Ket-noi.com diễn đàn công nghệ, giáo dục
MỤC LỤC
Lời mở đầu....................................................................................................1
Nội dung........................................................................................................1
1. Những vấn đề chung về hoãn, tạm đình chỉ thi hành án dân sự..........1
1.1. Hoãn thi hành án dân sự.........................................................................1
1.2. Tạm đình chỉ thi hành án dân sự.............................................................4
1.3. Sự khác nhau giữa hoãn và tạm đình chỉ thi hành án dân sự................5
1.4. Ý nghĩa của hoãn, tạm đình chỉ thi hành án dân sự................................6
2. Thực tiễn áp dụng và kiến nghị hoàn thiện quy định pháp luật về hoãn
và tạm đình chỉ thi hành án dân sự.....................................................................7
2.1. Thực trạng áp dụngcác qui định của pháp luật về hoãn, tạm đình chỉ thi
hành án dân sự.......................................................................................................7
2.2. Kiến nghị hoàn thiện quy định pháp luật về hoãn, tạm đình chỉ thi hành
án dân sự................................................................................................................8
Kết luận.........................................................................................................10
LỜI MỞ ĐẦU
Thi hành án dân sự là một trong những nội dung cơ bản của tư pháp dân sự,
có tác động trực tiếp tới hiệu quả của việc bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của
các chủ thể thông qua hoạt động tư pháp. Tuy nhiên, trong một số trường hợp cụ
thể, việc thi hành án bị gián đoạn, chưa thể thực hiện được ngay. Khi đó, dựa vào
những căn cứ cụ thể, người có thẩm quyền trong cơ quan thi hành án dân sự sẽ ra
quyết định hoãn thi hành án hoặc tạm đình chỉ thi hành án. Bài viết của nhóm em
sẽ phân tích các quy định pháp luật về vấn đề hoãn, tạm đình chỉ thi hành án dân
sự, cũng như đưa ra những kiến nghị nhằm hoàn thiện pháp luật về vấn đề này.
NỘI DUNG
1. Những vấn đề chung về hoãn, tạm đình chỉ thi hành án dân sự
1.1. Hoãn thi hành án dân sự
án chỉ được yêu cầu hoãn thi hành án một lần để xem xét kháng nghị.
• Thời hạn hoãn thi hành án dân sự
Thời hạn hoãn thi hành án trong trường hợp người có thẩm quyền kháng
nghị yêu cầu hoãn thi hành án không quá 03 tháng, kể từ ngày ra văn bản yêu
cầu hoãn thi hành án. Đối với các trường hợp khác, thời hạn hoãn thi hành án
cho đến khi lí do của việc hoãn không còn nữa.
• Thẩm quyền và thủ tục hoãn thi hành án dân sự
+ Thủ trưởng cơ quan thi hành án dân sự đã ra quyết định thi hành án có
thẩm quyền ra quyết định hoãn thi hành án.
+ Khi có căn cứ hoãn thi hành án thì chấp hành viên chịu trách nhiệm thi
hành án đề nghị thủ trưởng cơ quan thi hành án dân sự ra quyết định hoãn thi hành
án.
+ Thủ trưởng cơ quan thi hành án dân sự ra quyết định hoãn thi hành án bằng
văn bản trong thời hạn 05 ngày làm việc, kể từ ngày có căn cứ hoãn thi hành án.
3
+ Trường hợp hoãn thi án do người được thi hành án đồng ý cho người phải
thi hành án hoãn thi hành án thì việc đồng ý phải lập thành văn bản ghi rõ thời hạn
hoãn, có chữ kí của các bên.
+ Đối với việc hoãn thi hành án theo yêu cầu của người có thẩm quyền kháng
nghị bản án, quyết định đã có hiệu lực pháp luật theo thủ tục giám đốc thẩm, tái
thẩm thì người có thẩm quyền kháng nghị bản án, quyết định đã có hiệu lực pháp
luật theo thủ tục giám đốc thẩm, tái thẩm có yêu cầu hoãn thi hành án phải có văn
bản gửi cho cơ quan thi hành án dân sự, trong đó ghi rõ thời hạn hoãn thi hành án.
Văn bản yêu cầu hoãn thi hành án phải do người có thẩm quyền kháng nghị kí.
Trong trường hợp đã có văn bản mà cần thông báo ngay bằng điện thoại, điện tín
thì phải thông báo cho cơ quan thi hành án dân sự nơi tổ chức thi hành vụ việc đó
biết số, ngày, tháng, năm của văn bản; nội dung của văn bản và người kí văn bản
tại Điều 49 Luật thi hành án dân sự.
• Căn cứ tạm đình chỉ thi hành án dân sự
+ Cơ quan thi hành án dân sự nhận được thông báo của Tòa án về việc đã thụ
lý đơn yêu cầu mở thủ tục phá sản đối với người phải thi hành án.
+ Bản án quyết định đã có hiệu lực pháp luật bị kháng nghị theo thủ tục giám
đốc thẩm, tái thẩm.
• Thời hạn tạm đình chỉ thi hành án dân sự
+ Thời hạn tạm đình chỉ thi hành án trong trường hợp nhận được thông báo của
tòa án về việc đã thụ lí đơn yêu cầu mở thủ tục phá sản đối với người phải thi hành
án theo thời hạn giải quyết việc tuyên bố phá sản của tòa án.
+ Thời hạn tạm đình chỉ thi hành án trong trường hợp bản án, quyết định bị
kháng nghị theo thủ tục giám đốc thẩm, tái cho đến khi có quyết định giám đốc
thẩm, tái thẩm.
• Thẩm quyền và thủ tục tạm đình chỉ thi hành án dân sự
+ Thủ trưởng cơ quan thi hành án dân sự ra quyết định tạm đình chỉ thi hành án
khi nhận được thông báo của tòa án về việc đã thụ lú đơn yêu cầu mở thủ tục phá
sản đối với người phải thi hành án. Thời hạn ra quyết định này là 05 ngày làm
việc, kể từ ngày nhận được thông báo của tòa án.
5
+ Người có thẩm quyền kháng nghị bản án, quyết định đã có hiệu lực pháp luật
theo thủ tục giám đốc thẩm, tái thẩm có quyền tạm đình chỉ thi hành bản án, quyết
định bị kháng nghị. Việc quyết định tạm đình chỉ thi hành án trong trường hợp này
có thể thực hiện ngay khi ra quyết định kháng nghị hoặc sau khi có quyết định
kháng nghị bản án, quyết định đã có hiệu lực pháp luật theo thủ tục giám đốc
thẩm, tái thẩm.
+ Thủ trưởng cơ quan thi hành án dân sự thông báo về việc tạm đình chỉ thi
hành án khi nhận được quyết định tạm đình chỉ thi hành án khi nhận được quyết
định tạm đình chỉ thi hành án của người có thẩm quyền kháng nghị bản án, quyết
chưa cho thi hành bản án, quyết định dân sự. Trong trường hợp này cơ quan thi
hành án đã ra quyết định thi hành án nhưng chưa tổ chức thi hành mà chuyển thời
điểm thi hành bản án, quyết định dân sự đã định sang thời điểm khác muộn hơn,
còn tạm đình chỉ thi hành án là việc cơ quan thi hành án tạm thời cho dừng việc thi
hành bản án, quyết định dân sự đang được cơ quan thi hành án tổ chức thi hành.
Do đó, hoãn thi hành án và tạm đình chỉ thi hành án chỉ khác nhau ở thời điểm cho
thi hành bản án, quyết định dân sự. Cùng là một căn cứ pháp lí nhưng nếu xuất
hiện ở thời điểm cơ quan thi hành án chưa thi hành án, chưa tổ chức việc cưỡng
chế thi hành án thì cơ quan thi hành án ra quyết định hoãn thi hành án, còn nếu
xuất hiện ở thời điểm bản án, quyết định đã thi hành được một phần hoặc cơ quan
thi hành án đã ra quyết định cưỡng chế thì cơquan thi hành án ra quyết định tạm
đình chỉthi hành án. Điều này đã được quy định tại khoản 1 Điều 24, khoản 2 Điều
25 Pháp lệnh thi hành án dân sự năm 1993.
1.4.
Ý nghĩa của hoãn, tạm đình chỉ thi hành án dân sự
Việc ra quết định hoãn, tạm đình chỉ việc thi hành án có ý nghĩa quan trọng
trong việc bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của đương sự. Khi xuất hiện những
tình tiết, sự kiện làm cho việc thi hành án chưa thể tiếp tục được. Nếu cơ quan thi
hành án bất chấp những sự kiện này và mặc nhiên tiến hành thi hành án thì sẽ ảnh
hưởng tiêu cực đến quyền và lợi ích hợp pháp của các đương sự. Do vậy cơ quan
thi hành án cần thiết phải hoãn, tạm đình chỉ thi hành án cho đến khi có đủ điều
7
kiện để tiếp tục thi hành bản án quyết định đã có hiệu lực pháp luật đó. Tòa án sẽ
tuyên bố hoãn, tạm đình chỉ việc thi hành án trong một thời gian nhất định cho đến
khi các tình tiết sự kiện là nguyên nhân dẫn tới việc không đảm bảo việc thi hành
án cũng như quyền lợi ích hợp pháp của các đương sự không còn tồn tại nữa.
• Thực trạng về tạm đình chỉ thi hành án dân sự
Cũng như hoãn thi hành án dân sự, tạm đình chỉ thi hành án dân sự có thể kéo
dài ở các kỳ khác nhau và cơ quan Thi hành án dân sự phải theo dõi để thi hành
tiếp khi có quyết định của cơ quan có thẩm quyền. Thời hạn tạm đình chỉ này dài
ngắn tuỳ thuộc vào các trường hợp khác nhau, phụ thuộc vào quá trình giải quyết
vụ việc phá sản và thời gian xem xét lại bản án, quyết định theo thủ tục giám đốc
thẩm hoặc tái thẩm. Theo thống kê tính đến 31/3/2011 có 688 vụ phải tiến hành
tạm đình chỉ thi hành án. Trong đó Tòa án nhân dân tạm đình chỉ 227 việc với
217.734.461.000 đồng, Viện Kiểm sát nhân dân tạm đình chỉ 93 việc với
100.636.536.000 đồng để xem xét lại bản án, quyết định theo trình tự giám đốc
thẩm hoặc tái thẩm theo qui định của Luật Tố tụng. Số còn lại 368 việc với
102.549.577.000 đồng là do cơ quan Thi hành án dân sự tạm đình chỉ do có quyết
định thụ lý đơn yêu cầu giải quyết phá sản của Toà án có thẩm quyền.
2.2. Kiến nghị hoàn thiện quy định pháp luật về hoãn, tạm đình chỉ thi
hành án dân sự
Thứ nhất, về quyền yêu cầu hoãn thi hành án dân sự.
Người có thẩm quyền kháng nghị theo thủ tục giám đốc thẩm, tái thẩm đối
với bản án, quyết định của Tòa án chỉ được yêu cầu hoãn thi hành án một lần để
xem xét kháng nghị. Thực tế cho thấy, việc xem xét kháng nghị này có thể từ
nguyên nhân chủ động của cá nhân, cơ quan có thẩm quyền kháng nghị hoặc xuất
phát từ yêu cầu của người có quyền yêu cầu xem xét lại bản án theo thủ tục tái
thẩm, giám đốc thẩm. Tuy nhiên, theo quy định của Bộ luật tố tụng dân sự năm
2004 thì một số chủ thể có thẩm quyền kháng nghị là: Chánh án Tòa án nhân dân
tối cao, Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tối cao có quyền kháng nghị theo thủ
9
tục tái thẩm bản án, quyết định đã có hiệu lực pháp luật của Tòa án các cấp, trừ
quyết định của Hội đồng Thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao; Chánh án Tòa án
nhân dân cấp tỉnh, Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân cấp tỉnh có quyền kháng
căn cứ tạm đình chỉ thi hành án.
KẾT LUẬN
Hoãn thi hành án và tạm đình chỉ thi hành án sẽ dẫn đến việc dẫn đến việc thi
hành án chưa thể thực hiện được hoặc tạm thời bị gián đoạn. Những phân tích
trong bài viết đã làm rõ trong trường hợp nào cần hoãn thi hành án, trường hợp
nào phải tạm đình chỉ thi hành án, cũng như hậu quả pháp lý mà quyết định đó
đem lại. Thực tiễn áp dụng và kiến nghị trong bài viết của nhóm đưa ra nhằm hoàn
thiện hơn nữa các quy định pháp luật về vấn đề này.
11
11
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO
1. Luật Tố dụng dân sự 2004 sửa đổi năm 2011;
2. Luật Thi hành án dân sự 2008;
3. Giáo trình Luật Thi hành án dân sự Việt Nam, Đại học Luật Hà Nội, 2011,
nxb Công an nhân dân;
4. Bài viết "Hoãn thi hành án:“chạy” giỏi hay luật hở?" của luật sư Trần
Hồng Phong, đăng tại: http://www.ecolaw.vn/vi/node/469;
5. Bài viết “Thực trạng án dân sự tồn đọng” của Ths. Hoàng Thế Anh, P.Giám
đốc Trung tâm Dữ liệu, Thông tin và Thống kê THADS Tổng cục THADS, đăng
tại http://moj.gov.vn/thihanhan//nghiencuutraodoi/view_detail.aspx?ItemID=185.
6. “Hoãn, tạm đình chỉ, đình chỉ và trả lại đơn yêu cầu thi hành án”, ThS.
Nguyễn Thị Thu Hà, Tạp chí Luật học số 2 năm 2007.
12
12