TIỂU LUẬN TỐT NGHIỆP
TRUNG CẤP LÍ LUẬN CHÍNH TRỊ - HÀNH CHÍNH
Đề Tài:
ĐOÀN THANH NIÊN CỘNG SẢN HỒ CHÍ MINH
HUYỆN BẮC SƠN - TỈNH LẠNG SƠN VỚI CÔNG TÁC GIÁO GIỤC
ĐẠO ĐẠO ĐỨC LỐI SỐNG, VĂN HÓA CHO THANH NIÊN.

Người thực hiện : Dương Văn Nhiệm
Lớp
Niên khóa

: K49
: 2010 – 2011

Người hướng dẫn : Hoàng Thị Ngân

Hà Nội, Năm 2011


LỜI CẢM ƠN
Âm thầm, lặng lẽ con đò thời gian lại đưa thêm một chuyến đò đầy cập
bến, tạm xa giảng đường, xa mái trường dấu yêu, xa thầy cô, nơi chôn dấu biết
bao kỷ niệm. Em không thể nào quên những năm tháng đó, thầy cô như người
lái đò cần mẫn đưa khách sang sông đưa con thuyền cập bến, chắp cho chúng
em những đôi cánh vào đời, ươm cho đời những mầm xanh trái ngọt.
Với tấm lòng biết ơn sâu sắc, em xin bày tỏ lòng cảm ơn tới cô giáo
hướng dẫn: Tới cô giáo Hoàng thị ngân đã tận tình chỉ bảo hướng dẫn, giúp đỡ
em trong suốt thời gian nghiên cứu va hoàn thành tiểu luận tốt nghiệp.
Em xin chân thành cảm ơn ban giám hiệu trường học viện thanh thiếu
niên việt nam đã cung cấp cho em những kiến thức quý giá và tạo điều kiện
thuận lợi, động viên, kích lệ em trong thời gian học tập và thực hiện tiệủ luận tốt

CNXH

: (Chủ nghĩa xã hội)

XHCN

: (Xã hội chủ nghĩa)

TNCS

:(thanh niên cộng sản)

UBND

: (ủy ban nhân dân)

Dương Văn Nhiệm K49

3


PHẦN MỞ ĐẦU
Lý do chọn đề tài:
Đại I hội Đảng toàn quốc lần thứ VI (1986) thành công, đất nước ta tiến hành
công cuộc đổi mới toàn diện nhằm mục tiêu dân giàu, nước mạnh, xã hội công
bằng, dân chủ, văn minh. Nghị quyết TW 2 khóa VIII xác định : “ Muốn tiến
hành CNH- HĐH thắng lợi phải phát triển mạnh GD-ĐT, phát huy nguồn nhân
lực con người, yếu tố cơ bản của sự phát triển nhanh và bền vững. Bởi vậy, GDĐT là quốc sách hàng đầu. Nhà nước và xã hội phát triển giáo dục nhằm nâng

Dương Văn Nhiệm K49

mà Hồ Chí Minh để lại cho nhân dân ta, dân tộc ta. Tuy nhiên không phải ai
cũng thấm nhuần được tư tưởng đó.

Dương Văn Nhiệm K49

5


Trong những năm qua , đất nước ta chuyển mình trong công cuộc đổi mới sâu
sắc và toàn diện : từ một nền kinh tế tập trung quan liêu bao cấp sang nền kinh
tế nhiều thành phần vận hành theo cơ chế thị trường có sự quản lý của nhà nước.
Chuyển từ chính sách “đóng cửa” sang chính sách “mở cửa”, làm bạn với các
nước trong cộng đồng thế giới. Với công cuộc đổi mới, chúng ta có nhiều thành
tựu to lớn rất đáng tự hào về phát triển kinh tế- xã hội, văn hóa- giáo dục. Tuy
nhiên mặt trái của cơ chế mới cũng ảnh hưởng tiêu cực đến sự nghiệp giáo dục,
trong đó sự suy thoái về đạo đức và những giá trị nhân văn là vấn đề mà toàn xã
hội quan tâm. Đánh giá thực trạng giáo dục đào tạo : Nghị quyết TW 2 khóa
VIII nhấn mạnh : “ Đặc biệt đáng lo ngại là một bộ phận học sinh sinh viên có
tình trạng suy thoái về đạo đức, mờ nhạt về lý tưởng, theo lối sống thực dụng,
thiếu hoài bão lập thân, lập nghiệp vì tương lại của bản thân và đất nước...”
Đoàn thanh niên Huyện Bắc Sơn-Tỉnh Lạng Sơn không đứng ngoài thực trạng
đó, Hơn ai hết là người làm công tác giáo dục, hoạt động, tổ chức của Đoàn thị
trấn Tiên Yên trên quê hương mà mình đã sinh ra và lớn lên, tôi nhận thức rõ
trách nhiệm nặng nề đặt lên vai của mình. Phải có biện pháp chỉ đạo thiết thực,
phù hợp nhằm nâng cao hơn nữa chất lượng giáo dục nói chung, chất lượng giáo
dục đạo đức, lối sống văn hóa cho thanh niên nói riêng, đặc biệt là những thanh
niên có khó khăn trong rèn luyện đạo đức. Vì việc giáo dục tư tưởng đạo đức
cho thanh niên là nền tảng, là gốc rễ vững chắc cho các mặt giáo dục khác. Xuất
phát từ những lý do khách quan, chủ quan như trên, tôi mạnh dạn chọn đề tài:
Vì vẩy với góc nhìn từ công tác giáo dục ở Huyện Bắc Sơn_Tỉnh Lạng Sơn

*. Đánh giá được công tác giáo dục đạo đức, lối sống văn hóa cho thanh niên
ở Huyên Bắc Sơn_Tỉnh Lạng Sơn, thông qua đó đề ra những biện pháp giáo dục
đạo đực, lối sống văn hóa cho thanh niên một cách hiệu quả giúp thanh niên trơ
thành người có ích cho xã hội.
*. Mục đích nghiên cứu.
Nghiên cứu một số lý luận giáo dục đạo đức, tiến hành điều tra thực trạng của
công tác giáo dục đạo đức, lối sống văn hóa cho thanh niên, phân tích nguyên
nhân, tìm ra những yếu tố liên quan đến công tác giáo dục đạo đức, lối sống văn
hóa thanh niên để từ đó đề ra biện pháp giáo dục đạo đức, lối sống cho thanh
niên trong giai đoạn hiện nay.
Dương Văn Nhiệm K49

7


Qua việc nghiên cứu lý luận thực tiễn, đề xuất và lý giải những biện pháp
giáo dục đạo đức, lối sống văn hóa cho thanh niên Huyện Bắc Sơn _Tỉnh Lạng
Sơn. Từ đó góp phần nhỏ bé của mình vào việc nâng cao chất lượng giáo dục
toàn diện cho thanh niên.
3. Đối tượng và khách thể nghiên cứu.
3.1. Đối tượng nghiên cứu.
Đối tượng nghiên cứu chuyên đề là: Đoàn TNCS Hồ Chí Minh Huyện Bắc
Sơn _Tỉnh Lạng Sơn với công tác giáo dục đạo đức, lối sống văn hóa cho thanh
niên.
3.2. khách thẻ nghiên cứu.
* Đặc điểm chung của địa phương.
* Đặc điệm của đoàn thanh niên, cấp ủy trên địa bàn.
4. phạm vi nghiên cứu tiểu luận.
* không gian: Tiểu luận tập trung nghiên cưu thực trạng giáo dục đạo đức, lối
sống văn hóa cho thanh niên nơi Huyện Bắc Sơn _Tỉnh Lạng Sơn mà tôi đang

Chương I: Những vấn đề lý luận chung về giáo dục đạo đức , lối sống văn
hóa cho thanh niên
1. Cơ sở lý luận.
Giáo dục là một hiện tượng xã hội, là quá trình tác động có mục đích, có kế
hoạch, ảnh hưởng tự giác, chủ động tới con người, dẫn đến sự hình thành và
phát triển tâm lý, ý thức, nhân cách. Dưới góc độ hoạt động, giáo dục là một
hoạt động chuyên biệt của xã hội nhằm hình thành và phát triển nhân cách của
côn người theo những yêu cầu của xã hội trong những giai đoạn lịch sử nhất
Dương Văn Nhiệm K49

9


định. Giáo dục giữ vai trò chủ đạo trong sự phát triển nhân cách. Như vậy hoạt
động giáo dục không đơn thuần chỉ là truyền thụ kiến thức, mà là quá trình gồm
nhiều bộ phận: Giáo dục đạo đức; Giáo dục trí tuệ; Giáo dục thể chất; Giáo dục
thẩm mỹ; Giáo dục lao động kỹ thuật tổng hợp, hướng nghiệp.
Trong đó giáo dục đạo đức được xem là nền tảng gốc rễ tạo ra nội lực tiềm tàng
vững chắc cho các mặt giáo dục khác.
1.1. Một số khái niệm.
1.1.1. Khái niệm thanh niên
Thanh niên là lớp người trẻ tuổi, có sức khỏe vả trí tuệ, có những đóng góp
trong sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước. Thanh niên rất nhạy
bén với những các mới, tiến bộ khoa học mới nhưng cũng rất dễ mắc phải những
sai lầm trong nhận thức của mình. Trong sự phát triển của đất nước hiện nay
thanh niên đóng một vai trò rất quan trọng với vị trí là người chủ tương lai của
đất nước.vì vậy khẩu hiệu “ Đâu cần thanh niên có, việc gì khó có thanh niên’’
luôn luôn là khẩu hiệu của thanh niên Việt nam trong mọi hoàn cảnh lịch sử của
đất nước.
1.1.2. Khái niệm đạo đức.

khảng định mình trong tập thể, trong cộng đồng.
Thanh niên là thời kỳ tươi đẹp nhất trong đời sống mối con người. đó là lứa
tủôi trong sáng, đầy ước mơ, đầy khát vọng. tuổi thanh niên cũng là lứa tuổi
đày nhiệt tình, có nhiều hoài báo va đôi khi bồng bột, thiếu hiểu biết trong
cuộc sống, không nghe lời bố mẹ, chỉ biết vui chơi thỏa đáng vì thế có khó
khăn trong rèn luyện đạo đức.
- Đối với những học sinh có khó khăn trong rèn luyện đạo đức thường có các
đặc điểm cụ thể như:
Phát triển lệch lạc, biến dạng, thái hóa về nhu cầu cá nhân: nghiện hút, cờ
bạc, chơi các loại trò chơi không lành mạnh…nhu cầu phát triển lành mạnh
xã hội kém, có các biểu hiện tiêu cực đối lập với các mối quan hệ văn hóa,
nhân bản của con người đặc biệt là vật chất.
Kém phát triển về ý thức đạo đức, hoạc có khi trở nên vô thức trong quan hệ
với cộng đồng, với người khác . nhận thức xã hội lêch lạc thiếu niền tin. Hoài
nghi mọi thứ, ngại thổ lộ, bộc bach bản thân ngay cả những vấn đề tích cực.
Đôi khi có sự di chuyển niền tin, lẽ sống, lý tưởng tốt đẹp sang niền tin, lẽ
sống, lý tưởng của những kẻ bụi đời, ngố ngược mù quáng.
Tình cảm của những thanh niên này phát triển rất hạn chế: có người trở nên
hận đời, hằn học, phớt đời; có người khao khát tình cảm được bù đắp thỏa
đáng; có người mất cân bằng về tình cảm dễ bị kích động; có tình cảm yếu
đươi dễ bị mua chuộc, ngại làm việc…
Từ đó dẫn đến các thanh niên có thói quen vi phạm các kỷ cương, nề nếp, nội
quy của tập thể được biểu hiện qua các hành vi: trêu tức, xấc xược, liên kết
thành nhóm …những nhóm này không tích cực hay có các trò quỷ quoái để
Dương Văn Nhiệm K49

13


trêu bạn bè, phản ứng, trả đũa, nói năng thô bị cục cằn, thích dùng tiếng lóng

14


Xã hội cần tổ chức tốt hoạt động đạo đức văn hóa cho thanh niên nói chung
và thanh niên có khó khăn trong rèn luyện đạo đức, lối sống văn hóa nối
riêng cần thực hiện tốt các nội dung sau.
Tăng cường giáo dục thế giới quan khoa học giúp thanh niên có nhữn biểu
hiện đúng đắn về thế giới hiệ thực, có đầu óc khoa học với niềm tin khoa
học, biết sử dụng quy luật để xây dựng cuộc sống.
Tăng cường giáo dục tư tưởng cách mạng XHCN nhằm giúp cho thanh niên
có ước mơ, hoài bão cao đẹp, có ý thức và khả năng chống lại lối sống thực
dụng, chạy theo đời sống vật chất, hưởng thụ.
Nâng cao lòng yêu nước, yêu CNXH, niền tự hào và tin tưởng vào tiền đồ
tươi sáng của dân tộc.
Tăng cường ý thức lao động và tự lao động.
Tăng cường giáo dục pháp luật, kỷ cương giúp các em có ý thức và thói quen
sống làm việc và học tập theo pháp luật, có kỷ luật ở mọi nơi, mọi lúc.
Tăng cường giáo dục lòng yêu thương con người, có lòng nhân ái trong quan
hệ với con người và cộng đông, có hành vi ứng xử có văn hóa. Bản thân phải
thật thà, giàn dị, khiêm tốn biết tôn trọng. Đối với gia đình phải gắn bó đùm
bọc. với bạn bè trung thực thẳng thắng, thông cảm, hiểu biết, tôn trọng giúp
nhau cùng tiến bộ.
Để đáp ứng được yêu cầu lớn lao đó, quá trình giáo dục trong nhà trường
phải đạt tới mục đích biến thành quá trình tự giáo dục. Thanh niên có thể tự
trau dồi, rèn luyện để hoàn thành nhân cách của mình một cách có ý thức.
Tuy nhiên thực tế vẫn còn một số bộ phận thanh niên do nhận thức chua đầy
đủ, không nắn bắt được kiến thức pháp luật, sống tự do, vô kỷ luật, chay lười
trong học tập suy thoái về đạo đức và những giá trị nhân văn đang là vấn đề
thách thức của sụ nghiệp giáo dục và đào tạo hiện nay.
Vấn đề đặt ra và cấp thiết là phải tăng cường giáo dục đạo đức, giáo dục

công vong tư ... Có ý nghĩa sâu sắc, bền vững. Nhiều thế hệ các chiến sĩ cách
mạng, những đảng viên cộng sản đã giữ vững khí tiết cộng sản, ý chí đấu tranh
trên nền đạo đức đó.
1.2.2. Quan điểm của Đảng cộng sản Việt Nam về giáo dục đạo đức, lối sống
văn hóa.
Giáo dục và đào tạo là một vấn đề hết sức quan trọng trong đời sống chính trị
của mỗi nước, là biểu hiện trình độ phát triển của mỗi nước. Vì vậy, ngay từ khi
Dương Văn Nhiệm K49

16


giành được chính quyền, Hồ Chí Minh đã chỉ rõ “một dân tộc dốt là một dân tộc
yếu”. Do đó xác định Giáo dục và đào tạo là một nhiệm vụ quan trọng của cách
mạng
Bắt đầu từ Nghị quyết của Đại hội lần thứ IV của Đảng (1979) đã ra quyết định
số 14-NQTƯ về cải cách giáo dục với tư tưởng: Xem giáo dục là bộ phận quan
trong của cuộc cách mạng tư tưởng; thực thi nhiệm vụ chăm sóc và giáo dục thế
hệ trẻ từ nhỏ đến lúc trưởng thành; thực hiện tốt nguyên lý giáo dục học đi đôi
với hành, giáo dục kết hợp với lao động sản xuất, nhà trường gắn liền với xã hội.
Tư tưởng chỉ đạo trên được phát triển bổ sung, hoàn thiện cho phù hợp với yêu
cầu thực tế qua các kỳ Đại hội VI, VII, VIII, IX, X của Đảng cộng sản Việt
Nam.
Đặc biệt, sự nghiệp Giáo dục và Giáo dục lý luận chính trị được Đại hội
toàn quốc lần thứ X đặc biệt quan tâm và nhấn mạnh hơn nữa nhằm giáo dục
con người phát triển toàn diện, nhất là thế hệ trẻ.
Đại hội X đã xác định mục tiêu giáo dục là nhằm bồi dưỡng thế hệ trẻ tinh
thần yêu nước, lòng tự tôn dân tộc, lý tưởng chủ nghĩa xã hội, lòng nhân ái, ý
thức tôn trọng pháp luật, tinh thần hiếu học, ý chí tiến thủ lập nghiệp, không cam
chịu nghèo nàn, đào tạo lớp người lao động có kiến thức cơ bản, làm chủ năng

thất học (10-1945), Người viết: "Mọi người Việt Nam phải hiểu biết quyền lợi
của mình, bổn phận của mình, phải có kiến thức mới để có thể tham gia vào
công cuộc xây dựng nước nhà, và trước hết phải biết đọc, biết viết chữ quốc
ngữ”. Tư tưởng này của Chủ tịch Hồ Chí Minh phù hợp với Tuyên ngôn Quốc tế
Nhân quyền đã được Đại Hội đồng Liên hợp quốc thông qua và công bố vào
ngày 10-12-1948. Điều 26 của Tuyên ngôn ghi rõ: "Mọi người đều có quyền
được giáo dục. Giáo dục phải được miễn phí, ít nhất là ở bậc tiểu học và căn
bản. Giáo dục tiểu học phải bắt buộc. Giáo dục kỹ thuật và chuyên nghiệp phải
được mở rộng và giáo dục đại học phải được mở rộng bình đẳng cho mọi người,
trên căn bản tài năng xứng đáng…”.
Trong Hiến pháp nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa (năm 1946) do Chủ tịch Hồ
Chí Minh soạn thảo, Điều 6 và 7 ghi rõ: "Tất cả công dân Việt Nam đều ngang
quyền về mọi phương diện: chính trị, kinh tế, văn hóa”, "Tất cả công dân Việt
Nam đều bình đẳng trước pháp luật, đều được tham gia chính quyền và công
cuộc kiến quốc tuỳ theo tài năng và đức hạnh của mình”. Người còn lưu ý rằng:
"Ngòai sự bình đẳng về quyền lợi, những quốc dân thiểu số được giúp đỡ về mọi
phương diện để chóng tiến kịp trình độ chung” (Điều 8).
Kiến giải những phương pháp giáo dục khoa học, cách mạng
Hồ Chí Minh không chỉ đưa ra những quan điểm lý luận có ý nghĩa quan trọng
đối với công cuộc xây dựng nền giáo dục mới, mà còn có những kiến giải khoa
học và sáng tạo về phương pháp giáo dục. Người yêu cầu phải căn cứ vào đặc
điểm, nhu cầu của đối tượng, nội dung giáo dục, và các điều kiện cơ bản của nhà
Dương Văn Nhiệm K49

18


trường mà xác định các phương pháp dạy học phù hợp. Theo đó, phải lấy
nguyên tắc thống nhất giữa lý luận và thực tiễn làm nguyên tắc cơ bản cho việc
xây dựng các phương pháp về giáo dục. Dạy và học phải gắn tri thức lý luận với

đức, cần định hướng để họ có một lý tưởng sống, biết xây dựng cuộc sống trên
những giá trị cao đẹp. Đồng thời, mọi người cần quan tâm đến những giá trị đạo
đức, nhất là cần áp dụng những cách giáo dục mới vào việc đào tạo thế giới trẻ,
vì họ là rường cột của xã hội. Giáo dục theo lối mới là giáo dục bằng tình
thương yêu, nâng đỡ.
Hơn nữa, chúng ta cần nhìn vào tình hình thực tế để cảnh giác hơn đối với
những cạm bẫy đang cám dỗ giới trẻ, như nhà báo Lưu Đình Triều, khi đọc xong
cuốn sách “Là một sự nhắc nhở. Nhắc cha, nhắc mẹ, nhắc anh chị, nhắc nhà
trường, nhắc đoàn thể xã hội đừng lơ là, mất đi sự cảnh giác đối với những cạm
bẫy đang giăng chờ con em mình… Hãy ngăn chặn cái xấu từ xa, trước khi nó
hình thành và phát triển”. Toàn xã hội cần phải làm nhiều hơn nữa để giáo dục
một thế hệ trẻ có đạo đức, có lý tưởng sống để có thể đứng vững trước mọi
thách thức và sóng gió trong cuộc đời.
1.3.2. Đối với thanh niên.
Phát huy tinh thần đoàn kết trong bối cảnh hiện nay, chúng ta không được
sao nhãng Có thể nói, công tác thanh niên là vấn đề sống còn của dân tộc ở mọi
thời việc vun đắp nền tảng của quá trình “trồng người” cho thế hệ trẻ. Nhìn
chung, đại đa số đoàn viên thanh niên ngày nay có lập trường chính trị vững
vàng, tin tưởng vào sự lãnh đạo của Đảng và Nhà nước, có chí tiến thủ, tích cực
học tập, trau dồi phẩm chất, đạo đức cách mạng, sẵn sàng tình nguyện đến
những nơi khó khăn, gian khổ để đem sức trẻ, trí tuệ, lòng nhiệt huyết của mình
phục vụ, cống hiến cho đất nước. Đã và đang xuất hiện nhiều tấm gương tiêu
biểu trong học tập, lao động và sản xuất. Tuy nhiên, vẫn còn nhiều đoàn viên
thanh niên được trang bị một số vốn kiến thức kỹ thuật, chuyên môn hẹp nhất
Dương Văn Nhiệm K49

22


định nhưng lại thiếu một nhãn quan rộng, thiếu một tầm nhìn ra ngoài ngành

năm qua nhờ được sự quan tâm đầu, hỗ trợ, đời sống của đồng bào các dân tộc
đã được nâng lên rõ rệt. Nếu như năm 2006 tỉ lệ hộ nghèo là 24,4% thì đến hết
năm 2008 chỉ còn 17,6%; 20/20 xã, thị trấn có điện lưới quốc gia; 80% hộ được
công nhận là gia đình văn hoá. Trong thời gian tới, huyện Bắc Sơn tiếp tục tăng
cường khối đại đoàn kết dân tộc, áp dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật vào phát
triển sản xuất, tăng cường các dự án hỗ trợ đồng bào DTTS… Đại hội đã tuyên
dương 7 tập thể, 22 cá nhân có nhiều đóng góp trong các phong trào xây dựng
đời sống văn hoá, phát triển kinh tế, xã hội trong vùng đồng bào DTTS và bầu
27 đại biểu đi dự đại hội cấp tỉnh.

Dương Văn Nhiệm K49

24


Lịch sử: Bắc Sơn là huyện có nhiều di chỉ khảo cổ về người tiền sử, nơi đây các
nhà khảo cổ đã phát hiện ra cả một nền văn minh của người việt cổ, vào sơ kỳ
đồ đá mới, mang tênvăn hóa Bắc Sơn. Bắc Sơn là căn cứ địa kháng chiến, nơi nổ
ra cuộc khoởi nghĩa Bắc Sơn, chống Nhật và Pháp của lực lượng Việt minh
những năm 1940.
Giao thông: Đường bộ có Quốc lộ Schạy theo hướng Tây Nam-Đông Bắc, qua
phần phía Tây Bắc huyện, nối thị trấn Đình Cả huyện Võ Nhai-Thái Nguyên với
Bình Gia-Lạng Sơn.
Những mốc son lịch sử trong quá trình phát triển của Đảng bộ huyện Bắc Sơn
Ngay từ khi thực dân Pháp đặt ách thống trị trên châu Bắc Sơn, nhân dân Bắc
Sơn đã sôi nổi tham gia kháng chiến trong các phong trào do Cai Kinh và Đề
Thám lãnh đạo. Sau ngày thành lập Đảng Cộng sản Việt Nam, một số thanh niên
yêu nước ở Bắc Sơn đã sớm nhận thức, giác ngộ cách mạng, chủ động liên lạc
với các chiến sĩ cộng sản để xúc tiến việc thành lập cơ sở Đảng ở Bắc Sơn. Ngày
25-9-1936, chi bộ Đảng đầu tiên ở Bắc Sơn được thành lập ở thôn Mỏ Tát, xã