VIỆN HÀN LÂM
KHOA HỌC XÃ HỘI VIỆT NAM
HỌC VIỆN KHOA HỌC XÃ HỘI

PHẠM ĐÌNH KHUÊ

Ý THỨC CHÍNH TRỊ CỦA SINH VIÊN
Ở NƯỚC TA HIỆN NAY - THỰC TRẠNG
VÀ NHỮNG VẤN ĐỀ ĐẶT RA

Chuyên ngành: CNDVBC & CNDVLS
Mã số: 62 22 03 02

LUẬN ÁN TIẾN SĨ TRIẾT HỌC

Hà Nội: 2016


LUẬN ÁN ĐƯỢC HOÀN THÀNH TẠI
HỌC VIỆN KHOA HỌC XÃ HỘI

Người hướng dẫn khoa học: PGS.TS Nguyễn Viết Thông

Phản biện 1: ............................................................................................................

............................................................................................................

Phản biện 2: ............................................................................................................

............................................................................................................


mạng của Đảng, của dân tộc, góp phần quan trọng vào sự nghiệp đẩy
mạnh công nghiệp hoá, hiện đại hoá, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc
Việt Nam xã hội chủ nghĩa” [38; tr 243]. Đại hội lần thứ XII của
Đảng tiếp tục khẳng định: “Đổi mới nội dung, phương thức giáo dục
chính trị, tư tưởng, lý tưởng, truyền thống, bồi dưỡng lý tưởng cách
mạng, lòng yêu nước, xây dựng đạo đức, lối sống lành mạnh, ý thức
tôn trọng và nghiêm chỉnh chấp hành Hiến pháp và pháp luật cho thế
hệ trẻ…phát huy vai trò của thế hệ trẻ trong sự nghiệp xây dựng và
bảo vệ tổ quốc” [39; tr 162]. Có thể nói đây là chủ trương đúng đắn
bảo đảm cho mỗi sinh viên có niềm tin vững chắc vào sự nghiệp đổi
mới do Đảng ta lãnh đạo, là yếu tố quyết định tạo ra động lực để mỗi
sinh viên phát huy được khả năng của mình trong sự nghiệp phát
triển kinh tế - xã hội của đất nước.
Sự nghiệp đổi mới ở nước ta ngày càng đi vào chiều sâu, nền
kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ngày càng được
khẳng định trên thực tế, việc mở rộng giao lưu, hợp tác quốc tế, đang
là cơ hội cho mọi người Việt Nam nói chung và sinh viên Việt Nam
nói riêng, học tập, nâng cao ý thức chính trị, đem tài năng và trí tuệ
của mình ra phục vụ đất nước. Nhưng, bên cạnh đó vẫn còn một bộ
phận sinh viên sống buông thả, thực dụng, xuống cấp về đạo đức,


2
phai nhạt về lý tưởng, thờ ơ với những vấn đề chính trị - xã hội của
đất nước… đây là một thách thức đặt ra phải quan tâm giải quyết.
Đặc biệt ngày nay, các thế lực thù địch đang không ngừng
chống phá cách mạng nước ta, thông qua chiến lược "diễn biến hoà
bình" trên lĩnh vực tư tưởng văn hoá, chúng vu cáo, nói xấu Đảng và
Nhà nước ta; dựng lên cái gọi là "vấn đề nhân quyền", "vấn đề dân
chủ", "vấn đề tôn giáo", "tự quyết dân tộc"; kích động bạo loạn chính


3
viên ở nước ta hiện nay - thực trạng và những vấn đề đặt ra” vừa
là vấn đề cơ bản vừa hết sức cấp thiết.
2. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
2.1. Đối tượng nghiên cứu
Đề tài tập trung nghiên cứu ý thức chính trị của sinh viên ở
nước ta trong giai đoạn hiện nay.
2.2. Phạm vi nghiên cứu
- Về phạm vi thời gian: Đề tài nghiên cứu diễn biến ý thức chính
trị của sinh viên trong các trường đại học, cao đẳng từ năm 1991 đến
nay.
- Về không gian nghiên cứu: Một số trường đại học, cao đẳng
của Hà Nội, Đà Nẵng và Thành phố Hồ Chí Minh.
3. Cơ sở lý luận và phương pháp nghiên cứu
3.1. Cơ sở lý luận và thực tiễn
- Đề tài dựa trên lý luận của chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng
Hồ Chí Minh, các quan điểm, đường lối của Đảng và chính sách,
pháp luật của Nhà nước về chính trị và giáo dục ý thức chính trị, tư
tưởng chính trị.
- Cơ sở thực tiễn của đề tài là thực tiễn ý thức chính trị sinh viên
trong một số trường đại học, cao đẳng tiêu biểu ở nước ta từ năm
1991 đến nay.
3.2. Phương pháp nghiên cứu
Đề tài sử dụng phương pháp duy vật biện chứng và duy vật
lịch sử của chủ nghĩa Mác - Lênin là phương pháp luận chung nhất.
Ngoài ra, còn sử dụng các phương pháp cụ thể khác như:
- Phương pháp phân tích tài liệu
- Phương pháp phỏng vấn sâu
- Phương pháp điều tra bằng bảng hỏi

trạng ý thức chính trị của sinh viên trong các trường cao đẳng, đại
học. Luận án đã đề xuất được các giải pháp nhằm nâng cao ý thức
chính trị cho sinh viên Việt Nam trong thời gian tới.
6. Ý nghĩa lý luận và thực tiễn của luận án
- Luận án góp phần nâng cao nhận thức việc xây dựng ý thức
chính trị cho sinh viên nói riêng và cho thế hệ trẻ Việt Nam nói
chung.
- Cung cấp luận cứ khoa học cho các ngành, các cấp trong
việc hoạch định chính sách xây dựng ý thức chính trị cho sinh viên ở
nước ta trong giai đoạn hiện nay.
- Kết quả của luận án có thể dùng làm tài liệu tham khảo cho
việc nghiên cứu, giảng dạy các chuyên đề liên quan đến giáo dục
chính trị, tư tưởng cho sinh viên ở các trường đại học, cao đẳng.
7. Kết cấu của luận án
Ngoài phần mở đầu và kết luận, danh mục tài liệu tham khảo,
phụ lục, luận án được kết cấu thành 4 chương và 10 tiết.


5
Chương 1
TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU
CÓ LIÊN QUAN ĐẾN ĐỀ TÀI LUẬN ÁN
1.1. Tình hình nghiên cứu về ý thức chính trị và công tác
giáo dục ý thức chính trị cho sinh viên
Ý thức chính trị, ý thức chính trị của sinh viên từ lâu đã là
trung tâm chú ý của Đảng và Nhà nước cũng như các đoàn thể chính
trị - xã hội và nhiều nhà khoa học ở nhiều lĩnh vực khác nhau. Trên
cơ sở khảo cứu các công trình liên quan đến ý thức chính trị, ý thức
chính trị của sinh viên có thể khái quát thành các vấn đề cơ bản.
1.1.1. Quan niệm về ý thức chính trị

nghiên cứu
1.2.1. Khái quát kết quả nghiên cứu
Ý thức chính trị chị của sinh viên là một vấn đề phức tạp, được
nhiều nhà khoa học, cũng như sự quan tâm của Đảng, Nhà nước và các
ban, ngành, đoàn thể xã hội, qua khảo cứu tình hình nghiên cứu các
công có thể khái quát như sau:
- Các tác giả trên cơ sở kế thừa những quan niệm mácxít về ý
thức chính trị, từ đó đưa ra những quan niệm, khái niệm về ý thức
chính trị. Mỗi tác giả có cách diễn đạt khác nhau, nhưng đa số đều có
chung nhận định, ý thức chính trị là một bộ phận của ý thức xã hội,
nó phản ánh lợi ích giai cấp, đôi khi nó chính là các quan điểm nhận
thức của các tầng lớp giai cấp trong xã hội về ý thức hệ tư tưởng,
quan điểm đường lối của Đảng, chính sách pháp luật của Nhà nước,
các tổ chức chính trị- xã hội, đôi khi ý thức chính trị còn là những
vấn đề mang tính thực tiễn của thời đại và quốc gia.
- Khi đánh giá về thực trạng, các tác giả đều khẳng định ý thức
chính trị của sinh viên được hình thành trong quá trình học tập và
rèn luyện, là ý thức của một tầng lớp có trình độ cao, mang màu sắc
thực tiễn đậm nét, nó đều là những nhận thức về chủ nghĩa Mác Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, đường lối của Đảng, chính sách pháp
luật của Nhà nước, việc học tập, lối sống văn hóa và nét ứng xử trong
sinh viên, hoạt động đoàn thể chính trị - xã hội, tư tưởng lập thân, lập
nghiệp vv…Từ nhận thức đó các tác giả đánh giá cao vai trò của sinh
viên đội hậu bị của Đảng, nguồn nhân lực cơ bản để xây dựng và
phát triển đất nước.
- Để sinh viên ngày càng hoàn thiện mình, nâng cao ý thức
chính trị của sinh viên, các tác giả đã đưa ra một số các giải pháp,
kinh nghiệm trao đổi nhằm nâng cao lý tưởng cách mạng, ý thức
chính trị cho sinh viên Việt Nam trong giai đoạn hiện nay. Tuy nhiên
những đặc trưng và phương thức biểu hiện ý thức chính trị của sinh
viên trong thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hoá, hiện đại hoá, các tác giả

huy các giá trị văn hóa truyền thống của dân tộc; nhận thức và ý chí
chính trị trong việc thực hiện đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật
của Nhà nước; hành vi chính trị của sinh viên được thể hiện trong
hoạt động đoàn thể chính trị - xã hội hiện nay
Thứ tư: Từ xem xét các yếu tố tác động và thực trạng ý
thức chính trị của sinh viên luận án sẽ chỉ ra nguyên nhân cơ bản
của thực trạng, trên cơ sở đó đặt ra một số vấn đề về ý thức chính
trị của sinh viên, đề xuất những giải pháp nhằm nâng ý thức chính
trị cho sinh viên.


8
Chương 2
Ý THỨC CHÍNH TRỊ VÀ Ý THỨC CHÍNH TRỊ CỦA
SINH VIÊN VIỆT NAM
2.1. Ý thức chính trị
Ý thức chính trị - một bộ phận của hình thái ý thức xã hội
trong xã hội có giai cấp và nhà nước, là hệ thống quan điểm, lý luận
phản ánh các quan hệ chính trị, kinh tế, xã hội giữa các giai cấp, các
dân tộc và các quốc gia, cũng như thái độ của một giai cấp, tầng lớp
về địa vị lịch sử, nhiệm vụ chính trị, chiến lược, sách lược của giai
cấp đó trong tiến trình phát triển của lịch sử nói chung, trong phát
triển của quốc gia của dân tộc mình nói riêng cũng như thái độ với
quyền lực nhà nước.
2.2. Sinh viên và những phương thức thể hiện ý thức chính
trị của sinh viên
2.2.1. Sinh viên và ý thức chính trị của sinh viên
Sinh viên là một tầng lớp đặc thù trong cơ cấu - giai cấp xã hội
mang nhiều đặc điểm về tâm lý - xã hội riêng biệt. Do đó ý thức
chính trị cũng thể hiện những đặc trưng riêng, có thể khái quát ý thức

nghiệp đổi mới do Đảng lãnh đạo. Đó là sự quan tâm tới mọi chủ
trương, đường lối của Đảng, pháp luật của Nhà nước. Người sinh viên
có ý thức chính trị họ sẽ có những chính kiến của mình, phát hiện
những vấn đề còn chưa sáng rõ trong đường lối chủ trương, chính sách,
từ đó đóng góp những ý kiến, tâm tư, nguyện vọng với Đảng, Nhà nước.
Thứ ba, thái độ trong việc giữ gìn và phát huy các giá trị văn
hóa truyền thống của dân tộc
Đây là yếu tố thuộc lĩnh vực tư tưởng chính trị. Ở nước ta, việc
giữ gìn và phát huy các giá trị văn hóa truyền thống của dân tộc là
phẩm chất chủ yếu của ý thức chính trị nói chung và ý thức chính trị
của sinh viên nói riêng.
Người sinh viên có ý thức chính trị đúng đắn hiểu rằng giá trị
văn hóa truyền thống của dân tộc Việt Nam hiện nay được bổ sung
thêm nhiều nét mới, không chỉ yêu nước, độc lập dân tộc gắn liền với
chủ nghĩa xã hội. Mà yêu nước đối với sinh viên ngày nay là phải học
tập và rèn luyện, góp phần sức lực, trí tuệ đưa đất nước thoát khỏi
nghèo nàn, lạc hậu, thực hiện tăng trưởng kinh tế đi liền với tiến bộ
và công bằng xã hội, tích cực làm giàu cho bản thân, cho gia đình, xã
hội một cách chính đáng. Là sinh viên thì phải có trách nhiệm đối với
Tổ quốc, đối với nhân dân, tích cực tham gia các hoạt động xã hội
như “đền ơn đáp nghĩa”, “uống nước nhớ nguồn”, “sinh viên tình
nguyện” vv…
Thứ tư, nhận thức và ý chí chính trị trong việc thực hiện đường lối
của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước
Sự quan tâm đến chính trị và tính tích cực chính trị của sinh
viên chính là hưởng ứng những phong trào do Đảng phát động, thực


10
thi Hiến pháp và pháp luật của Nhà nước, tích cực tham gia các phong

bảo vệ Tổ quốc
Đảng Cộng sản Việt Nam cũng xác định vấn đề thanh niên sinh viên phải đặt ở vị trí trung tâm trong chiến lược phát huy nhân tố
con người, coi công tác thanh niên là một vấn đề sống còn của dân


11
tộc, là một trong những nhân tố quyết định sự thành bại của cách
mạng, vì vậy phải đào tạo giáo dục bỗi dưỡng một thế hệ những con
người mới có lý tưởng cao đẹp, ý thức và trách nhiệm công dân, có
tri thức sức khoẻ, có văn hoá và tình nghĩa, giàu lòng yêu nước và
tinh thần quốc tế trong sáng, vững vàng về chính trị, kiên định mục
tiêu độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội. Muốn thực hiện được nhiệm
vụ đó công tác giáo dục ý thức chính trị cho sinh viên phải là công
tác hàng đầu của các trường đại học trong giai đoạn hiện nay.
2.3.3. Nhạy bén đấu tranh với những quan điểm sai trái và
âm mưu, hoạt động “diễn biến hoà bình” của các thế lực thù địch
Sự chống phá của các thế lực thù địch đối với cách mạng nước
ta thông qua chiến lược "diễn biến hoà bình" trên lĩnh vực tư tưởng là
một vấn đề hết sức lưu ý, cần được tính đến khi tiến hành nâng cao ý
thức chính trị cho sinh viên. Bởi lẽ, các thế lực thù địch xác định thế
hệ trẻ là một trọng điểm của chiến lược "diễn biến hoà bình”, sinh
viên là đối tượng. Ngày nay, với âm mưu thủ đoạn ''diễn biến hoà
bình'', chúng đã len lỏi vào các ký túc xá, giảng đường, đến các hội
thảo khoa học... lôi kéo, kích động, gây rối trật tự an ninh nhằm tạo
ra sự bất ổn về chính trị tư tưởng. Nếu công tác nâng cao ý thức
chính trị cho sinh viên không được chú ý mạnh mẽ cả về nội dung và
phương thức tiến hành thì đây sẽ là hậu quả khôn lường.
Chương 3
THỰC TRẠNG Ý THỨC CHÍNH TRỊ CỦA SINH VIÊN
VIỆT NAM TRONG GIAI ĐOẠN HIỆN NAY

dựng nước và giữ nước của dân tộc. Tất cả những yếu tố trên đây đã
tạo nên một Việt Nam với nhiều thế mạnh, xứng đáng là một quốc
gia với nền văn hiến lâu dài.
Điều này có ý nghĩa không nhỏ tác động lên ý thức chính trị của
mỗi người dân Việt Nam, đặc biệt là đối với sinh viên đang sống và
học tập tại các trường đại học, cao đẳng, học viện trên cả nước - một
tầng lớp năng động, nhạy bén với các tình hình kinh tế, chính trị, xã
hội.
3.1.4. Những đặc điểm, tâm sinh lý lứa tuổi của sinh viên
Việt Nam
Những đặc điểm của sinh viên Việt Nam chính là những nét đặc
trưng tạo nên bản chất ý thức chính trị mang màu sắc đặc thù của
sinh viên mà không giống với bất cứ một thành phần giai cấp, tầng
lớp nào khác trong xã hội. Có thể khái quát thành thành những đặc
điểm, đó là: Tính thực tế, tính năng động, tính cụ thể của lý tưởng,
tính liên kết (tính nhóm), tính cá nhân.


13
Những đặc điểm này giúp chúng ta đánh giá khách quan hơn về
vị trí, vai trò của sinh viên trong xã hội, đặc biệt là trong việc nghiên
cứu thực trạng ý thức chính trị của sinh viên là việc làm cần thiết để
có những giải pháp cơ bản củng cố tư tưởng, ý thức chính trị của sinh
viên vững vàng, phù hợp với những nhu cầu đòi hỏi mới của đất
nước trong thời kỳ hội nhập quốc tế.
3.2. Thực trạng ý thức chính trị của sinh viên hiện nay
3.2.1. Thái độ trong việc học tập, nghiên cứu chủ nghĩa Mác Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh
- Hiện nay, phần lớn sinh viên Việt Nam đều được trang bị lý
tưởng cộng sản chủ nghĩa, có tư tưởng, đạo đức trong sáng, lập trường
tư tưởng chính trị vững vàng, kiên định. Kết quả này có được là nhờ

- Bên cạnh những mặt tích cực thì một thực trạng đáng buồn
hiện nay là còn một bộ phận sinh viên không tin tưởng vào đường lối,
chính sách của Đảng và Nhà nước. Ngoài ra, xu hướng phấn đấu trở
thành đảng viên ít được sinh viên coi trọng và vẫn còn một số sinh
viên có nhận thức hạn chế, bị lợi dụng, lôi kéo vào các hoạt động
chống phá Nhà nước, đặc biệt là các vấn đề liên quan đến chủ quyền
biển đảo và đất đai.
Học tập chính là biểu hiện hành động chính trị của mình khi có
một niềm tin chính trị đúng đắn, không học tập tức là không có tri
thức văn hóa sẽ khó tham gia vào đời sống chính trị. Tuy nhiên, hiện
nay một số sinh viên chưa xác định rõ mục đích học tập của mình, họ
học chỉ để lấy tấm bằng, chứ không phải để lấy kiến thức.
Những hạn chế của sinh viên trong học tập là những biểu hiện
thấp của ý thức chính trị, không có lý tưởng phấn đấu cho bản thân
và tương lai của đất nước, ảnh hưởng không nhỏ đến nhà trường, xã
hội. Điều này cần được các cấp, các ngành, nhà trường, xã hội quan
tâm điều chỉnh.
3.2.3. Thái độ trong việc giữ gìn và phát huy các giá trị văn
hóa truyền thống của dân tộc
- Yêu nước và chú trọng giữ gìn truyền thống dân tộc luôn
được sinh viên coi trọng. Trước đây, khi đất nước còn chiến tranh
hàng ngàn sinh viên đã xếp bút nghiên lên đường, chiến đấu bảo
vệ quê hương đất nước. Ngày nay, sinh viên Việt Nam yêu nước
bằng cách đang nỗ lực học tập, nghiên cứa khoa học, có ý chí vươn
lên trong cuộc sống, tỷ lệ sinh viên đạt khá giỏi trong những năm vừa
qua là khá cao, ngoài ra có hàng trăm công trình nghiên cứu khoa học
của sinh viên đạt nhiều giải thưởng cao quý và có ứng dụng cao trong
cuộc sống.



sinh viên ít quan tâm tới chính trị, dẫn tới nhận thức về chính trị còn
rất thấp kém, gây ra những biểu hiện tiêu cực, ảnh hưởng không nhỏ
đến sự phát triển kinh tế xã hội. Hiện nay còn nhiều sinh viên vi
phạm quy chế trong học tập, luật lệ giao thông, chơi cờ bạc, nghiện
hút, mại dâm, “sống thử”, trộm cắp. Những tệ nạn xã hội này đang là


16
vấn đề nhức nhối của các trường đại học trong việc giáo dục hình
thành những người trí thức mới cho xã hội, làm sa sút việc học tập
của sinh viên, ảnh hưởng xấu đến việc hình thành nhân cách chính trị
của họ. Do vậy cần có sự tham gia tích cực của các cấp uỷ đảng,
chính quyền, các tổ chức chính trị - xã hội quan tâm giải quyết.
3.2.5. Hành vi chính trị của sinh viên được thể hiện trong
hoạt động đoàn thể chính trị - xã hội hiện nay
- Hoạt động đoàn thể chính trị - xã hội là sự biểu hiện cao của ý
thức chính trị, nó biến niềm tin, lý tưởng chính trị thành hành động
thực tiễn, tính tích cực hoạt động chính trị - xã hội của sinh viên
chính là sự tham gia vào sinh hoạt đoàn thể.
Hiện nay mức độ tham gia phong trào, hoạt động chính trị của
sinh viên do Đoàn, Hội của trường tổ chức là khá cao. Phong trào
sinh viên tình nguyện thực sự đã mang lại kết quả nhiều mặt, thúc
đẩy tích cực hiệu quả sự phát triển kinh tế chính trị, văn hoá, xã hội.
Qua đó, sinh viên được rèn luyện, được đóng góp sức mình, thể hiện
trách nhiệm của mình: sống có hoài bão, có lý tưởng và không ngừng
nâng cao ý thức chính trị để trưởng thành.
- Bên cạnh những mặt tích cực thì hiện nay còn một bộ phận sinh
viên, vì lý do này hay lý do khác, xa rời lý tưởng của cộng đồng, gò
mình theo lối sống thực dụng, ích kỷ bản thân, mưu cầu danh lợi.
Đây là thực trạng đáng báo động đối với những biểu hiện sai lệch về

sinh viên với nhận thức chính trị vẫn tiếp tục là một trở ngại cần giải
quyết. Đó là:
- Tâm lý thụ động thờ ơ về chính trị tồn tại ở một bộ phận sinh viên.
- Giữa nhận thức thái độ chính trị với hành động chính trị của
sinh viên Việt Nam hiện nay có khoảng cách khá lớn.
- Hiện tượng đề cao lợi ích vật chất, lợi ích cá nhân, đời sống tri
thức văn hóa chính trị đi xuống, vi phạm các chuẩn mực pháp luật
trong sinh viên có những biểu hiện phức tạp.
4.1.2. Mâu thuẫn giữa yêu cầu nâng cao ý thức chính trị của
chủ thể giáo dục với những hạn chế, bất cập trong công tác giáo
dục chính trị, tư tưởng và tính đa dạng, phức tạp của thực tiễn đời
sống kinh tế, xã hội hiện nay
Một số vấn đề đặt ra cần phải giải quyết trong việc nâng cao ý
thức chính trị cho sinh viên hiện nay là:
- Đa số các chủ thể làm công tác nâng cao ý thức chính trị cho
sinh viên chưa có nhận thức đầy đủ và hiệu quả cao.
- Những tác động bất lợi từ tình hình kinh tế - xã hội trong nước
còn tồn tại do những khó khăn, hạn chế, khuyết điểm chậm được
khắc phục và sự chống phá của các thế lực bên ngoài.


18
- Xây dựng môi trường học tập nâng cao ý thức chính trị của sinh
viên còn tiếp tục chịu tác động tiêu cự từ mặt trái của các vấn đề kinh
tế, văn hóa xã hội.
4.1.3. Chính sách đào tạo, việc làm và các chính sách khác
góp phần nâng cao ý thức chính trị cho sinh viên với những bất
cập trong việc thực hiện những chính sách đó
Đảng, Nhà nước đã ban hành nhiều quy định, chính sách đối với sinh
viên như: chính sách giáo dục đào tạo và sử dụng, chính sách về học bổng

mạnh, tác động tích cực vào ý thức chính trị của sinh viên góp phần
làm ổn định tư tưởng, tâm lý, kích thích sinh viên hăng hái học tập,
trau dồi kiến thức nghiên cứu khoa học để nâng cao trình độ và hạn
chế tác động tiêu cực từ ngoài xã hội vào môi trường giáo dục ở nhà
trường.
Hai là: Quan tâm định hướng việc làm phù hợp ngay cho sinh
viên, đồng thời giúp sinh viên chủ động tìm hiểu các cơ quan, doanh
nhiệp phù hợp với năng lực và trình độ của mình.
Số lượng sinh viên ra trường không có việc làm ngày một đông,
vì thế nhà trường nên phối hợp với các doanh nghiệp tuyển dụng lao
động để mở các hội chợ việc làm giúp cho sinh viên tiếp xúc, định
hướng việc làm và lựa chọn công ty phù hợp với năng lực và khả
năng của mình. Đây là vấn đề quan trọng hơn lúc nào hết.
4.2.2. Nhóm giải pháp về chính trị - tư tưởng
Một là: Nâng cao ý thức chính trị cho sinh viên phải được coi là
nhiệm vụ quan trọng, là xây dựng thế hệ con người mới, phát triển toàn
diện, kế tục trung thành và xuất sắc sự nghiệp cách mạng của Đảng và
dân tộc
Yêu cầu của sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá xây dựng
đất nước theo con đường xã hội chủ nghĩa và quá trình hội nhập quốc
tế không chỉ là cơ hội mà còn là thách thức đối với khả năng thực tế
của sinh viên. Bởi lẽ, trong xu hướng khu vực hoá, toàn cầu hoá về
kinh tế và các lĩnh vực xã hội khác, sự bùng nổ về thông tin, mở rộng
giao lưu quốc tế và chủ động hội nhập quốc tế đặt ra thách thức lớn
đối với sinh viên. Đó là không phai nhạt về ý thức chính trị, các giá
trị truyền thống của dân tộc, truyền thống cách mạng, mà còn phải kế
thừa, giữ vững bản sắc văn hoá dân tộc trong giao lưu, hội nhập quốc
tế và tiếp thu tinh hoa văn hoá nhân loại phát huy các truyền thống
đó. Việc nâng cao ý thức chính trị cho sinh viên tại các trường đại
học, cao đẳng là bộ phận quan trọng, góp phần hình thành nhân cách,

trong nhà trường là điều kiện để giáo dục ý thức chính trị cho sinh
viên.
Việc xây dựng môi trường lành mạnh để giáo dục ý thức chính
trị cho sinh viên là một trong những giải pháp quan trọng trong giai
đoạn hiện nay. Trước mắt nên tập trung vào một số công việc cụ thể
sau:
- Phối hợp sử dụng thống nhất, có hiệu quả các phương tiện
thông tin đại chúng nhằm điều chỉnh dư luận xã hội trong sinh viên
trường, điều chỉnh nhận thức, thái độ hành vi của mỗi sinh viên.


21
- Phát động các phong trào người tốt việc tốt, xây dựng và giáo
dục truyền thống trong nhà trường, phát huy truyền thống cách mạng
của Đảng, các truyền thống văn hóa tốt đẹp của dân tộc và truyền
thống văn hóa riêng của từng địa phương.
Thứ hai: Đưa công tác giáo dục văn hóa truyền thống Việt Nam
vào các hoạt động ngoại khóa và các cuộc thi tìm hiểu cho sinh viên
- Giáo dục văn hóa truyền thống của Việt Nam là giáo dục chủ
nghĩa yêu nước, tình thần đoàn kết, tương thân tương ái, hào hoa
thanh lịch, hướng tới các giá trị chân, thiện, mỹ, phấn đấu cho hạnh
phúc chính đáng của mình và góp phần ngày càng nhiều cho xã hội.
- Tổ chức các hoạt động văn hóa, văn nghệ, cổ động trực quan,
phát thanh tuyên truyền trên hệ thống loa của trường, trong khu ký
túc xá, giảng đường trong trường học.
- Xã hội hóa văn hóa đối với sinh viên, huy động mọi nguồn lực xã
hội trong công tác này. Tăng cường cơ sở vật chất cho các hoạt động văn
hóa.
Thứ ba: Quan tâm tới đội ngũ giảng viên lý luận chính trị và
đảm bảo các điều kiện vật chất cho công tác giáo dục ý thức chính trị

năng tự giáo dục, tự tổ chức, tự thiết kế hoạt động tự học, rèn luyện
và hoàn thiện nhân cách có hiệu quả, có như thế ý thức chính trị của
bản thân sinh viên mới được nâng cao, mới có được bản lĩnh chính trị
vững chắc trước những tác động tiêu cực của xã hội và đời sống,
đóng góp vai trò của bản thân trong công cuộc xây dựng đất nước
hiện nay.
C. KẾT LUẬN
Sinh viên là nhóm xã hội đặc thù trong cơ cấu giai cấp - xã
hội, họ sống, lao động, học tập trong các trường đại học và cao đẳng,
là một bộ phận được thừa hưởng một nền giáo dục bậc cao, là nguồn
nhân lực tương lai của xã hội. Tuy nhiên hiện nay trong bối cảnh
“toàn cầu hóa” và phát triển nền kinh tế thị trường ở Việt Nam hiện
nay, đang tạo ra những thuận lợi và thử thách đối với thanh niên nói
chung, sinh viên nói riêng trong việc ràn luyện tu dưỡng bản thân.
Sinh viên có cơ hội tiếp thu những giá trị văn hóa đa dạng, nhưng bên
cạnh đó nếu không có được nhận thức chính trị đầy đủ, họ rất dễ rơi
vào tình trạng tiếp thu những yếu tố tiêu cực của toàn cầu hóa, điều
này là nguy cơ dẫn đến tình trạng suy thoái về đạo đức, mờ nhạt về lý
tưởng, chạy theo lối sống thực dụng, thiếu hoài bão lập thân lập
nghiệm như đảng ta đã nhận định. Bởi vậy, hiện nay Đảng và Nhà
nước ta luôn quan tâm tới việc giáo dục - đào tạo họ. Nhằm giúp họ
không chỉ giỏi về trình độ chuyên môn mà còn nâng cao ý thức, tư


23
tưởng, tình cảm chính trị lòng tự hào dân tộc, có ý chí vươn lên nắm
bắt những tri thức khoa học hiện đại phụ vụ cho Tổ quốc, nhân dân.
Ở nước ta việc giáo dục ý thức chính trị cho sinh viên luôn
là nhiệm vụ trọng tâm của các cấp, các ngành, đặc biệt của ban giám
hiệu các nhà trường và đã thu được nhiều thành tựu quan trọng. Tầng