21

Trong bối cảnh nước ta gia MỞ
nhậpĐẦU
vào Tổ chức thương mại thế giới, thị
trường
động
mởđềratàinhiều cơ hội nhưng cũng không ít thách thức đối với
1. lao
Lý do
chọn
nguồn
trong đó yêu cầu về ngoại ngữ, đặc biệt tiếng Anh, là điều
1.1. nhân
về mặtlực,
ĩỷ luận
kiện cần
thiết ta
không
thiếu
được
giathế
nhập
và tếcáctrimối
hệ
Chúng
đangthể
sống
ở thế
kỷ đế
XXI,

duyệtmới
đề đất
án
ứng được yêu
đạiqua
mớiQuyết
và yêu
cầusốcủa
sự về
nghiệp
"Dạy
họcnhiều
ngoạivănngữ
trong
thongĐảng
giảotadục
quốctục
dânkhẳng
giai định
đoạn vai
2008nước, và
trong
kiện
quanhệtrọng
đã liên
trò
2020"
đó nêu
tiêugiáo
"Đôidục,

Có thể
thị
ngữ
ở các cấp
đượcương
một
số 40mới
- CT/TW
ngàyhọc,
15 trình
thángđộ6 đào
năm tạo,
2004nhằm
của đến
Ban năm
Chấp2015
hànhđạt
Trung
bước
rõ rệt
trình
độ, năng
sử dụng
củatạo
nguồn
nhân sách
lực,
Đảng,tiến
trong
đó về

nhập,
ngôn
ngữ,dục
đa làvăn
ngữ
thànhtrọng”.
thế mạnh của người
cán bộđa
quản
lý giáo
lựchoá;
lượngbiến
nòngngoại
cốt, có
vaitrở
trò quan
dân Việt
vụ sự mục
nghiệp
hoáđóng
đất vai
nước”.
Đẻ Nam,
thực phục
hiện được
tiêucông
nói nghiệp
trên, độihoá,
ngũhiện
giáođại

giáo
viên,hóa
bởi đội
lẽ mọi
đến
cầu
số lượng,
cơ cấu,
độhoàn
đào tạo.
học về
sinh
đều nhằm
mụctrình
đích
thiện nhân cách, tạo ra con người phát triển
về mặt
thựcngười
tiễn lao động đáp ứng được với yêu cầu xã hội. Đội ngũ
toàn1.2.
diện,
những
Giáotrong
dục Thành
Vinh
trở lại người
đây phát
triển
giáo viên
trường phố

về chất
dạy hoá
họccủa
cũng
chấtđểlượng
côngđua,
nghiệp
hoá, lượng
hiện đại
đấtnhư
nước,
hoàn giáo
thànhdục.
đượcĐối
vai với
trò việc
của
dạy
ngữ,hộichính
quyềnngười
thànhgiáo
phốviên
và phải
ngànhthường
giáo dục
thường
mình,học
đê ngoại
được xã
tôn vinh,

100% học sinh THCS, THPT và học sinh từ lóp 3 của tiểu học đã được học
ngoại ngữ; nhiều trường đã được trang bị các phòng dạy và học ngoại ngữ,
phòng học nghe nhìn; chất lượng dạy học ngày càng ổn định.
Các trường THPT công lập trong thành phố trong những năm qua đã rất
quan tâm đến việc giảng dạy tiếng Anh và chất lượng của đội ngũ giáo viên
dạy tiếng Anh. Điều này được thể hiện ở kết quả thi giáo viên giỏi Tỉnh của
giáo viên dạy tiếng Anh và kết quả thi khảo sát chất lượng, thi học sinh giỏi
Tỉnh của học sinh về môn tiếng Anh cũng như kết quả thi vào Đại học môn
tiếng Anh của học sinh thành phố Vinh.
Tuy nhiên, trước yêu cầu ngày càng cao của sự nghiệp công nghiệp
hoá, hiện đại hoá đất nước, của hội nhập kinh tế với thế giới thì việc dạy học
ngoại ngữ của các trường đã bộc lộ những bất cập, nhất là chất lượng dạy học.
Đe khắc phục những yếu kém, bất cập này cần có nhiều giải pháp trong đó
quan trọng và quyết định nhất là các giải pháp quản lý nâng cao chất lượng
đội ngũ giáo viên ngoại ngữ, cụ thể là giáo viên dạy tiếng Anh.
Từ những lý do trên, chúng tôi chọn đề tài “Một sổ giải pháp quản lý
nâng cao chất lượng đội ngũ giáo viên dạy tiếng Anh ở các trường trung học
phô thông trên địa bàn thành phổ Vinh, tỉnh Nghệ An ” để nghiên cứu.
2. Mục đích nghiên cứu
Xác định được các giải pháp quản lý nhằm nâng cao chất lượng đội ngũ
giáo viên dạy tiếng Anh ở các trường trung học phổ thông trên địa bàn thành
phố Vinh, tỉnh Nghệ An.
3. Khách thể và đối tượng nghiên cúu
3.1. Khách thế nghiên cứu: Quản lý nâng cao chất lượng đội ngũ giáo viên
dạy tiếng Anh ở các trường THPT.
3.2. Đối tượng nghiên cứu: Giải pháp quản lý nâng cao chất lượng đội ngũ
giáo viên dạy tiếng Anh ở các trường THPT trên địa bàn thành phố Vinh.


4

5

- Phương pháp điều tra bằng phiếu hỏi
- Phương pháp lấy ý kiến chuyên gia.
7.3. Phương pháp thống kê toán học để xử lý các số liệu thu thập được thông
qua các phương pháp nghiên cứu thực tiễn.
8. Dóng góp mói của đề tài
- về mặt lý luận: Hệ thống hóa các vấn đề lí luận liên quan đến chất lượng
và quản lý nâng cao chất lượng đội ngũ giáo viên THPT nói chung và đội ngũ
giáo viên tiếng Anh THPT nói riêng.
- về mặt thực tiễn: Khảo sát tương đối toàn diện thực trạng quản lý nâng
cao chất lượng đội ngũ giáo viên tiếng Anh THPT trên địa bàn thành phố
Vinh và đề xuất được một số giải pháp quản lý cơ bản có cơ sở khoa học và
có tính khả thi để nâng cao chất lượng đội ngũ giáo viên dạy tiếng Anh ở các
trường THPT trên địa bàn thành phố Vinh.
Đề tài còn là tài liệu tham khảo có giá trị đối với công tác quản lý nâng cao
chất lượng đội ngũ giáo viên dạy tiếng Anh trong giai đoạn hiện nay.
9. Cấu trúc của luận văn
Ngoài phần mở đầu, kết luận, kiến nghị, tài liệu tham khảo và phụ lục,
nội dung của luận văn được bố trí trong 3 chương:
Chương 1: Cơ sở lý luận của đề tài
Chương 2: Thực trạng quản lý nâng cao chất lượng đội ngũ giáo viên
dạy tiếng Anh ở các trường THPT trên địa bàn thành phố Vinh, tỉnh Nghệ An
Chương 3: Một số giải pháp quản lý nâng cao chất lượng đội ngũ giáo
viên dạy tiếng Anh ở các trường THPT trên địa bàn thành phố Vinh, tỉnh
Nghệ An


6


việc nâng cao chất lượng đội ngũ giáo viên ở các cấp học, bậc học, ngành
học. ơ các trường Đại học và các Viện nghiên cứu đã có nhiều đề tài luận văn
nghiên cứu về các đề tài quản lý đội ngũ giáo viên. Ở Đại học Vinh, gần đây
đã có một số đề tài nghiên cứu bảo vệ luận văn Thạc sỹ, trong đó phải kể đến
các đề tài như: "Một số giải pháp quản lý nâng cao chất lượng đội ngũ giáo
viên các trường THPT thị xã Thái Hòa, tinh Nghệ An” của tác giả Nguyễn
Văn Cường, Luận văn Thạc sỹ khoa học chuyên ngành quản lý giáo dục, Đại
học Vinh, 2009; "Một số giải pháp quản lý nâng cao chất lượng đội ngũ giáo
viên các trường trung cấp chuyên nghiệp quận Thanh Xuân, Thành phố Hà
Nội” của tác giả Nguyễn Hồng Hải, Luận văn Thạc sỹ khoa học chuyên
ngành quản lý giáo dục, Đại học Vinh, 2010; "Một số giải pháp quản lý nâng
cao chất lượng đội ngũ giáo viên các trường THPT huyện Hậu lộc, tỉnh Thanh
Hoá” của tác giả Trần Thị Huệ, Luận văn Thạc sỹ khoa học chuyên ngành
quản lý giáo dục, Đại học Vinh, 2011... . Các đề tài luận văn đó đã được đánh
giá cao và đã được áp dụng trong phạm vi các cơ sở giáo dục ở các địa
phương khác nhau.
Việc nâng cao chất lượng đội ngũ giáo viên dạy tiếng Anh cũng đã được
một số tác giả nghiên cứu. Có thể nêu ví dụ:
1. "Một số giải pháp nâng cao chất lượng đội ngũ giáo viên giảng dạy
tiếng Anh THCS thị xã Hà Tĩnh" của tác giả Trần Thị Thanh Hà, Luận văn
Thạc sỹ khoa học chuyên ngành quản lý giáo dục, Đại học Vinh, 2006.
2. "Một số giải pháp quản lý nâng cao chất lượng đội ngũ giáo viên dạy
tiếng Anh tại các trường THPT tỉnh Thanh Hóa" của tác giả Nguyễn Anh
Tuấn, Luận văn Thạc sỹ khoa học chuyên ngành quản lý giáo dục, Đại học
Vinh, 2010.


9

Tuy nhiên, chưa có tác giả nào và công trình nghiên cứu khoa học giáo


16

- Theo Oxford Pocket Dictionary, chất lượng là "mức hoàn thiện, là đặc
trưng so sánh hay đặc trưng tuyệt đối, dấu hiệu đặc thù, các dữ kiện, các
thông số cơ bản."
- Theo ISO 9000-2000, chất lượng là "mức độ đáp ứng các yêu cầu của
một tập họp các đặc tính vốn có."
- "Chất lượng là sự phù hợp với mục tiêu”
Qua các quan niệm đã nêu trên ta có thê hiêu rằng bất cứ sự vật, hiện
tượng nào trong tự nhiên, xã hội đều có chất của nó. Chất lượng của sự vật là
tổng hợp những tính qui định, những thuộc tính, những đặc điểm cấu trúc
khách quan vốn có của sự vật, hiện tượng, chỉ rõ nó là cái gì và làm cho nó
khác với cái khác.
Tóm lại: Khái niệm chất lượng phản ánh mặt vô cùng quan trọng của
sự vật, hiện tượng và quá trình của thế giói khách quan. Chất lượng chính là
cái làm cho những vật thể này khác với những vật thể khác.
1.2.3.2. Chất lượng đội ngũ giáo viên
Từ quan niệm về chất lượng đã nêu ở trên ta thấy chất lượng đội ngũ
giáo viên là toàn bộ thuộc tính, những đặc điểm của đội ngũ giáo viên. Những
thuộc tính, cấu trúc này gắn bó với nhau trong một tống thê thống nhất tạo
nên giá trị và sự tồn tại của đội ngũ, làm cho đội ngũ giáo viên khác với đội
ngũ khác.
Chất lượng đội ngũ giáo viên được tạo nên bởi 5 yếu tố sau: số lượng
thành viên trong đội ngũ; Cơ cấu đội ngũ; Phẩm chất của đội ngũ; Trình độ
của đội ngũ và năng lực của đội ngũ
a) Số lượng đội ngũ giáo viên: là biểu thị về mặt định lượng của đội
ngũ, nó phản ánh quy mô lớn, bé, to, nhỏ của đội ngũ.
b) Cơ cấu đội ngũ giáo viên
Cơ cấu, như từ điển Tiếng Việt xác định: “Là cách tổ chức các thành



18

- Cách ứng xử với học sinh: Thương yêu, tôn trọng, đối xử công bằng
với học sinh, giúp học sinh khắc phục khó khăn để học tập và rèn luyện tốt.
- Ưng xử với đồng nghiệp: Đoàn kết, hợp tác, cộng tác với đồng nghiệp;
có ý thức xây dựng tập thể tốt để cùng thực hiện mục tiêu giáo dục.
- về lối sống, tác phong: Có lối sống lành mạnh, văn minh, phù hợp với
bản sắc dân tộc và môi trường giáo dục; có tác phong mẫu mực, làm việc
khoa học.
d) Trình độ của đội ngũ giáo viên
Trong từ điển Tiếng Việt, trình độ được hiểu là “Mức độ về sự hiểu
biết về kỹ năng được xác định hoặc đánh giá theo một tiêu chuẩn nhất định
nào đó”.
Trình độ của đội ngũ giáo viên, đó chính là hệ thống tri thức mà giáo
viên cần nắm bao gồm những tri thức liên quan đến bộ môn, những hiểu biết
của họ về các ngành khoa học khác cùng các tri thức công cụ như ngoại ngữ,
tin học, phương pháp luận và phương pháp nghiên cứu khoa học, lô gíc học...
Theo quy định của Luật giáo dục năm 2005 thì trình độ chuẩn được đào
tạo của giáo viên là:
- Có bằng tốt nghiệp Trung cấp sư phạm đối với giáo viên mầm non,
giáo viên tiểu học.
- Có bằng tốt nghiệp Cao đẳng sư phạm hoặc có bằng tốt nghiệp Cao
đăng và chứng chỉ bồi dưỡng nghiệp vụ sư phạm đối với giáo viên THCS.
- Có bằng tốt nghiệp Đại học sư phạm hoặc có bằng tốt nghiệp Đại học
và có chứng chỉ bồi dưỡng nghiệp vụ sư phạm đối với giáo viên THPT.
- Có bằng tốt nghiệp Trung cấp nghề, Cao đắng nghề hoặc là nghệ
nhân, công nhân kỹ thuật có tay nghề cao đối với giáo viên hướng dẫn thực
hành ỏ cơ sở dạy nghề.

- Điều tra về thực trạng đội ngũ GV


20

- Lập kế hoạch nâng cao chất lượng đội ngũ GV
- Tổ chức thực hiện kế hoạch nâng cao chất lượng đội ngũ GV
- Chỉ đạo thực hiện kế hoạch nâng cao chất lượng đội ngũ GV
- Kiếm tra, đánh giá chất lượng đội ngũ GV
- Thi đua, khen thưởng đội ngũ GV
1.2.5. Giải pháp và giải pháp quản lý nâng cao chất lượng đội ngũ giáo
viên THPT
1.2.5.1. Giải pháp
Theo Từ điến Tiếng Việt thì “giải pháp” có nghĩa là: cách giải quyết
inột vấn đề, tìm giải pháp cho từng vấn đề.
Như vậy, nói đến giải pháp là nói đến phưcmg pháp giải quyết một vấn
đề cụ thể nào đó, là cách thức tác động nhằm thay đổi, chuyển biến một hệ
thống, một quá trình, một trạng thái nhất định, nhằm đạt được mục đích hoạt
động. Giải pháp càng thích họp, càng tối ưu thì những vấn đề đặt ra càng
được giải quyết nhanh chóng. Nhưng đế có các giải pháp tốt cần phải xuất
phát trên những cơ sở lý luận và cơ sở thực tiễn tin cậy.
1.2.5.2. Giải pháp quản lý nâng cao chất lượng đội ngũ giáo viên THPT
Giải pháp quản lý nâng cao chất lượng đội ngũ giáo viên THPT là hệ
thống những phương pháp, cách thức tác động của quản lý nhằm làm cho đội
ngũ giáo viên THPT đủ về số lượng, mạnh về chất lượng, đồng bộ về cơ cấu,
đáp ứng yêu cầu đổi mới và nâng cao chất lượng, hiệu quả giáo dục đào tạo.
1.3. Các yêu cầu cơ bản đối với chất lượng đội ngũ giáo viên dạy tiếng
Anh ở trường THPT
1.3.1. Vị trí, vai trò, nhiệm vụ của người giáo viên THPT
1.3.1.1. Vị trí, vai trò của người giáo viên

triển ở học sinh về cảm xúc, thái độ, hành vi, bảo đảm người học làm chủ
được và biết ứng dụng hợp lý tri thức học được vào cuộc sống. Giáo dục
phải quan tâm đến sự phát triển ở học sinh ý thức về các giá trị đạo đức, tinh


22

thần, thẩm mỹ; vừa phát triển những giá trị truyền thống vừa sáng tạo những
giá trị mới thích nghi với thời đại. về mặt này, không có gì có thể thay thế
được vai trò của người giáo viên.
1.3.1.2. Nhiệm vụ của giáo viên trường trung học phô thông
Điều 31, Điều lệ trường trung học cơ sở, trường trung học phố thông và
trường phổ thông có nhiều cấp học ban hành ngày 28/3/2011 quy định nhiệm
vụ của giáo viên trường trung học như sau:
- Giáo viên bộ môn có những nhiệm vụ sau đây:
+ Dạy học và giáo dục theo chương trình, kế hoạch giáo dục, kế hoạch
dạy học của nhà trường theo chế độ làm việc của giáo viên do Bộ trưởng Bộ
Giáo dục và Đào tạo quy định; quản lý học sinh trong các hoạt động giáo dục
do nhà trường tố chức; tham gia các hoạt động của tổ chuyên môn; chịu trách
nhiệm về chất lượng, hiệu quả giáo dục; tham gia nghiên cứu khoa học sư
phạm ímg dụng;
I Tham gia công tác phổ cập giáo dục ở địa phương;
+ Rèn luyện đạo đức, học tập văn hoá, bồi dưỡng chuyên môn, nghiệp
vụ để nâng cao chất lượng, hiệu quả giảng dạy và giáo dục; vận dụng các
phương pháp dạy học theo hướng phát huy tính tích cực, chủ động và sáng
tạo, rèn luyện phương pháp tự học của học sinh;
I Thực hiện Điều lệ nhà trường; thực hiện quyết định của Hiệu trưởng,
chịu sự kiêm tra, đánh giá của Hiệu trưởng và các cấp quản lý giáo dục;
+ Giữ gìn phẩm chất, danh dự, uy tín của nhà giáo, gương mẫu trước
học sinh; thương yêu, tôn trọng học sinh, đối xử công bằng với học sinh, bảo

giáo viên trung học được bồi dưỡng về công tác Đoàn thanh niên Cộng sản
Hồ Chí Minh: có nhiệm vụ tố chức, quản lý các hoạt động của tổ chức Đoàn
trong nhà trường.


24

- Giáo viên làm công tác tư vấn cho học sinh là giáo viên trung học
được đào tạo hoặc bồi dưỡng về nghiệp vụ tư vấn; có nhiệm vụ tư vấn cho
cha mẹ học sinh và học sinh đế giúp các em vượt qua những khó khăn gặp
phải trong học tập và sinh hoạt.
1.3.2. Yêu cầu về so lượng, cơ cẩu của đội ngũ giáo viên dạy tiếng Anh ở
trường THPT
Căn cứ thông tư số 28/2009/TT-BGDĐT ngày 21/10/2009 của Bộ Giáo
dục và Đào tạo ban hành quy định chế độ làm việc đối với giáo viên phổ
thông, mỗi giáo viên tiếng Anh, cũng như các giáo viên khác, phải đảm bảo
dạy đủ 17 tiết/tuần tính cả công tác kiêm nhiệm. Theo quy định của môn tiếng
Anh là 3 tiết/lớp/tuần thì GV tiếng Anh phải dạy ít nhất là 5 lớp/tuần và làm
thêm một vài tiết kiêm nhiệm mới đú cơ số tiết theo quy định.
Chất lượng của đội ngũ giáo viên dạy tiếng Anh THPT sẽ được đảm
bảo nếu cấu trúc bên trong của nó có sự cân đối về cơ cấu lứa tuổi và cơ cấu
giới tính. Cân đối về độ tuổi và thâm niên công tác để vừa phát huy được sự
năng động, sức bật của tuổi trẻ vừa tận dụng được kinh nghiệm trong giảng
dạy và giáo dục của những người lớn tuổi. Cơ cấu giới tính ảnh hưởng nhiều
đến các hoạt động trong nhà trường. Giáo viên nữ nhiều sẽ khó khăn hơn bởi
họ còn vướng bận chuyện gia đình, con nhỏ...
1.3.3. Yêu cầu về phâm chất, trình độ, năng lực của đội ngũ GV dạy tiếng
Anh ở trường THPT
Bộ Giáo dục - Đào tạo đã ban hành bộ Chuẩn nghề nghiệp giáo viên
trung học cơ sở, giáo viên trung học phổ thông làm thước đo phâm chất và

Anh; Họ cũng là những người lao động trí óc chuyên nghiệp, có kiến thức
chuyên môn về một hay một số ngôn ngữ nước ngoài, có kỹ năng sư phạm
phù hợp với tiêu chuẩn quy định; họ cũng là nhân tố quyết định chất lượng,
hiệu quả giáo dục, chất lượng, hiệu quả dạy học bộ môn của nhà trường, góp


26

phần hiện thực hoá các mục tiêu giáo dục.
Đặc biệt trong giai đoạn hiện nay khi đất nước ta đang đứng tnrớc
thách thức to lớn là phải tìm ra con đường sáng tạo đế có thể hội nhập vào
khu vực và thế giới, thực hiện thành công sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại
hóa, xây dựng, phát triển đất nước trong thời đại bùng nố công nghệ thông tin
thì ngoại ngữ, đặc biệt là tiếng Anh thực sự trở thành công cụ giao tiếp cần
thiết, phương tiện thông tin nhạy bén và phong phú, được xem như là một một
năng lực phấm chất cần thiết về nhân cách của con người Việt Nam hiện đại
thì vai trò của người GV dạy tiếng Anh càng hết sức quan trọng. Vì vậy, công
tác quản lý nâng cao chất lượng đội ngũ GV tiếng Anh có tầm quan trọng đặc
biệt, quyết định sự thành bại của việc nâng cao chất lượng giáo dục, góp phần
vào việc đào tạo nguồn nhân lực có chất lượng cao của đất nước.
1.4.2. Nội dung của quản lý nâng cao chất lượng đội ngũ giáo viên dạy
tiếng Anh ở trường THPT
1.4.2.1. Điều tra về thực trạng đội ngũ GV dạy tiếng Anh ở trường THPT
Đây là một việc làm thực sự cần thiết trước khi đưa ra bất kỳ một quyết
định nào liên quan đến công tác quản lý nâng cao chất lượng đội ngũ giáo
viên. Việc điều tra nhằm đẻ biết một cách chính xác, cập nhật tất cả những
thông tin về thực trạng đội ngũ giáo viên dạy tiếng Anh ở các trường THPT,
bao gồm thực trạng về số lượng thành viên trong đội ngũ; Cơ cấu đội ngũ;
Phâm chất của đội ngũ; Trình độ của đội ngũ và năng lực của đội ngũ. Những
thông tin chính xác được cung cấp đến cho các nhà quản lý, giúp cho họ có