MỤC LỤC


LỜI MỞ ĐẦU
Bình đẳng giới là vấn đề quan tâm của hầu hết các quốc gia và được xác định
là 1 trong 8 mục tiêu Thiên niên kỷ của toàn cầu. Đối với Việt Nam, bình đẳng nam
và nữ là một trong những nguyên tắc Hiến định. Đặc biệt, kể từ năm 2006, Luật
Bình đẳng giới được Quốc hội thông qua với những quy định về các nguyên tắc
bình đẳng giới, các biện pháp bảo đảm bình đẳng giới và trách nhiệm của các cơ
quan, tổ chức, gia đình và cá nhân trong việc thực hiện bình đẳng giới đã đánh dấu
một bước phát triển mới về thể chế, thể hiện cam kết mạnh mẽ của Chính phủ Việt
Nam trong việc thực hiện mục tiêu bình đẳng giới.
Việc bảo đảm lồng ghép vấn đề bình đẳng giới trong xây dựng và thực thi
pháp luật là một trong những nguyên tắc cơ bản về bình đẳng giới của Luật Bình
đẳng giới và đang là một yêu cầu cấp thiết được đặt ra của công tác lập pháp, hành
pháp và tư pháp hiện nay. Nhận thức được tầm quan trọng của vấn đề này trong
việc đảm bảo bình đẳng giới ở Việt Nam, em đã lựa chọn đề tài: “Lồng ghép vấn
đề bình đẳng giới trong xây dựng và thực thi pháp luật là một nguyên tắc cơ bản
của Luật Bình đẳng giới” cho bài tập học kì của mình. Bên cạnh đó, em cũng xin
được đưa ra một vài hiểu biết và ý kiến của cá nhân về vấn đề trên.

NỘI DUNG
1. Một số khái niệm cơ bản
1.1. Khái niệm giới và bình đẳng giới
Giới là khái niệm cơ bản, là cơ sở để nghiên cứu vần đề bình đẳng. Bởi vậy
muốn tìm hiểu thế nào là lồng ghép vấn đề bình đẳng giới cần phải hiểu rõ về khái
niệm này. Theo quy định tại khoản 1 Điều 5 Luật Bình đẳng giới 2006 thì: “Giới
chỉ đặc điểm, vị trí, vai trò của Nam và nữ trong tất cả các mối quan hệ xã hội”.
Như vây, giới chính là vai trò xã hội và những kì vọng liên quan đến nam và nữ.
2


2.1. Trong xây dựng pháp luật
Tại khoản 7 Điều 5 Luật Bình đẳng giới năm 2006 quy định: “Lồng ghép
bình đẳng giới trong xây dựng văn bản quy phạm pháp luật là biện pháp nhằm
thực hiện mục tiêu bình đẳng giới bằng cách xác định vấn đề giới, dự báo tác động

3


giới của văn bản, trách nhiệm, nguồn lực để giải quyết vấn đề giới trong các quan
hệ xã hội được văn bản quy phạm pháp luật điều chỉnh”
Lồng ghép vấn đề bình đẳng giới trong xây dựng văn bản quy phạm pháp
luật bao gồm:
“1. Xác định vấn đề giới và các biện pháp giải quyết trong lĩnh vực mà văn
bản quy phạm pháp luật điều chỉnh;
2. Dự báo tác động của các quy định trong văn bản quy phạm pháp luật khi
ban hành với nam và nữ;
3. Xác định trách nhiệm và nguồn lực để giải quyết các vấn đề giới trong
phạm vi văn bản quy phạm pháp luật.”
Dựa vào các vấn đề được xác định làm cơ sở để thực hiện công tác lồng ghép
giới trong xây dựng văn bản quy phạm pháp luật trên, Nhà nước đã có những quy
định cụ thể trong các hoạt động như xây dựng, thẩm định, văn bản quy phạm pháp
trong tất cả các giai đoạn - đề xuất, soạn thảo thẩm tra, thảo luận dự thảo văn bản
quy phạm pháp luật (Chương III Nghị Định 48/2009/ NĐ- CP). Nhưng tất cả đều
phải dựa trên các nội dung trọng tâm trong phạm vi điều chỉnh của các văn bản quy
phạm pháp luật đó là:
“1. Xác định nội dung liên quan đến vấn đề bình đẳng giới hoặc vấn đề bất
bình đẳng giới, phân biệt đối xử về giới.
2. Quy định các biện pháp cần thiết để thực hiện bình đẳng giới hoặc để giải
quyết vấn đề bất bình đẳng giới, phân biệt đối xử về giới; dự báo tác động của các
quy định đó đối với nam và nữ sau khi được ban hành.

bản để tiến tới bình đẳng giới thực chất
2.2. Trong thực hiện pháp luật
Nếu chỉ có xây dựng văn bản quy phạm pháp luật thì có lẽ chưa đủ để trở
thành nguyên tắc cơ bản về bình đẳng giới mà cần có cả việc thực hiện các văn bản
đó trong thực tiễn. Cụ thể tại Chương IV Luật Bình đẳng giới năm 2006, Nghị định
70/2008/NĐ-CP hướng dẫn thi hành một số điều của Luật Bình đẳng giới. Quy

5


định về rà soát, thực hiện, hệ thống hoá pháp luật; đánh giá tác động giới; kiểm tra,
thanh tra, giám sát thi hành..
Trong đó việc thực hiện lồng ghép về bình đảng giới không chỉ là công việc
của 1 cá nhân nào mà là công việc chung của toàn xã hội, mỗi cá nhân đều phải góp
phần đảm bảo công tác lồng ghép giới trong thực hiện. Cá nhân cần nâng cao kiến
thức để hiểu về lồng ghép bình đẳng giới từ đó biết được những hành vi và thái độ
đúng mực về bình đẳng giới. Đặc biệt là các gia đình, cần tạo tiền đề ban đầu để
các thành viên trong gia đình mình có kiến thức cơ bản về bình đẳng giới. Chính
phủ, các cơ quan quản lý về vấn đề bình đẳng giới, cần giám sát việc thực hiện các
quy định về lồng ghép giới, mặt khác cần tổ chức, chỉ đạo việc lồng ghép ván đề
giới trong xây dựng văn bản quy phạm pháp luật theo đúng thẩm quyền. Cần xem
xét các quy phạm pháp luật khác cần đảm bảo yếu tố bình đẳng giới. Rà soát xem
các quy định của pháp luật về lồng ghép bình đẳng giới đã thực sự phù hợp chưa để
có thể chỉ đạo thực hiện sửa đổi sao cho phù hợp và khả thi.
Các bộ, cơ quan ngang bộ có trách nhiệm phối hợp hoạt động để lồng ghép
vấn đề về giới thực sự có hiệu quả, bằng cách phối hợp trong việc quản lý nhà nước
về bình đẳng giới, phối hợp trong việc lồng ghép vấn đề bình đẳng giới trong xây
dựng và thực hiện chiến lược, quy hoạch, kế hoạch phát triển kinh tế xã hội; Phối
hợp trong việc thông tin, tuyên truyền, phổ biến, giáo dục chính sách pháp luật về
kiến thức giới và bình đẳng giới… Ngoài ra các tổ chức chính trị, chính trị xã hội

phải riêng người phụ nữ. Hay như trong bộ luật lao động do tính chất đặc thù nên
đã có những quy dịnh riêng rất phù hợp như chế độ thai sản, nghỉ ngơi… Như vậy,
đã phần nào tiến tới bình đẳng giới một cách thực chất.
Trong việc thực hiện công tác bình đẳng giới đã có rất nhiều chuyên đề, thảo
luận và tập huấn lồng ghép binh đẳng giới cho chị em phụ nữ được diễn ra ở rất
nhiều nơi trên đất nước như Hòa Bình, Hải Phòng… Đã phần nào nâng cao được
nhận thức và vai trò của người phụ nữ, đặc biệt là phụ nữ ở nông thôn và vùng sâu
vùng xa.
3.2. Hạn chế
7


Luật Bình đẳng giới đã xác định Chính phủ có vai trò quan trọng trong việc
chỉ đạo, tổ chức thực hiện việc lồng ghép vấn đề bình đẳng giới trong xây dựng văn
bản quy phạm pháp luật. Hiện nay, hầu hết các dự án, văn bản quy phạm pháp luật
trình Quốc hội, Ủy ban Thường vụ Quốc hội ban hành đều do Chính phủ chủ trì
soạn thảo. Song, qua theo dõi việc lồng ghép giới trong xây dựng văn bản quy
phạm pháp luật thời gian qua cho thấy, một số bộ, ban, ngành – cơ quan chủ trì
soạn thảo chưa thật sự tích cực, chủ động trong việc tuân thủ quy trình, thủ tục lồng
ghép giới cũng như phân tích giới, đánh giá tác động của văn bản quy phạm pháp
luật tới nam và nữ nên hiệu quả lồng ghép giới chưa đạt được như mong muốn.
Có không nhiều các dự án luật khi trình ra Quốc hội có sự Lồng ghép giới
trong văn bản. Đối với các văn bản đã có sự Lồng ghép giới thì trong nhiều trường
hợp, việc Lồng ghép giới còn mang tính hình thức, chất lượng chưa cao. Một số
tình trạng có thể nhận thấy trong hoạt động Lồng ghép giới. Mặc dù Luật Bình
đẳng giới ban hành đã 5 năm, nhưng một số người vẫn chưa ý thức tầm quan trọng
của việc cần thiết bảo đảm Bình đẳng giới.
Nhiều người tuy ý thức được tầm quan trọng của việc bảo đảm Bình đẳng
giới nhưng hiểu về Bình đẳng giới chưa đầy đủ, chưa nắm chắc các khái niệm cơ
bản về giới, Bình đẳng giới, phân biệt đối xử giới, biện pháp thúc đẩy Bình đẳng

biện pháp thúc đẩy Bình đẳng giới (như các quy định về ưu tiên nữ trong trường
hợp nam nữ có tiêu chuẩn ngang nhau trong bổ nhiệm, đề bạt cán bộ….). Với
những tiến bộ đã đạt được của Bình đẳng giới cùng với sự thay đổi của điều kiện
Kinh tế - Xã hội thì xu hướng cần tiến tới là phải giảm dần những quy định pháp
luật có nội dung bảo hộ cho phụ nữ với tư cách là nhóm dễ bị tổn thương khi những
điều kiện và hoàn cảnh thực sự đối với phụ nữ đã thay đổi.
Bổ sung các cụm từ bảo đảm Bình đẳng giới trong văn bản thì coi như văn
bản đó đã được quan tâm Lồng ghép giới. Thực tế, việc bổ sung cụm từ Bình đẳng
giới trong văn bản chỉ mang tính hình thức nếu không có các quy định cụ thể hoặc
các giải pháp kèm theo.

9


Chưa phân biệt biện pháp thúc đẩy Bình đẳng giới với chính sách bảo vệ và
hỗ trợ người mẹ. Chính sách bảo vệ và hỗ trợ người mẹ về bản chất không phải là
sự “ban ơn”, sự “ưu ái” cho phụ nữ mà nó là lẽ tự nhiên xuất phát từ các đặc điểm
giới tính, sinh lý, thiên chức của phụ nữ....và nó có thể tồn tại mãi mãi. Còn các
biện pháp thúc đẩy Bình đẳng giới mang đến các chính sách ưu đãi cho phụ nữ thì
chỉ thực hiện trong một thời gian nhất định và chấm dứt khi mục đích Bình đẳng
giới đã đạt được.
Nhiều trường hợp các ý kiến đề nghị các chính sách ưu đãi, các biện pháp
thúc đẩy Bình đẳng giới còn mang tính chất cảm tính, không có căn cứ, không
lường trước được các tác động mà chính sách có thể gây ra ( trên thực tế, có thể các
quy định ưu đãi cho phụ nữ sẽ là rào cản cho chính phụ nữ trong tìm việc làm, cơ
hội thăng tiến...); chưa đưa ra được các giải pháp giải quyết vấn đề hoặc lý giải
được tính khả thi của chính sách.

4. Các biện pháp hoàn thiện
Để làm tốt hoạt động lồng ghép giới, đòi hỏi phải có đội ngũ chuyên gia

giới mới chỉ được tiến hành bước đầu. Mặt khác, pháp luật về Bình đẳng giới còn
chưa thật cụ thể, gây lúng túng trong quá trình thực hiện… Để hoàn thiện pháp luật
về Bình đẳng giới cần tăng cường việc đào tạo, bồi dưỡng, tập huấn; hội thảo, trao
đổi về lồng ghép Bình đẳng giới trong xây dựng pháp luật, cũng như xác định rõ
trách nhiệm và các biện pháp xử lý đối với việc không tuân thủ thực hiện quy định
Lồng ghép giới, xây dựng hệ thống tiêu chí, quy trình chuẩn để hướng dẫn thực
hiện hoạt động Lồng ghép giới.

11


DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO
1. Luật Bình đẳng giới năm 2006
2. Nguyễn Mạnh Cường, “Bình luận việc thực hiện quy định của pháp luật
về lồng ghép giới trong xây dựng pháp luật”, http://ttbd.gov.vn.
3. Ngọc Cầm, “Lồng ghép bình đẳng giới trong xây dựng văn bản quy phạm
pháp luật: Hiệu quả chưa mong muốn”, http://www.baokinhteht.com.vn.
4. “Lồng ghép vấn đề bình đẳng giới trong xây dựng pháp luật”,
http://molisa.gov.vn.
5. Xuân Dũng, “Lồng ghép giới trong xây dựng và thực hiện pháp luật là
chiến lược quan trọng”, http://www.baomoi.com.

12