TRƯỜNG ĐÀO TẠO CÁN BỘ LÊ HỒNG PHONG


TIỂU LUẬN TỐT NGHIỆP
LỚP BỒI DƯỠNG TIÊU CHUẨN NGẠCH CHUYÊN VIÊN K3A – 2015.

TÊN ĐỀ TÀI
XỬ LÝ TÌNH HUỐNG ĐỐI VỚI QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC
TRONG LĨNH VỰC MUA SẮM TÀI SẢN CÔNG

Họ và tên

: Hoàng Thu Hằng

Chức vụ

: Chuyên viên

Đơn vị công tác

: Sở Tài chính Hà Nội

Hà Nội - 2015

1


MỤC LỤC
Trang

LỜI NÓI ĐẦU…………………………………………….....................

7

2.4. Nguyên nhân dẫn đến tình huống…………………………………..

8

2.5. Hậu quả tình huống………………………………………………...

15

III. XỬ LÝ TÌNH HUỐNG……………………………………………..

19

3.1. Mục tiêu xử lý tình huống………………………………………….

19

3.2. Đề xuất, lựa chọn phương án ………………………………………

20

3.3. Các giải pháp thực hiện phương án lựa chọn………………………

21

IV. KIẾN NGHỊ………………………………………………………...

24


năng ngân sách có hạn; tuân thủ các quy định của pháp luật về đấu thầu mua sắm
tài sản; bảo đảm công khai, minh bạch...
Đất nước Việt Nam đang phát triển, do đó nhu cầu và số lượng tài sản công phải
mua sắm để phục vụ hoạt động của cơ quan, tổ chức, đơn vị Nhà nước chiếm tỷ
trọng khá lớn. Trong tổng chi ngân sách năm 2009 là 314 nghìn tỷ đồng thì 20%
được sử dụng để mua sắm tài sản. Theo các kết quả kiểm toán mới nhất của Kiểm
toán Nhà nước cho thấy, tình trạng sử dụng vốn ngân sách sai mục đích, mua sắm
tài sản, thiết bị vượt tiêu chuẩn, sai quy định, thậm chí kém chất lượng, gây lãng
phí xảy ra “tương đối nhiều”. Đây chính là nguyên nhân dẫn đến thất thoát và sử
3


dụng thiếu hiệu quả các nguồn lực tài chính của nhà nước, làm nảy sinh nhiều tiêu
cực dẫn đến giảm hiệu lực, hiệu quả hoạt động của bộ máy Nhà nước, gây mất
quan tâm. Trên cơ sở các kiến thức đã học về quản lý tài chính công trong chương
trình bồi dưỡng kiến thức ngạch chuyên viên và kinh nghiệm thực tiễn công tác của
bản thân, em lựa chọn nội dung: “Quản lý nhà nước trong mua sắm tài sản công
– thông qua tình huống sai phạm tại Đề án 112” làm đề tài tiểu luận tình huống .

4


I. NỘI DUNG TÌNH HUỐNG
1.1. Hoàn cảnh xuất hiện tình huống
Những yếu kém và sai phạm trong mua sắm tài sản công tại các cơ quan, đơn
vị thuộc khu vực hành chính nhà nước bắt nguồn từ chủ trương và chính sách của
Nhà nước trong việc hiện đại hoá nền hành chính, cải cách hành chính nhằm nâng
cao năng lực, hiệu lực và hiệu quả hoạt động của bộ máy hành chính nhà nước
trong phục vụ đời sống xã hội, thúc đẩy tăng trưởng và giao lưu hợp tác kinh tế
quốc tế một cách nhanh chóng, đúng định hướng của Đảng và Nhà nước ta.

không tiếp tục thực hiện Đề án và yêu cầu quyết toán tài chính, cơ quan điều tra
vào cuộc và một Phó chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ cùng 22 người khác mà hầu
hết là cán bộ nhà nước đã bị bắt giam.
Thực tế cho thấy, tình trạng mua sắm công sản của chúng ta vẫn diễn ra cùng
với tâm lý đua đòi, khoa trương đã phát sinh tệ nạn xa hoa lãng phí và tham nhũng.
Chẳng hạn trong việc mua sắm ô-tô vượt tiêu chuẩn, liệu có mấy ai nghĩ đến khoản
chi tiêu ấy có phù hợp với khả năng trang trải của nền kinh tế hay không? Chính
phủ đã nhiều lần phê phán, dư luận thì lên án gay gắt nhưng rồi chuyện đâu cũng
vào đấy, người ta có thể vận dụng đủ cách để biện minh. Phép nước chưa nghiêm
hay chúng ta thiếu những biện pháp hợp lý nhằm hạn chế tiêu cực trong việc mua
sắm công sản?
Việc mua sắm công sản nếu do một cơ quan chức năng đảm trách có thể
tránh được tệ nạn "đi đêm" trung gian cò mồi, nâng giá để chia chác các khoản
chênh lệch vốn rất phổ biến. Hiện nay, với chủ trương "Người Việt Nam ưu tiên
dùng hàng Việt Nam" thì các cuộc đấu thầu cung cấp tài sản công sẽ giúp cho hàng
nội địa có một thị trường lớn là các cơ quan nhà nước. Việc đấu thầu với điều kiện
cụ thể, rõ ràng sẽ giúp các doanh nghiệp lao vào một cuộc cạnh tranh, trong đó yếu
tố chất lượng và giá cả có tính quyết định. Thị trường lớn này trong chừng mực sẽ
6


giúp nền kinh tế giải quyết được bài toán lao động và đồng vốn, nhờ đó mà hoạt
động sản xuất trong nước có thể phát triển mạnh hơn.
Tất nhiên vấn đề quan trọng để thực hiện được phương thức nói trên chính là
yếu tố con người, tính minh bạch của tổ chức và một nhận thức sâu sắc về công
việc đang làm là nhằm phục vụ tốt nhất cho bộ máy công quyền.
Phải chăng vì xem ngân sách là “con bò sữa” nên việc mua sắm công sản đối
với không ít cán bộ nhà nước chính là cơ hội vàng để tư túi. Chừng nào những ông
quan tham còn hưởng lợi từ kẽ hở của các qui định nặng tính hình thức thì tham
nhũng trong mua sắm tài sản công vẫn chưa chấm dứt được.

động của nhà nước phải căn cứ vào việc bộ máy nhà nước giải quyết những nhu
cầu thiết yếu hằng ngày của dân chúng tốt hay chưa, có vì lợi ích của nhân dân, một
lòng một dạ phục vụ nhân dân hay không.
Thực hiện tư tưởng của Chủ tịch Hồ Chí Minh và chủ trương, đường lối của
Đảng trong lãnh đạo Nhà nước và xã hội, sau hơn 20 năm đổi mới, nhất là 5 năm
gần đây, nền kinh tế thị trường theo định hướng xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam từng
bước được phát triển. Qua đó, sự quản lý của Nhà nước về kinh tế đạt được nhiều
thành tựu quan trọng. Tuy nhiên, tất cả mới chỉ là bước đầu, nhất là sự quản lý của
Nhà nước về kinh tế vẫn còn hạn chế, hiệu lực và hiệu quả quản lý còn thấp. Hệ
thống luật pháp, chính sách chưa đồng bộ và chưa nhất quán, kỷ cương pháp luật
chưa nghiêm; công tác tài chính, ngân hàng, giá cả, kế hoạch, quy hoạch xây dựng,
quản lý đất đai... còn nhiều yếu kém, sơ hở; thủ tục hành chính vẫn rườm rà, cải
cách hành chính còn chậm và chưa kiên quyết. Do đó, bên cạnh việc nâng cao hiệu
lực và hiệu quả quản lý của Nhà nước đối với kinh tế thị trường thì cần phải nâng
cao hiệu lực, hiệu quả trong mua sắm, quản lý và sử dụng tài sản công ở Việt Nam.
Để làm được điều đó, Đảng và Nhà nước ta chủ trương cải cách nền hành
chính nhà nước (HCNN) và đã có các nghị quyết chuyên đề về cải cách nền
8


HCNN; đã xây dựng và tổ chức thực hiện Chương trình tổng thể cải cách HCNN
giai đoạn 2001-2010 với nhiều nội dung, biện pháp, trong đó có việc triển khai Đề
án 30 về đơn giản hóa thủ tục hành chính và công tác sắp xếp, tinh giản bộ máy,
thực hành tiết kiệm là một vấn đề có ý nghĩa quan trọng. Hội nghị Trung ương 5
khoá X đã chủ trương đẩy mạnh cải cách hành chính, nâng cao hiệu lực, hiệu quả
quản lý của bộ máy nhà nước. Nghị quyết xác định rõ mục tiêu, quan điểm, yêu cầu
và 10 chủ trương, giải pháp đẩy mạnh cải cách hành chính.
Trên cơ sở các quan điểm, tư tưởng của Chủ tịch Hồ Chí Minh và chủ
trương, đường lối của Đảng về cải cách hành chính trong đó cải cách tài chính công
là một nội dung trọng tâm, để hoạt động mua sắm, quản lý, sử dụng tài sản công đi

dự án thành nhiều hợp đồng nhỏ để tránh đấu thầu... gây thiệt hại cho Nhà nước số
tiền hơn 4.653 triệu đồng. Ngoài ra, các bị cáo đã lợi dụng ảnh hưởng của các quan
chức để trục lợi trong việc môi giới ký và thực hiện các hợp đồng với Ban điều
hành đề án 112, hưởng lợi bất chính số tiền 533 triệu đồng của Nhà nước. Qua xét
cử, ông Phó chủ nhiệm VPCP nêu trên nhận năm năm tù giam, hai người khác,
trong đó có thư ký Ban điều hành nhận án tù sáu năm.
Từ nội dung của tình huống cho thấy sự thiếu trách nhiệm của một vài cơ
quan bộ, ngành và địa phương trong việc sử dụng nguồn vốn ngân sách Nhà nước.
Trong 2 năm 2008 và 2009, Thanh tra chính phủ đã thực hiện 47 cuộc thanh
tra, trong đó 12 cuộc thanh tra có nội dung liên quan đến việc mua sắm, quản lý và
sử dụng tài sản nhà nước, đồng thời có báo cáo gửi Ủy ban Tài chính và Ủy ban
Ngân sách của Quốc hội về tình hình mua sắm, quản lý và sử dụng tài sản Nhà
nước qua công tác thanh tra, con số thất thoát ngân sách nhà nước là khá lớn. Ví dụ,
dự án SREM của Bộ Giáo dục và Đào tạo có gói thầu trang bị 1.993 máy vi tính,
1.473 máy in, 111 máy chủ, 111 bộ lưu điện, 213 máy tính xách tay trong kế hoạch
năm 2007 nhưng đến tận tháng 8/2009 số hàng trên vẫn chưa được bàn giao.
10


Không những thế, dự án mua sắm thiết bị dạy học của Bộ này gây lãng phí số tiền 4
tỷ đồng. Con số này lên đến 20 tỷ đồng đối với một dự án của Bộ Y tế.
Rõ ràng các chủ đầu tư, Ban quản lý dự án đã có sự lợi dụng trong chi tiêu và
mua sắm công. Có thể nói, các chủ đầu tư thực hiện chỉ đạo của Chính phủ về các
biện pháp tiết kiệm giảm bội chi ngân sách chưa nghiêm. Suy nghĩ và chỉ đạo của
các đơn vị này chưa tốt nên khâu tổng hợp, giám sát, xử lý không kịp thời, dẫn đến
tác dụng răn đe và ngăn ngừa còn thấp.
2.4. Nguyên nhân dẫn đến tình huống
Sai phạm từ ví dụ tham nhũng tại Đề án 112 xuất phát từ những nguyên nhân
sau:
- Đề án 112 là đề án lớn, có lượng dự toán là khoảng 3.800 tỷ đồng. Đây là

sắm tài sản công của cơ quan cấp trên, kiểm toán và thanh tra nhà nước chưa được
tiến hành chặt chẽ, còn có tình trạng nể nang, nhất là trong xử lý và kiến nghị xử lý
các sai phạm.
- Sự thông đồng trong đấu thầu của các doanh nghiệp, tổ chức hay cá nhân
nhằm trục lợi bất chính từ nguồn ngân sách Nhà nước. Việc mua sắm tài sản công
liên quan đến các gói thầu có giá trị lớn nên thường nảy sinh các hành vi thông
đồng giữa các cơ quan quản lý hay tổ chức thầu và bên dự thầu, hoặc các thông tin
liên quan đến hoạt động mua sắm tài sản công không bảo đảm tính công khai, minh
bạch, do đó không tạo môi trường cạnh tranh lành mạnh trong hoạt động mua sắm
tài sản công.
- Sự thiếu trách nhiệm của cá nhân, lãnh đạo các cơ quan, đơn vị trong mua
sắm tài sản công phù hợp với tiêu chuẩn, định mức, chế độ quản lý, sử dụng tài sản
nhà nước. Phần lớn các sai phạm trong mua sắm tài sản công là việc mua sắm vượt
định mức, tiêu chuẩn quy định hoặc trình tự, thủ tục mua sắm không được thực
12


hiện theo quy định của pháp luật về đấu thầu và các quy định pháp luật khác có liên
quan. Mặt khác, do nhận thức chưa đúng đắn nên lãnh đạo của một số cơ quan, đơn
vị còn cố tình vi phạm nhằm thể hiện vị trí, vai trò của mình và của cơ quan, đơn vị
mình trong mối quan hệ với các cơ quan, đơn vị khác.
Thứ hai, nguyên nhân khách quan:
- Pháp luật về quản lý, sử dụng tài sản nhà nước quy định còn phân tán, chưa
đầy đủ, thiếu đồng bộ, chưa điều chỉnh bao quát hết các quan hệ về quản lý, sử
dụng tài sản nhà nước và hiệu lực pháp lý còn thấp.
Việc quản lý tài sản nhà nước gồm ba nội dung cơ bản: quản lý quá trình
hình thành tài sản; quản lý quá trình khai thác, sử dụng tài sản; quản lý quá trình
kết thúc tài sản. Trong đó, mua sắm tài sản công là khâu đầu tiên của quá trình
quản lý tài sản nhà nước, có vị trí then chốt để bảo đảm hiệu quả trong sử dụng,
quản lý. Hiện nay, trong hệ thống pháp luật hiện hành ở nước ta có tới 45 văn bản

Cho đến nay, như Chính phủ đã báo cáo trước Quốc hội, chúng ta mới chỉ
nắm được tổng quan về tài sản nhà nước. Có nghĩa là, hiện nay, từ Quốc hội, Chính
phủ cho đến các bộ, ngành, các cấp chính quyền địa phương… đều chưa thực sự
nắm rõ được tình trạng tài sản nhà nước như thế nào, cả về số lượng, giá trị, chất
lượng và hiện trạng phân bổ sử dụng. Đây sẽ là một thách thức không nhỏ đối với
các cơ quan có thẩm quyền trong việc quyết định phân cấp và thực hiện kế hoạch,
quy trình mua sắm tài sản công.
- Chế tài xử lý các sai phạm trong mua sắm tài sản công còn yếu, thiếu và
chưa đồng bộ, việc tổ chức xử lý chưa kiên quyết và thiếu kịp thời, dẫn đến hiệu
lực và hiệu quả thấp nên chưa đủ sức đẩy lùi các tiêu cực. Tình trạng sai phạm
trong mua sắm tài sản công đã và đang diễn ra. Các diễn đàn của Đảng, Quốc hội,
Chính phủ và của các cơ quan, tổ chức hữu quan cũng như công luận đã nhiều lần
lên tiếng nhưng việc xử lý vi phạm vẫn không được như mong muốn, mà thường
14


chỉ dừng lại ở kiểm điểm và xử lý kỷ luật nội bộ. Đây sẽ lại là những tiền lệ xấu
cho những vi phạm trong tương lai.
2.5. Hậu quả tình huống
Các vi phạm trong mua sắm tài sản công của một số cơ quan, đơn vị hành
chính nhà nước hiện nay gây nên nhiều hậu quả cho Nhà nước và xã hội.
Thứ nhất, đối với Nhà nước:
Việc mua sắm tài sản công vượt tiêu chuẩn, định mức gây lãng phí, thất thoát
nguồn vốn ngân sách nhà nước, ảnh hưởng đến các chi tiêu cho các mục tiêu khác
của Nhà nước, trong trường hợp chất lượng hàng hoá không tốt, không đồng bộ thì
hiệu quả sử dụng tài sản trên thực tế hạn chế, cũng có nghĩa là hạn chế hiệu quả sử
dụng nguồn vốn từ ngân sách nhà nước, đồng thời, tạo cơ hội cho tham nhũng,
tham ô, lãng phí phát triển. Mục tiêu của mua sắm tài sản công là để phục vụ cho
việc thực hiện chức năng, nhiệm vụ của các cơ quan, đơn vị và đổi mới, hiện đại
hoá công sở, giảm bớt thời gian, công sức cho việc giải quyết các công việc của

thống hành chính nhà nước ở nước ta.
3.2. Đề xuất, lựa chọn phương án
Từ việc nghiên cứu các quy định pháp luật có liên quan đến mua sắm tài sản
công, tình huống trên có thể được xử lý theo một số phương án sau:
Phương án 1. Tính ra thành tiền các vi phạm từ việc mua sắm tài sản công
không theo đúng định mức, tiêu chuẩn quy định và các thiệt hại do mua sắm tài sản
công không đảm bảo chất lượng và hiệu quả sử dụng để buộc các cơ quan, đơn vị
vi phạm phải bồi hoàn thông qua trừ vào dự toán chi cho mua sắm tài sản công
trong năm ngân sách tiếp theo
Thực tế cho thấy, khi một số cơ quan, đơn vị hành chính của Hà Nội có các
vi phạm trong mua sắm tài sản công thì Uỷ ban nhân dân thành phố Hà Nội đã tiến
16


hành siết chặt và tạm dừng việc mua sắm tài sản công tại các cơ quan, đơn vị vi
phạm. Đây có thể được coi như một biện pháp mang tính trừng phạt, buộc các cơ
quan, đơn vị đó phải giảm chi tiêu trong năm tiếp theo và tính toán mua sắm tài sản
công cho có hiệu quả hơn. Ưu điểm của phương án này là xác định được một cách
chính xác các thất thoát, lãng phí từ việc vi phạm quy định về mua sắm tài sản
công, buộc các chủ thể vi phạm phải chịu trách nhiệm công vụ thông qua việc thắt
chặt chi tiêu công trong năm tiếp theo, nhằm nâng cao trách nhiệm đối với hoạt
động mua sắm tài sản phục vụ cho việc thực hiện các chức năng, nhiệm vụ do Nhà
nước giao. Tuy nhiên, phương án này cũng có những nhược điểm như khi tài sản
được mua sắm về không đảm bảo chất lượng, không sử dụng được, thậm chí hỏng
hóc ngay từ khi mới đưa về, hoặc tài sản, hàng hoá không đồng bộ, không có người
sử dụng thì công vụ không được đảm bảo, không thực hiện được các mục tiêu hiện
đại hoá công sở, nâng cao năng lực của cơ quan, đơn vị hành chính nhà nước.
Ngoài ra, không có tác dụng giáo dục trách nhiệm cá nhân của lãnh đạo các cơ
quan, đơn vị trong vấn đề này.
Phương án 2. Xử lý trách nhiệm cá nhân đối với những người cố tình làm

hình thức kiểm tra sau (hậu kiểm) mà không bám sát tiến trình (quy trình mua sắm
tài sản công). Mặt khác, các quy định về xử lý sai phạm trong mua sắm tài sản công
hiện nay chưa rõ ràng về trách nhiệm của chủ thể vi phạm, thẩm quyền xử lý và
biện pháp xử lý cụ thể. Các tài sản công được mua sắm thông qua các hợp đồng
dân sự hoặc qua đấu thầu và đi đến ký kết hợp đồng dân sự nên khi sự vi phạm từ
phía cơ quan, đơn vị của Nhà nước thì cũng không cho phép khôi phục lại tình
trạng ban đầu theo hướng trả lại hàng, tài sản cho bên bán và thu tiền về để hoàn trả
vào ngân sách nhà nước. Như vậy, mặc dù không có đủ cơ sở pháp lý và cơ chế để
thực hiện nhưng đây lại là một phương án có khả năng giải quyết tốt tình huống
nêu trên và các hạn chế có thể khắc phục được.
18


Phương án 4. Tổ chức thanh tra, kiểm tra việc mua sắm, quản lý và sử dụng
tài sản công
Đây là phương án đang được Thành phố Hà Nội triển khai quyết liệt, theo
công văn số 4292/UBND-KT ngày 18/5/2009, Thành phố Hà Nội đã yêu cầu các
cơ quan quản lý nhà nước chuyên ngành tăng cường hướng dẫn thực hiện chính
sách, chế độ, tiêu chuẩn, định mức và việc phân cấp mua sắm, quản lý tài sản của
Nhà nước và Thành phố; tổ chức thanh tra, kiểm tra các đơn vị trực thuộc. Bên
cạnh đó, các đơn vị chủ động tự tổ chức thanh tra, kiểm tra việc mua sắm, quản lý
và sử dụng tài sản tại đơn vị. Việc xây dựng dự toán kinh phí mua sắm tài sản công
phải được xác định ngay từ dự toán đầu năm và sát với nhu cầu thực tế của cơ
quan, đơn vị; bảo đảm đúng tiêu chuẩn, định mức theo chế độ quy định. Việc mua
sắm tài sản công phải được thực hiện đúng theo quy trình, thủ tục quy định về đấu
giá, đấu thầu và nguyên tắc thanh, quyết toán. Cơ quan Kho bạc nhà nước các cấp
từ chối thanh toán việc mua sắm tài sản của các đơn vị không có trong dự toán
được cấp có thẩm quyền quyết định đầu năm. Trong trường hợp cần thiết được bổ
sung dự toán trong năm, phải được cấp có thẩm quyền phê duyệt bằng văn bản…
3.3. Các giải pháp thực hiện phương án lựa chọn

các cơ quan, đơn vị có liên quan nhằm xác định trách nhiệm chính một cách rõ ràng
trong trường hợp để xảy ra các vi phạm.
Thứ hai, thực hiện đấu thầu công khai, minh bạch trong mua sắm tài sản
công.
Việc mua sắm tài sản công liên quan đến các gói thầu có giá trị lớn nên
nguy cơ xuất hiện các hành vi thông đồng đấu thầu của các doanh nghiệp, tổ chức
hay cá nhân nhằm trục lợi bất chính từ nguồn ngân sách Nhà nước là rất cao. Ðể
hạn chế tiêu cực, bảo đảm hiệu quả, cần thiết phải tạo lập, duy trì và thúc đẩy môi
20


trường cạnh tranh lành mạnh trong hoạt động mua sắm tài sản công, trước hết phải
ngăn chặn, hạn chế và xử lý triệt để các hành vi thông đồng đấu thầu. Muốn vậy
cần phải bảo đảm tính công khai, minh bạch về thông tin liên quan đến hoạt động
mua sắm tài sản công; áp dụng và thực thi hiệu quả Luật Ðấu thầu, Luật Cạnh tranh
và các văn bản pháp luật liên quan; khuyến khích gia tăng số lượng bên tham gia
dự thầu; ngăn chặn hiệu quả việc thông đồng giữa các cơ quan quản lý hay tổ chức
thầu và bên dự thầu; hợp tác chặt chẽ giữa cơ quan quản lý cạnh tranh và cơ quan
quản lý nhà nước về đấu thầu.
Thứ ba, kết hợp hai hình thức mua sắm tập trung và mua sắm phân tán.
Để nâng cao hiệu quả, hiệu lực quản lý mua sắm tài sản công, về mô hình
cần kết hợp mua sắm tập trung và mua sắm phân tán. Mua sắm tập trung được áp
dụng đối với các loại tài sản, hàng hóa có số lượng mua sắm nhiều, tổng giá trị lớn
và có yêu cầu được trang bị đồng bộ, hiện đại như: ô-tô phục vụ công tác, chuyên
dụng, xe tải, ô-tô trên 16 chỗ ngồi, phương tiện vận tải chuyên dùng, trang thiết bị
chuyên dùng, trang thiết bị tin học... Mua sắm phân tán được áp dụng đối với các
loại tài sản, hàng hóa có số lượng mua sắm ít, tổng giá trị nhỏ như: công cụ, dụng
cụ phục vụ cho công tác chuyên môn, vật tư, phương tiện đặc thù... Ðồng thời thực
hiện việc hoàn thiện hệ thống tiêu chuẩn, định mức sử dụng tài sản, hàng hóa của
cơ quan, tổ chức, đơn vị nhà nước; phân bổ ngân sách Nhà nước cho việc mua sắm

tài sản sử dụng đến thời điểm nào phải thanh lý theo quy định của pháp luật. Tài
sản mua về có giao cho người sử dụng hay không, sử dụng có đúng mục đích, đúng
chế độ hay không thủ trưởng các đơn vị phải chịu trách nhiệm. Nếu để xảy ra tiêu
cực thất thoát thì phải xử lý răn đe theo quy định pháp luật (có thể về hành chính,
hình sự).
Cán bộ, công chức cần phát huy tinh thần trách nhiệm trong phát hiện, đấu
tranh với các hành vi sai phạm trong mua sắm tài sản công nhằm ngăn chặn sớm sự
nảy sinh của các hành vi này tại các cơ quan, đơn vị hành chính của Nhà nước ta.
22


Thứ năm, thực hiện nghiêm quy định của Bộ Tài chính về công khai quản
lý, sử dụng tài sản nhà nước.
Theo đó, các tài sản như nhà, công trình xây dựng, phương tiện đi lại... được
hình thành từ nguồn ngân sách; tài sản là hàng viện trợ, quà biếu của tổ chức, cá
nhân trong và ngoài nước giao cho các cơ quan quản lý... đều được coi là tài sản
nhà nước. Các đơn vị được giao mua sắm tài sản nhà nước phải công khai hoạt
động này. Cụ thể, khi mua sắm tài sản có giá trị từ 500 triệu đồng trở lên, cơ quan
chủ quản phải công khai việc trang bị tài sản.
Bên cạnh đó, cần tăng cường hoạt động thanh tra, kiểm toán đối với hoạt
động mua sắm tài sản công ở tất cả các khâu trong quy trình tổ chức mua sắm tài
sản công.
Thứ sáu, tăng cường giám sát, đánh giá việc thực hiện các dự án đầu tư
sử dụng vốn ngân sách nhà nước
Cần tập trung thực hiện ngay việc chấn chỉnh công tác quản lý đầu tư, quản
lý sử dụng ngân sách, tín dụng đầu tư của Nhà nước. Tăng cường giám sát, kiểm
tra, thanh tra và đánh giá việc thực hiện các dự án đầu tư, bảo đảm yêu cầu, tiến độ
và chất lượng, nhất là các dự án lớn. Trong đó, Chính phủ yêu cầu các bộ, ngành,
tỉnh, thành phố, các tập đoàn kinh tế giám sát thực hiện tất cả các khâu trong quá
trình đầu tư; rà soát việc phân bổ và thông báo kế hoạch vốn đầu tư phát triển thuộc

đó được thực hiện tốt, cần đến sự tham gia của nhiều cơ quan nhà nước có thẩm
quyền như sau:
Thứ nhất, đối với Quốc hội: cần nghiên cứu để xác định rõ ràng, cụ thể trách
nhiệm hình sự đối với các hành vi vi phạm quy định về mua sắm tài sản công, gây
thất thoát, lãng phí ngân sách nhà nước.
24


Thứ hai, đối với Chính phủ: cần xác định rõ chế tài hành chính và chế tài kỷ
luật đối với hành vi vi phạm quy định về mua sắm tài sản công, cần sớm được ghi
nhận trong nghị định của chính phủ về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực
quản lý, sử dụng tài sản nhà nước. Đồng thời, chỉ đạo các Bộ, các ngành xây dựng
các quy chế cụ thể về mua sắm tài sản công, tập trung vào vấn đề phân cấp, phân
quyền và quy trình cụ thể trong mua sắm tài sản công của Bộ, ngành mình để hoạt
động này nhanh chóng đi vào nề nếp.
Thứ ba, Bộ Tài chính và cơ quan tài chính các địa phương cần có các hướng
dẫn cụ thể về phân loại tài sản, hàng hoá thuộc diện mua sắm để phục vụ cho hoạt
động công vụ, các biểu mẫu phù hợp đối với từng đối tượng tài sản và quy trình tổ
chức mua sắm tài sản nhằm tạo điều kiện cho các cơ quan, đơn vị hành chính nhà
nước thực hiện tốt các quy định về mua sắm tài sản công trong thời gian tới.
KẾT LUẬN
Trong bối cảnh nền kinh tế còn gặp khó khăn như hiện nay, việc thực hành
tiết kiệm nhằm giảm bội chi ngân sách đang là một trong những nhiệm vụ hàng
đầu. Vì vậy, việc mua sắm tài sản công hơn lúc nào hết cần được cân nhắc, tính
toán kỹ lưỡng để các loại tài sản, hàng hoá được mua phát huy hiệu quả, phục vụ
cho công tác quản lý của các cơ quan, đơn vị hành chính và trong việc giải quyết
nhanh chóng nhu cầu của công dân, tổ chức trong xã hội. Những vi phạm trong
mua sắm tài sản công chắc chắn không chỉ nảy sinh ở một, một số cơ quan, đơn vị
mà có khả năng phát sinh ở bất kỳ đâu, bất kỳ bộ phận, cơ quan nào nếu các biện
pháp quản lý, các quy trình công việc không được thực hiện một cách nghiêm túc