Sáng kiến kinh nghiệm
A/ Đặt vấn đề:
I/ Lý do chọn đề tài:
Để góp phần thực hiện mục tiêu giáo dục đáp ứng được xu hướng phát
triển của xã hội trong thời đại ngày nay. Ngành Giáo dục nói chung và đội
ngũ giáo viên nói riêng đã nhận được sự quan tâm rất lớn của Đảng và Nhà
nước. Giáo dục và đạo tạo được coi là quốc sách hàng đầu trong sự nghiệp
phát triển kinh tế đất nước và để thực hiện tốt nhiệm vụ: Nâng cao dân trí,
đào tạo nhân lực và bồi dưỡng nhân tài cho đất nước. Là giáo viên dạy môn
GDCD tôi cũng rất mong mình sẽ góp một phần công sức bé nhỏ cho sự
nghiệp giáo dục của đất nước. Bởi ở trường THPT môn Giáo dục công dân
giữ vai trò quan trọng trong việc giáo dục cho học sinh ý thức hành vi của
người công dân, hình thành và phát triển nhân cách đạo đức và lối sống để trở
thành công dân có ích cho xã hội. Chương trình GDCD từ lớp 10,11,12, đều
có sự liên kết nối tiếp chương trình với nhau trong cả cấp học, đối với học
sinh Lớp10 mới bước chân vào cấp THPT đã được tiếp cận ngay với phần
kiến thức của triết học. Thực tế cho thấy đây là phần kiến thức mới và khó
đối với học sinh đầu cấp, nếu sử dụng phương pháp chưa phù hợp học sinh
tiếp thu kiến thức một cách thụ động, dẫn đến khả năng vận dụng bài học vào
thực tiễn còn khó khăn, chưa đáp ứng được mong muốn của người dạy.
Vì vậy qua nhiều năm giảng dạy ở trường THPT Đào Duy Từ với nhiều
đối tượng học trò cùng với việc dự giờ của đồng nghiệp cũng như quá trình
nghiên cứu, tôi rất trăn trở suy nghĩ trước cách dạy các bài học làm sao cho
có chất lượng. Tiết dạy GDCD phải được học sinh lĩnh hội tri thức một cách
chủ động phát huy được vai trò sáng tạo của người học. Đến nay, phần nào
tôi đã đúc rút được một số kinh nghiệm nhỏ nên tôi mạnh dạn đưa vấn đề “Sử
dụng có hiệu quả một số phương pháp dạy học khi dạy bài 6: Khuynh hướng
phát triển của sự vật hiện tượng GDCD Lớp 10 - THPT” làm đề tài sáng kiến
kinh nghiệm hy vọng với sáng kiến nhỏ này sẽ giúp được phần nào cho các
bạn đồng môn trong sự nghiệp trồng người của mình.
10C2 49
cũ
Phương 10C3 44
pháp
10C4 45
mới
Giỏi
4 = 10,3%
Khá
TB
Yếu
17 = 43,6% 14 = 35,9% 4 = 10,2%
5 = 10,2%
20 = 40,8% 19 = 38,8% 5 = 10,2%
8 = 18,2%
23 = 52,2% 13 = 29,6%
0
9 = 20%
24 = 53,4% 11 = 24,4%
1 = 2,2%
thuẫn này được giảỉ quyết thì mâu thuẫn khác lại nảy sinh và cứ tiếp tục như
thế đã tạo nên sự luôn hồi mâu thuẫn và giải quyết mâu thuẫn. Quá trình tìm
cách giải quyết mâu thuẫn chính là sự khám phá ra nguồn gốc vận động, phát
triển của sự vật, hiện tượng.
Hay ở bài 5: Cách thức vận động, phát triển của sự vật và hiện tượng. Nội
dung quy luật về: Chuyển hoá từ sự thay đổi về lượng thành sự thay đổi về
chất và ngược lại cho chúng ta biết, để một chất mới ra đời bao giờ cũng bắt
đầu về sự biến đổi về lượng. Bởi vì lượng biến đổi dần dần đến một điểm nút
nhất định sẽ cho ra đời một chất mới. Chất mới ra đời lại bao hàm một lượng
mới tương ứng để tạo nên sự thống nhất giữa bên trong và bên ngoài, giữa
chất và lượng. Khi đã có sự thống nhất giữa chất và lượng thì sự vật hiện
tượng đó lại bắt đầu vận động, phát triển theo sự khởi đầu từ lượng.
Bài 6: Khuynh hướng phát triển của sự vật hiện tượng, để người học biết
cuối cùng các sự vật hiện tượng sẽ phát triển theo xu hướng nào, để các em
phải phân biệt được sự khác nhau giữa phủ định siêu hình và phủ định biện
chứng. Qua phủ định biện chứng chúng ta thấy cái mới ra đời khi đã trải qua
cuộc đấu tranh với cái cũ theo một cách thức nhất định mà không xoá bỏ sạch
trơn, ngược lại có kế thừa những yếu tố tích cực, tiến bộ nhưng ở trình độ cao
hơn hoàn thiện hơn. Đó chính là khuynh hướng phát triển của sự vật hiện
tượng. Khuynh hướng đó không diễn ra theo một đường thẳng mà theo hình
xoáy trôn ốc.
Tóm lại: Qua sự khái quát lí luận, chúng ta thấy rõ mối quan hệ biện
chứng sâu sắc giữa các bài. Từ đó, bất kỳ người dạy nào khi giảng dạy phần
này cũng phải chỉ ra được tính biện chứng, hữu cơ giữa các bài với nhau. Để
làm được điều đó người dạy phải biết kết hợp và lựa chọn những phương
pháp phù hợp.
b) Lí luận chung về phương pháp vận dụng:
Để thực hiện nghiêm túc văn kiện đại hội Đảng khoá XI đã nêu
“…Phát triển giáo dục phải thực sự là quốc sách hàng đầu…Tập trung nâng
cao chất lượng giáo dục, đào tạo, coi trọng giáo dục đạo đức lối sống, năng
là người tạo ra tình huống có vấn đề chứ không phải thông báo dưới dạng tri
thức có sẵn, các em tích cực chủ động, tự giác tham gia hoạt động học, tự
mình tìm tòi ra tri thức chứ không phải được thầy, cô dạy một cách thụ động,
học sinh là chủ thể sáng tạo ra hoạt động học. Bằng cách đó các em không
chỉ nắm được nội dung bài học mà còn biết được con đường và cách thức dẫn
đến kết quả đó. Học sinh được học cách phát hiện và giải quyết vấn đề. Với
đặc thù của phương pháp nêu vấn đề, người dạy hoàn toàn có thể sử dụng
vào việc dạy những đơn vị kiến thức trìu tượng như triết học. Tuy nhiên,
ngoài tính ưu việt của nó phương pháp nào cũng tồn tại một số hạn chế nhất
định, đòi hỏi người giáo viên phải có năng lực tổ chức cố vấn, trọng tài và
ứng xử với các kiểu nhân cách của học sinh và tìm kiếm từng loại vấn đề cho
mỗi bài học là không dễ dàng.
Phương pháp khai thác ví dụ thực tiễn để làm rõ nội dung cũng là một
trong những phương pháp dạy học tích cực. Phương pháp này hoàn toàn phù
hợp với kiến thức khó như các bài nêu trên, qua một số khái niệm như vận
động, phát triển, mâu thuẫn, phủ định, nếu giáo viên đưa ngay khái niệm
chắc chắn học sinh sẽ không hiểu được. Thay vào đó, chúng ta lấy ví dụ thực
tiễn gần gũi với cuộc sống sinh hoạt hàng ngày theo hướng nội dung khái
GV: Cao Thị Chúc - Trường THPT Đào Duy Từ
4
Sáng kiến kinh nghiệm
niệm hoặc vấn đề cần làm rõ thì người học sẽ dễ dàng nhận biết vấn đề hơn.
Tạo được hứng thú để các em có thể khai thác vốn kiến thức kinh nghiệm, kĩ
năng đã có trong cuộc sống, từ đó học sinh không những nắm được nội dung
mà còn hiểu được bản chất căn nguyên của nó, ngoài ưu điểm nêu trên,
phương pháp cũng tồn tại một số hạn chế nhất định nếu giáo viên không
nghiên cứu kĩ ví dụ lấy ví dụ xa hoặc không phù hợp dẫn đến học sinh hiểu
sai vấn đề.
chung và đối các bài học về. Quá trình vận động phát triển của sự vật, hiện
tượng, trong chương trình Giáo dục công dân lớp 10 nói riêng rất cần đến sự
GV: Cao Thị Chúc - Trường THPT Đào Duy Từ
5
Sáng kiến kinh nghiệm
linh hoạt của giáo viên khi lựa chọn và áp dụng những phương pháp phù hợp
để đạt được hiệu quả cao nhất.
2/ Cơ sở thực tiễn (Thực trạng của vấn đề)
“Vì lợi ích mười năm thì phải trồng cây
Vì lợi ích trăm năn thì phải trồng người”
Sự nghiệp trồng người mà Bác Hồ nói ở trên là trách nhiệm của toàn xã
hội trong đó nhiệm vụ chính đặt lên đôi vai người giáo viên. Vì thế hầu hết
các thầy giáo, cô giáo đều làm tốt công việc của mình, tâm huyết với nghề,
có tấm lòng khoan dung độ lượng yêu thương học trò. Trong chuyên môn họ
rất tâm huyết với bài giảng làm thế nào để cho tiết học của mình hay với
đúng nghĩa của nó tôi tin chắc rằng ; đã là giáo viên thì không ai không trăn
trở vì điều đó.
Bản thân tôi là một Giáo viên dạy môn GDCD đã giảng dạy được 17
năm trong nghề, trong vòng xoáy của cơ chế thị trường như hiện nay và trong
con mắt của đồng nghiệp, một số học trò cho rằng; (đây chỉ là môn phụ
không thi tốt nghiệp và đại học) nên nhiều khi không cần học thậm trí môn
phụ nên không được làm công tác chủ nhiệm. Quan điểm đó trong những
năm qua đã ảnh hưởng không ít đến việc dạy và học của học sinh. Nhưng
không phải vì thế mà bản thân tôi cũng như các giáo viên khác bàng quang
với “Nghiệp” của mình. Thêm vào đó môn Giáo dục công dân ở trong trường
THPT Đào Duy Từ lại rất ít đồ dùng dạy học Giáo viên và Học sinh phải tự
làm và tự tìm hiểu, năm vừa qua mới lắp đặt được một số hệ thống máy chiếu
nên cũng hỗ trợ rất nhiều cho giờ dạy đạt hiệu quả và chất lượng giờ học
1/ Vận dụng một số các phương pháp vào một số phần của bài 4 và bài 5
GDCD Lớp 10 THPT.
Trong phần này tôi không trình bày chi tiết mà chỉ xin phép đi một số nội
dung cơ bản. Chẳng hạn như Bài 4: Nguồn gốc vận động phát triển của sự
vật hiện tượng
+ Khái thác nội dung Khái niệm mâu thuẫn. Để khắc sâu khái niệm mâu
thuẫn triết học, giáo viên đưa ra tình huống có vấn đề sau : Tôi đã sử dụng
giáo án điện tử để trình chiếu tình huống và các ví dụ. Tình huống: “Buổi
chiều, vì không học thêm nên Mạnh sang mượn của Nam cuốn sách toán nâng
cao của lớp 10. trong sách Nam có để 500.000VNĐ mẹ cho nộp tiền học
nhưng chưa nộp. Khi đưa sách cho bạn Nam quyên mất trong sách có tiền.
Một lúc sau sực nhớ, Nam sang hỏi thì Mạnh đã từ chối và nói là không thấy,
mặc dù khi về nhà dở sách ra chính tay Mạnh đã lấy tờ tiền cất vào túi. Sau
khi Nam vừa ra khỏi cổng Mạnh cầm tờ tiền trên tay định chạy theo đưa cho
Nam, nhưng Mạnh bỗng dưng đứng chững lại vì nghĩ ra là mình cần mua một
đôi giày.”
Câu hỏi : Em hãy cho biết tình huống trên có mâu thuẫn triết học nào không
? nếu có đó là mâu thuẫn nào ?
Giáo viên kết luận và bổ sung: Mâu thuẫn giữa cái thiện, thật thà (muốn trả)
và cái ác, cái gian xảo (không trả) trong con người Mạnh đã làm cho Mạnh
không thể tiến bộ được vì cái ác tính gian dối đã chiến thắng. Cuộc sống sau
này sẽ làm cho lương tâm Mạnh cắn rứt vì việc làm sai trái của mình.
+ Khái thác nội dung : khái niệm mặt đối lập của mâu thuẫn. Giáo viên sử
dụng phương pháp khai thác ví dụ
Giáo viên nêu ví dụ - Đồng hoá - Dị hoá ở lợn lai F1
-Thiện - ác trong con người...
Câu hỏi : Em hãy cho biết các thuộc tính trong mỗi sự vật, hiện tượng trên có
mối quan hệ với nhau như thế nào ?
+ Tìm hiểu nội dung mâu thuẫn là nguồn gốc vận động phát triển của sự vật,
hiện tượng. Tôi tiếp tục sử dụng phương pháp khai thác các ví dụ .
+ Sự biến đổi từ lượng : giáo viên đưa ra tình huống sau:
Đầu năm trong lớp 10C có 30 học sinh. Giữa kỳ I có1học sinh bị ốm nên phải
nghỉ điều trị. Chúng ta nói, lớp học đã giảm đi về lượng. Điều này có đúng
không? tại sao ?
+ Sự biến đổi về lượng dẫn đến sự biến đổi về chất :
Giáo viên nêu vấn đề :
Để thực hiện ước mơ trở thành một sinh viên đại học, các em phải làm gì ?
chúng ta có thể ngay lập tức đạt được những ước mơ đó không ? vì sao ?
Sau khi học sinh giải quyết các vấn đề giáo viên đã nêu giáo viên trình chiếu
sơ đồ và giải thích cụ thể để học sinh nắm được lượng biến đổi dần dần và
chất biến đổi theo ngược lại chất mới ra đời lại cho một lượng mới tương ứng.
Học sinh quan sát sơ đồ sự biến đổi về lượng dẫn đến sự biến đổi về chất của
phân tử nước, và ví dụ hình ảnh đối với học sinh, cấpI, cấp II, cấp III…
GV: Cao Thị Chúc - Trường THPT Đào Duy Từ
8
Sáng kiến kinh nghiệm
Sơ đồ
0độ C
100 độ C
Điểm nút
Rắn
Điểm nút
Lỏng
GV: Cao Thị Chúc - Trường THPT Đào Duy Từ
9
Sáng kiến kinh nghiệm
2. Phương tiện : máy chiếu, sơ đồ, phiếu học tập, đồ dùng trực quan liên
quan đến bài giảng, sử dụng giáo án điện tử, sưu tầm tranh ảnh liên quan
đến bài học.
3. Kĩ năng sống : Kĩ năng tư duy, phê phán, kĩ năng giải quyết vấn đề, kĩ
năng hợp tác, kĩ năng nhận thức …
III. Tiến trình lên lớp:
1. Kiểm tra bài cũ :
Câu 1: Hãy lựa chọn một phương án mà em cho là đúng duy nhất trong mỗi câu sau:
1. Khái niệm chất (của triết học) được dùng chỉ :
a. Quy mô của sự vật hiện tượng
b. Trình độ của sự vật hiện tượng
c. Cấu trúc và phương thức liên kết của sự vật hiện tượng
d. Những thuộc tính cơ bản vốn có và tiêu biểu của sự vật, hiện tượng
2. Khái niệm lượng (của triết học) được dùng chỉ :
a. Những thuộc tính cơ bản vốn có và tiêu biểu của sự vật, hiện tượng.
b. Quy mô, số lượng, trình độ, tính chất… của sự vật hiện tượng
c. Cấu trúc và phương thức liên kết của sự vật, hiện tượng
d. Cách thức vận động, phát triển của sự vật, hiện tượng .
3. Điểm giới hạn mà tại đó sự biến đổi về lượng làm thay đổi chất của sự vật
hiện tượng được gọi là :
A. Điểm đến
B. Điểm nút
C. Độ
D. Tất cả đều đúng
Câu 2 : Em hãy cho biết sự biến đổi gữa chất và lượng ? Cách thức vận động
+ Tìm hiểu khái niệm phủ định : Giáo
viên sử dụng phương pháp nêu vấn đề qua
một số câu hỏi sau:
CH1: Nhà trường muốn thay đổi một số
nội quy về nề nếp mới vào vị trí nội quy
cũ, không phù hợp hiện nay, trước hết nhà
trường phải làm gì ?
CH2: để xây dựng một toà nhà mới, hiện
đại vào vị trí khu nhà ổ chuột ở ngoại ô
thành phố, điều đầu tiên họ phải làm gì ?
CH3: Bác An muốn mua 1 cái Tivi mới để
thay cho cái Tivi hiện tại ở phòng khách
đang bị hỏng Bác An phải làm gì?
CH? Vậy phủ định là gì ?
Giáo viên: (chiếu hình ảnh và các câu hỏi
lên màm hình gọi học sinh trả lời nhanh)
Giáo viên: kết luận, bổ sung:
Để cái mới, tiến bộ ra đời thay vào vị trí
cái cũ, lạc hậu, không phù hợp thì cần xoá
bỏ sự tồn tại của sự vật cũ. Việc xoá bỏ sự
tồn tại sự vật như thế được gọi là phủ định
– Học sinh ghi nhớ khái niệm
+ Tìm hiểu nội dung phủ định biện
chứng và phủ định siêu hình.
Hoạt động 2: Giáo viên sử dụng
phương pháp thảo luận nhóm nhỏ và dùng
đồ dùng trực quan, hình ảnh, máy vi tính
kết nối màn hình…
Giáo viên chia lớp thành 3 nhóm, thời
gian thảo luận 5 phút nội dung thảo luận
Sáng kiến kinh nghiệm
phủ định của nhóm mình?
Nhóm 3 : nhận xét cách phủ định của hai
nhóm?
CH1 ? Cách phủ định của 2 nhóm khác
nhau ở điểm nào ?
CH2 ? Trong 2 cách phủ định đó, cách
nào diễn ra do sự tác động từ bên ngoài ?
Cách nào diễn ra ngay trong bản thân sự
vật ?
Giáo viên kết luận : Như vậy, từ sự phân
tích của các nhóm chúng ta thấy có hai
cách phủ định hoàn toàn khác nhau. Phủ
định theo cách của nhóm 1, là phủ định
do sự tác động từ bên ngoài, xoá bỏ sạch
trơn sự tồn tại của sự vật gọi là phủ định
siêu hình. Còn cách phủ định của nhóm
2, là sự diễn ra trong bản thân sự vật có
kế thừa những yếu tố tích cực,tiến bộ,
phủ định như thế gọi là phủ định biện
chứng .
Giáo viên: cho học sinh lấy thêm một số
ví dụ thực tiễn khác để học sinh hiểu rõ
bài hơn.
(Hình ảnh thực tiễn để học sinh quan sát)
Ví dụ : (PĐBC) Sự phát triển của xã hội
từ thấp lên cao:
Sáng kiến kinh nghiệm
sống : (So sánh tự nhận thức, tìm kiếm và
sử lý thông tin)
Câu hỏi : Em hãy so sánh để thấy rõ sự
khác nhau cơ bản nhất giữa hai loại phủ
định ?
Giáo viên: nhận xét và bổ sung. Chiếu
bảng so sánh để học sinh nhận thức một
cách khái quát và cụ thể hơn.
b/Phủ định biện chứng:( HS ghi nhớ )
là sự phủ định được diễn ra do sự phát
triển của bản thân sự vật hiện tượng,
có kế thừa những yếu tố tích cực của
sự vật và hiện tượng cũ để phát triển sự
vật và hiện tượng mới .
Hạt đậu Nảy mầm Cây đậu
Học sinh :
+Phủ định siêu hình có sự can thiệp
tác động từ bên ngoài , xóa bỏ làm cho
sự vật không tồn tại pt được .
Ví dụ : mổ lợn làm thịt ăn , nhổ cái
cây..
+Phủ định biện chứng
diễn ra bên trong bản thân sự vật hiện
tượng là cơ sở cho sự xuất hiện sự vật
mới tiếp tục phát triển
Sáng kiến kinh nghiệm
Sự vật , hiện tượng
PĐBC
PĐSH
Trời mưa to cây đổ
*
Sự thay đổi các chế độ loài người
*
Nghiền nát một cái hạt
*
Sự thay đổi công cụ lao động
*
Sau khi học sinh làm bài tập nhanh giáo viên nhận xét và tiếp tục nêu câu hỏi
cho các nhóm :
CH ? Phủ định siêu hình là sự xoá bỏ Đặc điểm của phủ định biện chứng:
sạch trơn, còn phủ định biện chứng sẽ
Học sinh :
có những đặc điểm gì ?
- Tính khách quan : Nguyên nhân của
CH ? Lấy ví dụ về tính khách quan và phủ định biện chứng diễn ra ngay trong
tính kế thừa của phủ định biện chứng ? bản thân của sự vật, hiện tượng. Đó là
- Tìm hiểu đặc điểm của phủ định quá trình giải quyết mâu thuẫn làm cái
mới ra đời thay thế cái cũ.
biện chứng
Giáo viên kết luận và bổ sung và lấy - Tính kế thừa : Cái mới ra đời trong
các ví dụ
lòng cái cũ , có kế thừa những yếu tố
+ Tính khách quan : Nguyên nhân của tích cực của cái cũ, đảm bảo cho quá
nhau
Ví dụ
…….
PĐSH
……
Đặc
Điểm
…….
Bài tập : GV hướng dẫn học sinh làm
bài tập 1,2 (Trang 37 SGK)
Dặn dò : học sinh về làm bài tập, học
bài cũ và đọc trước phần 2.
(Tiết 11 theo PPCT)
* Kiểm tra bài cũ đã thực hiện đầy đủ
(Câu hỏi chiếu lên máy)
* Giới thiệu bài Giáo viên trình chiếu
cho học sinh quan sát một số hình ảnh Hình ảnh
sự phát triển tiến hóa của con người và
xã hội loài người, phát triển từ thấp đến
cao…
Tính khách quan
Nguyên nhân của PĐ nằm ngay
trong bản thân SV, HT
- Tiền đề cho sự phát triển
Tính kế thừa :
Học sinh:
- Những con gà tiếp theo đó đã phủ
định con gà ban đầu nhưng chúng lại là
sản phẩm của nó. Hay nói cách khác,
quả trứng sau khi đã nở thành con gà
(cái mới), con gà lại tiếp tục đẻ trứng,
trứng lại nở ra gà (cái mới hơn) như thế
gọi là “phủ định của phủ định ” tức là
GV: Cao Thị Chúc - Trường THPT Đào Duy Từ
15
Sáng kiến kinh nghiệm
bại gì ? Tại sao ?
GV kết luận và bổ sung : Sau khi hs
trả lời
Qua các lần Phủ định chính là
khuynh hướng phát triển của sự vật
hiện tượng. Mặc dù vậy trong quá
trình tạo ra cái mới sau đó không hề
đơn giản, có khi trong quá trình ấp nở
do điều kiện nhiệt độ không thuận lợi,
trứng sẽ bị hỏng tức là sẽ không phát
triển được.
GV: nhắc lại khuynh hướng phát triển
của sự vật hiện tượng để học sinh lĩnh
hội : Vận động tiến lên, cái mới ra đời
kế thừa và thay thế cái cũ nhưng ở
Học sinh : lấy ví dụ về hạt thóc –nẩy
các ví dụ
mầm pt cây lúa và cho nhiều hạt gấp
CH? Em
nhiều lần…lai tạo ra nhiều giống lúa
lấy ví dụ
mới…
chứng
minh cho
hình xoắn
Bài học thực tiễn : học sinh ghi nhớ.
ốc
Cần nhận thức cái mới, ủng hộ cái mới,
Hoạt động 2:
tôn trọng quá khứ, tránh phủ định sạch
trơn, bảo thủ, cản trở sự tiến bộ, tránh ảo
tưởng về sự ra đời dễ dàng của cái mới .
GV: Cao Thị Chúc - Trường THPT Đào Duy Từ
16
Sáng kiến kinh nghiệm
Sự vật
đang tồn tại
tồn tại
Sau đó cho học sinh điền phiếu học tập số 2:
Giải thích khuynh hướng
phát triển
Tự nhiên
…………
………….
Xã hội
…………
………….
GV: Sau khi khái quát toàn bộ các bài 3, 4, 5, 6. chỉ ra học sinh thấy được các
bài có mối liên hệ với nhau… vận động phát triển của thế giới vật chất là
không ngừng. Chính sự vận động và phát triển đó đã đưa con người và thế
giới đến sự hoàn thiện và ngày càng văn minh hơn.
Sự vật, hiện tượng
Các ví dụ
GV: Cao Thị Chúc - Trường THPT Đào Duy Từ
17
Sáng kiến kinh nghiệm
Sơ đồ
Sự vật , hiện tượng
Vận động và phát triển
Nguồn gốc
gốcgốc
có ý thức bảo vệ môi trường, biết thương yêu đoàn kết chia sẻ với những hoàn
cảnh khó khăn trong cuộc sống cụ thể như; các em thường xuyên tham gia các
hoạt động từ thiện, đóng góp ủng hộ giúp đỡ học sinh nghèo trẻ em bị chất
độc da cam..
Giữ gìn vệ sinh môi trường, lớp học sạch sẽ...
Nề nếp lớp học có những chuyển biến tốt hơn đi học đúng giờ, lễ phép
với các thầy cô giáo trong trường thể hiện là người có văn hoá.
Những hoạt động sinh hoạt ngoại khóa hoặc hoạt động NGLL học sinh
mà cho là lười học chưa chăm thì khi được giao việc các em lại tỏ ra rất có
trách nhiệm, tham gia rất nhiệt tình và tích cực .
Hiệu quả cụ thể : Qua thời gian nghiên cứu 2 năm học như sau : Đối với
các lớp sử dụng phương pháp cũ năm học 2011 – 2012 như lớp 10B2,10B3
GV: Cao Thị Chúc - Trường THPT Đào Duy Từ
18
Sáng kiến kinh nghiệm
kết quả chưa có gì khả quan lúc đấy hệ thống máy chiếu chưa lắp đặt được
nên vận dụng các phương pháp thiếu linh hoạt vi thế không đưa được các
sơ đồ và hình ảnh làm cho giờ học không sinh động và kết quả là:
Ví dụ bài kiểm tra viết của 2 lớp phần này như sau:
Lớp
Sĩ số
Giỏi
Khá
Trung bình
Yếu
10B2
42
4 = 9,5%
7 = 17,5%
0
10B7
47
10 = 21,3% 26 = 55,3% 11 = 23,4%
0
Kết quả trên cho thấy số lượng học sinh được học phương pháp mới
học sinh hiểu và lĩnh hội kiến thức hơn hẳn so với học sinh được học bằng
phương pháp khác, do đó tỉ lệ học sinh khá giỏi cũng cao hơn. Tôi đã dùng
phiếu điều tra cho học sinh 2 lớp B5, B6. Kết quả trên 90% các em trả lời đạt
yêu cầu và 100% học sinh thích học theo hình thức này.
Các em tỏ ra thái độ rất vui. Đây cũng là nguồn động viên lớn đối với
tôi và càng thôi thúc tôi tự tin hơn trong việc tìm tòi khám phá để đầu tư chu
đáo cẩn thận hơn trong từng giáo án và từng tiết học trên bục giảng.
2. Đối với đồng môn đồng nghiệp:
Khi thực hiện tiết dạy dự giờ thao giảng cấp trường ở lớp 10 B5 ; 10 B6
vừa qua. Tôi đã được các giáo viên đồng môn trong tổ đánh giá cao đặc biệt
là tiết học sôi nổi thỏa mái mà không có vẻ trìu tượng và khó hiểu chính vì
thế mà giúp cho các em nắm được kiến thức một cách có hiệu quả hơn. Bên
cạnh hoạt động chuyên môn và học sinh ra đối với hoạt động chủ nhiệm tôi
cũng đã vận dụng được rất nhiều kết quả hoạt động của bài vào công tác chủ
nhiệm ngoài việc thường xuyên quản lý sát sao học sinh tôi chuyển sang
quản lý từ xa với quan điểm nhẹ nhàng giao nhiệm vụ và hướng dẫn các em
tự làm. Trong quá trình uốn nắn học sinh cá biệt thay bằng kỉ luật quát nạt là
sự khuyên răn, nêu gương và tâm sự với các em, giao việc cho các em để các
em cá biệt đó cũng có cơ hội sáng tạo nêu lên suy nghĩ và ý tưởng của mình
từ đó dần dần hình thành ý thức suy nghĩ thi đua phấn đấu và học tập.
GV: Cao Thị Chúc - Trường THPT Đào Duy Từ
19
Về phía ngành :
Môn GDCD cần bổ sung thêm sách tham khảo, sách bài tập nhất là các
tiết ngoại khóa tài liệu còn hạn chế giáo viên đều phải tự tìm kiếm. Sở Giáo
Dục nên tổ chức thêm các buổi hội thảo về chuyên môn cung cấp các tin tức
thời sự cho các giáo viên môn giáo dục công dân để các giáo viên có điều
kiện giao lưu học hỏi kinh nghiệm.
Về phía học sinh :
Phải thay đổi tư duy, cách học và nhận thức rõ hơn nữa về tầm quan
trọng của bộ môn đối với quá trình hình thành nhân cách con người.
Do điều kiện thời gian, gia đình và công việc cuối năm học nên trong
quá trình thực hiện đề tài không tránh khỏi sai sót. Rất mong được sự đóng
góp, xây dựng của Ban giám khảo và đồng nghiệp để tôi có thể thành công
hơn trong những đề tài sau.
Xin chân thành cảm ơn!
Thanh Hóa, ngày 15 tháng 5 Năm 2012.
GV: Cao Thị Chúc - Trường THPT Đào Duy Từ
20