Website: Email : Tel (: 0918.775.368
Nếu bạn là một người sử dụng UNIX, hãy bắt đầu
Trong bài này
 Các tiện nghi mạng UNIX
 Các tiện nghi riêng của UNIX
 Các file được kết mạng
 Thư điện tử
 Hệ thống thông tin mạng
Hầu hết các hệ thống UNIX đi kèm với phần mềm Internet hoặc như một
phần của phần mềm trọn gói chuẩn hoặc như một phần bổ sung từ người cung cấp
hệ điều hành UNIX. Đối với những người không kết nối tới Internet hoặc có kết
nối nhưng không trực tiếp thì tất cả các hệ thống UNIX đều đi kèm với một phần
mềm trọn gói cũ nhưng hoạt động tốt được gọi là UUCP. UUCP sử dụng những
modem thông thường và đường dây điện thoại để xử lý các tin thư điện tử và mạng
(Xem chương 9 để biết thêm thông tin).
Mạng UNIX thông thường của bạn
Nếu bạn đang sử dụng một trạm làm việc UNIX thì chắc chắn nó có phần
mềm Internet. Câu hỏi chủ yếu là bạn đã được kết nối với Internet một cách trực
tiếp, gián tiếp hoặc (thật tệ hại) chưa kết nối. Để chắc rằng bạn có phần mềm
Internet đã được nạp, hãy thử đưa vào lệnh sau:
telnet localhost
Bạn có thể có dấu hiệu sẵn sàng login một cách mau chóng (trong vài giây)
từ máy tính của bạn. Hãy tự login vào và sau đó logout. Như vậy tốt rồi đấy. Nếu
màn hình xuất hiện những câu như telnet: not found thì bạn đang sử dụng một
trong số ít những hệ thống UNIX còn sót lại mà không có phần mềm mạng (Bạn
vẫn còn có thể gửi và nhận thư điện tử bằng UUCP).
Bạn cũng có thể kiểm tra các bẫy lỗi của mạng: có cáp mạng nào gắn phía
sau máy tính hay không? (Xem toàn bộ các kiểu cáp thông dụng trong chương 3).
Khi bạn in một đoạn văn bản nào đó thì nó có xuất hiện trên một máy in gắn với
Website: Email : Tel (: 0918.775.368
một máy tính khác hay không? Đó là một dấu hiệu chắc chắn rằng mạng đang ở

Mỗi chương trình r này đều có các ưu thế riêng và đều đáng học. Ưu thế chủ
yếu mà tất cả đều có là bạn có thể sắp xếp trên các máy mà bạn có account sao cho
bạn có thể login từ máy này sang máy khác và chép file giữa các máy đó mà không
phải đưa vào tên sử dụng và password mỗi lần bạn muốn làm gì.
Chúng ta thảo luận các lệnh r trong chương này với những lệnh tổng quát
không thuộc UNIX. Bạn có thể tìm thấy rlogin và rsh trong chương 14 và rcp trong
chương 16.
Các file của tôi đâu?
Một đặc điểm mạng khác đặc biệt thông dụng đối với hệ thống UNIX là NFS
(Network File System - Hệ thống file mạng), ban đầu do Sun Microsystems đưa ra
nhưng hiện nay rất phổ biến và sẵn có ở hầu hết những người cung cấp UNIX. NFS
cho phép bạn xử lý các file và thư mục trên đĩa hiện diện trên một máy tính như thể
chúng đang ở trên một máy tính khác. Đặc biệt, điều này có nghĩa là nhiều file
dường như ở trên máy tính của bạn lại thực sự ở trên máy tính ở tầng dưới. Tình
huống này thông thường không tạo ra nhiều khác biệt trên thực tế trừ khi mạng
hoặc máy tính kia bị hỏng, khi đó máy tính của bạn bị đột ngột ngừng lại rất giống
như cách bạn tách rời một ổ đĩa gắn với máy tính.
May mắn thay, NFS bắt đầu lại một cách khá tin cậy từ nơi nó bị ngắt hoặc
khi mạng hay máy tính được sửa xong. Một truyền thuyết kể lại rằng có một
chương trình trên một trạm làm việc đã chờ đợi một cách rất kiên nhẫn khi máy
tính với các file NFS bị hỏng và được tháo rời ra rồi mang trả lại người bán. Chẳng
bao lâu sau một hệ thống khác đến thay thế, server mới được lắp đặt, nạp lại từ các
băng từ dự phòng và được khởi động lại. Sau đó chương trình, khi đó đã phải chờ
đợi khoảng 6 tháng, lại tiếp tục chạy.
Các kỹ xảo NFS
Tuy NFS ban đầu được viết cho các hệ thống UNIX nhưng cũng có những
bản NFS cho rất nhiều loại máy tính khác từ Mac, PC cho đến các máy tính lớn của
IBM. Những bản này cho phép cùng sử dụng file một cách đáng tin cậy. Ví dụ, khi
Website: Email : Tel (: 0918.775.368
quyển sách này đã được viết, các file có văn bản và đồ họa ở trên hệ thống UNIX

tốt (và rất gọn) tuy nó rất mắc nên không được sử dụng rộng rãi.
UTP sử dụng đường dây điện thoại thông thường và một đầu nối tương tự
nhưng lớn hơn đầu nối điện thoại, do đó bạn ít gặp rắc rối với nó. Vì dây điện thoại
rẻ và dễ sử dụng hơn nhiều so với thicknet và thinnet nên bạn có thể thắc mắc một
cách hợp lý là tại sao ban đầu người ta không sử dụng nó. Những người thiết kế
Ethernet không nhận thức được rằng nó hoạt động được!
Nếu bạn là một trong những địa điểm có mạng Token Ring, bạn nên để ý
rằng mạng Token Ring sử dụng một đầu nối vững chắc ít gây cho bạn bất kỳ rắc rối
nào trừ khi bạn lỡ chân đá mạnh vào nó. Nếu đầu nối này sút ra, bạn phải khởi
động lại máy sau khi đã cắm đầu nối vào lại vì máy tính phải thực hiện một chuỗi
khởi động đặc biệt để trở lại hệ thống.
Nếu bạn sử dụng một nhóm các máy tính khác loại thì NFS thường là cách
duy nhất có thể nối chúng lại với nhau vì NFS chạy trên nhiều loại máy tính hơn
bất kỳ hệ thống phân chia file nào khác.
NFS dựa trên một cặp giao thức truyền thông Internet chuẩn gọi là UDP/IP
(Chương 6 giải thích những giao thức này là gì nhưng bây giờ điều đó không quan
trọng). Nếu máy của bạn sử dụng NFS thì về nguyên tắc bạn có thể sử dụng các file
NFS có ở khắp nơi trên Internet miễn là mà máy chủ chứa những file đó cho phép
bạn truy cập đến chúng.
Nếu máy tính của bạn và máy có chứa các file đó được nối bởi một mạng đủ
nhanh thì bạn có thể sử dụng những file ở cách xa nhiều dặm như thể chúng ở tại