NHỮNG VẤN ĐỀ CƠ BẢN CỦA PHÁP LUẬT VỀ KHIẾU NẠI, TỐ
CÁO VÀ GIẢI QUYẾT KHIẾU NẠI, TỐ CÁO
A. NHỮNG VẤN ĐỀ CƠ BẢN VỀ KHIẾU NẠI, TỐ CÁO
I.
Khái niệm khiếu nại, tố cáo
1. Khái niệm khiếu nại:
Nhà nước là công cụ của giai cấp thống trị, Nhà nước thực hiện quyền
quản lý nhà nước, quản lý xã hội bằng pháp luật. Trong quá trình tiến
hành các hoạt động quản lý, các cơ quan nhà nước ban hành các văn bản,
các quyết định theo thẩm quyền để thực hiện quyền lực nhà nước, buộc
mọi người phải tuân theo. Các văn bản quyết định đó tác động đến một
người hoặc một nhóm người nhất định. Văn bản hay quyết định có sai sót
hoặc do công chức thi hành công vụ đó có hành vi vi phạm pháp luật,
xâm phạm đến quyền, lợi ích hợp pháp của công dân, cơ quan, tổ chức
nên khiếu nại phát sinh.
Vậy khiếu nại là việc công dân, cơ quan, tổ chức hoặc cán bộ công
chức theo thủ tục Luật Khiếu nại, tố cáo qui định đề nghị cơ quan, tổ
chức, cá nhân có thẩm quyền xem xét lại quyết định hành chính, hành vi
hành chính hoặc quyết định kỷ luật cán bộ công chức khi có căn cứ cho
rằng quyết định, hành vi đó trái pháp luật, xâm phạm đến quyền lợi ích
hợp pháp của mình.
2. Khái niệm tố cáo
Tố cáo theo nghĩa chung nhất là “ vạch rõ tội lỗi của kẻ khác trước cơ
quan pháp luật hoặc trước dư luận” đây là một quyền chính trị cơ bản của
công dân, nó ngày càng được quy định rõ ràng, cụ thể và chặt chẽ. Đối
tượng của tố cáo là các hành vi vi phạm pháp luật, gây thiệt hại hoặc đe
doạ gây thiệt hại đến lợi ích của Nhà nước, quyền, lợi ích hợp pháp của
tập thể, công dân.
Những việc làm trái pháp luật không phải chỉ có cán bộ, công chức
không chỉ nhằm bảo vệ và khôi phục quyền và lợi ích hợp pháp của
người tố cáo mà còn hướng tới lợi ích của Nhà nước và xã hội.
- Thứ tư, cách thức thực hiện của khiếu nại là việc người khiếu nại “đề
nghị” người có thẩm quyền giải quyết khiếu nại ‘xem xét lại” các quyết
định hành chính, hành vi hành chính…trong khi đó, cách thức thực hiện
tố cáo là việc người tố cáo “báo” cho người có thẩm quyền giải quyết tố
cáo “biết” về hành vi vi phạm pháp luật.
- Thứ năm, giải quyết khiếu nại là việc xác minh, kết luận và ra quyết
định giải quyết của người giải quyết khiếu nại. Trong khi đó giải quyết tố
cáo là việc người giải quyết tố cáo xác minh, kết luận về nội dung tố cáo.
Từ đó áp dụng biện pháp xử lý cho thích hợp với tính chất và mức độ sai
phạm của hành vi chứ không ra quyết định giải quyết tố cáo.
4. Sự khác nhau giữa giải quyết khiếu nại và giải quyết tố cáo
Theo quy định tại khoản 13,14 điều 2 Luật Khiếu nại tố cáo:
“Giải quyết khiếu nại là việc xác minh, kết luận và ra quyết định của
người giải quyết khiếu nại:.
2
“Giải quyết tố cáo là việc xác minh, kết luận về nội dung tố cáo và
quyết định xử lý của người giải quyết tố cáo”.
Từ những quy định trên có thể thấy giữa giải quyết khiếu nại và giải
quyết tố cáo có những điểm khác nhau khá cơ bản, cho nên việc giải
quyết khiếu nại và việc giải quyết tố cáo có những điểm khác nhau cơ
bản sau đây:
Khi giải quyết khiếu nại, người có thẩm quyền giải quyết phải ra
những quyết định với nội dung cụ thể quy định tại điều 38, điều 45 Luật
Khiếu nại, tố cáo, nội dung chính bao gồm:
- Kết quả thẩm tra xác minh;
- Căn cứ pháp luật giải quyết khiếu nại;
Suy cho cùng khiếu nại, tố cáo tự nó không có nội dung xuất xứ cụ thể
mà thường xuất hiện từ các quyền khác và nội dung từ các quyền khác.
Chẳng hạn, khiếu nại đòi khôi phục việc làm khi quyền lao động bị xâm
phạm; tố cáo tham nhũng khi lợi ích của Nhà nước bị xâm phạm từ phía
người thi hành công vụ.
Hiến pháp và các văn bản pháp luật khác đã ghi nhận và bảo vệ các
quyền cơ bản của công dân về kinh tế, chính trị, xã hội, tự do cá
nhân…Khi những quyền này bị xâm phạm hay không đáp ứng sẽ xuất
hiện khiếu nại hay tố cáo.
Nguyên nhân phát sinh khiếu nại, tố cáo:
- Phát sinh khiếu nại khi quyền, lợi ích hợp pháp của người khiếu nại
bị xâm phạm, người khiếu nại yêu cầu cơ quan nhà nước có thẩm quyền
bảo vệ hoặc khôi phục quyền, lợi ích hợp pháp đã bị xâm phạm.
- Phát sinh tố cáo khi có hành vi vi phạm pháp luật gây thiệt hại hoặc
đe dọa gây thiệt hại đến lợi ích của Nhà nước, quyền lợi ích hợp pháp của
tập thể, công dân. Nhiều trường hợp nội dung tố cáo không liên quan đến
quyền lợi ích hợp pháp của người tố cáo mà chỉ vì trách nhiệm, nghĩa vụ
của họ đối với cộng đồng. Như vậy đối tượng của tố cáo rộng hơn khiếu
nại.
B. KHIẾU NẠI, TỐ CÁO THEO QUY ĐỊNH CỦA PHÁP LUẬT
HIỆN HÀNH
I. Khiếu nại và việc giải quyết khiếu nại
1. Khiếu nại quyết định hành chính, hành vi hành chính
1.1. Chủ thể khiếu nại và vấn đề đại diện khiếu nại quyết định hành
chính, hành vi hành chính.
Khoản 3 điều 2 Luật Khiếu nại, tố cáo qui định: “Người khiếu nại là
công dân, cơ quan, tổ chức”. Như vậy chủ thể của quyền khiếu nại bao
gồm công dân, cơ quan tổ chức hoặc cán bộ công chức. Trên thực tế
người nước ngoài khiếu nại, trên thực tế đã xẩy ra)
1.2. Đối tượng của khiếu nại quyết định hành chính, hành vi hành
chính
Theo quy định của pháp luật hiện hành thì đối tượng bị khiếu nại là
các quyết định hành chính và hành vi hành chính và quyết định kỷ luật
cán bộ công chức, khi người khiếu nại có căn cứ cho rằng quyết định,
hành vi đó trái pháp luật, xâm phạm quyền, lợi ích hợp pháp của người
khiếu nại.
- Về quyết định hành chính: Khoản 10 điều 2 Luật Khiếu nại, tố cáo
quy định: “Quyết định hành chính là quyết định bằng văn bản của cơ
quan quản lý nhà nước hoặc của người có thẩm quyền trong cơ quan
quản lý hành chính nhà nước được áp dụng một lần đối với một hoặc một
số đối tượng cụ thể về một số vấn đề cụ thể trong hoạt động quản lý hành
chính.
Như vậy một quyết định được coi là đối tượng của khiếu nại phải đảm
bảo đủ 3 điều kiện sau:
- Quyết định bằng văn bản;
- Là quyết định của cơ quan hành chính nhà nước hoặc người có thẩm
quyển trong cơ quan hành chính nhà nước;
5
- Là quyết định cá biệt được áp dụng một lần đối với một đối tượng
hoặc một số đối tượng xác định.
Các quyết định của cơ quan không phải là cơ quan hành chính nhà
nước (Toà án, Viện kiểm sát…), các quyết định được áp dụng nhiều lần
mà đối tượng không xác định cụ thể thì không phải là quyết định hành
chính trong Luật Khiếu nại, tố cáo. Các quyết định hành chính trong lĩnh
vực hoạt động quản lý, điều hành của cấp trên với cấp dưới theo thứ bậc
6
* Chú ý:
- Những việc làm của công chức nhà nước tuy trái pháp luật nhưng
không thuộc phạm vi nhiệm vụ, công vụ bị khiếu nại thì Thủ trưởng cơ
quan quản lý cán bộ, công chức đó không có trách nhiệm giải quyết.
- Thủ trưởng cơ quan nhà nước khi nhận được khiếu nại của cấp dưới
trực tiếp nhưng quá thời hạn quy định mà chưa được giải quyết thì yêu
cầu cấp dưới phải giải quyết đồng thời chỉ đạo Chánh thanh tra cùng cấp
kiểm tra, đôn đốc, hướng dẫn việc giải quyết và áp dụng biện pháp theo
thẩm quyền để xử lý người thiếu trách nhiệm hoặc cố tình trì hoãn việc
giải quyết khiếu nại đó.
2.3. Thẩm quyền giải quyết cụ thể của các cơ quan hành chính nhà nước
đối với khiếu nại quyết định hành chính, hành vi hành chính
Theo quy định của pháp luật thì thẩm quyền giải quyết khiếu nại được
quy định như sau:
Điều 19 quy định:
“Chủ tịch Uỷ ban nhân dân xã, phường, thị trấn (gọi chung là cấp xã),
thủ trưởng cơ quan thuộc Uỷ ban nhân dân huyện, quận, thị xã, thành phố
thuộc tỉnh có thẩm quyền giải quyết khiếu nại đối với quyết định hành
chính, hành vi hành chính của mình, của người có trách nhiệm do mình
quản lý trực tiếp”.
Điều 20 quy định:
“Chủ tịch Uỷ ban nhân dân huyện, quận, thị xã, thành phố thuộc tỉnh
(gọi chung là cấp huyện) có thẩm quyền:
1. Giải quyết khiếu nại đối với quyết định hành chính, hành vi hành
chính của mình;
2. Giải quyết khiếu nại mà Chủ tịch Uỷ ban nhân dân cấp xã, Thủ
trưởng cơ quan thuộc Uỷ ban nhân dân cấp huyện giải quyết nhưng còn
Điều 25 quy định:
Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang Bộ, Thủ trưởng cơ quan thuộc
Chính phủ có thẩm quyền:
1. Giải quyết khiếu nại đối với quyết định hành chính, hành vi hành
chính của mình, của cán bộ , công chức do mình quản lý trực tiếp;
2. Giải quyết khiếu nại mà những người quy định tại điều 24 Luật
Khiếu nại, tố cáo đã giải quyết lần đầu nhưng còn có khiếu nại;
3. Giải quyết khiếu nại có nội dung thuộc quyền quản lý nhà nước của
Bộ, ngành mình mà Chủ tịch Uỷ ban nhân dân cấp tỉnh, Giám đốc sở
hoặc cấp tương đương thuộc Uỷ ban nhân dân cấp tỉnh giải quyết lần đầu
nhưng còn có khiếu nại.
Điều 26 quy định
Tổng thanh tra có thẩm quyền:
1. Giải quyết khiếu nại mà Thủ trưởng cơ quan thuộc Chính phủ đã
giải quyết lần đầu nhưng còn có khiếu nại;
8
2. Giúp Thủ tướng Chính phủ theo dõi, kiểm tra, đôn đốc các Bộ, cơ
quan ngang bộ, cơ quan thuộc Chính phủ, Uỷ ban nhân dân các cấp
trong việc tiếp công dân, giải quyết khiếu nại, thi hành quyết định giải
quyết khiếu nại đã có hiệu lực pháp luật.
Trường hợp phát hiện có hành vi vi phạm pháp luật gây thiệt hại đến
lợi ích của Nhà nước, quyền, lợi ích hợp pháp của công dân, cơ quan, tổ
chức thì kiến nghị Thủ tướng Chính phủ hoặc kiến nghị người có thẩm
quyền áp dụng biên pháp cần thiết để chấm dứt vi phạm, xem xét trách
nhiệm, xử lý đối với người vi phạm.
Điều 27 quy định:
Chánh thanh tra các cấp, các ngành có trách nhiệm xác minh, kết luận,
kiến nghị việc giải quyết khiếu nại thuộc thẩm quyền giải quyết của Thủ
hoặc yêu cầu cơ quan có thẩm quyền áp dụng các biện pháp cần thiết để
quyết định giải quyết khiếu nại được nghiêm chỉnh thi hành. Trong
trường hợp cần thiết, người ra quyết định khiếu nại có quyền yêu cầu cơ
quan chức năng phối hợp, tổ chức thi hành quyết định giải quyết khiếu
nại có hiệu lực pháp luật.
Căn cứ vào nội dung quyết định giải quyết khiếu nại của người có
thẩm quyền, thủ trưởng cơ quan nhà nước có quyết định hành chính, hành
vi hành chính có trách nhiệm:
a. Ban hành quyết định hành chính để thay thế hoặc sửa đổi quyết
định hành chính bị khiếu nại và tổ chức thực hiện quyết định đó; chấm
dứt hành vi hành chính bị khiếu nại, trong trường hợp nội dung khiếu nại
là đúng; bồi thường thiệt hại, khôi phục quyền, lợi ích hợp pháp của
người bị thiệt hại theo quy định của pháp luật;
b. Giải thích, yêu cầu người khiếu nại nghiêm chỉnh chấp hành quyết
định giải quyết khiếu nại nếu nội dung khiếu nại không đúng. Trong
trường hợp cần thiết, yêu cầu cơ quan chức năng thực hiện các biện pháp
theo thẩm quyền để bảo đảm việc thi hành nghiêm chỉnh quyết định giải
quyết khiếu nại có hiệu lực pháp luật.
Thủ trưởng cơ quan nhà nước cấp trên có trách nhiệm kiểm tra, đôn
đốc thủ trưởng cơ quan nhà nước cấp dưới đã có quyết định hành chính,
hành vi hành chính bị khiếu nại thực hiện trách nhiệm của mình trong nội
dung thi hành quyết định giải quyết khiếu nại. Trong trường hợp cấp dưới
không thi hành thì áp dụng các biện pháp theo thẩm quyền buộc họ phải
chấp hành; xử lý hoặc kiến nghị cơ quan có thẩm quyền xử lý đối với
người không thi hành quyết định giải quyết khiếu nại có hiệu lực pháp
luật.
Thủ trưởng cơ quan nhà nước hữu quan phải thực hiện đúng nội dung
quyết định giải quyết khiếu nại liên quan đến trách nhiệm của mình.
II. Tố cáo và việc giải quyết tố cáo
1. Chủ thể của quyền tố cáo
xử lý thích hợp.
a. Nguyên tắc cơ bản xác định thẩm quyền:
Theo điều 60 của Luật khiếu nại, tố cáo:
“Tố cáo hành vi vi phạm pháp luật mà nội dung liên quan đến chức
năng quản lý nhà nước của cơ quan nào thì cơ quan đó có trách nhiệm
giải quyết;
Tố cáo hành vi phạm tội do các cơ quan tố tụng giải quyết theo quy
định của pháp luật về tố tụng hình sự”.
b. Đối với Thủ trưởng các cơ quan nhà nước
Trong việc thực hiện nhiệm vụ, công vụ:
- Tố cáo hành vi vi phạm pháp luật của người thuộc cơ quan nào thì
thủ trưởng cơ quan đó có trách nhiệm giải quyết;
11
- Tố cáo thủ trưởng, phó thủ trưởng thì thủ trưởng cơ quan cấp trên
trực tiếp có trách nhiệm giải quyết.
c. Đối với thủ trưởng các tổ chức thanh tra nhà nước:
Được quy định tại điều 62, 63 Luật Khiếu nại, tố cáo và Nghị định
hướng dẫn thi hành, thủ trưởng các tổ chức thanh tra nhà nước có thẩm
quyền và trách nhiệm:
- Xác minh kết luận nội dung tố cáo, kiến nghị biện pháp xử lý tố cáo
thuộc thẩm quyền giải quyết của thủ trưởng cùng cấp khi được giao;
- Xem xét, kết luận nội dung tố cáo mà thủ trưởng cấp dưới trực tiếp
đã giải quyết nhưng có vi phạm pháp luật; trong trường hợp kết luận việc
giải quyết tố cáo có vi phạm pháp luật thì kiến nghị người đã giải quyết
xem xét giải quyết lại.
III. Tiếp công dân
Tiếp dân là một trong những nhiệm vụ quan trọng và rất cáo ý nghĩa
về cùng một nội dung thì yêu cầu họ cử đại diện trực tiếp trình bày nội
dung sự việc.
- Đối với thủ trưởng các cơ quan thanh tra nhà nước trực tiếp tiếp
công dân theo định kỳ mỗi tháng ít nhất là một ngày. Ngoài việc trực tiếp
tiếp công dân theo định kỳ như trên, thủ trưởng các cơ quan thanh tra còn
phải tiếp công dân khi có yêu cầu khẩn thiết.
- Các cơ quan thanh tra nhà nước có trách nhiệm tổ chức tiếp công
dân thường xuyên.
2. Trách nhiệm của cán bộ làm nhiệm vụ tiếp công dân.
Theo quy định của Điều 77 Luật Khiếu nại, tố cáo, người tiếp công
dân có trách nhiệm:
a) Tiếp nhận khiếu nại, tố cáo, kiến nghị, phản ánh liên quan đến
khiếu nại, tố cao;
b) Hướng dẫn công dân thực hiện quyền khiếu nại, tố cáo;
c) Giữ bí mật họ, tên, địa chỉ, bút tích của người tố cáo khi người tố
cáo yêu cầu.
Khi làm nhiệm vụ tiếp công dân, người tiếp công dân phải có sổ để
ghi chép, theo dõi việc tiếp công dân; yêu cầu công dân đến khiếu nại, tố
cáo xuất trình giấy tờ tuỳ thân, trình bày trung thực sự việc, cung cấp tài
liệu liệu liên quan đến nội dung khiếu nại, tố cáo; trong trường hợp có
nhiều người đến khiếu nại, tố cáo về cùng một nội dung thì yêu cầu họ cử
đại diện trực tiếp trình bày nội dung sự việc.
13
C. TRÌNH TỰ TIẾP NHẬN VÀ XỬ LÝ ĐƠN THƯ KHIẾU NẠI TỐ CÁO
Phần I: Trình tiếp nhận và xử lý đơn thư khiếu nại tố cáo tại Sở Bưu
chính Viễn thông
I. Lưu đồ quy trình tiếp nhận, xử lý đơn thư khiếu nại, tố cáo
II. Mô tả quá trình xử lý đơn thư theo lưu đồ trên
1. Tiếp nhận đơn, thư khiếu nại tố cáo (nguồn đơn thư)
a) Tiếp nhận đơn, thư khiếu nại, tố cáo qua đường văn thư:
- Văn phòng Sở có trách nhiệm trình đơn thư khiếu nại, tố cáo cho
Lãnh đạo Sở.
- Các đơn thư sau khi có ý kiến chỉ đạo của Lãnh đạo Sở được chuyển
đến khâu kiểm tra thể thức đầu vào.
b) Tiếp nhận đơn, thư khiếu nại, tố cáo qua công tác tiếp công dân:
Các đơn thư khiếu nại được tiếp nhận qua công tác tiếp công dân được
chuyển đến khâu xử lý, theo dõi và cập nhật dữ liệu.
2. Xử lý, theo dõi và cập nhật dữ liệu
a) Đơn vị xử lý, theo dõi và cập nhật dữ liệu: Thanh tra Sở BCVT
b) Nội dung xử lý, theo dõi và cập nhật dữ liệu các đơn thư khiếu nại,
tố cáo:
- Phân loại cụ thể đơn tố cáo, kiến nghị, phản ánh…, thẩm quyền giải
quyết đơn, thư; vào sổ theo dõi đơn thư khiếu nại tố cáo và cập nhật vào hệ
thống dữ liệu của Sở BCVT.
- Loại bỏ những đơn thư không đủ điều kiện:
+ Trả lại những đơn thư không thuộc thẩm quyền giải quyết của của
Sở.
+ Xử lý đơn, thư tố cáo nặc danh; đơn, thư không có địa chỉ người
gửi; đơn thư có nội dung không rõ ràng.
- Theo dõi, đôn đốc quá trình giải quyết khiếu nại, tố cáo
3. Chuyển đơn đến cơ quan, người có thẩm quyền giải quyết đơn, thư
khiếu nại, tố cáo.
Thanh tra Sở làm thủ tục chuyển đơn thư khiếu nại, tố cáo đến cơ
quan có thẩm quyền giải quyết.
4. Giải quyết đơn thư khiếu nại, tố cáo
Đối với đơn, thư đúng thẩm quyền thì thụ lý giải quyết đơn.
a) Chuyên viên được phân công phải:
A. Trách nhiệm, thủ tục giải quyết khiếu nại
I. Trách nhiệm giải quyết khiếu nại
1. Bộ trưởng
a. Giải quyết khiếu nại đối với quyết định hành chính, hành vi hành
chính của mình, của cán bộ, công chức do Bộ trưởng quản lý trực tiếp;
b. Giải quyết khiếu nại mà Thủ trưởng cơ quan thuộc Bộ đã giải quyết
lần đầu nhưng còn có khiếu nại;
c. Giải quyết khiếu nại có nội dung thuộc quyền quản lý nhà nước
thuộc Bộ mà Chủ tịch Uỷ ban nhân dân cấp tỉnh, Giám đốc sở hoặc cấp
16
tương đương thuộc Uỷ ban nhân dân cấp tỉnh đã giải quyết lần đầu nhưng
còn có khiếu nại.
2. Giám đốc Sở
a. Giải quyết khiếu nại đối với quyết định hành chính, hành vi hành
chính của mình, của cán bộ, công chức do mình quản lý trực tiếp;
b. Giải quyết khiếu nại mà Thủ trưởng cơ quan thuộc Sở đã giải quyết
lần đầu nhưng còn có khiếu nại;
3. Bộ trưởng, Giám đốc Sở căn cứ nội dung, tính chất vụ việc khiếu
nại để giao Chánh Thanh tra Bộ, Chánh Thanh tra Sở hoặc giao Chánh
Thanh tra Bộ, Chánh Thanh tra Sở chủ trì phối hợp với Thủ trưởng các đơn
vị liên quan tiến hành xác minh kết luận và kiến nghị việc giải quyết.
4. Căn cứ quy định của pháp luật, kết quả gặp gỡ đối thoại, kết quả
thẩm tra xác minh, kết luận và kiến nghị việc giải quyết khiếu nại, Bộ
trưởng, Giám đốc Sở ban hành quyết định giải quyết trong thời hạn quy định
tại Luật Khiếu nại tố cáo.
5. Bộ trưởng, Giám đốc Sở có trách nhiệm gửi quyết định giải quyết
khiếu nại cho người khiếu nại, người bị khiếu nại, người có quyền và lợi ích
liên quan.
- Những vấn đề cần phải thẩm tra, xác minh;
- Gặp gỡ ( cơ quan, cá nhân người liên quan…) để thu thập thông
tin, thẩm tra xác định chứng cứ;
- Các điều kiện tài chính nhân lực…;
- Tiến độ thời gian thực hiện.
d. Tập hợp nghiên cứu tài liệu liên quan:
Để có căn cứ pháp lý và tài liệu giúp cho giải quyết vụ việc nhanh
chóng, cán bộ nghiên cứu hồ sơ phải tập hợp các văn bản, tài liệu liên
quan đến việc giải quyết khiếu nại.
2. Thu thập thông tin, đánh giá chứng cứ:
- Cán bộ giải quyết khiếu nại áp dụng các biện pháp nghiệp vụ
như: Làm việc với người khiếu nại, người liên quan; kiểm tra đối
chiếu xem xét thực tế; yêu cầu giám định…để thẩm tra, xác minh vụ
việc.
- Trong quá trình giải quyết khiếu nại lần đầu, người giải quyết
khiếu nại phải trực tiếp gặp gỡ, đối thoại với người khiếu nại, người
có quyền, lợi ích liên quan để làm rõ nội dung khiếu nại, yêu cầu của
người khiếu nại và hướng giải quyết khiếu nại. Việc gặp gỡ đối thoại
phải tiến hành công khai, dân chủ, nếu thấy cần thiết có thể mời đại
diện tổ chức chính trị-xã hội tham dự. Đối với việc giải quyết khiếu
nại lần hai, việc gặp gỡ đối thoại trực tiếp chỉ thực hiện khi thấy cần
thiết. Việc gặp gỡ đối thoại phải được lập thành biên bản, có chữ ký
của người tham gia; trường hợp người đối thoại không ký phải ghi rõ
lý do; biên bản được lưu hồ sơ vụ việc khiếu nại.
- Sau khi thẩm tra xác minh, cán bộ được phân công phải có báo
cáo kết quả thẩm tra xác minh.
3. Ra quyết định giải quyết khiếu nại và công bố quyết định:
a. Tổng hợp báo cáo: Cán bộ thụ lý giải quyết tổng hợp báo cáo quá
trình thẩm tra, xác minh giải quyết vụ việc bao gồm các nội dung sau:
- Tóm tắt, khái quát vụ, việc khiếu nại;
Chậm nhất trong thời hạn 05 ngày, kể từ ngày ký quyết định giải
quyết khiếu nại, người giải quyết khiếu nại phải công khai quyết định đó.
Căn cứ vào mục đích, yêu cầu của việc công khai quyết định giải
quyết khiếu nại, người giải quyết khiếu nại lựa chọn một hoặc một số
hình thức dưới đây để thực hiện việc công khai:
- Niêm yết tại trụ sở làm việc hoặc nơi tiếp công dân của cơ quan đã
ban hành quyết định giải quyết khiếu nại;
19
- Thông báo trên phương tiện thông tin đại chúng.
4. Thi hành quyết định và hoàn chỉnh hồ sơ vụ việc
d. Quyết định giải quyết khiếu nại có hiệu lực pháp luật phải được cá
nhân cơ quan, tổ chức nghiêm chỉnh chấp hành. Người ra quyết định
có trách nhiệm đôn đốc, kiểm tra, áp dụng các biện pháp cần thiết
hoặc yêu cầu cơ quan nhà nước có thẩm quyền áp dụng các biện pháp
cần thiết để quyết định giải quyết khiếu nại được thi hành nghiêm
chỉnh.
e. Hồ sơ lưu trữ được lập theo quy định
Hồ sơ vụ, việc được lập gửi vào lưu trữ để giúp cho việc quản lý
theo dõi công tác giải quyết khiếu nại, tố cáo đồng thời nó còn là căn
cứ cho các cơ quan có thẩm quyền xem xét giải quyết khiếu nại ở cấp
tiếp theo hoặc các vụ, việc có liên quan khác.
B. Trách nhiệm, thủ tục giải quyết tố cáo
I. Trách nhiệm giải quyết tố cáo
1. Tố cáo hành vi vi phạm pháp luật mà người bị tố cáo thuộc thẩm
quyền quản lý của cơ quan nào thì cơ quan đó có trách nhiệm giải quyết.
2.Tố cáo hành vi vi phạm quy định về nhiệm vụ, công vụ của người
thuộc cơ quan nào thì người đứng đầu cơ quan đó có trách nhiệm giải quyết.
3. Tố cáo hành vi vi phạm quy định về nhiệm vụ, công vụ của người
1. Cơ quan nhận được đơn, thư tố cáo có trách nhiệm phân loại và xử
lý như sau:
a) Nếu tố cáo thuộc thẩm quyền giải quyết của mình thì phải thụ lý để
giải quyết theo đúng trình tự, thủ tục quy định của Luật Khiếu nại, tố cáo và
Nghị định 136/2006/NĐ-CP
b) Nếu tố cáo không thuộc thẩm quyền giải quyết của mình thì chậm
nhất trong thời hạn 10 ngày, kể từ ngày nhận được đơn phải chuyển đơn tố
cáo hoặc bản ghi lời tố cáo và các tài liệu, chứng cứ liên quan (nếu có) cho
người có thẩm quyền giải quyết;
c) Không xem xét, giải quyết những tố cáo giấu tên, mạo tên, không
rõ địa chỉ, không có chữ ký trực tiếp mà sao chụp chữ ký hoặc những tố cáo
đã được cấp có thẩm quyền giải quyết nay tố cáo lại nhưng không có bằng
chứng mới;
d) Nếu tố cáo hành vi phạm tội thì chuyển cho cơ quan điều tra, Viện
Kiểm sát xử lý theo quy định tại Điều 71 của Luật Khiếu nại, tố cáo.
21
2. Trong trường hợp hành vi bị tố cáo gây thiệt hại hoặc đe dọa gây
thiệt hại nghiêm trọng đến lợi ích của Nhà nước, của tập thể, tính mạng, tài
sản của công dân thì cơ quan nhận được đơn phải thông báo ngay cho cơ
quan chức năng để có biện pháp ngăn chặn.
3. Trong trường hợp Thủ trưởng cơ quan thuộc Bộ, Thủ trưởng cơ
quan thuộc Sở nhận được thông tin người tố cáo bị đe dọa, trù dập, trả thù
thì phải có trách nhiệm chỉ đạo hoặc phối hợp với các cơ quan chức năng
liên quan làm rõ, có biện pháp bảo vệ người tố cáo, ngăn chặn và đề nghị
cấp có thẩm quyền xử lý theo quy định của pháp luật người có hành vi đe
dọa, trù dập, trả thù người tố cáo.
4. Trong trường hợp người tố cáo trình bày trực tiếp thì người tiếp
cố tình tố cáo sai sự thật.
b. Trong trường hợp người bị tố cáo có vi phạm pháp luật, vi phạm
các quy định về nhiệm vụ, công vụ phải xử lý kỷ luật, xử phạt hành chính thì
xử lý theo thẩm quyền hoặc kiến nghị cơ quan nhà nước có thẩm quyền xử
lý, đồng thời áp dụng các biện pháp theo quy định của pháp luật để quyết
định, kiến nghị xử lý được chấp hành nghiêm chỉnh.
c. Trong trường hợp hành vi bị tố cáo có dấu hiệu tội phạm thì chuyển
hồ sơ vụ việc cho cơ quan điều tra hoặc Viện Kiểm sát để giải quyết theo
quy định của pháp luật tố tụng hình sự.
10. Người giải quyết tố cáo phải gửi văn bản kết luận vụ việc tố cáo,
quyết định xử lý tố cáo cho cơ quan Thanh tra, cơ quan nhà nước cấp trên
trực tiếp; thông báo cho người tố cáo kết quả giải quyết nếu họ có yêu cầu,
trừ những nội dung thuộc danh mục bí mật Nhà nước.
11. Những việc cần làm sau khi kết thúc giải quyết tố cáo:
a. Cập nhật kết quả giải quyết vào cơ sở dữ liệu, hoàn chỉnh hồ sơ lưu
trữ;
b. Căn cứ quyết định xử lý, các cơ quan thuộc Bộ có thẩm quyền tổ
chức thực hiện và đôn đốc theo dõi thực hiện;
c. Tổ chức rút kinh nghiệm về giải quyết vụ việc.
23