1. Phân tích đánh giá thang đo và hiệu chỉnh mô hình nghiên cứu:
1.1. Phân tích nhân tố khám phá:
Phân tích nhân tố khám phá các thang đo thuộc các yếu tố ảnh hưởng đến Sự
thỏa mãn của người lao động:
Toàn bộ 24 biến được đưa vào phân tích nhân tố khám phá (EFA). Nhiệm vụ
của EFA nhằm khám phá cấu trúc của thang đo các yếu tố ảnh hưởng đến Sự thỏa
mãn của người lao động thông qua 6 yếu tố: CV (yếu tố bản chất công việc), TL
(yếu tố thu nhập và phúc lợi), DN (yếu tố đồn nghiệp), CT (yếu tố lãnh đạo/cấp
trên), CH (yếu tố đào tạo và thăng tiến), QL (yếu tố môi trường và điều kiện làm
việc). Sau khi đảm bảo thực hiện đúng quy trình EFA, các nhân tố sẽ được kiểm
định để làm sạch dữ liệu.
Thực hiện phân tích EFA cho tổng thể 24 biến của các thang đo thuộc các yếu tố
ảnh hưởng đến Sự thỏa mãn của người lao động. Trong lần phân tích thứ nhất, với
hệ số KMO = 0,778, Sig. = 0,000 và trong bảng Communalities có ba hệ số nhỏ
hơn 0,5 (là biến CV3, QL1 và CH1). Do đó, tác giả tiến hành loại bỏ ba biến này
(biến CV3, QL1 và CH1).
Bảng: Kiểm định KMO lần 1 các biến độc lập
KMO and Bartlett's Test (Lần 1)
Kaiser-Meyer-Olkin Measure of Sampling Adequacy.
.778
Approx. Chi-Square
3263.535
Bartlett's Test of
df
276
Sphericity
Sig.
.000
Như vậy, trong lần phân tích nhân tố đầu tiên có 3 biến bị loại, có 21 biến còn
lại được sử dụng cho phân tích nhân tố lần 2.
Trong lần phân tích nhân tố lần 2, hệ số communatilies của các biến và ma trận

nent

Extraction Sums of Squared
Loadings

Initial Eigenvalues
Total

% of
Variance

Cumulative
%

Total

% of
Variance

Cumulative
%

Rotation Sums of Squared
Loadings
Total

% of
Variance

Cumulative

2.238

10.656

49.205

3.724

17.732

38.043

3

2.002

9.531

58.737

2.002

9.531

58.737

2.602

12.388


1.357

6.464

72.379

1.701

8.102

70.813

6

1.258

5.990

78.370

1.258

5.990

78.370

1.587

7.556


2.154

89.625

11

.383

1.823

91.448

12

.307

1.460

92.909

13

.289

1.377

94.286

14


18

.156

.742

99.057

19

.095

.451

99.508

20

.055

.263

99.770

21

.048

.230


biến không đạt yêu cầu khi hệ số trong bảng Communalities nhỏ hơn 0,5 (đó là
biến HL1). Như vậy, ta cần loại biến HL1 khi tiếp tục chạy lại phân tích nhân tố
lần 2.
Như vậy, trong lần phân tích nhân tố đầu tiên có 1 biến bị loại, có 3 biến còn lại
được sử dụng cho phân tích nhân tố lần 2.
Trong lần phân tích nhân tố lần 2, hệ số communatilies của các biến và ma trận
hệ số tải nhân tố đều đảm bảo các điều kiện bắt buộc.
Bảng: Kiểm định KMO lần 2 các phụ thuộc
KMO and Bartlett's Test (Lần 2)
Kaiser-Meyer-Olkin Measure of Sampling Adequacy.
.724
Approx. Chi-Square
345.041
Bartlett's Test of
df
3
Sphericity
Sig.
.000
Trên cơ sở bảng kiểm định KMO lần 2 cho thấy, trị số KMO là 0,724, điều đó
khẳng định giá trị KMO đảm bảo tính thích hợp của việc phân tích nhân tố khám


phá và mức độ ý nghĩa của dữ liệu đưa vào thực hiện phân tích nhân tố. Thống kê
Chi-Square của kiểm định Bartlett có giá trị 345.041 với mức ý nghĩa Sig. = 0,000


94.171

3

.175

5.829

100.000

Extraction
Analysis.

Method:

Principal

Total
2.499

% of
Variance
83.291

Cumulative
%
83.291

Component

6

CV
CT
DN
QL
CH
TL

Cronbach’s
Alpha
0,426
0,714
0,670
0,912
0,900
0,729

Số biến
3
4
4
3
3
4

Kiểm định độ tin cậy thang đo Sự thỏa mãn của người lao động
Bảng: Hệ số Cronbach’s Alpha biến phụ thuộc
Cronbach’s Alpha
Số biến

đầu, mô hình điều chỉnh giảm còn 5 yếu tố với 18 biến quan sát thuộc thang đo các
yếu tố ảnh hưởng đến Sự thỏa mãn của người lao động đóng vai trò là các biến độc
lập trong phân tích hồi quy ở bước tiếp theo và biến Sự thỏa mãn của người lao
động đóng vai trò là biến phụ thuộc (biến này giảm còn 3 quan sát khi được đưa
vào phân tích hồi quy). Các yếu tố thuộc thang đo gồm:
-

Biến CV: yếu tố lảnh đạo/cấp trên
Biến DN: yếu tố đồng nghiệp
Biến QL: yếu tố môi trường và điều kiện làm việc
Biến CH: yếu tố đào tạo và thăng tiến
Biến TL: yếu tố thu nhập và phúc lợi

Các giả thiết được hiệu chỉnh theo mô hình mới:
Căn cứ vào các yếu tố còn lại sau khi hiệu chỉnh mô hình nghiên cứu, tác giả
đưa ra các giả thiết về các yếu tố tác động đến Sự thỏa mãn của người lao động cụ
thể như sau:
-

Biến CV: yếu tố lảnh đạo/cấp trên tác động âm (-) đến Sự thỏa mãn của

-

người lao động
Biến DN: yếu tố đồng nghiệp tác động (+) đến Sự thỏa mãn của người lao
động


-


DN
3,9264
4 Môi trường, điều kiện làm việc
QL
4,1128
5 Đào tạo và thăng tiến
CH
3,9886
6 Thu nhập và phúc lợi
TL
3,7917
Nhận xét: Ta thấy, giá trị trung bình của hấu hết các biến đều xoay quanh giá trị

3,9, điều này cho thấy mức độ tương xứng của các biến với nhau. Biến độc lập có
giá trị trung bình lớn nhất là QL (4,1128) chênh lệch so với biến phụ thuộc là +
0,1724 và biến độc lập có giá trị trung bình thấp nhất là TL, chênh lệch so với biến
phụ thuộc là – 0,1487.
3. Đánh giá mức độ phù hợp của mô hình
Kết quả phân tích hồi quy tuyến tính cho thấy mô hình có R 2 = 0,713 và R2 hiệu
chỉnh = 0,705. Kết quả này cho thấy độ thích hợp của mô hình là 71,3%, hay nói
một cách khác 71,3% sự biến thiên của yếu tố Sự thỏa mãn của người lao động
(HL) được giải thích của 5 yếu tố: CT, DN, QL, CH, TL.
Bảng: Độ phù hợp của mô hình


Giá trị

R

R2

76,784

5

15,357

2
3

Phần dư
Tổng

30,890
107,674

174
179

0,178

86,50
2

Mức ý
nghĩa
0,000

Bảng phân tích phương sai cho thấy sig = 0,000 chứng tỏ rằng mô hình hồi quy
xây dựng là phù hợp với dữ liệu thu được và các biến đưa vào đều có ý nghĩa
thống kê với mức ý nghĩa 5%.

CT
DN

4

QL

Hệ số hồi quy
Std.
B
Error
-0,327
0,275
-0,171
0,081
-0,053
0,068
0,603

0,053

Hệ số hồi
quy chuẩn

t

hóa
-0,127
-0,039
0,612

95% trong mô hình và đều có tác động đến Sự thỏa mãn của người lao động. Biến
còn lại là DN có giá trị Sig. > 0,05, nghĩa là biến này không có tác động đến Sự
thỏa mãn của người lao động.
Như vậy, sau khi loại bỏ biến DN là biến không có tác động đến Sự thỏa mãn
của người lao động, tác giả đã tiến hành chạy lại mô hình với các biến tác động
đến Sự thỏa mãn của người lao động bao gồm các biến CT, QL, CH, TL được kết
quả như sau:
Bảng: Phân tích hồi quy lần 2
STT

Yếu tố

Hệ số hồi quy
B
Std.
Error

Hệ số hồi
quy chuẩn

t

Mức ý
nghĩa


1
2

Hằng số

4
CH
0,144
0,044
0,144
3,286
0,001
5
TL
0,549
0,075
0,410
7,339
0,000
Sau khi chạy kết quả mô hình, các yếu tố ảnh hưởng đến Sự thỏa mãn của người
lao động, các hệ số hồi quy của các biến ảnh hưởng mang dấu dương, bao gồm:
QL, CH, TL. Tức các biến này tác động cùng chiều với Sự thỏa mãn của người lao
động. Trong khi đó, yếu tố CT mang dấu âm, tức biến này tác động ngược chiều
đối với Sự thỏa mãn của người lao động.
Như vậy, phương trình hồi quy của mô hình thể hiện mối quan hệ giữa các yếu
tố ảnh hưởng đến Sự thỏa mãn của người lao động là:
HL = - 0,415 - 0,185CT + 0,588QL + 0,144CH + 0,549TL
Từ phương trình hồi quy cho thấy Sự thỏa mãn của người lao động có quan hệ
tuyết tính đối với các yếu tố CT, QL, CH, TL.
Mức độ ảnh hưởng cao nhất đến Sự thỏa mãn của người lao động đó là yếu tố
môi trường và điều kiện làm việc (QL có B = 0,588, tác động cùng chiều), tiếp đến
là yếu tố thu nhập và phúc lợi (TL có B = 0,549, tác động cùng chiều), yếu tố đào
tạo và thăng tiến (CH có B = 0,144, tác động cùng chiều), và yếu tố lãnh đạo/cấp
trên (CT có B = -0,185, tác động ngược chiều).
Sơ đồ: Mô hình hoàn chỉnh các yếu tố ảnh hưởng đến

thỏa mãn của

-

+

+

+

người lao động
Kết luận:
HL = - 0,415 - 0,185CT + 0,588QL + 0,144CH + 0,549TL
Để cụ thể hóa, tác giả tách riêng từng yếu tố để phân tích, để thấy được ảnh
hưởng của từng yếu tố đến Sự thỏa mãn của người lao động.
Trong các yếu tố tác động đến Sự thỏa mãn của người lao động thì yếu tố môi
trường và điều kiện làm việc tác động nhiều nhất. Theo kết quả hồi quy ở trên, ta
thấy, khi môi trường và điều kiện làm việc tăng lên 1 đơn vị thì Sự thỏa mãn của
người lao động tăng lên 58,8%, có nghĩa là người lao động sẽ cảm thấy thỏa mãn
hơn.
Tương tự, khi thu nhập và phúc lợi tăng lên 1 đơn vị thì người lao động sẽ cảm
thấy thỏa mãn hơn 54,9%. Tức khi công ty có chính sách về thu nhập và phúc lợi
tốt hơn, thì người lao động sẽ cảm thấy được hài lòng hơn khi làm việc. Do đó, yếu


tố chính sách thu nhập và phúc lợi là một trong những yếu tố rất quan trọng cần
được xem xét khi đánh giá sự thỏa mãn của người lao động.
Và một yếu tố cuối cùng tác động cùng chiều lên Sự thỏa mãn của người lao
động đó là yếu tố đào tạo và thăng tiến. Theo kết quả mô hình, cho ta thấy được,
khi yếu tố đào tạo và thăng tiến tăng lên 1 đơn vị thì sự thỏa mãn của người lao