN
- Để phản ánh mức độ thâm hụt NSNN, người ta sử dụng chỉ tiêu tỷ lệ % thâm
hụt so với GDP
 Nguyên nhân
- Khách quan: chu kỳ kinh doanh, tác động của điều kiện tự nhiên,yếu tố bất khả
kháng
- Chủ quan: quá trình quản lý và điều hành ngân sách
 Ảnh hưởng
- NSNN thâm hụt ở mức độ cao và triền miên làm tăng lãi suất thị trường, cản
trở đầu tư,thúc đẩy nhập siêu, tăng thất nghiệp, giảm mức sống
* Khắc phục: vay nợ, phát hành tiền, dự trữ ngoại hối



Thu dầu
thô

66300

69300

87000

99000

85200

Thu từ xuất
nhập khẩu

95500

1387000

153900

166500

154000

Thu viện
trợ không
hoàn lại

Đơn vị: tỉ đồng


II. THỰC TRẠNG NGÂN SÁCH NHÀ
NƯỚC TỪ NĂM 2010 ĐẾN NAY
* Nhận xét:
• Tổng thu ngân sách nhà nước Việt Nam từ năm 2010 đến năm
2014 tăng dần qua các năm, nhưng tăng không ổn định.
• Tổng thu ngân sách năm 2010 bằng 127,5% so với dự toán, tăng
26% so với năm 2009.
• Tổng thu ngân sách năm 2011 bằng 121% so với dự toán, tăng
23% so với năm 2010.
• Tổng thu ngân sách năm 2012 bằng 100,3% so với dự toán, tăng
3% so với năm 2011.
• Tổng thu ngân sách năm 2013 bằng 96,9% so với dự toán, tăng
6% so với năm 2012.
• Tổng thu ngân sách năm 2014 bằng 100,9% so với dự toán, giảm
0,15% so với năm 2013.


II.

THỰC TRẠNG NGÂN SÁCH NHÀ
NƯỚC TỪ NĂM 2010 ĐẾN NAY

Biểu đồ tỉ lệ các nguồn thu NSNN Việt Nam giai đoạn 2010-2014

Đơn vị: %



• Thu ngân sách nhà nước tăng nhưng chưa được ổn định
• Cơ cấu thu ngân sách NN vẫn còn chứa nhiều rủi ro và yếu tố bất ổn
• Chính sách thuế, công tác quản lý thuế còn nhiều hạn chế
• Thu ngân sách nhà nước vẫn còn phụ thuộc vào các nguồn thu không
ồn định
• Công tác quản lý thu NS còn nhiều bất cập


II. THỰC TRẠNG NGÂN SÁCH NHÀ
NƯỚC TỪ NĂM 2010 ĐẾN NAY
Giải pháp đảm bảo thu NSNN
• Thực hiện tốt các biện pháp quản lý thu NS, chống thất thu NS, tiết
kiệm chi để đảm bảo cân đối NSNN
• Tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra và giải quyết nợ đọng, thực
hiện các luật thuế mới, khuyến khích sản xuất kinh doanh để tăng
thu nội địa triển khai nghị quyết của Quốc hội về sửa đổi, bổ sung
5 luật thuế: Luật Thuế Thu nhập doanh nghiệp, Luật Thuế Giá trị
gia tăng, Luật Thuế Thu nhập cá nhân, Luật Thuế Tài nguyên và
Luật Quản lý thuế, để khuyến khích sản xuất, kinh doanh phát triển.
• Đảm bảo tăng nguồn thu từ nội địa( thuế là quan trọng nhất), đảm
bảo cân đối NS trong điều kiện giá dầu giảm
• Ngành hải quan phải thực hiện các giải pháp về chống buôn lậu,
chống gian lận thương mại, chống hàng giả... để đảm bảo tăng thu


II. THỰC TRẠNG NGÂN SÁCH NHÀ
NƯỚC TỪ NĂM 2010 ĐẾN NAY
Bảng số liệu dự toán tổng chi ngân sách nhà nước từ 2010 đến 2014
Đơn vị: tỷ đồng
2010


175000

163000

Chi trả
nợ,viện trợ

70250

86000

100000

105000

120000

Khoản chi
khác

50890

45500

81100

39100

19300

• Tổng chi NSNN năm 2012 bằng 100,2% dự toán năm, giảm 5% so với
năm 2011
• Tổng chi NSNN năm 2013 bằng 100,8% dự toán năm , tăng 9% so với
năm 2012
• Tổng chi NSNN năm 2014 bằng 96,2% dự toán năm, giảm 2% so với
năm 2013
Quy mô chi tiêu của chính phủ Việt Nam khá cao
Quyết toán tổng chi ngân sách NN có thường cao hơn so với dự toán
ngân sách NN đã đề ra và tổng chi ngân sách NN có xu hướng tăng
 ảnh hưởng tới tính bền vững của NSNN và tiềm ẩn nguy cơ mất
ổn định NSNN


II. THỰC TRẠNG NGÂN SÁCH NHÀ
NƯỚC TỪ NĂM 2010 ĐẾN NAY
Biểu đồ cơ cấu chi NSNN giai đoạn năm 2010-2014

Đơn vị: %


II. THỰC TRẠNG NGÂN SÁCH NHÀ
NƯỚC NĂM 2010 ĐẾN NAY

* Nhận xét: Chi thường xuyên chiếm tỷ trọng lớn trong tổng chi NSNN
giai đoạn 2010-2014
Chi thường xuyên tăng qua các năm từ năm 2010 đến 2014
• Chi thường xuyên năm 2011 tăng 6% so với năm 2010
• Chi thường xuyên năm 2012 giảm 1,6% so với năm 2011
• Chi thường xuyên năm 2013 tăng 11,7% so với năm 2012
• Chi thường xuyên năm 2014 tăng 4,5% so với năm 2013Chi đầu tư


II. THỰC TRẠNG NGÂN SÁCH NHÀ
NƯỚC TỪ NĂM 2010 ĐẾN NAY

2.3 Cân đối và thâm hụt NSNN từ năm 2010 đến nay

Bảng số liệu thực trạng thâm hụt NSNN năm 2010 -2014
•

Ghi chú: Tổng thu NSNN từ năm 2010 đến 2012 bao gồm khoản thu chuyển
nguồn ngân sách trung ương từ năm trước
2010

2011

2012

2013

2014

Tổng thu
NSNN

462500

605000

762900


Tỷ lệ bội chi
NSNN so
với GDP

6,2%

5,3%

4,8%

4,8%

5,3%


II. THỰC TRẠNG NGÂN SÁCH NHÀ
NƯỚC NĂM 2010 ĐẾN NAY
Biểu đồ thâm hụt NSNN từ năm 2010 đến năm 2014