ĐỀ BÀI: Số 01
Anh Hồng và chị Thuỷ kết hôn tháng 12/1998, trên cơ sở tự nguyện, có đăng
ký kết hôn. Thời gian đầu của thời kỳ hôn nhân, vợ chồng chung sống hạnh phúc.
Khoảng cuối năm 1999, vợ chồng có mâu thuẫn, do anh Hồng nghi ngờ vợ ngoại
tình. Đến tháng 12 năm 2005, chị Thuỷ sinh con. Tháng 1/2007, anh Hồng làm đơn
xin ly hôn và chia tài sản chung với chị Thuỷ nhưng chị Thuỷ không đồng ý ly hôn.
Theo tài liệu trong hồ sơ thì trong thời gian sống chung anh chị có vay của ông C số
tiền là 100 triệu đồng. Nay ông C cũng đề nghị Tòa án buộc anh Hồng và chị Thủy
trả số nợ trên khi giải quyết việc ly hôn, phân chia tài sản chung vợ chồng. Tháng
6/2007, Toà án sơ thẩm đã xử ly hôn và giao con chung cho chị Thuỷ nuôi, buộc anh
Hồng phải cấp dưỡng nuôi con; phần vay nợ của ông C Toà án tách ra giải quyết
riêng bằng vụ án đòi nợ.
Hỏi:
a) Theo anh (chị), Toà án có thể giải quyết yêu cầu ly hôn, chia tài sản vợ
chồng và giải quyết yêu cầu đòi nợ trong cùng một vụ án không? Tại sao?
b) Giả sử chị Thuỷ đang nuôi con nhỏ dưới 1 tuổi thì anh Hồng có quyền yêu
cầu Toà án giải quyết việc ly hôn không?

1


BÀI LÀM
a) Tòa án có thể giải quyết yêu cầu ly hôn, chia tài sản vợ chồng và giải quyết
yêu cầu đòi nợ trong cùng một vụ án.
Căn cứ Điều 5, Mục III. Về dân sự, Công văn của Tòa án nhân dân tối cao
số 81/2002/TANDTC ngày 10/06/2002 về việc giải đáp các vấn đề nghiệp vụ hướng
dẫn: “Khi giải quyết việc ly hôn và có yêu cầu phân chia tài sản mà người khác nợ
vợ chồng họ hoặc vợ chồng họ nợ người khác thì cần phải đưa người nợ hoặc chủ
nợ vào tham gia tố tụng với tư cách là người có quyền lợi và nghĩa vụ liên quan, trừ
các trường hợp sau đây:
- Vợ chồng cùng đồng ý không buộc người nợ phải trả nợ cho họ;


máy loại cúp đam 50, sở hữu 100 m2 đất ở và các vật dụng khác và có nghĩa vụ trả
số nợ chung của hai vợ chồng khi chưa ly hôn2
Việc người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan tham gia vào một vụ kiện đã phát
sinh giữa nguyên đơn và bị đơn vẫn có lợi cho họ hơn, nhất là trong những tranh
chấp về tài sản vì nếu họ không tham gia tố tụng ngay thì sau khi Tòa án đã xử,
những quyền và nghĩa vụ của nguyên đơn và bị đơn đã được Tòa án xác định, mà lúc
đó người thứ ba mới khởi kiện thì việc xử lý sẽ khó khăn, phức tạp hơn.
b) Nếu chị Thủy đang nuôi con nhỏ dưới 1 tuổi thì anh Hồng không có quyền
yêu cầu Tòa án giải quyết việc ly hôn.
Căn cứ khoản 2, Điều 85 BLTTDS 2004, Quyền yêu cầu Toà án giải quyết
việc ly hôn của Luật hôn nhân và gia đình năm 2000 quy định: “Trong trường hợp
vợ có thai hoặc đang nuôi con dưới mười hai tháng tuổi thì chồng không có quyền
yêu cầu xin ly hôn”. Theo quy định trên, nếu chị Thủy đang nuôi con nhỏ dưới 1 tuổi
(dưới 12 tháng tuổi), thì pháp luật không cho phép anh Hồng thực hiện quyền yêu
cầu Tòa án giải quyết việc ly hôn. Cũng theo Luật hôn nhân và gia đình, xuất phát từ
nguyên tắc bảo vệ bà mẹ và trẻ em, bảo vệ phụ nữ có thai và thai nhi đã quy định
điều kiện hạn chế ly hôn đối với người chồng, trong khi vợ đang có thai hoặc đang
nuôi con dưới mười hai tháng tuổi.
Và ở đây, điều kiện hạn chế ly hôn này chỉ áp dụng đối với người chồng, mà
không áp dụng đối với người vợ. Trong trường hợp người vợ đang có thai hoặc đang
nuôi con dưới 12 tháng tuổi, xét thấy mâu thuẫn giữa vợ chồng rất sâu sắc, tình cảm
yêu thương giữa vợ chồng đã hết, nếu duy trì quan hệ hôn nhân sẽ không có lợi cho
sức khỏe của mình, của thai nhi hay của con mới sinh, mà người vợ có yêu cầu ly
hôn thì tòa án vẫn thụ lý đơn yêu cầu xin ly hôn của người vợ và giải quyết theo thủ
tục chung.
Thực tiễn cho thấy đã có nhiều trường hợp người chồng yêu cầu ly hôn vợ
mình khi người vợ đang có thai hoặc đang nuôi con dưới 12 tháng tuổi, lấy ví dụ
trường hợp: Anh T. và chị Hồng kết hôn và chung sống với nhau đến nay đã hơn
mười năm. Họ có ba đứa con gái, đứa lớn nhất 10 tuổi, đứa thứ hai 2,5 tuổi và đứa

Khoảng cuối năm 1999, vợ chồng có mâu thuẫn, do anh Hồng nghi ngờ vợ ngoại
tình. Đến tháng 12 năm 2005, chị Thuỷ sinh con. Tháng 1/2007, anh Hồng làm đơn
xin ly hôn và chia tài sản chung với chị Thuỷ nhưng chị Thuỷ không đồng ý ly hôn.
Theo tài liệu trong hồ sơ thì trong thời gian sống chung anh chị có vay của ông C số
tiền là 100 triệu đồng. Nay ông C cũng đề nghị Tòa án buộc anh Hồng và chị Thủy
trả số nợ trên khi giải quyết việc ly hôn, phân chia tài sản chung vợ chồng. Tháng
6/2007, Toà án sơ thẩm đã xử ly hôn và giao con chung cho chị Thuỷ nuôi, buộc anh
Hồng phải cấp dưỡng nuôi con; phần vay nợ của ông C Toà án tách ra giải quyết
riêng bằng vụ án đòi nợ.
Hỏi:
a) Theo anh (chị), Toà án có thể giải quyết yêu cầu ly hôn, chia tài sản vợ
chồng và giải quyết yêu cầu đòi nợ trong cùng một vụ án không? Tại sao?
b) Giả sử chị Thuỷ đang nuôi con nhỏ dưới 1 tuổi thì anh Hồng có quyền yêu
cầu Toà án giải quyết việc ly hôn không?

5