ĐẠI HỌC QUỐC GIA TP.HCM ĐẠI HỌC BÁCH KHOA

Bài Thuyết
ĐềTrình
tài: So Sánh Cương Lĩnh Chính
Trị Đầu Tiên Của Đảng Và Luận
Cương Chính Trị Tháng 10 -1930

GVHD: Nguyễn Hữu Kỷ Tỵ
Lớp: BK13-HTD
Nhóm: 8


MỤC LỤC
NỘI DUNG......................................................................................3
1./ Hoàn Cảnh Ra Đời Và Nội Dung...................................................................................................................... 3
1.1./ Cương Lĩnh Chính Trị Đầu Tiên...........................................................................................................................3
1.1.1./ Hoàn cảnh ra đời.........................................................................................................................................3
1.1.2./ Nội Dung.....................................................................................................................................................7
1.2./ Luận Cương Chính Trị Tháng 10 – 1930.............................................................................................................9
1.2.1./ Hoàn cảnh ra đời.........................................................................................................................................9
1.2.2./ Nội Dung...................................................................................................................................................12
2./ So Sánh........................................................................................................................................................ 14
2.1./ Những điểm giống nhau:.................................................................................................................................14
2.1.1./ Về phương hướng chiến lược của cách mạng..........................................................................................14
2.1.2./ Về nhiệm vụ cách mạng............................................................................................................................15
2.1.3./ Về lực lượng cách mạng...........................................................................................................................15
2.1.4./ Về phương pháp cách mạng.....................................................................................................................15
2.1.5./ Về vị trí quốc tế.........................................................................................................................................15
2.1.6./ Lãnh đạo cách mạng.................................................................................................................................15
2.2./ Những điểm khác nhau....................................................................................................................................16

nhưng “ không muốn tổ chức đảng ở giữa Đại hội thanh niên và cũng không
Trang 3


muốn phá Thanh niên trước khi thành lập đảng”. Trong hoàn cảnh đó, các tổ
chức công sản ở Việt Nam ra đời.
- Đông Dương Cộng sản Đảng: Ngày 17-6-1929, tại Hà Nội, Đại biểu
các tổ chúc cộng sản ở miền Bắc họp Đại Hội, quyết định thành lập Đông
Dương Cộng sản Đảng. Tuyên ngôn của Đảng nêu rõ: Đảng Cộng sản Đông
Dương tổ chức đại đa số và thực hành công nông liên hiệp mục đích là đánh
đổ đế quốc chủ nghĩa; đánh đổ tư bản chủ nghĩa; diệt trừ chế độ phong kiến;
giải phóng công nông; thực hiện xã hội bình đẳng, tự do bác ái, tức là xã hội
cộng sản.
- An Nam Cộng sản Đảng: trước sự ra đời của Đông Dương Cộng Sản
và để đáp ứng yêu cầu của phòng trào cách mạng, mùa thu 1929, các đồng
chí trong Hội Việt Nam cách mạng thanh niên hoạt động ở Trung Quốc và
Nam Kỳ đã thành lập An Nam Cộng sản Đảng.
- Đông Dương Cộng sản Liên Đoàn: Việc ra đời của Đông Dương
Cộng sản Đảng và An Nam Cộng sản Đảng đã làm cho nội bộ chi bộ Đảng
Tân Việt phân hoá mạnh mẽ, những đảng viên tiên tiến của Tân Việt đã
thành lập Đông Dương Cộng sản Liên đoàn.
- Mặc dù đều vươn cao ngọn cờ chống đế quốc, phong kiến, xây dựng
chủ nghĩa cộng sản ở Việt Nam, nhưng ba tổ chức cộng sản trên hoạt động
phân tán, chia rẽ đã ảnh hưởng xấu đến phong trào cách mạng ở Việt Nam
lúc này. Đến cuối năm 1929 những người cách mạng Việt Nam trong các tổ
chức đã nhận thức được sự cần thiết và cấp bách phải thành lập một đảng
cộng sản thống nhất.
- Ngày 27-10-1929 Quốc tế Cộng sản gửi những người công sản Đông
Dương, yêu cầu những người cộng sản Đông Dương phải khắc phục ngay sự


1.1.2./ Nội Dung.

- Về tính chất xã hội Việt Nam: Là xã hội thuộc địa và nửa phong
kiến, tồn tại hai mâu thuẫn cơ bản là: Mâu thuẫn dân tộc, giữa dân tộc ta với
đế quốc xâm lược mà lúc này là đế quốc Pháp và mâu thuẫn giai cấp, giữa
nhân dân với địa chủ phong kiến chủ yếu là nông dân với giai cấp địa chủ
phong kiến trong đó cương lĩnh xác định mâu thuẫn dân tộc là cơ bản nhất
quyền lợi dân tộc giải phóng cao hơn hết thẩy.
1.1.2.1./ Phương hướng chiến lược của cách mạng Việt Nam.

- Cách mạng Việt Nam phải trải qua hai giai đoạn: cách mạng dân tộc
dân chủ nhân dân (trước đây Đảng ta gọi là cách mạng tư sản dân quyền
theo lối mới). và cách mạng xã hội chủ nghĩa. Hai giai đoạn cách mạng ấy
đều thuộc phạm trù cách mạng vô sản. Giữa hai giai đoạn cách mạng
không có bức tường nào ngăn cách. Cương lĩnh viết. Chủ trương làm tư sản
dân quyền cách mạng và thổ địa cách mạng để đi tới xã hội cộng sản. Mục
tiêu của cách mạng dân tộc dân chủ nhân dân Việt Nam là " đánh đổ đế quốc
Pháp, phong kiến Việt Nam và giai cấp tư sản phản cách mạng mục tiêu
cuối cùng là xây dựng chủ nghĩa xã hội, chủ nghĩa Đảng cộng sản Việt
Nam. Điều đó chứng tỏ, ngay từ đầu Đảng ta đã thấu suốt con đường phát
triển tất yếu của cách mạng nước ta, nhận rõ mối quan hệ chặt chẽ
giữa cách mạng dân tộc, dân chủ và cách mạng xã hội chủ nghĩa và
giương cao ngọn cờ độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội. Đường lối
đó nhất quán suốt cả quá trình cách mạng Việt Nam, đã đưa cách
mạng đi từ thắng lợi này đến thắng lợi khác.
1.1.2.2./ Nhiệm vụ của cách mạng tư sản dân quyền và thổ địa cách mạng.
Trang 7


- Về chính trị: Đánh đổ đế quốc chủ nghĩa Pháp và bọn phong kiến,

thực hành liên lạc với các dân tộc bị áp bức và giai cấp vô sản thế giới, nhất
là giai cấp vô sản Pháp.
1.2./ Luận Cương Chính Trị Tháng 10 – 1930.
1.2.1./ Hoàn cảnh ra đời.

- Đồng chí Trần Phú (bí danh Lý Quý), sinh ngày 1 tháng 5 năm 1904
tại thôn An Thổ, xã An Dân, huyện Tuy An, tỉnh Phú Yên; nguyên quán xã
Tùng Ảnh, huyện Đức Thọ, tỉnh Hà Tĩnh.

Hình 5: Ảnh đồng chí Trần Phú.
- Tháng 7/1925, Hội Phục Việt tập hợp những trí thức yêu nước ra
đời. Đồng chí Trần Phú gia nhập Hội Phục Việt, hăng hái tham gia mở lớp
dạy chữ quốc ngữ cho người nghèo khổ, mượn bục giảng để truyền bá tinh
thần yêu nước cho học trò. Giữa năm 1925, đồng chí đã thôi nghề dạy học
để bước vào con đường hoạt động cách mạng chuyên nghiệp.
- Bước ngoặt trong cuộc đời cách mạng của đồng chí Trần Phú là
được Hội Phục Việt cử sang Quảng Châu bắt liên lạc với Hội Việt Nam
Cách mạng Thanh niên. Là thành viên của Hội Phục Việt, giữa lúc đang
Trang 9


lúng túng về đường lối, đồng chí Trần Phú được gặp lãnh tụ Nguyễn Ái
Quốc và được lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc trực tiếp huấn luyện, đào tạo. Tại lớp
huấn luyện chính trị, đồng chí miệt mài học tập, tỏ rõ năng khiếu tư duy lý
luận cách mạng, được lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc tin tưởng kết nạp vào Cộng
sản Đoàn, nhóm nòng cốt của Hội Việt Nam Cách mạng Thanh niên. Kết
thúc khóa huấn luyện, đồng chí trở về nước hoạt động. Bị mật thám Pháp
truy lùng ráo riết, theo yêu cầu của Hội Phục Việt, đồng chí tạm lánh ra
nước ngoài hoạt động. Đồng chí đã trở lại Quảng Châu, làm việc tại Tổng bộ
Thanh niên. Được lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc tin cậy, cử sang Liên Xô học ở



1.2.2./ Nội Dung.

- Luận cương phân tích đặc điểm, tình hình xã hội thuộc địa nửa
phong kiến và nêu lên những vấn đề cơ bản của cách mạng tư sản dân quyền
ở Đông Dương do giai cấp công nhân lãnh đạo.
1.2.2.1./ Về mâu thuẫn giai cấp.

- Mâu thuẫn diễn ra gay gắt “một bên thì thợ thuyền, dân cày và các
phần tử lao khổ; một bên thì địa chủ, phong kiến, tư bản và đế quốc chủ
nghĩa”.
1.2.2.2./ Về phương hướng chiến lược cách mạng Đông Dương:

- Lúc đầu sẽ làm cách mạng tư sản dân quyền có tính chất thổ địa và
phản đế. Tư sản dân quyền cách mạng là thời kỳ dự bị để làm xã hội cách
mạng. Sau khi tư sản dân quyền thắng lợi sẽ tiếp tục phát triển, bỏ qua thời
kỳ tư bản mà tranh đấu thẳng lên con đường xã hội chủ nghĩa .
1.2.2.3./ Về nhiệm vụ cách mạng.

- Sự cốt yếu của cách mạng tư sản dân quyền là đánh đổ phong kiến,
thực hành thổ địa triệt để; tranh đấu để đánh đổ đế quốc chủ nghĩa Pháp, làm
cho Đông Dương hoàn toàn độc lập. Hai nhiệm vụ chiến lược đó có quan hệ
khăng khít với nhau, trong đó vấn đề thổ địa là cái cốt của cách mạng tư sản
dân quyền là cơ sở để
Đảng giành quyền lãnh đạo dân cày.
Trang 12


- Về nhiệm vụ cách mạng: “Giai cấp vô sản và nông dân là hai động

nguyên tắc tổ chức và hoạt động của Đảng cộng sản Việt Nam, cương lĩnh
chính trị đã được vạch ra. Tại hội nghị thành lập Đảng từ ngày 3/2/1930 đến
ngày 7/2/1930 ở Hương Cảng – Trung Quốc, các đại biểu đã nhất trí thông
qua Chính cương vắn tắt, Sách lược văn tắt và Chương trình tóm tắt do
Nguyễn Ái Quốc soạn thảo. Các văn kiện đó hợp thành Cương lĩnh chính trị
đầu tiên của Đảng ta - Cương lĩnh Hồ Chí Minh. Tiếp theo đó, vào tháng
10.1930 cũng tại Hương Cảng-Trung Quốc Ban chấp hành Trung ương họp
Hội nghị lần thứ nhất đã thông qua Luận cương chính trị do đồng chí Trần
Phú soạn thảo.
- Cương lĩnh chính trị và luận cương chính trị là những văn kiện thể
hiện đường lối cách mạng của Đảng ta.
- Hai văn kiện trên được xây dựng trên cơ sở lý luận và cơ sở thực
tiễn, xác định rõ phương hướng chiến lược, nhiệm vụ cụ thể và cơ bản, lực
lượng cách mạng, phương pháp cách mạng, đoàn kết quốc tế và vai trò lãnh
đạo của Đảng.
Trong mỗi khía cạnh trên đều thể hiện rõ sự giống và khác nhau giữa hai văn
kiện.
2.1./ Những điểm giống nhau:
2.1.1./ Về phương hướng chiến lược của cách mạng

- Cả 2 văn kiện đều xác định được tính chất của cách mạng Việt Nam
là: Cách mạng tư sản dân quyền và thổ địa cách mạng, bỏ qua giai đoạn tư
bản chủ nghĩa để đi tới xã hội cộng sản, đây là 2 nhiệm vụ cách mạng nối
Trang 14


tiếp nhau không có bức tường ngăn cách. Phương hướng chiến lược đã phản
ánh xu thế của thời đại và nguyện vọng đông đảo của nhân dân Việt Nam.
2.1.2./ Về nhiệm vụ cách mạng.


- Bên cạnh những điểm giống nhau, hai cương lĩnh trên có một số
điểm khác sau: Cương lĩnh chính trị xây dựng đường lối của cách mạng Việt
Nam còn Luận cương rộng hơn (Đông Dương).
2.2.1./ Điểm thức nhất.

- Xác định kẻ thù và nhiệm vụ, mục tiêu của cách mạng: Trong cương
lĩnh chính trị xác định kẻ thù, nhiệm vụ của cách mạng là đánh đổ giặc Pháp
sau đó mới đánh đổ phong kiến và tay sai phản cách mạng( nhiệm vụ dân tộc
và dân chủ). Nhiệm vụ dân tộc được coi là nhiệm vụ trọng đại của cách
mạng, nhiệm vụ dân chủ cũng dựa vào vấn đề dân tộc để giải quyết. Như
vậy mục tiêu của cưong lĩnh xác định: làm cho Việt Nam hoàn toàn độc lập,
nhân dân được tự do, dân chủ, bình đẳng, tịch thu ruộng đất của bọn đế quốc
Việt gian chia cho dân cày nghèo, thành lập chính phủ công nông binh và tổ
chức cho quân đội công nông, thi hành chính sách tự do dân chủ bình đẳng
phổ thông giáo dục theo hướng công nông hóa. Trong Luận cương chính trị
thì xác định phải “tranh đấu để đánh đổ các di tích phong kiến, đánh đổ các
cách bóc lột theo lối tiền tư bản và để thực hành thổ địa cách mạng cho triệt
để” và “đánh đổ đế quốc chủ nghĩa Pháp, làm cho Đông Dương hoàn toàn
độc lập”.
- Hai nhiệm vụ chiến lược dân chủ và dân tộc được tiến hành cùng
một lúc có quan hệ khăng khít với nhau. Việc xác định nhiệm vụ như vậy
của Luận cương đã đáp ứng những yêu cầu khách quan đồng thời giải quyết
hai mâu thuẫn cơ bản trong xã hội Việt Nam lúc đó là mâu thuẫn dân tộc và
Trang 16


mâu thuẫn giai cấp đang ngày càng sâu sắc. Tuy nhiên, Luận cương chưa
xác định được kẻ thù, nhiệm vụ hàng đầu ở một nước thuộc địa nửa phong
kiến nên không nêu cao vấn đề dân tộc lên hàng đầu đó là nêu cao vấn đề
đấu tranh giai cấp, vấn đề cách mạng ruộng đất.

móc chủ nghĩa Mác-Lênin vào cách mạng Việt Nam, còn quá nhấn mạnh
đấu tranh giai cấp. Còn Cương lĩnh chính trị tuy còn sơ lược vắn tắt nhưng
nó đã vạch ra phương hướng cơ bản của cách mạng nước ta, phát triển từ
cách mạng giải phóng dân tộc tiến lên cách mạng xã hội chủ nghĩa. Cương
lĩnh thể hiện sự vận dụng đúng đắn sáng tạo, nhạy bén chủ nghĩa Mác-Lênin
vào hoàn cảnh cụ thể của Việt Nam kết hợp nhuần nhuyễn chủ nghĩa yêu
nước và chủ nghĩa quốc tế vô sản, giữa tư tưởng của chủ nghĩa cộng sản và
thực tiễn cách mạng Việt Nam, nó phù hợp với xu thế phát triển của thời đại
mới, đáp ứng yêu cầu khách quan của lịch sử .
Hai cương lĩnh trên cùng với sự thống nhất về tổ chức có ý nghĩa hết sức to
lớn cùng với sự ra đời của Đảng ta, là sự chuẩn bị tất yếu đầu tiên có tính
chất quyết định cho những bước phát triển nhảy vọt trong tiến trình lịch sử
của dân tộc ta. Chúng là nền tảng cho những văn kiện nhằm xây dựng, phát
triển và hoàn thiện hệ thống lý luận, tư tưởng.

Trang 18


Trang 19


TÀI LIỆU THAM KHẢO
[1] Giáo Trình: Đường Lối Cách Mạng Của Đảng Cộng Sản Việt Nam. Do NXB Chính
Trị Quốc Gia phát hành.
[2] Bài viết:“NHỮNG CỐNG HIẾN CỦA TRẦN PHÚ”,
website:www.khuditichtranphu.vn/ thuộc: BAN QUẢN LÝ KHU DI TÍCH TRẦN PHÚ
(Xã Tùng Ảnh - Huyện Đức Thọ - tỉnh Hà Tĩnh.)

Trang 20



Hồ Duy Bảo

413BK105

X

X

X

Hoàn cảnh ra đời và
nội dung Luận Cương

Hồ Quốc Thái

413BK165

X

X

X

Hoàn cảnh ra đời và
nội dung Cương Lĩnh

Bùi Văn Cường

413BK108


X

X

Hoàn cảnh ra đời và
nội dung Cương Lĩnh

Họ Và Tên

Thuyết
Nội Dung Phụ Trách
Trình

Trang 21