ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƢỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ
---------------------
LÊ THU HƢƠNG
PHÂN TÍCH HIỆU QUẢ HOẠT ĐỘNG
TẠI TỔNG CÔNG TY ĐẦU TƢ PHÁT TRIỂN NHÀ
VÀ ĐÔ THỊ, BỘ QUỐC PHÕNG
LUẬN VĂN THẠC SĨ TÀI CHÍNH NGÂN HÀNG
Hà Nội – 2015
ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƢỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ
---------------------
LÊ THU HƢƠNG
PHÂN TÍCH HIỆU QUẢ HOẠT ĐỘNG
TẠI TỔNG CÔNG TY ĐẦU TƢ PHÁT TRIỂN NHÀ VÀ ĐÔ
THỊ, BỘ QUỐC PHÕNG
Chuyên ngành: Tài chính ngân hàng
Mã số:
60 34 02 01
LUẬN VĂN THẠC SĨ TÀI CHÍNH NGÂN HÀNG
CHƢƠNG TRÌNH ĐỊNH HƢỚNG NGHIÊN CỨU
Đặc biệt tôi xin gửi lời cảm ơn tới cô TS.Nguyễn Thị Thanh Hải đã
tận tình hướng dẫn tôi trong suốt thời gian thực hiện luận văn.
Tôi cũng xin cảm ơn các anh chị đồng nghiệp tại tổng Công ty Đầu tư
phát triển nhà và đô thị, Bộ Quốc Phòng đã tận tình hỗ trợ cung cấp thông
tin số liệu để tôi có thể tiến hành thực hiện luận văn.
Cuối cùng tôi xin gửi lời cảm ơn tới gia đình, bạn bè đã động viên, hỗ
trợ tôi về tinh thần trong suốt quá trình học tập và thực hiện đề tài.
Tác giả
Lê
Thu
Hƣơng
MỤC LỤC
DANH MỤC CÁC KÝ HIỆU VIẾT TẮT…………………………………i
DANH MỤC BẢNG BIỂU………………………………………………….ii
DANH MỤC HÌNH VẼ…………………………………………………….iii
MỞ ĐẦU .......................................................................................................... 1
CHƢƠNG 1:TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU VÀ CƠ SỞ LÝ
LUẬN VỀ PHÂN TÍCH HIỆU QUẢ HOẠT ĐỘNG CỦA DOANH
NGHIỆP ........................................................................................................... 5
1.1 Tổng quan nghiên cứu .............................................................................. 5
1.2 Lý luận về hiệu quả hoạt động kinh doanh .......................................... 10
1.2.1 Các quan điểm về hiệu quả, hiệu quả hoạt động kinh doanh ............ 10
1.2.2 Các yếu tố ảnh hưởng tới hiệu quả hoạt động kinh doanh ................ 12
1.2.3 Phân tích hoạt động kinh doanh .......................................................... 14
1.2.4 Nội dung phân tích................................................................................ 18
1.2.5 Đặc điểm của ngành xây dựng ảnh hưởng tới việc phân tích hoạt
4.2 Các giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động tại tổng Công ty
Đầu tƣ phát triển nhà và đô thị, Bộ Quốc Phòng ...................................... 66
4.2.1 Giải pháp về doanh thu ......................................................................... 66
4.2.2 Giải pháp về quản lý chi phí ................................................................. 68
4.2.3 Giải pháp nâng cao hiệu quả sử dụng lao động.................................. 69
4.2.4 Giải pháp quản lý công nợ phải thu và công nợ phải trả ................... 70
4.3 Các kiến nghị ........................................................................................... 71
KẾT LUẬN .................................................................................................... 74
TÀI LIỆU THAM KHẢO………………………………………………….75
DANH MỤC CÁC KÝ HIỆU VIẾT TẮT
STT
Ký hiệu
1
BTL
Bộ Tư lệnh
2
CNV
Công nhân viên
3
TSCĐ
Tài sản cố định
10
VCSH
Vốn chủ sở hữu
11
12
Nguyên nghĩa
Công ty Cổ phần Kinh doanh phát triển nhà và đô thị Hà Nội
Trách nhiệm hữu hạn một thành viên
Triệu đồng
VINACONEX 9 Công ty Cổ phần Xây dựng số 9
VKD
Vốn kinh doanh
i
DANH MỤC BẢNG BIỂU
Tỷ suất chi phí với doanh thugiai đoạn 2012-2014
45
5
Bảng 3.5
Tình hình biến động lợi nhuận giai đoạn 2012-2014
47
6
Bảng 3.6
Tỷ suất sinh lời trong thời gian 2012-2014
49
7
Bảng 3.7
8
Bảng 3.8
9
Phân tích tình hình biến động doanh thu giai đoạn
2012-2014
Tỷ suất lợi nhuận của ba doanh nghiệp HANHUD,
VINACONEX 9, MHDI năm 2014
Tỷ suất sinh lời của các ngành hoạt động xây dựng năm 2014
ii
Trang
40
50
51
DANH MỤC HÌNH VẼ
STT
Hình
1
Hình 3.1
Nội dung
Sơ đồ bộ máy tổ chức quản lý của tổng Công ty
Đầu tư phát triển nhà và đô thị, Bộ Quốc Phòng
Trang
nhưng mức độ cạnh tranh lại khốc liệt đòi hỏi các doanh nghiệp phải luôn nâng
cao hiệu quả hoạt động mới có thể tồn tại và phát triển. Do tình trạng đầu tư ồ
ạt vào thị trường bất động sản thời gian qua mà rất nhiều doanh nghiệp hiện
gặp rất nhiều khó khăn, thua lỗ khi nền kinh tế rơi vào khủng hoảng, sức tiêu
thụ của thị trường nhà đất giảm mạnh. Chính trong điều kiện đó, việc đánh giá
và nâng cao hiệu quả hoạt động với doanh nghiệp trong lĩnh vực đầu tư xây
dựng lại càng trở nên quan trọng.Muốn trở thành một doanh nghiệp mạnh và
phát triển thì trước hết phải có tổ chức, hoạt động tốt từ bên trong, việc đánh
giá hiệu quả hoạt động giống như quá trình kiểm tra sức khỏe của doanh
nghiệp. Tổng Công ty Đầu tư phát triển nhà và đô thị, Bộ Quốc Phòng là một
doanh nghiệp xây dựng mạnh của Bộ Quốc Phòng hoạt động chủ yếu là phát
triển nhà ở bảo đảm cho cán bộ và người hưởng lương trong Quân đội được
mua theo chỉ đạo của Bộ Quốc Phòng, nhằm giải quyết một phần khó khăn,
bức xúc về nhà ở cho sỹ quan và người hưởng lương trong Quân đội. Trong đó
có sự kết hợp giữa hoạt động đầu tư xây dựng nhà ở bán với giá chính sách
1
song song với việc kinh doanh nhà ở thương mại, lấy hiệu quả kinh doanh hỗ
trợ cho nhà chính sách. Cũng giống như các doanh nghiệp xây dựng khác,
trong bối cảnh thị trường bất động sản Việt Nam hiện nay, việc đánh giá toàn
diện hoạt động và làm thế nào để nâng cao hiệu quả hoạt động đầu tư xây dựng
đối với tổng Công ty Đầu tư phát triển nhà và đô thị, Bộ Quốc Phòng cần phải
được thực hiện một cách toàn diện và có ý nghĩa rất lớn. Không những thế,
trong tình hình nền kinh tế đất nước còn nhiều khó khăn, các doanh nghiệp nhà
nước bộc lộ nhiều yếu kém nhất là các doanh nghiệp hoạt động trong ngành
xây dựng. Việc đánh giá lại hiệu quả hoạt động của tổng Công ty Đầu tư phát
triển nhà và đô thị , Bộ Quốc Phòng và tìm giải pháp nâng cao hiệu quả hoạt
động là một trong những yêu cầu cấp thiết đối với tổng Công ty để tồn tại và
phát triển, tiếp tục đóng góp cho sự nghiệp đổi mới, hoàn thành nhiệm vụ mà
ty Đầu tư phát triển nhà và đô thị, Bộ Quốc Phòng giai đoạn 2012- 2014.
4. Câu hỏi nghiên cứu
Từmục đích, đối tượng và phạm vinghiên cứu nêu trên, câu hỏi nghiên
cứu được đặt ra là:
- Tình hình hoạt động kinh doanh của tổng Công ty Đầu tư phát triển
nhà và đô thị, Bộ Quốc Phòng trong giai đoạn 2012-2014 như thế nào?Đã
thực sự hiệu quả chưa?
-Biện pháp nào có thể áp dụng để tăng tính hiệu quả trong hoạt động kinh
doanh của tổng Công ty Đầu tư phát triển nhà và đô thị, Bộ Quốc Phòng?
5. Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài
- Luận văn tập hợp và hệ thống hóa một số nội dung cơ bản về hiệu quả
hoạt độngkinh doanh, phân tích đánh giá hiệu quả hoạt động kinh doanh đối
với doanh nghiệp nói chung và với doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực
đầu tư xây dựng nói riêng.
3
- Luận văn phân tích đánh giá cụ thể hiệu quả hoạt động mà cụ thể là
hiệu quả trong hoạt động kinh doanh tại tổng Công ty Đầu tư phát triển nhà và
đô thị, Bộ Quốc Phòngtừ đó tìm ra nguyên nhân,hạn chế để đề xuất các giải
pháp nhằm nâng cao hơn nữa hiệu quả hoạt động của tổng Công ty.
6. Kết cấu luận văn
Nội dung luận văn được trình bày thành 4 chương.
Chương 1:Tổng quan tình hìnhnghiên cứu và cơ sở lý luận về phân tích hiệu
quả hoạt động của doanh nghiệp.
Chương 2:Phương pháp nghiên cứu.
Chương 3:Thực trạng hiệu quả hoạt động tại tổng Công ty Đầu tư phát triển
nhà và đô thị, Bộ Quốc Phòng.
Chương 4:Các giải pháp nâng cao hiệu quả hoạt động tại tổng Công ty Đầu
tư phát triển nhà và đô thị, Bộ Quốc Phòng.
tích hiệu quả sản xuất kinh doanh của các doanh nghiệp nhà nước sau cổ
phần hóa tại tỉnh Thừa Thiên Huế” của tác giả Lê Trường Lưu (Học viện Tài
chính, 2009). Trong luận văn tác giả đã khái quát lại các lý luận về hiệu quả,
hiệu quả sản xuất kinh doanh, phân tích hoạt động kinh doanh đồng thời đi
vào phân tích thực trạng hiệu quả sản xuất kinh doanh của các doanh nghiệp
nhà nước cổ phần hóa trên địa bàn tỉnh Thừa Thiên Huế qua nhiều năm. Tác
giả cũng đi sâu vào đánh giá hiệu quả sản xuất kinh doanh của các doanh
nghiệp sau cổ phần hóa so với trước đó. Từ đó tác giả rút ra được việc cổ
phần hóa các doanh nghiệp nhà nước là bước đi đúng đắn nhằm từng bước
nâng cao hiệu quả sản xuất kinh doanh của các doanh nghiệp. Bên cạnh đó
những tồn tại và nguyên nhân của việc sản xuất yếu kém của các doanh
nghiệp cũng được tác giả phân tích. Ngoài việc phân tích hiệu quả sản xuất
kinh doanh,điểm đáng chú ý trong luận văn là tác giả đã đưa ra nhiều bài học
kinh nghiệm về công tác cổ phần hoá qua việc phân tích hoạt động kinh
doanh đó cũng như đưa ra nhiều giải pháp cụ thể nhằm nâng cao hiệu quả sản
xuất kinh doanh cho các doanh nghiệp này.
Luận văn thạc sỹ “Một số giải pháp nâng cao hiệu quả sản xuất kinh
doanh của Công tyCổ phần Xây lắp Bưu điện Hà Nội” của Đinh Tiến Vịnh
(Học viện Công nghệ Bưu chính viễn thông, 2011). Luận văn hệ thống hóa
những vấn đề liên quan đến hiệu quả sản xuất kinh doanh nói chung và đi vào
đánh giá hiệu quả sản xuất kinh doanh của Công ty Cổ phần Xây lắp Bưu điện
Hà Nội từ 2008 đến 2010. Luận văn của tác giả phân tích khá chi tiết các chỉ
tiêu hiệu quả sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp. Trong luận văn tác giả
cũng đề cập tới một số chỉ tiêu dùng để đánh giá khả năng tìm kiếm hợp đồng
của doanh nghiệp xây dựng tuy nhiên trong quá trình phân tích tác giả lại
không áp dụng chỉ tiêu này cho Công ty Xây lắp Bưu điện Hà Nội.
6
tiễn doanh nghiệp.Bài báo “Về một số tiêu chí đánh giá kết quả hoạt động
của doanh nghiệp” của tiến sỹ Nguyễn Thế Hùng đăng trên Tạp chí công
nghiệp kỳ 1 tháng 11/2012.Trong bài báo tác giả đã phân tích một số chỉ tiêu
truyền thống dùng để đánh giá kết quả hoạt động kinh doanh của doanh
nghiệp, đồng thời đánh giá hạn chế của các chỉ tiêu này, đề xuất một số chỉ
tiêu còn chưa phổ biến nhưng hữu ích trong phân tích đánh giá kết quả hoạt
động của doanh nghiệp.
Bài báo “Một số giải pháp nâng cao hiệu quả sản xuất - kinh doanh
của các doanh nghiệp ngành công nghiệp chế biến trên địa bàn thành phố Hồ
Chí Minh” của Ths. Cao Minh Nghĩa đăng trên trang thông tin điện tử của
Viện nghiên cứu phát triển TP Hồ Chí Minh ngày 02/8/2011.Trong bài tác giả
có đề xuất một số giải pháp nâng cao hiệu quả hoạt động cho doanh nghiệp
chế biến gỗ về đào tạo nhân lực, điều chỉnh cơ cấu vốn, đổi mới thiết bị máy
móc, ứng dụng công nghệ thông tin.
Nhóm thứ hai là một số đề tài nghiên cứu về hiệu quả hoạt động kinh
doanh không áp dụng phân tích các chỉ tiêu tài chính trên Bảng cân đối kế
toán và Báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh mà áp dụng các chỉ tiêu tài
chính đánh giá hiệu quả đầu tưvà các chỉ tiêu định tính để đánh giá hiệu quả
xã hội. Tiêu biểu cho nhóm này là các đề tài như: Luận văn thạc sỹ “Giải
pháp nâng cao hiệu quả hoạt động kinh doanh của hệ thống chuỗi bán lẻ
Hapromart trong điều kiện hội nhập kinh tế quốc tế” của Đặng Thị Anh (Đại
học Ngoại thương, 2010). Tác giả đi sâu vào nghiên cứu đặc thù của loại hình
kinh doanh chuỗi bán lẻ từ đó đưa ra cách đánh giá hiệu quả hoạt động kinh
doanh theo hai hướng là định tính và định lượng. Tình hình hoạt động của
chuỗi bán lẻ Hapromart được doanh nghiệp đánh giá dựa trên kết quả hoạt
động kinh doanh và phân tích mô hình SWOT gắn với tình hình Việt Nam
trong điều kiện đang hội nhập mạnh mẽ với thế giới.
8
1.2 Lý luận về hiệu quả hoạt động kinh doanh
1.2.1 Các quan điểm về hiệu quả, hiệu quảhoạt động kinh doanh
Hiệu quả là khái niệm chung để chỉ các kết quả hoạt động của các sự
vật hiện tượng bao gồm hiệu quả kinh tế, xã hội, đời sống, phát triển nhận
thức…
Hiệu quả có thể được phân biệt như sau:
Hiệu quả chính trị xã hội là hiệu quả nhận được trong việc thực hiện
các mục tiêu kinh tế xã hội như: Công bằng xã hội, giải quyết việc làm, đảm
bảo an ninh trật tự, vệ sinh môi trường….
Hiệu quả kinh tế là mối quan hệ giữa lợi ích kinh tế mà chủ thể nhận
được và chi phí bỏ ra để nhận được lợi ích kinh tế đó.
Trong xu thế cạnh tranh gay gắt hiện nay, bất cứ doanh nghiệp, tổ chức
kinh tế nào cũng đều đặt ra yêu cầu hiệu quả trong hoạt động.Vậy thế nào
hiệu quả trong hoạt động kinh doanh?
Có nhiều quan niệm khác nhau về hiệu quả hoạt động kinh doanh:
- Hiệu quả hoạt động kinh doanhphản ánh mặt chất lượng của các hoạt
động kinh doanh của doanh nghiệp, phản ánh trình độ lợi dụng các nguồn lực
để đạt được các mục tiêu của doanh nghiệp.
- Hiệu quả hoạt động kinh doanh là một phạm trù kinh tế phản ánh trình
độ sử dụng các nguồn nhân tài, vật lực của doanh nghiệp để đạt được kết quả
cao nhất trong quá trình sản xuất kinh doanh với chi phí thấp nhất.
- Hiệu quả hoạt động kinh doanh là mức độ hữu ích của sản phẩm sản
xuất tức là giá trị sử dụng của nó (hoặc là doanh thu và nhất là lợi nhuận thu
được sau quá trình sản xuất kinh doanh).
- Hiệu quả kinh doanh là một phạm trù kinh tế, là một chỉ tiêu chất
lượng tổng hợp phản ánh những lợi ích đạt được từ các hoạt động kinh doanh
10
Hiệu quả môi trường: Phản ánh việc khai thác và sử dụng các nguồn lực
trong sản xuất kinh doanh với mục tiêu tối đa hóa lợi nhuận nhưng phải xem
xét mức tương quan giữa kết quả đạt được về kinh tế với việc đảm bảo vệ sinh,
môi trường và điều kiện làm việc của người lao động và khu vực dân cư.
Hầu hết các doanh nghiệp đều cố phấn đấu đạt đồng thời các loại hiệu quả
trên nhưng thực tế rất khó để đạt đồng thời được các mục tiêu hiệu quả này.
1.2.2 Các yếu tố ảnh hưởng tới hiệu quả hoạt động kinh doanh
Yếu tố tác động tới hiệu quả hoạt động kinh doanh gồm hai nhóm: Yếu
tố chủ quan, yếu tố khách quan.
1.2.2.1 Yếu tố chủ quan
Đây là những yếu tố nằm trong tự bản thân doanh nghiệp, đây cũng là
những yếu tố quyết định cơ bản đến hoạt động sản xuất, kinh doanh của
doanh nghiệp.
- Yếu tố con người: Bao gồm người lao động và người sử dụng lao
động. Lực lượng lao động tác động trực tiếp đến năng suất lao động, chất
lượng sản phẩm, tác động đến các nguồn lực khác như máy móc, thiết bị,
nguyên vật liệu…từ đó tác động đến hiệu quả hoạt động kinh doanh. Người
sử dụng lao động quyết định đến việc sử dụng lao động sao cho có hiệu quả
và đưa ra đường lối, chiến lược phát triển của doanh nghiệp. Trong điều kiện
cạnh tranh hiện nay đội ngũ lao động đòi hỏi phải có trình độ chuyên môn
cao, đội ngũ quản lý phải có trình độ và năng lực quản trị tốt. Yếu tố con
người thực sự là yếu tố có vai trò quyết định tới hiệu quả kinh doanh của
doanh nghiệp.
- Yếu tố vốn: Vốn là một trong những nguồn lực quan trọng hàng đầu
trong kinh doanh. Doanh nghiệp muốn duy trì sự tồn tại và mở rộng sản xuất
kinh doanh đều cần nhiều vốn.Vốn là một yếu tố không thể thiếu quyết định
quy mô, khả năng cạnh tranh của doanh nghiệp.
- Yếu tố khoa học kỹ thuật: Với sự phát triển ngày càng cao của khoa
học kỹ thuật, công nghệ, vật liệu mới…doanh nghiệp ngày càng nâng cao
trên một lĩnh vực đều phải chịu sự cạnh tranh của những doanh nghiệp khác
13
cùng ngành hoạt động. Đối thủ cạnh tranh làm ảnh hưởng tới hiệu quả hoạt
động kinh doanh của doanh nghiệp, đối thủ càng mạnh đòi hỏi doanh nghiệp
càng phải chú trọng nâng cao hiệu quả hoạt động kinh doanh để giữ vững vị
thế, mở rộng thị phần…
- Yếu tố khách hàng: Doanh nghiệp hoạt động là để thỏa mãn nhu cầu của
khách hàng và thu lợi từ việc đó, vì vậy thị hiếu, nhu cầu của khách hàng là kim
chỉ nam để doanh nghiệp xác định việc sản xuất, kinh doanh như thế nào.
1.2.3 Phân tích hoạt động kinh doanh
Muốn biết được doanh nghiệp có hoạt động hiệu quả hay không chúng
ta phải đi vào phân tích hoạt động của doanh nghiệp. Việc phân tích hoạt
động kinh doanh chiếm một vai trò rất quan trọng trong quá trình tồn tại và
phát triển của doanh nghiệp. Mặt khác việc phân tích hoạt động kinh doanh
của doanh nghiệp cũng đi theo các chiều hướng cụ thể tùy vào mục tiêu của
doanh nghiệp. Phân tích hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp nhằm đánh
giá việc thực hiện và kết quả thực hiện tới đâu các mục tiêu của doanh nghiệp.
1.2.3.1Khái niệm
Phân tích hoạt động kinh doanh là việc phân chia các hiện tượng, các
quá trình và các kết quả kinh doanh thành nhiều bộ phận cấu thành. Trên cơ
sở đó sử dụng các phương pháp đặc thù, như liên hệ, so sánh, đối chiếu và
tổng hợp lại nhằm rút ra tính qui luật và xu hướng phát triển của các hiện
tượng nghiên cứu, nhằm phục vụ cho hoạt động kinh doanh có hiệu
quả.(Phạm Thị Gái, 2004)
1.2.3.2Ý nghĩa của phân tích hoạt động kinh doanh
“Bản chất của phân tích hoạt động kinh doanh là xác định những
nguyên nhân ảnh hưởng tới kết quả và hiệu quả kinh doanh của các tổ chức
hoạt động.Bởi vậy mối quan tâm hàng đầu của các nhà quản trị là không
doanh nghiệp, dự đoán giá trị cổ phiếu, dự đoán khả năng sinh lời của vốn,
hạn chế rủi ro có thể xảy ra.
15