SINH
THỰC

ĐẠI HỌC
THUẬT
TênSƯ PHẠM KĨMã
sinh viênTP.HỒ CHÍ
Điểm MINH
VIÊN
TRẦN THANHKHOA
HOÀN
NGUYỄN TRUNG HIẾU
THÁI MINH TÂM

LÍ LUẬN
CHÍNH TRỊ
13116039

HIỆN

--
-13743049
14141275

NGUYỄN PHÚC HUY

BÀI TIỂU LUẬN
MÔN: PHÁP LUẬT ĐẠI CƯƠNG
ĐỀ TÀI: TỘI GIẾT NGƯỜI TRONG
LUẬT HÌNH SỰ VIỆT NAM
GVHD: ThS. NGUYỄN THỊ TUYẾT NGA

mạng của con người, bảo vệ giá trị đạo đức và thuần phong mỹ tục của dân tộc Việt Nam.
Trước tình hình, diễn biến tội phạm xảy ra khá phức tạp như hiện nay thì việc nghiên
cứu về tội phạm nói chung và tội giết người nói riêng đang là vấn đề hết sức cấp bách nhằm
tìm ra những nguyên nhân, điều kiện thực hiện hành vi phạm tội, đưa ra những giải pháp có
cơ sở lý luận và thực tiễn, góp phần vào việc nâng cao tính hiệu quả công tác đấu tranh
phòng, chống tội phạm nói chung và tội giết người nói riêng và tiến tới đẩy lùi tội phạm
trong thời gian tới. Để góp phần đấu tranh và phòng chống tội phạm trong tình hình hiện
3


nay cũng như việc áp dụng pháp luật đối với tội giết người, nhóm xin chọn đề tài: “Tội giết
người trong luật hình sự Việt Nam”.

4


Chương 1: KHÁI NIỆM CHUNG VỀ TỘI PHẠM GIẾT NGƯỜI
1.1. Khái niệm tội phạm giết người.
 Căn cứ quy định tại Điều 93 Bộ luật hình sự năm 1999, đã được sửa đổi, bổ sung

năm 2009 (BLHS), thì giết người bị coi là tội phạm là hành vi cố tước đoạt trái pháp
luật tính mạng của người khác. Như vậy, hành vi giết người là hành vi có khả năng
gây ra cái chết hoặc chấm dứt sự sống của người khác. Hành vi này được thể hiện
bằng hành động, như: một người bằng hành động như đâm, chém, bắn,…để tước
đoạt tính mạng, sự sống của người khác; hoặc cũng có thể dưới dạng không hành
động như: cha mẹ bỏ đói trẻ sơ sinh dẫn đến đứa trẻ đó chết. Những hành vi không
có khả năng tước đoạt tính mạng của người khác, thì không thể là hành vi khách
quan của tội giết người.
 Như vậy, tội giết người chỉ được coi là tội phạm hoàn thành khi có hậu quả chết
người. Nếu hậu quả chết người không xảy ra vì nguyên nhân khách quan thì hành vi

hội, mối quan hệ nhân quả giữa hành vi nguy hiểm cho xã hội và hậu quả, phương tiện công
cụ của tội phạm, phương pháp, thủ đoạn, thời gian, địa điểm thực hiện tội phạm. Trong đó,
hành vi là dấu hiệu bắt buộc không thể thiếu được của mọi loại tội phạm.
 Hành vi làm chết người được thực hiện thông qua các hình thức sau:
 Hành động: Thể hiện qua việc người phạm tội đã chủ động thực hiện các

hành vi mà pháp luật không cho phép như: dùng dao đâm,dùng súng bắn,


dùng cây đánh … nhằm giết người khác.
Không hành động: Thể hiện qua việc người phạm tội đã không thực hiện
nghĩa vụ phải làm ( phải hành động) để đảm bảo sự an toàn tính mạng của
người khác … nhằm giết người khác. Thông thường tội phạm được thực hiện
trong trường hợp (bằng cách) lợi dụng nghề nghiệp.

Tuy nhiên cần phân biệt:
 Nếu làm chết chính bản thân mình thì bị coi là tự tử hoặc tự sát chứ không cấu thành

tội này.
 Nếu vì vượt quá giới hạn phòng vệ chính đáng mà làm chết người khác thì cấu thành
tội giết người do vượt quá giới hạn phòng vệ chính đáng.
 Về hậu quả: Hành vi nêu trên thông thường gây hậu quả làm người khác chết (tức là
chấm dứt sự sống của người khác). Tuy nhiên một số truờng hợp việc dùng vũ lực
không gây ra hậu quả trực tiếp làm nạn nhân chết mà chỉ có tác dụng đẩy nạn nhân
vào tình trạng nguy hiểm đến tính mạng và tử vong (như xổ nạn nhân xuống sông và
bỏ mặc cho đến chết hoặc đạp nạn nhân ra ngoài đường đang có nhiều xe ôtô chạy
dẫn đến bị xe cán chết …) theo chúng tôi vẫn phải bị truy cứu trách nhiệm hình sự
về tội giết người nếu chứng minh được người thực hiện hành vi đó có mục đích giết
người. Đây có thể xem là hậu qua gián tiếp. Về tội giết người có cấu thành hình thức
nên hậu quả có làm chết người hay không không phải là dấu hiệu bắt buộc, chỉ cần

 Nạn nhân bị tấn công bằng hung khí nguy hiểm vào các vị trí hiểm yếu trên cơ
thể nhưng chỉ bị thương tích (không chết) hoặc không bị thương tích, trường hợp
này cần xác định mục đích tấn công là gì, nếu có mục đích nhằm giết người khác
thì phải bị truy cứu trách nhiệm hình sự về tội giết người nhưng thuộc trường hợp
phạm tội chưa đạt. Tuy nhiên, nếu không có mục đích giết người thì họ phải chịu
trách nhiệm hình sự về tội cố ý gây thương tích (nếu có).
1.2.3. Chủ thể.
Chủ thể của tội giết người là chủ thể thường, nghĩa là những người có năng lực trách
nhiệm hình sự và đạt độ tuổi luật định đều có khả năng trở thành chủ thể của tội giết người.
7


Theo quy định của Bộ luật hình sự, thì người từ đủ 14 tuổi trở lên có năng lực trách nhiệm
hình sự về tội rất nghiêm trọng do cố ý hoặc tội đặc biệt nghiêm trọng. Từ 16 tuổi trở lên:
Chịu trách nhiệm hình sự về mọi tội phạm.
1.2.4. Khách thể.
Khách thể của tội giết người là quyền được tôn trọng và bảo vệ tính mạng của con
người (đang sống). Ghi chú: Thai nhi không được xem là một con người đang sống cho đến
khi được sinh ra và còn sống. Cho nên việc "giết" một bào thai không được xem là hành vi
giết người mà chỉ được xem là hành vi cố ý gây thương tích hoặc là tình tiết tăng nặng trong
trường hợp giết người là phụ nữ mà biết là người đó đang mang thai.
1.2.5. Các hình thức gây án.[2]
 Gây án có hoặc không sử dụng vũ khí, hung khí khác, cụ thể là:
 Không sử dụng vũ khĩ hoặc hung khí: Trường hợp này người phạm tội chủ yếu sử

dụng sức mạnh cơ thể của mình tác động lên cơ thể của nạn nhân hoặc đẩy nạn
nhân vào điều kiện không thể sống được như đấm, đá, bóp cổ… hoặc dùng các
thủ đoạn khác như đẩy xuống sông …
 Có sử dụng vũ khí, hung khí hoặc các tác nhân gây chết người khác. Trường hợp


tự nhận biết hoặc nghe thông tin qua người khác). Để xác định điều kiện này phải
xem xét, đánh giá các tình tiết sau:
- Mối quan hệ giữa người phạm tội và nạn nhân.
- Thời điểm thực hiện tội phạm là ban ngày hay ban đêm, mùa đông hay mùa hè.
- Tình trạng thai nhi đã lớn hay còn nhỏ.
*Chú ý: Nếu nạn nhân đang mang thai là người tình của người phạm tội thì thuộc
trường hợp giết người vì động cơ đê hèn. Tình tiết này được hướng dẫn tại Nghị
quyết 04/86/HĐTPTATC.
3. Giết trẻ em: Nạn nhân là trẻ em là người dưới 16 tuổi.
4. Giết người đang thi hành công vụ hoặc vì công vụ của nạn nhân: Nạn nhân là

người đã hoặc sẽ thi hành công vụ thuộc trường hợp giết người vì lý do công vụ của
nạn nhân (tức là giết nạn nhân trước hoặc trong hoặc sau khi thi hành công vụ).
Giữa công vụ của nạn nhân và việc thực hiện tội phạm giết người có mối liên quan
với nhau.
Ví dụ: A là thẩm phán được giao nhiệm vụ xét xử một vụ án hình sự mà B là
bị cáo, trong lúc xét xử hoặc sau khi xét xử xong, B cho rằng A xử mình như vậy là
quá nặng nên đã giết A.
Đối với trường hợp giết nạn nhân trước hoặc trong khi thi hành công vụ
thường nhằm cản trở việc thi hành công vụ của nạn nhân, còn giết nạn nhân sau khi
thi hành công vụ thường có động cơ là trả thù nạn nhân.
5. Giết ông bà, cha mẹ, người nuôi dưỡng, thầy, cô giáo của mình:
 Nạn nhân là ông bà, cha mẹ có thể là ông bà nội ngoại, đẻ hoặc nuôi; bố mẹ đẻ


hoặc bố mẹ nuôi (phải được pháp luật thừa nhận).
Nạn nhân là người nuôi dưỡng là người chăm sóc, quản lý giáo dục người phạm
tội như vai trò của bố mẹ người phạm tội.
9




tội rất nghiêm trọng hoặc tội đặc biệt nghiêm trọng).
Giữa tội giết người và tội phạm khác có mối liên quan với nhau. Việc thực hiện tội
phạm khác là động cơ thực hiện tội phạm giết người – nghĩa là can phạm cho rằng
nạn nhân sẽ là người cản trở gây khó khăn cho việc thực hiện tội phạm khác nên
đã giết nạn nhân để thực hiện tội phạm khác, hoặc nạn nhân sẽ là người tố cáo can
phạm về tội đã thực hiện nên đã giết nạn nhân để che giấu tội phạm đã thực hiện.
Ví dụ: A hiếp dâm B xong, A sợ B tố cáo mình nên đã giết chết B ngay sau
khi hiếp dâm.

8. Để lấy bộ phận cơ thể của nạn nhân: Như lấy tim, gan, thận dù với bất kỳ mục đích

nào như để nghiên cứu khoa học hoặc để cứu sống người khác.
10


9. Thực hiện tội phạm một cách man rợ: Là trường hợp giết người bằng phương pháp

nguyên thuỷ gây đau đớn về thể xác và tinh thần cho nạn nhân cũng như thân nhân
của nạn nhân trước khi nạn nhân chết như móc mắt, moi gan, xẻo tai, chặt từng bộ
phận của nạn nhân cho đến khi nạn nhân chết. (Nếu hành vi trên thực hiện sau khi
nạn nhân chết thì không phải là trường hợp giết người một cách man rợ).
10. Bằng cách lợi dụng nghề nghiệp: Là trường hợp người phạm tội đã sử dụng khả
năng chuyên môn, nghiệp vụ của mình để dễ dàng thực hiện việc giết người và dễ
dàng che giấu tội phạm.
Ví dụ: Bác sĩ giết bệnh nhân rồi lập hồ hơ bệnh án là bệnh nhân chết do bệnh
hiểm nghèo; người lái đò giả làm đò đắm để giết nạn nhân; thợ điện dùng dây điện
dí vào nạn nhân nhưng làm cho mọi người tin rằng nạn nhân bị điện giật chết.
11. Bằng phương pháp có khả năng làm chết nhiều người: Tình tiết này phải thoả mãn

với những người thân như: giết người để cướp vợ hoặc cướp chồng của nạn nhân;
giết người tình đã có thai với mình để trốn tránh trách nhiệm, giết người đã cho vay,
mượn tài sản để trốn tránh trả nợ (tức là giết ân nhân của mình).
 Khung 2: Có mức phạt tù từ 7 năm đến 15 năm. Được áp dụng đối với trường hợp
phạm tội giết người mà không thuộc các trường hợp nêu ở trên.
 Hình phạt bổ sung (khung 3):
 Ngoài việc bị áp dụng một trong các hình phạt chính nêu trên, tuỳ từng
trường hợp cụ thể người phạm tội còn có thể bị. Cấm đảm nhiệm chức vụ,
cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ một năm đến năm năm.
 Phạt quản chế hoặc cấm cư trú từ một năm đến năm năm.

Chương 2: THỰC TRẠNG TỘI PHẠM GIẾT NGƯỜI Ở NƯỚC TA HIỆN NAY.
2.1. Một số thực trạng đối với một số tội phạm liên quan đến hành vi giết người.
2.1.1. Số vụ phạm tội liên quan đến một số hành vi giết người những năm gần đây.
Theo thống kê của Tòa án nhân dân tối cao từ năm 2006 đến năm 2010 đã đưa ra xét
xử 7157 vụ phạm tội liên quan đến hành vi giết người với 12.771 bị cáo. Trong đó năm
2006, số vụ án được đem ra xét xử là 1.543 với số bị cáo là 2819, năm 2007 là 1.424 vụ với
2.417 bị cáo, năm 2008 là 1553 vụ với 2.758 bị cáo, năm 2009 là 1311 vụ với 2.237 bị cáo
và năm 2010 là 1326 vụ với 2.240 bị cáo.[4]
2.1.2. Cơ cấu và tính chất một số tội phạm liên quan đến hành vi giết người
 Cơ cấu tội phạm liên quan đến hành vi giết người được thể hiện thông qua tỷ trọng

giữa tội phạm liên quan đến hành vi giết người và các loại tội phạm xâm phạm hành
vi giết người. Trong 10 năm, từ năm 2001 đến năm 2010, trên phạm vi toàn quốc có
14607 vụ phạm tội xâm phạm tính mạng con người, trong đó số vụ phạm tội liên
quan đến hành vi giết người có 13332 vụ, chiếm tới 91,27%, các tội khác xâm phạm
tính mạng chỉ chiếm 9,73%. Cơ cấu này có thể nhận thấy hậu quả của tình hình tội

12


mạng xảy ra lại gắn liền với những tệ nạn này. Một số đối tượng nghiện ma túy có thể làm
bất cứ việc gì để kiếm tiền thỏa mãn cơn nghiện của mình như: giết người thuê, giết người
13


cướp tài sản, thậm chí giết chết người thân khi họ ngăn cản việc mang tài sản của gia đình
đi bán. Tệ nạn cờ bạc làm khuynh gia bại sản nhiều gia đình thì cũng có lúc kéo theo nhiều
hành vi tội lỗi liên quan đến tính mạng con người như giết người để quỵt tiền thua bạc, giết
người để lấy tài sản đánh bạc,… Nghiện rượu lại có hoàn cảnh đẩy con người vào hoàn
cảnh không thể nhận thức để điều khiển tốt hành vi của mình từ đó có thể dẫn đến việc giết
người do bất cứ kích động nhỏ nào. Bên cạnh đó nhiều tệ nạn khác cũng gây ra những ảnh
hưởng đến các tệ nạn trên hoặc trực tiếp dẫn đến tội giết người.
2.1.3.2. Hiện tượng chủ quan, thiếu tinh thần cảnh giác của quần chúng nhân dân.
Qua nghiên cứu thực tế cho thấy các vụ giết người xảy ra trên thực tế, chúng ta thấy
có những vụ giết người chỉ có thể xảy ra khi nan nhân thiếu tinh thần cảnh giác, cũng có
những vụ giết người mà can phạm dễ dàng hành động dựa vào sự chủ quan, thiếu cảnh giác
của nạn nhân.
Cũng cần phải nói đến hiện tượng thiếu cảnh giác của quần chúng nhân dân nói
chung. Có những trường hợp vụ án giết người xảy ra trong khu tập thể, kẻ phạm tội bịt
miệng, kéo nạn nhân vào phòng tắm, bóp cổ nạn nhân kêu la nhưng trong khu tập thể nghe
thấy cho rằng đó không phải là một vụ án mạng. Trong những trường hợp như vậy nếu
những người hàng xóm chung quanh có tinh thần trách nhiệm, cảnh giác cao hơn nữa thì có
thể tội phạm đã có thể ngăn chặn kịp thời.
2.1.3.4. Công tác quản lí, kiểm tra giám sát xã hội chưa được chặt chẽ.
Thực trạng hiện nay là việc giữ gìn trật tự an ninh trên địa bàn các tỉnh, thành phố
còn nhiều khuyết điểm. Có thể nhận thấy lực lượng chuyên trách còn quá ít để thực hiện tốt
nhiệm vụ của mình. Bên cạnh đó do thiếu cả những điều kiện làm việc cần thiết nên lực
lượng chuyên trách đã không thu thập được hết những thông tin từ quần chúng nhân dân.
Việc tuần tra khu vực, tuần tra ở các khu tập thể còn yếu và không thường xuyên, nhiều nơi
hoạt động này chỉ là hình thức nên đối tượng có biểu hiện nghi vấn không được phát hiện để

tính chất của nó từ đó tạo ra tâm lí coi thường pháp luật, làm mất lòng tin của nhân
dân vào sự công minh của pháp luật.
Qua việc nghiên cứu nguyên nhân của tội giết người có thể thấy tội phạm này tồn tại
và gia tăng là do một hệ thống các yếu tố khác nhau, có yếu tố thuộc về bản thân người
phạm tội nhưng cũng có yếu tố thuộc về cơ chế quản lí xã hội, quản lí kinh tế hiện nay. Do
đó, việc triệt tiêu hết các yếu tố là nguyên nhân và điều kiện của tội phạm này là công việc
hết sức phức tạp, nó đòi hỏi có sự hưởng ứng tham gia tích cực của quần chúng nhân dân.

15


2.2. Một số vụ án tiêu biểu trong những năm gần đây.
2.2.1. Lưu Quốc Nghĩa (sinh năm 1990), hung thủ sát hại chị L.T.K.T trong Khu bảo
tồn thiên nhiên Tà Cú để cướp tài sản.
2.2.1.1. Tổng quan về vụ án.[5]
Nghĩa chính là hung thủ ra tay sát hại chị L.T.K.T (sinh năm 1995, trú cùng thôn
Hiệp Nhơn, xã Tân Thuận, huyện Hàm Thuận Nam, tỉnh Bình Thuận) để cướp tài sản.
Báo Công an nhân dân dẫn cáo trạng vụ án cho biết, do nợ tiền mua xe trả góp nên
Nghĩa đã dàn dựng kịch bản có người bạn xe hết xăng trong khu bảo tồn thiên nhiên Tà Cú
nhờ đẩy xe về để lừa đưa T vào chỗ vắng trong khu bảo tồn và ra tay sát hại nạn nhân rồi
cướp tài sản.
Theo đó vào ngày 3/10/2014, Nghĩa đến chợ KM 28 thì gặp T là hàng xóm của
Nghĩa đang làm thuê cho chủ tiệm vàng KH. Tại đây Nghĩa xin chị T cho quá giang về nhà.
Do là người quen, nên T đồng ý và hẹn 12 giờ sẽ cùng về.
Khi đến khu bảo tồn thiên nhiên Tà Cú, cách đường khoảng 500 mét thì Nghĩa dừng
lại. Tại đây, Nghĩa đề nghị T “quan hệ” nhưng chị từ chối. Do bị khước từ, Nghĩa quay ra
sau lưng T và dùng hai tay siết cổ cô gái. Hai bên giằng co một lúc thì T bị tên Nghĩa đẩy
ngã, đập đầu xuống đất rồi tử vong sau đó.
Nghĩa cướp chiếc điện thoại Iphone 3 và chiếc xe máy hiệu Sirius để đem bán và
cầm đồ lấy số tiền 8.400.000 đồng trả nợ tiền mua xe trả góp và tiêu xài cá nhân.

Một lần, Ngọc nghe tin cha mẹ vợ thay đổi di chúc, Ngọc không có phần trong số tài sản
thừa kế mà ông bà dự định sẽ cho hai vợ chồng trước đó. Nguyên nhân được cho là do chị
L. đang có ý định ly hôn với anh ta. Bực mình, Ngọc nảy sinh ý định giết vợ. Tháng 9/2014,
ông ta đào sẵn cái hố ở góc nhà, dưới gầm giường, với mục đích sẽ giấu xác vợ sau khi ra
tay. Tuy nhiên, do còn tình cảm với vợ nên Ngọc không thực hiện ý đồ nữa.
Gần đây, vợ chồng bán nhà được 160 triệu đồng nên khoảng 5h sáng ngày 12/3, chị
L.sang gặp chồng bàn chuyện mang tiền bán đất trả nợ nhưng Ngọc không đồng ý vì muốn
sửa sang lại căn nhà mình đang ở. Trong lúc cãi vã, Ngọc lấy chiếc búa đánh 2 cái vào đầu
vợ, làm nạn nhân ngã gục. Sợ bị phát hiện, gã tiếp tục đánh cho đến khi nạn nhân bất động.
Sau đó, gã chồng bất nhân lấy sợi dây chuyền trên cổ vợ rồi kéo thi thể xuống hố, ném
chiếc áo dính máu đang mặc và đôi dép của nạn nhân xuống, lấy cát và xi măng đổ lên trên.
Để huyệt mộ chắc chắn, không bị phát hiện, Ngọc gọi người đến đổ bê tông lên trên.
Không thấy mẹ, các con chị L. chạy khắp nơi tìm nhưng không thấy. 4 ngày sau bất ngờ
các con chị L. phát hiện mùi hôi thối nồng nặc bốc lên và tử thi bung khỏi lớp xi măng dưới
nền nhà.
Khi công an đến nhà kiểm tra hiện trường, Ngọc biết khó thoát tội nên đêm 16/3, gã đã
ra Công an huyện Đức Huệ tự thú.
2.2.2.2. Cấu thành tội phạm và hình phạt.
17


 Chủ thể: Chủ thể Tấn Ngọc, 45 tuổi (ở xã Bình Hòa Nam, huyện Đức Huệ, Long An)

là người đã có năng lực trách nhiệm hình sự và đạt độ tuổi luật định, đủ khả năng
phạm tội.
 Khách thể: Khách thể là chị L có quyền được tôn trọng và bảo vệ tính mạng của con
người.
 Mặt chủ quan: Ở vụ án này lỗi của bị cáo Ngọc là lỗi cố ý trực tiếp. Khi thấy trước

hậu quả chết người có thể xảy ra, nhưng vì mong muốn hậu quả đó xảy ra nên đã

hoạt hàng ngày như: giải quyết mâu thuẫn, tranh chấp dân sự, kinh tế, đất đai, hôn
nhân và gia đình, trách nhiệm hình sự, hình phạt nghiêm khắc đối với tội phạm giết
người. Từ đó, các thành viên trong xã hội nâng cao nhận thức, ứng xử phù hợp hơn,
phòng ngừa tội phạm.
3. Lực lượng Công an cơ sở chủ động phối hợp các ngành, đoàn thể thường xuyên khảo
sát các mâu thuẫn tranh chấp trong nhân dân. Trên cơ sở đó đề xuất cấp ủy, chính
quyên chỉ đạo tổ chức hòa giải, không để mâu thuẫn âm ỉ kéo dài dẫn đến giết người.
Những mâu thẫn lâu dài, gay gắt có nguy cơ dẫn đến tội phạm giết người thì lực
lượng Công an cần có biện pháp phòng ngừa sát hợp, kịp thời. Những vụ việc giết
người đã xảy ra thì tập trung điều tra xử lý nghiêm. Riêng những thanh thiếu niên
thường xuyên tụ tập đêm khuya đánh nhau, gây rối trật tự công cộng chưa đến mức
truy cứu trách nhiệm hình sự cần đề xuất áp dụng biện pháp giáo dục tại xã, phường,
thị trấn. Nếu tái phạm thì đưa đi Trường giáo dưỡng, cơ sở giáo dục. Trường hợp vi
phạm nghiêm trọng thì khởi tố hình sự, xử lý thật nghiêm minh.
19


4. Ngành Tư pháp thường xuyên củng cố, nâng cao chất lượng hoạt động của Tổ hòa

giải; các Trung tâm trợ giúp pháp lý,... để tư vấn, hỗ trợ, hòa giải kịp thời các mâu
thuẫn trong nhân dân.
5. Ngành Giáo dục và đào tạo tăng cường giáo dục phẩm chất đạo đức cho học sinh,
sinh viên. Đặc biệt, có giải pháp đổi mới làm sao thu hút học sinh, sinh viên thích
học các môn học xã hội góp phần hình thành nhân cách đúng đắn cho các em, tránh
bị lệch chuẩn.
6. Ngành Tòa án cần có những bản án thật nghiêm khắc đối với tội phạm giết người;

đồng thời tăng cường đưa xét xử lưu động để phòng ngừa chung.
7. Các cơ quan tiếp nhận, giải quyết các tranh chấp, khiếu kiện phải nêu cao tinh thần
trách nhiệm đối với nhân dân. Phải giải quyết một cách thấu tình, đạt lý, kịp thời,

21