Tích hợp kiến thức liên môn vào giảng dạy môn Công nghệ lớp 7 phần trồng trọt
PHẦN I: TÓM TẮT SÁNG KIẾN
1. Hoàn cảnh nảy sinh sáng kiến.
Là một giáo viên có nhiều năm công tác tại một ngôi trường nhỏ nằm ven sông,
nơi đất đai trù phú. Nơi đây là nơi tôi đặt chân vào ngành giáo dục với lòng nhiệt
huyết cống hiến sức trẻ của mình cho sự nghiệp giáo dục của nước nhà. Nhìn các em
ngây thơ và hồn nhiên qua từng bài giảng tôi càng thấy tự hào và yêu nghề dạy học
hơn.
Qua nhiều năm công tác, tôi nhận thấy rằng hiện nay quan điểm giáo dục của Đảng
và nhà nước ta đang dần đổi mới với mong muốn đào tạo ra nguồn nhân lực phát triển
toàn diện hơn.
Trọng trách đó đòi hỏi người giáo viên phải tư duy hơn, trăn trở hơn với sự nghiệp
mà mình đã lựa chọn. Người giáo viên phải có phương pháp tích cực hơn để phát huy
vai trò tích cực, chủ động của học sinh. Một trong những phương pháp để tích cực
hoá hoạt động dạy và học đó là việc tích hợp dạy học liên môn vào trong các bài
giảng của mình.
Dạy học liên môn là một trong những nguyên tắc quan trọng trong dạy học nói
chung ở trường phổ thông. Dạy học liên môn thực chất là sự vận dụng những nội
dung và phương pháp các lĩnh vực, các môn học có liên quan để nhằm làm tăng thêm
hiệu quả dạy học. Dạy học liên môn là cho người học nhận thức được sự phát triển
của các ngành khác nhau. Dạy học liên môn còn giúp các em hiểu sâu hơn về các môn
học khác, thấy được mối liên hệ giữa các môn học và có hứng thú học tập bộ môn
hơn.
Chính vì vậy mà các môn học tôi được giao nhiệm vụ giảng dạy tôi đã mạnh dạn
áp dung kiến thức liên môn vào các bài giảng. Trong các môn học đó môn được tôi áp
dụng kiến thức liên môn đầu tiên là môn Công nghệ lớp 7 phần trồng trọt.

1


Tích hợp kiến thức liên môn vào giảng dạy môn Công nghệ lớp 7 phần trồng trọt

Môn học này có thể tích hợp kiến thức của các môn học khác để hiểu rõ và sâu
hơn kiến thức bộ môn như:
+ Môn sinh học: Giải thích được sự cần thiết phải tỉa và dặm cây, tưới tiêu nước,
làm cỏ và vun xới....Giải thích được tại sao phải thu hoạch cây họ đậu trước khi quả
chín, phải thu hoạch rễ củ trước khi cây ra hoa, tạo quả...
+ Môn ngữ văn: Nêu được một số câu ca dao, tục ngữ nói về vai trò của việc chăm
sóc cây trồng như: “ Công cấy là công bỏ, công làm cỏ là công ăn”, câu “ Nhất nước,
nhì phân, tam cần, tứ giống”... Từ đó hiểu sâu hơn về việc chăm sóc cây trồng.
+ Môn Vật lý: Giải thích được việc áp dụng dùng vòi phun nước để tưới cây là áp
dụng tính chất bình thông nhau.
+ Môn Hoá học: Biết cách ủ phân hữu cơ hoai mục. Từ đó các em giải thích được
một số hiện tượng trong tự nhiên, các em thêm yêu khoa học và chủ động hơn trong
việc tìm hiểu khoa học hơn. Ngoài ra môn Hoá học cũng cho các em thấy hiện nay
người dân đang lạm dụng thuốc bảo vệ thực vật làm nguy hại đến sứ khoẻ của con
người và các sinh vật khác, làm ô nhiễm nguồn nước, không khí và đất. Từ đó các em
tự biết cách chăm sóc bản thân bằng cách lựa chọn thực phẩm cũng như tuyên truyền
cho người thân về cách sử dựng cũng như bảo quản thực phẩm...
+ Môn Âm nhạc: Biết và thưởng thức một số bài hát về việc chăm sóc cây trồng
như bài hát: “ Tình đất đỏ miền đông” của nhạc sĩ Trần Long Ẩn.......Các em hiểu
thêm về trồng trọt, cách chăm sóc cây trồng, nhớ thông tin tốt hơn và hứng thú với
môn học hơn.
Sáng kiến giúp các em tư duy tốt hơn, logic và sâu chuỗi được vấn đề cũng như
giúp các em học các môn học khác tốt hơn, hứng thú học tập hơn từ đó mà kết quả
học tập cao hơn.
4. Khẳng định giá trị, kết quả đã đạt được.

3


Tích hợp kiến thức liên môn vào giảng dạy môn Công nghệ lớp 7 phần trồng trọt

1. Hoàn cảnh nảy sinh sáng kiến.
1.1. Theo sự chỉ đạo của các cấp quản lý về đổi mới giáo dục, đổi mới cách học
cũng như cách dạy của học sinh và của giáo viên.
1.2. Học sinh trường THCS nơi đây đa số là con em trong các gia đình thuần nông
nên cần nhiều kĩ năng ngành trồng trọt.
1.3. Là giáo viên bộ môn có nhiều gắn bó với nghề trồng trọt trước khi vào ngành,
có sự yêu thích nghề trồng trọt.
Xuất phát từ những lý do trên tôi mong muốn mình đóng góp một phần nhỏ
công sức của mình vào việc phát triển con người, nguồn nhân lực của xã nhà nói
5


Tích hợp kiến thức liên môn vào giảng dạy môn Công nghệ lớp 7 phần trồng trọt
riêng và toàn xã hội nói chung. Mong muốn các em phát triển toàn diện hơn, sống
có ích hơn và sau này các em có thể làm giàu trên chính mảnh đất quê hương
mình.
2. Cơ sở lý luận của vấn đề.
Tại kỳ họp của Quốc hội khoá X năm 2000, Quốc hội đã thông qua Nghị quyết
số 40/2000/QH10 về vấn đề đổi mới chương trình giáo dục phổ thông. Tiếp đó ngày
11/6/2001 Thủ tướng Chính phủ ra Chỉ thị số 14/2001/CT-TTg về đổi mới giáo dục
phổ thông. Trong đó nhấn mạnh mục tiêu của chương trình đổi mới giáo dục phổ
thông là nhằm thay đổi cách dạy và học theo hướng tích cực hoá hoạt động của học
sinh. Một trong những phương pháp để tích cực hoá hoạt động dạy và học đó là việc
dạy học liên môn.
Dạy học liên môn là một trong những nguyên tắc quan trọng trong dạy học nói
chung và dạy học môn Công nghệ nói riêng ở trường phổ thông. Dạy học liên môn
thực chất là sự vận dụng những nội dung và phương pháp các lĩnh vực, các môn học
có liên quan để nhằm làm tăng thêm hiệu quả dạy học Công nghệ. Dạy học liên môn
là cho người học Công nghệ nhận thức được sự phát triển xã hội một cách liên tục,
thống nhất, thấy được mối liên hệ hữu cơ giữa các lĩnh vực của đời sống xã hội.

người, có vần, có điệu, dễ nghe, dễ thuộc.
VD1: Khi vào bài giáo viên có thể mở bài bằng câu sau:
Qua quá trình lao động sản xuất ông cha ta đã tích luỹ kinh nghiệm qua một số câu
tục ngữ như câu: “Công cấy là công bỏ, công làm cỏ là công ăn”. Bằng hiểu biết của
bản thân cho biết câu tục ngữ trên nói lên điều gì?
7


Tích hợp kiến thức liên môn vào giảng dạy môn Công nghệ lớp 7 phần trồng trọt
Để hiểu rõ hơn ý nghĩa, quy trình và nội dung các khâu kĩ thuật chăm sóc cây trồng cô
cùng các em đi nghiên cứu bài học hôm nay.
VD2: Khi dạy mục - Tưới nước - giáo viên có thể hỏi học sinh:
H: Em hãy nêu một câu tục ngữ nói về vai trò của nước đối với cây trồng.
HS: Trả lời
Nhất nước, nhì phân, tam cần, tứ giống.
H: Nước có vai trò như thế nào đối với cây trồng.
HS: Trả lời câu tục ngữ trên nhấn mạnh vai trò quan trọng nhất trong trồng trọt là
cung cấp đủ nước cho cây trồng sau đó mới đến phân bón, sự chăm chie và giống cây.
4.4. Vận dụng kiến thức Sinh học vào giảng dạy môn Công nghệ 7.
*Tiết 19. Các biện pháp chăm sóc cây trồng.
VD1: Khi dạy mục: Tỉa và dặm cây.
Giáo viên chiếu một số hình ảnh yêu cầu học sinh quan sát.

H: Cây trên ruộng đảm bảo mật độ và khoảng cách thì có ý nghĩa như thế nào với đời
sống của cây?
HS: Trả lời
8


Tích hợp kiến thức liên môn vào giảng dạy môn Công nghệ lớp 7 phần trồng trọt


10


Tích hợp kiến thức liên môn vào giảng dạy môn Công nghệ lớp 7 phần trồng trọt
HS: Vì khi cây ra hoa, tạo quả sẽ chuyển chất dinh dưỡng từ củ lên nuôi hoa và quả
dẫn đến củ hết chất dinh dưỡng.
H: Ở địa phương em còn có phương pháp thu hoạch nào nữa?
HS: Hiện nay còn dùng máy để thu hoạch nông sản.

4.5. Vận dụng kiến thức Hoá học vào giảng dạy môn Công nghệ 7.
*Tiết 19. Các biện pháp chăm sóc cây trồng.
VD1. Khi dạy mục: Làm cỏ, vun xới.
H: Ngoài cách làm cỏ bằng phương pháp thủ công thì ngày nay người dân còn dung
phương pháp nào khác?
HS: Còn dùng thuốc diệt cỏ dại.

H: Theo em dùng thuốc diệt cỏ dại có ưu điểm và nhược điểm gì?
HS: Trả lời thuốc diệt cỏ diệt cỏ nhanh, nhiều nhưng độc hại với người và làm ô
nhiễm môi trường...
11


Tích hợp kiến thức liên môn vào giảng dạy môn Công nghệ lớp 7 phần trồng trọt
H: Vậy em cần có biện pháp gì để hạn chế các tác hại trên?
HS: Không nên lạm dụng thuốc diệt cỏ, không vứt vỏ thuốc bừa bãi, khi phun thuốc
phải có trang phục bảo hộ đúng qui định...
4.6. Vận dụng kiến thức Vật lý vào giảng dạy môn Công nghệ 7.
*Tiết 19. Các biện pháp chăm sóc cây trồng.
VD1: Khi dạy mục: Tưới nước phần phương pháp tưới.

- Năng lực tổng hợp kiến thức, trình bày ý kiến trước tập thể.
- Tích hợp kiến thức các môn học khác như Sinh học, Văn học, Hoá học, Âm nhạc...
4. Giáo dục:
- Ý thức lao động có kĩ thuật, chịu khó lao động.
- Ý thức chăm sóc và bảo vệ cây xanh.
- Ý thức bảo vệ môi trường chống ô nhiễm.
B. Phương pháp: Quan sát tìm tòi + Hỏi đáp tìm tòi
C.Chuẩn bị của GV - HS:
- GV: Tranh vẽ một số phương pháp tưới nước, máy chiếu.
13


Tích hợp kiến thức liên môn vào giảng dạy môn Công nghệ lớp 7 phần trồng trọt
- HS: Tìm hiểu các phương pháp chăm sóc cây trồng ở địa phương
D. Tiến trình lên lớp:
I. Ổn định tổ chức 1/:
Lớp 7A

Ngày..... tháng.....năm 2015 Sĩ số.....Vắng......

Lớp 7B

Ngày...... tháng....năm 2015 Sĩ số.....Vắng......

II.Kiểm tra bài cũ:
III. Bài mới
1.Đặt vấn đề.(2p)
*Tích hợp bộ môn ngữ văn.
Qua quá trình lao động sản xuất ông cha ta đã tích luỹ kinh nghiệm qua một số câu
tục ngữ như câu: “Công cấy là công bỏ, công làm cỏ là công ăn”. Bằng hiểu biết của

đời sống của cây?
HS: Trả lời
Cây sẽ lấy được đủ ánh sáng, chất dinh
14


Tích hợp kiến thức liên môn vào giảng dạy môn Công nghệ lớp 7 phần trồng trọt
dưỡng nên sinh trưởng và phát triển tốt.
GV: KL

2. Làm cỏ, vun xới:

ĐVĐ: Sau khi gieo trồng được một thời gian

- Mục đích của việc làm cỏ vun

thì công việc chăm sóc cây trồng tiếp theo là

xới.

gì?

+ Diệt cỏ dại

GV: Chiếu một số hình ảnh về làm cỏ và vun + Làm cho đất tơi xốp
xới, yêu cầu học sinh quan sát.

+ Hạn chế bốc hơi nước, hơi mặn.

H: Công việc chăm sóc cây trồng tiếp theo là

phương pháp nào khác?
HS: Còn dùng thuốc diệt cỏ dại.
H: Theo em dùng thuốc diệt cỏ dại có ưu
điểm và nhược điểm gì?
HS: Trả lời thuốc diệt cỏ diệt cỏ nhanh,
nhiều nhưng độc hại với người và làm ô
nhiễm môi trường...
H: Vậy em cần có biện pháp gì để hạn chế
các tác hại trên?
HS: Không nên lạm dụng thuốc diệt cỏ,
không vứt vỏ thuốc bừa bãi, khi phun thuốc
phải có trang phục bảo hộ đúng qui định...
GV: Nhấn mạnh một số điểm cần chú ý khi
làm cỏ, vun xới cây trồng: kịp thời, không
làm tổn thương cho bộ rễ, kết hợp bón phân,
bấm ngọn tỉa cành…
b. Hoạt động 2. Tưới tiêu nước(15p)
GV: Chiếu một số hình ảnh về tưới nước.

1. Tưới nước.

* Tích hợp bộ môn ngữ văn.

- Cây cần nước để sinh trưởng và

H: Em hãy nêu một câu tục ngữ nói về vai

phát triển.

trò của nước đối với cây trồng.


HS; Quan sát

+ Tưới theo hàng vào gốc cây.

GV: Khi Tưới nước cần những phương pháp

+ Tưới thấm: Nước đưa vào rãnh

nào?

để thấm dần xuống luống.

* Tích hợp bộ môn vật lý.

+ Tưới ngập: cho nước ngập tràn

GV: Phân tích khi tưới nước có các loại vòi

ruộng.

phun nước khác nhau để tưới nước cho cây

+ Tưới phun: Phun thành hạt nhỏ

trồng. Có được các ứng dụng tưới nước bằng

toả ra như mưa bằng hệ thống vòi.

vòi phun như vậy là do áp dụng kiến thức

* Tích hợp bộ môn hoá học.

- Bón bằng phân hữu cơ hoại mục

GV: Chiếu hình ảnh cách làm phân hữu cơ

và phân hoá học theo quy trình.

hoai mục. Nêu qui trình cách ủ phân hữu cơ

- Làm cỏ, vun xới, vùi phân vào

thành phân hữu cơ hoại mục.

đất…

HS: Nghe và ghi nhớ.

18


Tích hợp kiến thức liên môn vào giảng dạy môn Công nghệ lớp 7 phần trồng trọt
IV.Củng cố:(2p)
GV: Gọi 1-2 học sinh đọc phần ghi nhớ SGK
Hệ thống lại yêu cầu, nội dung chăm sóc cây trồng
HS: Nhắc lại
* Tích hợp môn âm nhạc.
H: Em hãy hát một bài bát nói về việc chăm sóc cây trồng của nhân dân ta.
GV: Có thể gợi ý
GV: Mở băng cho học sinh nghe bài hát: “ Tình đất đỏ miền đông” của nhạc sĩ Trần

- Năng lực tự tin trình bày ý kiến trước tập thể.
4. Thái độ:
- Có ý thức tiết kiệm, tránh làm hao hụt, thất thoát trong thu hoạch.
- Có tinh thần yêu lao động và tìm hiểu khoa học.
B. Phương pháp: Vấn đáp tìm tòi - Thảo luận nhóm nhỏ
C.Chuẩn bị của GV - HS:
- GV: Máy tính, máy chiếu.
- HS: Đọc SGK liên hệ các cách thu hoạch, bảo quản, chế biến nông sản ở địa
phương.
D. Tiến trình lên lớp:
I. Ổn định tổ chức 1/:
Lớp 7A

Ngày..... tháng.....năm 2015 Sĩ số.....Vắng......

Lớp 7B

Ngày...... tháng....năm 2015 Sĩ số.....Vắng....
20


Tích hợp kiến thức liên môn vào giảng dạy môn Công nghệ lớp 7 phần trồng trọt
II.Kiểm tra bài cũ.(4p)
- Mục đích của việc làm cỏ, vun xới là gì?
- Nêu các cách bón phân thúc cho cây và kỹ thuật bón?
III. Bài mới
1. Đặt vấn đề:1p)
Sau khi chăm sóc cây trồng với thời gian nhất định là lúc người nông dân gặt hái được
thành quả lao động của mình. Đó chính là lúc thu hoạch, bảo quản và chế biến các
loại nông sản. Vậy thu hoạch như thế nào, bảo quản ra sao và chế biến như thế nào để

c.Đào ( Khoai lang, khoai tây)

* Tích hợp môn sinh học.

d. Cắt ( Hoa, lúa, bắp cải).

H: Tại sao cần phải thu hoạch các loại đỗ
trước khi chín?
HS: Vì đỗ thuộc loại quả khô nẻ nên khi chín
vỏ tự tách ra làm bắn hạt ra ngoài nên cần
phải thu hoạch trước khi quả chín.
H: Tại sao cần phải thu hoạch các loại củ
21


Tích hợp kiến thức liên môn vào giảng dạy môn Công nghệ lớp 7 phần trồng trọt
trước khi cây ra hoa, tạo quả?
HS: Vì khi cây ra hoa, tạo quả sẽ chuyển
chất dinh dưỡng từ củ lên nuôi hoa và quả
dẫn đến củ hết chất dinh dưỡng.
H: Ở địa phương em còn có phương pháp thu
hoạch nào nữa?
HS: Hiện nay còn dùng máy để thu hoạch
nông sản.
HS khác: Bổ sung
GV: Kết luận
b.Hoạt động 2. Bảo quản.(20p)
GV: Mục đích của việc bảo quản nông sản là 1.Mục đích.
gì?



- Kho bảo quản phải khô dáo,

HS: Lên bảng làm bài tập.

thoáng khí có hệ thống gió và được

HS: Làm vào vở, nhận xét, bổ sung.

khử trùng mối mọt.

GV: Chốt lại cách làm và kết quả đúng.

22


Tích hợp kiến thức liên môn vào giảng dạy môn Công nghệ lớp 7 phần trồng trọt
H: Em hãy nêu các phương pháp bảo quản
nông sản mà em biết?
H: Bảo quản thông thoáng đối với loại nông
sản nào?
H: Bảo quản kín đối với loại nông sản nào?
H: Bảo quản lạnh đối với loại nông sản nào?

3.Phương pháp bảo quản.

*Tích hợp môn hoá học và bảo vệ môi

- Bảo quản thông thoáng.



Tích hợp kiến thức liên môn vào giảng dạy môn Công nghệ lớp 7 phần trồng trọt
hoạch một số loại nông sản như dưa chuột,

- Làm tăng giá trị của sản phẩm và

sắn dây, củ cải, ....

kéo dài thời gian bảo quản.

GV: Yêu cầu HS thảo luận nhóm trả lời câu

2.Phương pháp chế biến.

hỏi.

- Sấy khô, đóng hộp, muối chua chế

H: Nêu sự cần thiết của việc chế biến nông

biến thành bột.

sản?
HS: Thảo luận, báo cáo, nhận xét, bổ sung.
*Tích hợp môn vật lý, sinh học.
H: Theo em các phương pháp chế biến trên
được áp dụng dựa vào kiến thức môn học
nào?
HS: Môn Vật lý: Sấy khô, nghiền nhỏ thành
bột hoặc lọc...

áp dụng cho việc học ở tất cả các môn học khác, trong cuộc sống hàng ngày.
* Về kết quả bài kiểm tra:
Lớp

Sĩ

Giỏi

Khá

Trung

số
SL
7B trước khi 34

%

SL

%

Yếu

bình
SL %

SL

%

44,1

14

41,2

0

0

0

áp dụng kinh
nghiệm
7B sau khi áp 34
dụng

kinh

nghiệm

25

0